Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 Hadith
Hadith
Imam Muslim : 261
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ يَزِيدَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ رَأَيْتَ رَبَّكَ قَالَ نُورٌ أَنَّى أَرَاهُ
[അബൂബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] [വാകി] [ഖത്താദയിൽ നിന്ന്] [യാസിദ് ബിൻ ഇബ്രാഹിം] [അബ്ദുല്ല ബിൻ ശഖീഖ്] [അബൂദ്സാറിൽ നിന്ന്] [വാക്കി] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിനോട് ചോദിച്ചു; 'നിങ്ങളുടെ റബ്ബിനെ നിങ്ങൾ കണ്ടിട്ടുണ്ടോ?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു, 'വെളിച്ചം മാത്രം, എനിക്ക് അവനെ എങ്ങനെ കാണാൻ കഴിയും?'
Hadith
Imam Muslim : 262
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ كِلَاهُمَا عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَقِيقٍ قَالَ قُلْتُ لِأَبِي ذَرٍّ لَوْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَسَأَلْتُهُ فَقَالَ عَنْ أَيِّ شَيْءٍ كُنْتَ تَسْأَلُهُ قَالَ كُنْتُ أَسْأَلُهُ هَلْ رَأَيْتَ رَبَّكَ قَالَ أَبُو ذَرٍّ قَدْ سَأَلْتُ فَقَالَ رَأَيْتُ نُورًا
[മുഹമ്മദ് ബിൻ ബസ്യാർ] [മുആദ്സ് ബിൻ ഹിസ്യാം] [എന്റെ പിതാവിനോട്] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു. - മറ്റൊരു റിപ്പോർട്ടിൽ ഇങ്ങനെ പറയുന്നു- [ഹജ്ജാജ് ബിൻ അഷ്-സൈർ] [അഫ്ഫാൻ ബിൻ മുസ്ലിം] [ഖത്താദയിൽ] നിന്ന് [അബ്ദുല്ല ബിൻ സിയാകീഖ്] നിന്ന് [ഹമ്മാമിനോട്] പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു; 'ഞാൻ [അബു ദ്രസറിനോട്] പറഞ്ഞു, 'ഞാൻ അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതനെ കണ്ടാൽ, തീർച്ചയായും ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോട് അത് ചോദിക്കും'. അബു ദർർ ചോദിച്ചു; 'എന്തിനെക്കുറിച്ചാണ് നിങ്ങൾ ചോദിക്കാൻ പോകുന്നത്?' ഞാൻ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'നിങ്ങളുടെ റബ്ബിനെ നിങ്ങൾ കണ്ടിട്ടുണ്ടോ?' അബു ദർർ പറഞ്ഞു; 'ഞാൻ അത് ചോദിച്ചു, അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു; 'എനിക്ക് വെളിച്ചം മാത്രമേ കാണാൻ കഴിയൂ'.
Hadith
Imam Muslim : 263
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِخَمْسِ كَلِمَاتٍ فَقَالَ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ لَا يَنَامُ وَلَا يَنْبَغِي لَهُ أَنْ يَنَامَ يَخْفِضُ الْقِسْطَ وَيَرْفَعُهُ يُرْفَعُ إِلَيْهِ عَمَلُ اللَّيْلِ قَبْلَ عَمَلِ النَّهَارِ وَعَمَلُ النَّهَارِ قَبْلَ عَمَلِ اللَّيْلِ حِجَابُهُ النُّورُ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي بَكْرٍ النَّارُ لَوْ كَشَفَهُ لَأَحْرَقَتْ سُبُحَاتُ وَجْهِهِ مَا انْتَهَى إِلَيْهِ بَصَرُهُ مِنْ خَلْقِهِ وَفِي رِوَايَةِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ الْأَعْمَشِ وَلَمْ يَقُلْ حَدَّثَنَا حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ قَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأَرْبَعِ كَلِمَاتٍ ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ أَبِي مُعَاوِيَةَ وَلَمْ يَذْكُرْ مِنْ خَلْقِهِ وَقَالَ حِجَابُهُ النُّورُ
[അബൂബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ], [അബൂ കുറൈബ്] എന്നിവർ പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അബൂ മുആവിയ] [അൽ-അമാസി] [അബു ഉബൈദ] [അബൂ മൂസ] യിൽ നിന്ന് [അബൂ മുബൈദ] യിൽ നിന്ന് [അബൂ മുആവിയ] [അൽ-അമാസി] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം എഴുന്നേറ്റു നിന്ന് അഞ്ച് കാര്യങ്ങൾ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിച്ചു കൊടുത്തു: 'തീർച്ചയായും അല്ലാഹു ഒരിക്കലും ഉറങ്ങുകയില്ല, അവൻ ഉറങ്ങരുത്. ദാനധർമ്മങ്ങളുടെ തുലാസുകൾ താഴ്ത്തി ഉയർത്താൻ അവന് അധികാരമുണ്ട്. അപ്പോൾ രാത്രിയിലെ എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും അവനിലേക്ക് കൊണ്ടുവരപ്പെടും - അതായത് അവ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടും - തലേ രാത്രിയിലെ എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും - അവ ആരംഭിക്കുന്നു - പകൽ സമയത്തെ കർമ്മങ്ങളും, അതുപോലെ പകലിന്റെ കർമ്മങ്ങൾ മുമ്പ് - അവ ആരംഭിക്കുന്നു - രാത്രിയിലെ കർമ്മങ്ങളും അവനിലേക്ക് കൊണ്ടുവരപ്പെടും. അവളുടെ പർദ്ദ പ്രകാശമാണ്. - അബൂബക്കറിന്റെ ചരിത്രമനുസരിച്ച്, 'തീ'. അവൻ അത് വെളിപ്പെടുത്തിയാൽ, തീർച്ചയായും അവന്റെ മുഖത്തിന്റെ മഹത്വം അവൻ നോക്കിയ സൃഷ്ടികളെ ദഹിപ്പിക്കും'. അബൂബക്കറിന്റെ അൽ-അമാസിയിൽ നിന്നുള്ള നിവേദനത്തിൽ, "അദ്ദേഹം ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു" എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞിട്ടില്ല. [ഇസ്ഹാഖ് ബിൻ ഇബ്രാഹിം] ഈ സനദോടെ [അൽ-അമാസിയിൽ] നിന്ന് [ജരീർ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹം പറയുന്നു; 'റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം നാല് കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഞങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിക്കാൻ തയ്യാറാണ്'. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം അത് അബൂ മുആവിയയുടെ ഹദീസ് പോലെ വിശദീകരിച്ചു, 'സൃഷ്ടികളെ' പരാമർശിച്ചില്ല. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "ഹിജ്ബ വെളിച്ചമാണ്."
Hadith
Imam Muslim : 264
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنِي شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ عَنْ أَبِي عُبَيْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ قَامَ فِينَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأَرْبَعٍ إِنَّ اللَّهَ لَا يَنَامُ وَلَا يَنْبَغِي لَهُ أَنْ يَنَامَ يَرْفَعُ الْقِسْطَ وَيَخْفِضُهُ وَيُرْفَعُ إِلَيْهِ عَمَلُ النَّهَارِ بِاللَّيْلِ وَعَمَلُ اللَّيْلِ بِالنَّهَارِ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ അൽ-മുത്സന്ന], [ഇബ്നു ബസ്സിയർ] എന്നിവർ പറഞ്ഞതായി ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [മുഹമ്മദ് ബിൻ ജാഫർ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അബു ഉബൈദ] [അബു മൂസ] ൽ നിന്ന് [അംറു ബിൻ മുർറ] ൽ നിന്ന് [സിയുബ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'നാല് കാര്യങ്ങൾ ഓർമ്മിപ്പിക്കാൻ അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ നമുക്കിടയിൽ പ്രസംഗിച്ചുകൊണ്ട് നിന്നു; തീർച്ചയായും അല്ലാഹു ഉറങ്ങുന്നില്ല, അവന് ഉറങ്ങാൻ അർഹതയില്ല. അവൻ മിസാൻ തുലാസുകൾ ഉയർത്തുകയും താഴ്ത്തുകയും ചെയ്യുന്നു, പകൽ സമയത്തെ മനുഷ്യ കർമ്മങ്ങൾ രാത്രിയിൽ അവനിലേക്ക് ഉയർത്തപ്പെടുന്നു, രാത്രിയിലെ മനുഷ്യ കർമ്മങ്ങൾ പകൽ സമയത്ത് അവനിലേക്ക് ഉയർത്തപ്പെടുന്നു'.
Hadith
Imam Muslim : 265
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ وَأَبُو غَسَّانَ الْمَسْمَعِيُّ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عَبْدِ الصَّمَدِ وَاللَّفْظُ لِأَبِي غَسَّانَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَبْدِ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا أَبُو عِمْرَانَ الْجَوْنِيُّ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ جَنَّتَانِ مِنْ فِضَّةٍ آنِيَتُهُمَا وَمَا فِيهِمَا وَجَنَّتَانِ مِنْ ذَهَبٍ آنِيَتُهُمَا وَمَا فِيهِمَا وَمَا بَيْنَ الْقَوْمِ وَبَيْنَ أَنْ يَنْظُرُوا إِلَى رَبِّهِمْ إِلَّا رِدَاءُ الْكِبْرِيَاءِ عَلَى وَجْهِهِ فِي جَنَّةِ عَدْنٍ
[നഷ്ർ ബിൻ അലി അൽ-ജഹ്‌ലമി], [അബു ഗസ്സാൻ അൽ-മസ്മാഇ], [ഇസ്ഹാഖ് ബിൻ ഇബ്രാഹിം] എന്നിവരെല്ലാം [അബ്ദുൽ അസീസ് ബിൻ അബ്ദുൽ അഷ്-ഷമദ്] വംശജരാണെന്നും ലഫജ് ഗസ്സാന്റേതാണെന്നും ഞങ്ങൾക്ക് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹം പറയുന്നു; അബു അബ്ദുൽ അഷ്-ഷമദ് [അബുബക്കർ ബിൻ അബ്ദുല്ല ബിൻ ഖൈസിൽ] നിന്ന് [അബു ഇമ്രാൻ അൽ-ജൗനി] പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് [അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ്] എന്ന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'വെള്ളി കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച രണ്ട് ആകാശങ്ങൾ അവയുടെ പാത്രങ്ങളും അവയുടെ ഉള്ളടക്കങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു, സ്വർണ്ണം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച രണ്ട് ആകാശങ്ങൾ അവയുടെ പാത്രങ്ങളും അവയുടെ ഉള്ളടക്കങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വർഗ്ഗത്തിലെ വിദഗ്ദ്ധർ അവരുടെ റബ്ബിനെ നോക്കുന്നതിൽ നിന്ന് സ്വർഗ്ഗത്തിലെ അവന്റെ മുഖത്ത് മഹത്വത്തിന്റെ മൂടുപടം മാത്രമാണ് തടസ്സം.
Hadith
Imam Muslim : 266
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مَيْسَرَةَ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ صُهَيْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا دَخَلَ أَهْلُ الْجَنَّةِ الْجَنَّةَ قَالَ يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى تُرِيدُونَ شَيْئًا أَزِيدُكُمْ فَيَقُولُونَ أَلَمْ تُبَيِّضْ وُجُوهَنَا أَلَمْ تُدْخِلْنَا الْجَنَّةَ وَتُنَجِّنَا مِنْ النَّارِ قَالَ فَيَكْشِفُ الْحِجَابَ فَمَا أُعْطُوا شَيْئًا أَحَبَّ إِلَيْهِمْ مِنْ النَّظَرِ إِلَى رَبِّهِمْ عَزَّ وَجَلَّ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَزَادَ ثُمَّ تَلَا هَذِهِ الْآيَةَ { لِلَّذِينَ أَحْسَنُوا الْحُسْنَى وَزِيَادَةٌ }
[ഉബൈദുള്ള ബിൻ മൈസറ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [അബ്ദുറഹ്മാൻ ബിൻ മഹ്ദി] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട് [ഹംദ് ബിൻ സലമ] [ഥാബിത് അൽ-ബുനാനി] [അബ്ദുറഹ്മാൻ ബിൻ അബു ലൈല] [ശുഹൈബ്] പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'സ്വർഗ്ഗവാസികൾ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ചാൽ, അല്ലാഹു ചോദിക്കും; 'നിങ്ങൾക്ക് ഞാൻ നിങ്ങളോട് എന്തെങ്കിലും ചേർക്കണമെന്ന് ആഗ്രഹമുണ്ടോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'നിങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ മുഖങ്ങൾ വെളുത്തതാക്കിയില്ലേ? നിങ്ങൾ ഞങ്ങളെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിക്കുകയും നരകത്തിൽ നിന്ന് ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തില്ലേ?' അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'പിന്നെ അല്ലാഹു അതിരുകളുടെ മൂടുപടം തുറന്നു, പിന്നെ അവരുടെ റബ്ബിനെ നോക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ പ്രിയപ്പെട്ടതായി അവർക്ക് ഒന്നും നൽകിയില്ല.' [അബൂബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] [ഹംദ് ബിൻ സലമ] യിൽ നിന്ന് [യാസിദ് ബിൻ ഹാറൂൻ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു, 'പിന്നെ അദ്ദേഹം അല്ലാഹുവിന്റെ വചനം വായിച്ചു;' '-നന്മ ചെയ്യുന്നവർക്ക് ഏറ്റവും നല്ല പ്രതിഫലമുണ്ട് - സ്വർഗ്ഗം- കൂടാതെ-' -ചോദ്യങ്ങൾ. യോനാ; 26-
Hadith
Imam Muslim : 267
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُ أَنَّ نَاسًا قَالُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ قَالُوا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي الشَّمْسِ لَيْسَ دُونَهَا سَحَابٌ قَالُوا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّكُمْ تَرَوْنَهُ كَذَلِكَ يَجْمَعُ اللَّهُ النَّاسَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيَقُولُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ شَيْئًا فَلْيَتَّبِعْهُ فَيَتَّبِعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الشَّمْسَ الشَّمْسَ وَيَتَّبِعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الْقَمَرَ الْقَمَرَ وَيَتَّبِعُ مَنْ كَانَ يَعْبُدُ الطَّوَاغِيتَ الطَّوَاغِيتَ وَتَبْقَى هَذِهِ الْأُمَّةُ فِيهَا مُنَافِقُوهَا فَيَأْتِيهِمْ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فِي صُورَةٍ غَيْرِ صُورَتِهِ الَّتِي يَعْرِفُونَ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْكَ هَذَا مَكَانُنَا حَتَّى يَأْتِيَنَا رَبُّنَا فَإِذَا جَاءَ رَبُّنَا عَرَفْنَاهُ فَيَأْتِيهِمْ اللَّهُ تَعَالَى فِي صُورَتِهِ الَّتِي يَعْرِفُونَ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ أَنْتَ رَبُّنَا فَيَتَّبِعُونَهُ وَيُضْرَبُ الصِّرَاطُ بَيْنَ ظَهْرَيْ جَهَنَّمَ فَأَكُونُ أَنَا وَأُمَّتِي أَوَّلَ مَنْ يُجِيزُ وَلَا يَتَكَلَّمُ يَوْمَئِذٍ إِلَّا الرُّسُلُ وَدَعْوَى الرُّسُلِ يَوْمَئِذٍ اللَّهُمَّ سَلِّمْ سَلِّمْ وَفِي جَهَنَّمَ كَلَالِيبُ مِثْلُ شَوْكِ السَّعْدَانِ هَلْ رَأَيْتُمْ السَّعْدَانَ قَالُوا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَإِنَّهَا مِثْلُ شَوْكِ السَّعْدَانِ غَيْرَ أَنَّهُ لَا يَعْلَمُ مَا قَدْرُ عِظَمِهَا إِلَّا اللَّهُ تَخْطَفُ النَّاسَ بِأَعْمَالِهِمْ فَمِنْهُمْ الْمُؤْمِنُ بَقِيَ بِعَمَلِهِ وَمِنْهُمْ الْمُجَازَى حَتَّى يُنَجَّى حَتَّى إِذَا فَرَغَ اللَّهُ مِنْ الْقَضَاءِ بَيْنَ الْعِبَادِ وَأَرَادَ أَنْ يُخْرِجَ بِرَحْمَتِهِ مَنْ أَرَادَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ أَمَرَ الْمَلَائِكَةَ أَنْ يُخْرِجُوا مِنْ النَّارِ مَنْ كَانَ لَا يُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا مِمَّنْ أَرَادَ اللَّهُ تَعَالَى أَنْ يَرْحَمَهُ مِمَّنْ يَقُولُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَيَعْرِفُونَهُمْ فِي النَّارِ يَعْرِفُونَهُمْ بِأَثَرِ السُّجُودِ تَأْكُلُ النَّارُ مِنْ ابْنِ آدَمَ إِلَّا أَثَرَ السُّجُودِ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَى النَّارِ أَنْ تَأْكُلَ أَثَرَ السُّجُودِ فَيُخْرَجُونَ مِنْ النَّارِ وَقَدْ امْتَحَشُوا فَيُصَبُّ عَلَيْهِمْ مَاءُ الْحَيَاةِ فَيَنْبُتُونَ مِنْهُ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ ثُمَّ يَفْرُغُ اللَّهُ تَعَالَى مِنْ الْقَضَاءِ بَيْنَ الْعِبَادِ وَيَبْقَى رَجُلٌ مُقْبِلٌ بِوَجْهِهِ عَلَى النَّارِ وَهُوَ آخِرُ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولًا الْجَنَّةَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ اصْرِفْ وَجْهِي عَنْ النَّارِ فَإِنَّهُ قَدْ قَشَبَنِي رِيحُهَا وَأَحْرَقَنِي ذَكَاؤُهَا فَيَدْعُو اللَّهَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَدْعُوَهُ ثُمَّ يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى هَلْ عَسَيْتَ إِنْ فَعَلْتُ ذَلِكَ بِكَ أَنْ تَسْأَلَ غَيْرَهُ فَيَقُولُ لَا أَسْأَلُكَ غَيْرَهُ وَيُعْطِي رَبَّهُ مِنْ عُهُودٍ وَمَوَاثِيقَ مَا شَاءَ اللَّهُ فَيَصْرِفُ اللَّهُ وَجْهَهُ عَنْ النَّارِ فَإِذَا أَقْبَلَ عَلَى الْجَنَّةِ وَرَآهَا سَكَتَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسْكُتَ ثُمَّ يَقُولُ أَيْ رَبِّ قَدِّمْنِي إِلَى بَابِ الْجَنَّةِ فَيَقُولُ اللَّهُ لَهُ أَلَيْسَ قَدْ أَعْطَيْتَ عُهُودَكَ وَمَوَاثِيقَكَ لَا تَسْأَلُنِي غَيْرَ الَّذِي أَعْطَيْتُكَ وَيْلَكَ يَا ابْنَ آدَمَ مَا أَغْدَرَكَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ وَيَدْعُو اللَّهَ حَتَّى يَقُولَ لَهُ فَهَلْ عَسَيْتَ إِنْ أَعْطَيْتُكَ ذَلِكَ أَنْ تَسْأَلَ غَيْرَهُ فَيَقُولُ لَا وَعِزَّتِكَ فَيُعْطِي رَبَّهُ مَا شَاءَ اللَّهُ مِنْ عُهُودٍ وَمَوَاثِيقَ فَيُقَدِّمُهُ إِلَى بَابِ الْجَنَّةِ فَإِذَا قَامَ عَلَى بَابِ الْجَنَّةِ انْفَهَقَتْ لَهُ الْجَنَّةُ فَرَأَى مَا فِيهَا مِنْ الْخَيْرِ وَالسُّرُورِ فَيَسْكُتُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَسْكُتَ ثُمَّ يَقُولُ أَيْ رَبِّ أَدْخِلْنِي الْجَنَّةَ فَيَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَهُ أَلَيْسَ قَدْ أَعْطَيْتَ عُهُودَكَ وَمَوَاثِيقَكَ أَنْ لَا تَسْأَلَ غَيْرَ مَا أُعْطِيتَ وَيْلَكَ يَا ابْنَ آدَمَ مَا أَغْدَرَكَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ لَا أَكُونُ أَشْقَى خَلْقِكَ فَلَا يَزَالُ يَدْعُو اللَّهَ حَتَّى يَضْحَكَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى مِنْهُ فَإِذَا ضَحِكَ اللَّهُ مِنْهُ قَالَ ادْخُلْ الْجَنَّةَ فَإِذَا دَخَلَهَا قَالَ اللَّهُ لَهُ تَمَنَّهْ فَيَسْأَلُ رَبَّهُ وَيَتَمَنَّى حَتَّى إِنَّ اللَّهَ لَيُذَكِّرُهُ مِنْ كَذَا وَكَذَا حَتَّى إِذَا انْقَطَعَتْ بِهِ الْأَمَانِيُّ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ عَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ وَأَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ مَعَ أَبِي هُرَيْرَةَ لَا يَرُدُّ عَلَيْهِ مِنْ حَدِيثِهِ شَيْئًا حَتَّى إِذَا حَدَّثَ أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَّ اللَّهَ قَالَ لِذَلِكَ الرَّجُلِ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ مَعَهُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ مَا حَفِظْتُ إِلَّا قَوْلَهُ ذَلِكَ لَكَ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ أَشْهَدُ أَنِّي حَفِظْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَوْلَهُ ذَلِكَ لَكَ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَذَلِكَ الرَّجُلُ آخِرُ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولًا الْجَنَّةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ وَعَطَاءُ بْنُ يَزِيدَ اللَّيْثِيُّ أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ أَخْبَرَهُمَا أَنَّ النَّاسَ قَالُوا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ مَعْنَى حَدِيثِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ
[സുഹൈർ ബിൻ ഹർബ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [യഅഖൂബ് ബിൻ ഇബ്രാഹിം] [എന്റെ പിതാവ്] [അഥാ' ബിൻ യാസിദ് അൽ-ലൈത്സി] യിൽ നിന്ന് [അബു ഹുറൈറ] പറഞ്ഞതായി [ഇബ്നു ശിഹാബ്] യിൽ നിന്ന് [എന്റെ പിതാവ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [സുഹൈർ ബിൻ ഹർബ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [അബു ഹുറൈറ] തന്നോട് പറഞ്ഞു; മനുഷ്യർ പറയുന്നു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ! ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ് നാളിൽ ഞങ്ങൾക്ക് ഞങ്ങളുടെ റബ്ബിനെ കാണാൻ കഴിയുമോ?' അദ്ദേഹം വീണ്ടും ചോദിച്ചു; 'മേഘങ്ങളില്ലാത്ത ഒരു പൂർണ്ണ രാത്രിയിൽ ചന്ദ്രനെ കാണുമ്പോൾ നിങ്ങൾ അപകടത്തിലാകുമോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ'. അദ്ദേഹം വീണ്ടും ചോദിച്ചു; 'താഴെ മേഘമില്ലാതെ സൂര്യനെ പകൽ വെളിച്ചത്തിൽ കാണുമ്പോൾ നിങ്ങൾ അപകടത്തിലാകുമോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ'. അപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'തീർച്ചയായും നിങ്ങൾക്ക് അവനെ അങ്ങനെ കാണാൻ കഴിയും. അല്ലാഹു ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ് നാളിൽ ആളുകളെ ഒരുമിച്ചുകൂട്ടി പറയും: 'ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും ആരാധിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവൻ അതിനെ പിന്തുടരട്ടെ, ആരെങ്കിലും സൂര്യനെ ആരാധിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവൻ സൂര്യനെ പിന്തുടരട്ടെ, ആരെങ്കിലും ചന്ദ്രനെ ആരാധിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവൻ ചന്ദ്രനെ പിന്തുടരട്ടെ, ആരെങ്കിലും താഗൂത്തിനെ ആരാധിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവൻ താഗൂത്തിനെ പിന്തുടരട്ടെ, ഈ ഉമ്മത്ത് ഇപ്പോഴും കപടവിശ്വാസികളുള്ളതാണ്. അപ്പോൾ അല്ലാഹു തബാറക വ ത'അല അവരെ അവർക്ക് തിരിച്ചറിയാത്ത ഒരു രൂപത്തിൽ കണ്ടുമുട്ടി, എന്നിട്ട് അവൻ പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ നിങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്'. പക്ഷേ അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് അല്ലാഹുവിൽ അഭയം തേടുന്നു, ഞങ്ങളുടെ റബ്ബ് യഥാർത്ഥത്തിൽ നമ്മളെ കണ്ടുമുട്ടുന്നതുവരെ ഇത് ഞങ്ങളുടെ സ്ഥലമാണ്, ഞങ്ങളുടെ റബ്ബ് നമ്മളെ കണ്ടുമുട്ടിയാൽ, ഞങ്ങൾ അവനെ തിരിച്ചറിയും'. അതിനുശേഷം അല്ലാഹു ത'അല അവരെ അവർ തിരിച്ചറിഞ്ഞ ഒരു രൂപത്തിൽ കണ്ടുമുട്ടി, അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ നിങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്'. അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'അതെ, നീ ഞങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്'. അങ്ങനെ അവർ അവനെ പിന്തുടർന്നു. ജഹന്നത്തിന്റെ ഇരുവശത്തും ശിറാത്ത് - പാലങ്ങൾ - നീട്ടിയിരുന്നു, ഞാനും എന്റെ ഉമ്മയും ആദ്യം അത് മുറിച്ചുകടന്നപ്പോൾ, അപ്പോസ്തലന്മാരിൽ നിന്ന് വേറിട്ട് ആരും സംസാരിച്ചില്ല, എന്നാൽ ആ സമയത്ത് അപ്പോസ്തലന്മാരുടെ പ്രാർത്ഥന 'അല്ലാഹുവേ, രക്ഷിക്കണമേ, രക്ഷിക്കണമേ' എന്നായിരുന്നു. നരകത്തിൽ സഅ്ദാൻ മരത്തിലെ മുള്ളുകൾ പോലെ ഇരുമ്പ് കൊളുത്തുകൾ ഉണ്ട്. സഅ്ദാൻ മരത്തെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾക്ക് അറിയാമോ? സുഹൃത്തുക്കൾ മറുപടി പറഞ്ഞു; 'അതെ, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ'. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'തീർച്ചയായും ഈ കൊളുത്തുകൾ സഅ്ദാൻ വൃക്ഷം പോലെയാണ്, പക്ഷേ അല്ലാഹുവിനല്ലാതെ മറ്റാർക്കും അതിന്റെ വലിപ്പം അറിയില്ല. അവൻ ആരെയും അവരുടെ പ്രവൃത്തികൾക്കനുസരിച്ച് പിടികൂടും, അവരിൽ വിശ്വാസികളും അവരുടെ പ്രവൃത്തികൾ കാരണം രക്ഷിക്കപ്പെട്ടവരുമുണ്ട്, അവരിൽ സ്വയം രക്ഷിക്കാൻ വേണ്ടി അവരുടെ പ്രവൃത്തികളുടെ പരിധികൾ ലംഘിക്കുന്നവരുമുണ്ട്. അങ്ങനെ അല്ലാഹു തന്റെ ദാസന്മാരുടെ വിധി തീരുമാനിച്ചുകഴിഞ്ഞ് നരകവാസികളെ തന്റെ കാരുണ്യത്താൽ നരകത്തിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ, നരക നിവാസികളെ അല്ലാഹുവിനോട് പങ്കുചേർക്കാത്തവരെ, അതായത് അല്ലാഹു തന്നോട് കരുണ കാണിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവരെ, 'അല്ലാഹു അല്ലാതെ യോഗ്യനായ ഒരു ദൈവവുമില്ല' എന്ന് പറയുന്നവരിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കാൻ അവൻ മലക്കുകളോട് കൽപ്പിക്കും. നരകത്തിലുള്ളവരെ സുജൂദിന്റെ അടയാളങ്ങളിൽ നിന്ന് മലക്കുകൾ തിരിച്ചറിയും, കാരണം നരകം ആദാമിന്റെ മക്കളെ സുജൂദിന്റെ അടയാളങ്ങൾ ഒഴികെ വിഴുങ്ങും. സുജൂദിന്റെ അടയാളങ്ങൾ നരകം തിന്നുന്നത് അല്ലാഹു വിലക്കിയിരിക്കുന്നു, അങ്ങനെ അവർ നരകത്തിൽ നിന്ന് കത്തിക്കരിഞ്ഞ ശരീരങ്ങളുമായി പുറത്തുവരും, തുടർന്ന് നഹ്‌റുൽ ഹയ്യ - ജീവജലം - ഉപയോഗിച്ച് നരകം നനയ്ക്കപ്പെടും, അവ നദിയിൽ ധാന്യം വളരുന്നതുപോലെ വളരുന്നതുവരെ. അല്ലാഹു തന്റെ ദാസന്മാർക്കിടയിൽ കാര്യങ്ങൾ തീരുമാനിച്ചുകഴിഞ്ഞപ്പോൾ, അവരിൽ ഒരാൾ നരകത്തിലേക്ക് മുഖം തിരിച്ചിരുന്നു, സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ച അവസാനത്തെ നിവാസിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം, അദ്ദേഹം പ്രാർത്ഥിച്ചു; 'നാഥാ, എന്റെ മുഖം നരകത്തിൽ നിന്ന് തിരിക്കണമേ, കാരണം അതിന്റെ ഗന്ധം എന്നെ അസ്വസ്ഥനാക്കി, അതിന്റെ തീജ്വാലകൾ എന്നെ ചുട്ടുകളഞ്ഞു'. പിന്നീട് അദ്ദേഹം അല്ലാഹുവിനോട് എന്താണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നതെന്ന് ചോദിച്ചു, അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു; 'ഞാൻ നിങ്ങളുടെ അപേക്ഷ നിറവേറ്റിയാൽ നിങ്ങൾ മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിക്കുമോ?' അദ്ദേഹം മറുപടി നൽകി; 'ഇല്ല, നിങ്ങളുടെ മഹത്വത്താൽ, ഞാൻ മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ല'. അദ്ദേഹത്തിന്റെ റബ്ബ് തന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം വാഗ്ദാനങ്ങളും നേർച്ചകളും സ്വീകരിച്ചു, തുടർന്ന് അദ്ദേഹം നരകത്തിൽ നിന്ന് മുഖം തിരിച്ചു. സ്വർഗത്തെ അഭിമുഖീകരിച്ച് അതിന്റെ ഭംഗി കണ്ടപ്പോൾ അദ്ദേഹം കുറച്ചുനേരം മൗനമായി നിന്ന് യാചിച്ചു; 'അല്ലാഹുവേ, എന്നെ സ്വർഗത്തിന്റെ വാതിൽക്കൽ നിർത്തണമേ'. അല്ലാഹു ചോദിക്കുന്നു; 'ഞാൻ നൽകിയതല്ലാതെ മറ്റൊന്നും എന്നോട് ചോദിക്കില്ല എന്ന നിന്റെ വാഗ്ദാനവും നേർച്ചയും നീ ഉപേക്ഷിച്ചില്ലേ? ഹേ ആദമിന്റെ പുത്രാ, വഞ്ചിക്കുന്നതിൽ നീ എത്ര സന്തോഷിക്കുന്നു. ദാസൻ പറഞ്ഞു; 'ഓ എന്റെ നാഥാ...!' അല്ലാഹു ചോദിക്കുന്നതുവരെ അവൻ ഇപ്പോഴും യാചിച്ചു; 'ഞാൻ നിന്റെ അപേക്ഷ നൽകിയാൽ നീ മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിക്കുമോ?' അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു; 'ഇല്ല, നിന്റെ മഹത്വത്തിനുവേണ്ടി, ഞാൻ ഇനി മറ്റൊരു അഭ്യർത്ഥനയോടെ നിന്നോട് ചോദിക്കില്ല'. അപ്പോൾ ആ വ്യക്തി തന്റെ വാഗ്ദാനങ്ങളും നേർച്ചകളും ഉപേക്ഷിച്ചു, അങ്ങനെ അല്ലാഹു അവയെ സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ വാതിൽക്കൽ വച്ചു. ദാസൻ സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ വാതിൽക്കൽ നിന്നപ്പോൾ, സ്വർഗ്ഗം അവനുവേണ്ടി തുറന്നു, അങ്ങനെ അവൻ ജീവിതത്തിലെ ആനന്ദങ്ങളും സന്തോഷവും കണ്ടു, പിന്നെ അവൻ ഒരു നിമിഷം മൗനമായി നിന്നു, യാചിച്ചു; 'ഓ എന്റെ നാഥാ, എന്നെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിക്കേണമേ'. അല്ലാഹു പറയുന്നു; 'ഞാൻ നൽകിയതല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ചോദിക്കരുതെന്ന നിന്റെ വാഗ്ദാനവും നീ ഉപേക്ഷിച്ചില്ലേ? ഹേ ആദമിന്റെ പുത്രാ, എത്ര വേഗത്തിൽ നീ വഞ്ചിച്ചു'. ദാസൻ പറഞ്ഞു: 'ഓ എന്റെ റബ്ബേ, എന്നെ നിന്റെ ഏറ്റവും ദുഷ്ടരായ ദാസന്മാരിൽ ഒരാളാക്കരുതേ'. അല്ലാഹു തബാറക വ തഅല തന്നെ കണ്ട് ചിരിക്കുന്നതുവരെ അവൻ അല്ലാഹുവിനോട് യാചിക്കുന്നത് നിർത്തിയില്ല. അല്ലാഹു ഒരു ദാസനെ നോക്കി ചിരിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ, അല്ലാഹു അവനോട് 'സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കൂ' എന്ന് പറയുമായിരുന്നു. ഒരു ദാസൻ അതിൽ പ്രവേശിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അല്ലാഹു അവനോട് പറയും; 'സാങ്കൽപ്പികം'. അതിനാൽ ഒരു ദാസൻ തന്റെ രക്ഷിതാവിനോട് ചോദിക്കുകയും സ്വപ്നം കാണുകയും ചെയ്യും, അല്ലാഹു അത്തരം കാര്യങ്ങൾ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അവനെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നതുവരെ, ഒരു ദാസന്റെ സ്വപ്നങ്ങൾ അതിന്റെ ഉച്ചസ്ഥായിയിലെത്തുന്നതുവരെ, അല്ലാഹു അവനോട് പറയും; 'അത് നിങ്ങൾക്കും നിങ്ങൾക്കും പോലും ഉദാഹരണത്തിന് നിങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ളതാണ്'. [അതാ ബിൻ യാസിദ്] പറഞ്ഞു; [അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി] അബു ഹുറൈറയോടൊപ്പം ഹദീസിനെ ഒരു തരത്തിലും നിരാകരിച്ചില്ല, അതിനാൽ അബു ഹുറൈറ ഒരു ദാസനോട് അല്ലാഹു പറഞ്ഞ ഹദീസ് 'നിനക്കും അങ്ങനെയും' എന്ന് അറിയിച്ചാൽ അബു സഈദ് പറഞ്ഞു; 'അതുപോലെ പത്ത് തവണ, ഓ അബു ഹുറൈറ'. അബു ഹുറൈറ പറഞ്ഞു; 'നിനക്ക് അങ്ങനെയും' പോലുള്ള വാക്കുകൾ മാത്രമേ ഞാൻ മനഃപാഠമാക്കുന്നുള്ളൂ, അബു സഈദ് പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹി സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്നുള്ള ആ വാചകം, അതായത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാക്കുകൾ ഞാൻ മനഃപാഠമാക്കിയിട്ടുണ്ടെന്ന് ഞാൻ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു; 'അതുപോലെ പത്ത് തവണ, ഓ അബൂ ഹുറൈറ'. അബൂ ഹുറൈറ പറഞ്ഞു; 'ആ ദാസൻ സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്ന അവസാനത്തെ താമസക്കാരനാണ്'. [അബു അൽ യമൻ] [സുഹ്‌രി]യിൽ നിന്ന് [സുഐബിനെ] അറിയിച്ചതായി [അബു ഹുറൈറ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [സെയ്ദ് ബിൻ അൽ മുസയ്യബ്] നും [അഥാ ബിൻ യാസിദ് അൽ ലൈത്സി] നും [അബു ഹുറൈറ] ഇരുവരെയും അറിയിച്ചതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; സ്വഹാബികൾ പ്രവാചകൻ (സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിനോട് ചോദിച്ചു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, പുനരുത്ഥാന ദിനത്തിൽ നമുക്ക് നമ്മുടെ റബ്ബിനെ കാണാമോ?'. തുടർന്ന് ഇബ്രാഹിം ബിൻ സഅദിന്റെ ഹദീസിലെന്നപോലെ ഹദീസ് കഥാകാരൻ തുടരുന്നു.
Hadith
Imam Muslim : 268
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أَدْنَى مَقْعَدِ أَحَدِكُمْ مِنْ الْجَنَّةِ أَنْ يَقُولَ لَهُ تَمَنَّ فَيَتَمَنَّى وَيَتَمَنَّى فَيَقُولُ لَهُ هَلْ تَمَنَّيْتَ فَيَقُولُ نَعَمْ فَيَقُولُ لَهُ فَإِنَّ لَكَ مَا تَمَنَّيْتَ وَمِثْلَهُ مَعَهُ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ റാഫി'] ഞങ്ങളോട് [അബ്ദുറസ്സാഖ്] [ഹമ്മാം ബിൻ മുനബ്ബീഹിൽ] നിന്ന് [മഅ്മർ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി പറഞ്ഞപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'ഇത് [അബു ഹുറൈറ] അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ (സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം) ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞ കാര്യമാണ്;' തുടർന്ന് അദ്ദേഹം നിരവധി ഹദീസുകൾ പരാമർശിച്ചു. റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു: 'തീർച്ചയായും, നിങ്ങളിൽ ഒരാളുടെ സ്വർഗത്തിൽ നിന്നുള്ള ഏറ്റവും താഴ്ന്ന ബിരുദം അല്ലാഹു അവനോട് 'സ്വപ്നം കാണുക' എന്ന് പറഞ്ഞതിന്റെ ബിരുദമാണ്, തുടർന്ന് അവൻ സ്വപ്നം കണ്ടു. അപ്പോൾ അല്ലാഹു അവനോട് ചോദിച്ചു: 'നീ സ്വപ്നം കണ്ടോ?' അവൻ 'അതെ' എന്ന് ഉത്തരം പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ അല്ലാഹു അവനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ സ്വപ്നം കണ്ടതും അതുപോലുള്ളതും നിനക്ക് ലഭിച്ചു'.'
Hadith
Imam Muslim : 269
و حَدَّثَنِي سُوَيْدُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنِي حَفْصُ بْنُ مَيْسَرَةَ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ نَاسًا فِي زَمَنِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَرَى رَبَّنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ بِالظَّهِيرَةِ صَحْوًا لَيْسَ مَعَهَا سَحَابٌ وَهَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ صَحْوًا لَيْسَ فِيهَا سَحَابٌ قَالُوا لَا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِلَّا كَمَا تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ أَحَدِهِمَا إِذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ أَذَّنَ مُؤَذِّنٌ لِيَتَّبِعْ كُلُّ أُمَّةٍ مَا كَانَتْ تَعْبُدُ فَلَا يَبْقَى أَحَدٌ كَانَ يَعْبُدُ غَيْرَ اللَّهِ سُبْحَانَهُ مِنْ الْأَصْنَامِ وَالْأَنْصَابِ إِلَّا يَتَسَاقَطُونَ فِي النَّارِ حَتَّى إِذَا لَمْ يَبْقَ إِلَّا مَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ مِنْ بَرٍّ وَفَاجِرٍ وَغُبَّرِ أَهْلِ الْكِتَابِ فَيُدْعَى الْيَهُودُ فَيُقَالُ لَهُمْ مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ قَالُوا كُنَّا نَعْبُدُ عُزَيْرَ ابْنَ اللَّهِ فَيُقَالُ كَذَبْتُمْ مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ صَاحِبَةٍ وَلَا وَلَدٍ فَمَاذَا تَبْغُونَ قَالُوا عَطِشْنَا يَا رَبَّنَا فَاسْقِنَا فَيُشَارُ إِلَيْهِمْ أَلَا تَرِدُونَ فَيُحْشَرُونَ إِلَى النَّارِ كَأَنَّهَا سَرَابٌ يَحْطِمُ بَعْضُهَا بَعْضًا فَيَتَسَاقَطُونَ فِي النَّارِ ثُمَّ يُدْعَى النَّصَارَى فَيُقَالُ لَهُمْ مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُونَ قَالُوا كُنَّا نَعْبُدُ الْمَسِيحَ ابْنَ اللَّهِ فَيُقَالُ لَهُمْ كَذَبْتُمْ مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ صَاحِبَةٍ وَلَا وَلَدٍ فَيُقَالُ لَهُمْ مَاذَا تَبْغُونَ فَيَقُولُونَ عَطِشْنَا يَا رَبَّنَا فَاسْقِنَا قَالَ فَيُشَارُ إِلَيْهِمْ أَلَا تَرِدُونَ فَيُحْشَرُونَ إِلَى جَهَنَّمَ كَأَنَّهَا سَرَابٌ يَحْطِمُ بَعْضُهَا بَعْضًا فَيَتَسَاقَطُونَ فِي النَّارِ حَتَّى إِذَا لَمْ يَبْقَ إِلَّا مَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ تَعَالَى مِنْ بَرٍّ وَفَاجِرٍ أَتَاهُمْ رَبُّ الْعَالَمِينَ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى فِي أَدْنَى صُورَةٍ مِنْ الَّتِي رَأَوْهُ فِيهَا قَالَ فَمَا تَنْتَظِرُونَ تَتْبَعُ كُلُّ أُمَّةٍ مَا كَانَتْ تَعْبُدُ قَالُوا يَا رَبَّنَا فَارَقْنَا النَّاسَ فِي الدُّنْيَا أَفْقَرَ مَا كُنَّا إِلَيْهِمْ وَلَمْ نُصَاحِبْهُمْ فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ نَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْكَ لَا نُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا حَتَّى إِنَّ بَعْضَهُمْ لَيَكَادُ أَنْ يَنْقَلِبَ فَيَقُولُ هَلْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ آيَةٌ فَتَعْرِفُونَهُ بِهَا فَيَقُولُونَ نَعَمْ فَيُكْشَفُ عَنْ سَاقٍ فَلَا يَبْقَى مَنْ كَانَ يَسْجُدُ لِلَّهِ مِنْ تِلْقَاءِ نَفْسِهِ إِلَّا أَذِنَ اللَّهُ لَهُ بِالسُّجُودِ وَلَا يَبْقَى مَنْ كَانَ يَسْجُدُ اتِّقَاءً وَرِيَاءً إِلَّا جَعَلَ اللَّهُ ظَهْرَهُ طَبَقَةً وَاحِدَةً كُلَّمَا أَرَادَ أَنْ يَسْجُدَ خَرَّ عَلَى قَفَاهُ ثُمَّ يَرْفَعُونَ رُءُوسَهُمْ وَقَدْ تَحَوَّلَ فِي صُورَتِهِ الَّتِي رَأَوْهُ فِيهَا أَوَّلَ مَرَّةٍ فَقَالَ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ أَنْتَ رَبُّنَا ثُمَّ يُضْرَبُ الْجِسْرُ عَلَى جَهَنَّمَ وَتَحِلُّ الشَّفَاعَةُ وَيَقُولُونَ اللَّهُمَّ سَلِّمْ سَلِّمْ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْجِسْرُ قَالَ دَحْضٌ مَزِلَّةٌ فِيهِ خَطَاطِيفُ وَكَلَالِيبُ وَحَسَكٌ تَكُونُ بِنَجْدٍ فِيهَا شُوَيْكَةٌ يُقَالُ لَهَا السَّعْدَانُ فَيَمُرُّ الْمُؤْمِنُونَ كَطَرْفِ الْعَيْنِ وَكَالْبَرْقِ وَكَالرِّيحِ وَكَالطَّيْرِ وَكَأَجَاوِيدِ الْخَيْلِ وَالرِّكَابِ فَنَاجٍ مُسَلَّمٌ وَمَخْدُوشٌ مُرْسَلٌ وَمَكْدُوسٌ فِي نَارِ جَهَنَّمَ حَتَّى إِذَا خَلَصَ الْمُؤْمِنُونَ مِنْ النَّارِ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ مَا مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ بِأَشَدَّ مُنَاشَدَةً لِلَّهِ فِي اسْتِقْصَاءِ الْحَقِّ مِنْ الْمُؤْمِنِينَ لِلَّهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ لِإِخْوَانِهِمْ الَّذِينَ فِي النَّارِ يَقُولُونَ رَبَّنَا كَانُوا يَصُومُونَ مَعَنَا وَيُصَلُّونَ وَيَحُجُّونَ فَيُقَالُ لَهُمْ أَخْرِجُوا مَنْ عَرَفْتُمْ فَتُحَرَّمُ صُوَرُهُمْ عَلَى النَّارِ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا قَدْ أَخَذَتْ النَّارُ إِلَى نِصْفِ سَاقَيْهِ وَإِلَى رُكْبَتَيْهِ ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا مَا بَقِيَ فِيهَا أَحَدٌ مِمَّنْ أَمَرْتَنَا بِهِ فَيَقُولُ ارْجِعُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ دِينَارٍ مِنْ خَيْرٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا لَمْ نَذَرْ فِيهَا أَحَدًا مِمَّنْ أَمَرْتَنَا ثُمَّ يَقُولُ ارْجِعُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ نِصْفِ دِينَارٍ مِنْ خَيْرٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا لَمْ نَذَرْ فِيهَا مِمَّنْ أَمَرْتَنَا أَحَدًا ثُمَّ يَقُولُ ارْجِعُوا فَمَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ مِنْ خَيْرٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرِجُونَ خَلْقًا كَثِيرًا ثُمَّ يَقُولُونَ رَبَّنَا لَمْ نَذَرْ فِيهَا خَيْرًا وَكَانَ أَبُو سَعِيدٍ الْخُدْرِيُّ يَقُولُ إِنْ لَمْ تُصَدِّقُونِي بِهَذَا الْحَدِيثِ فَاقْرَءُوا إِنْ شِئْتُمْ { إِنَّ اللَّهَ لَا يَظْلِمُ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ وَإِنْ تَكُ حَسَنَةً يُضَاعِفْهَا وَيُؤْتِ مِنْ لَدُنْهُ أَجْرًا عَظِيمًا } فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ شَفَعَتْ الْمَلَائِكَةُ وَشَفَعَ النَّبِيُّونَ وَشَفَعَ الْمُؤْمِنُونَ وَلَمْ يَبْقَ إِلَّا أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَيَقْبِضُ قَبْضَةً مِنْ النَّارِ فَيُخْرِجُ مِنْهَا قَوْمًا لَمْ يَعْمَلُوا خَيْرًا قَطُّ قَدْ عَادُوا حُمَمًا فَيُلْقِيهِمْ فِي نَهَرٍ فِي أَفْوَاهِ الْجَنَّةِ يُقَالُ لَهُ نَهَرُ الْحَيَاةِ فَيَخْرُجُونَ كَمَا تَخْرُجُ الْحِبَّةُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ أَلَا تَرَوْنَهَا تَكُونُ إِلَى الْحَجَرِ أَوْ إِلَى الشَّجَرِ مَا يَكُونُ إِلَى الشَّمْسِ أُصَيْفِرُ وَأُخَيْضِرُ وَمَا يَكُونُ مِنْهَا إِلَى الظِّلِّ يَكُونُ أَبْيَضَ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ كَأَنَّكَ كُنْتَ تَرْعَى بِالْبَادِيَةِ قَالَ فَيَخْرُجُونَ كَاللُّؤْلُؤِ فِي رِقَابِهِمْ الْخَوَاتِمُ يَعْرِفُهُمْ أَهْلُ الْجَنَّةِ هَؤُلَاءِ عُتَقَاءُ اللَّهِ الَّذِينَ أَدْخَلَهُمْ اللَّهُ الْجَنَّةَ بِغَيْرِ عَمَلٍ عَمِلُوهُ وَلَا خَيْرٍ قَدَّمُوهُ ثُمَّ يَقُولُ ادْخُلُوا الْجَنَّةَ فَمَا رَأَيْتُمُوهُ فَهُوَ لَكُمْ فَيَقُولُونَ رَبَّنَا أَعْطَيْتَنَا مَا لَمْ تُعْطِ أَحَدًا مِنْ الْعَالَمِينَ فَيَقُولُ لَكُمْ عِنْدِي أَفْضَلُ مِنْ هَذَا فَيَقُولُونَ يَا رَبَّنَا أَيُّ شَيْءٍ أَفْضَلُ مِنْ هَذَا فَيَقُولُ رِضَايَ فَلَا أَسْخَطُ عَلَيْكُمْ بَعْدَهُ أَبَدًا قَالَ مُسْلِم قَرَأْتُ عَلَى عِيسَى بْنِ حَمَّادٍ زُغْبَةَ الْمِصْرِيِّ هَذَا الْحَدِيثَ فِي الشَّفَاعَةِ وَقُلْتُ لَهُ أُحَدِّثُ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْكَ أَنَّكَ سَمِعْتَ مِنَ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ فَقَالَ نَعَمْ قُلْتُ لِعِيسَى بْنِ حَمَّادٍ أَخْبَرَكُمُ اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ يَزِيدَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي هِلَالٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّهُ قَالَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَرَى رَبَّنَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ تُضَارُّونَ فِي رُؤْيَةِ الشَّمْسِ إِذَا كَانَ يَوْمٌ صَحْوٌ قُلْنَا لَا وَسُقْتُ الْحَدِيثَ حَتَّى انْقَضَى آخِرُهُ وَهُوَ نَحْوُ حَدِيثِ حَفْصِ بْنِ مَيْسَرَةَ وَزَادَ بَعْدَ قَوْلِهِ بِغَيْرِ عَمَلٍ عَمِلُوهُ وَلَا قَدَمٍ قَدَّمُوهُ فَيُقَالُ لَهُمْ لَكُمْ مَا رَأَيْتُمْ وَمِثْلُهُ مَعَهُ قَالَ أَبُو سَعِيدٍ بَلَغَنِي أَنَّ الْجِسْرَ أَدَقُّ مِنْ الشَّعْرَةِ وَأَحَدُّ مِنْ السَّيْفِ وَلَيْسَ فِي حَدِيثِ اللَّيْثِ فَيَقُولُونَ رَبَّنَا أَعْطَيْتَنَا مَا لَمْ تُعْطِ أَحَدًا مِنْ الْعَالَمِينَ وَمَا بَعْدَهُ فَأَقَرَّ بِهِ عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنَا زَيْدُ بْنُ أَسْلَمَ بِإِسْنَادِهِمَا نَحْوَ حَدِيثِ حَفْصِ بْنِ مَيْسَرَةَ إِلَى آخِرِهِ وَقَدْ زَادَ وَنَقَصَ شَيْئًا
[സുവൈദ് ബിൻ സഈദ്] എന്നോട് വിവരിച്ചു, അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; [ഹാഫ്‌സ് ബിൻ മൈസറ] [സൈദ് ബിൻ അസ്ലം] [അതാ' ബിൻ യാസർ] [അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി] യിൽ നിന്ന് എനിക്ക് വിവരിച്ചു, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ (സ) യുടെ കാലത്ത് ഒരു കൂട്ടം ആളുകൾ ചോദിച്ചു, 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ! ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ് നാളിൽ ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിനെ കാണുമോ?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു, 'മേഘങ്ങളില്ലാത്ത ഒരു തെളിഞ്ഞ ദിവസത്തിൽ സൂര്യനെ കാണാൻ നിങ്ങൾ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നുണ്ടോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ.' അപ്പോൾ അദ്ദേഹം ചോദിച്ചു: 'മേഘങ്ങളില്ലാത്ത ഒരു പൂർണ്ണചന്ദ്ര രാത്രിയിൽ ചന്ദ്രനെ കാണാൻ നിങ്ങൾ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നുണ്ടോ?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല'. അപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവിനെ കാണാൻ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നില്ല, പക്ഷേ രണ്ടിൽ ഒന്നിനെ കാണാൻ നിങ്ങൾ തിടുക്കം കൂട്ടുന്നില്ല.' അന്ത്യനാളിൽ, ഒരു വിഗ്രഹം വിളിച്ചുപറയുന്നവൻ 'എല്ലാ ജനങ്ങളും മുമ്പ് ആരാധിച്ചിരുന്നതിനെ പിന്തുടരട്ടെ' എന്ന് വിളിച്ചുപറയും. അല്ലാഹുവിനെയല്ലാതെ മറ്റാരും വിഗ്രഹങ്ങളുടെയും പ്രതിമകളുടെയും രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കാതിരിക്കുകയും അവർ നരകത്തിൽ വീഴുകയും ചെയ്യും. അല്ലാഹുവിനെ ആരാധിക്കുന്നവരല്ലാതെ ആരും അവശേഷിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യും. നല്ലവരും ദുഷ്ടന്മാരും വേദഗ്രന്ഥം ലഭിച്ചവരും അടങ്ങുന്ന ജനവിഭാഗം. പിന്നീട് ജൂതന്മാരെ വിളിച്ച് അവരോട് ചോദിച്ചു: 'നിങ്ങൾ എന്താണ് ആരാധിച്ചിരുന്നത്?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങൾ അല്ലാഹുവിന്റെ പുത്രനായ ഉസൈറിനെ ആരാധിച്ചിരുന്നു'. പിന്നീട് പറയപ്പെട്ടു: 'നീ കള്ളം പറഞ്ഞു, അല്ലാഹു ഭാര്യമാരെയും കുട്ടികളെയും സൃഷ്ടിച്ചിട്ടില്ല. പിന്നെ നിനക്ക് എന്താണ് വേണ്ടത്?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഞങ്ങൾക്ക് ദാഹിക്കുന്നു, ഞങ്ങളുടെ നാഥാ, അതിനാൽ ഞങ്ങൾക്ക് കുടിക്കാൻ എന്തെങ്കിലും തരൂ'. പിന്നീട് അവരെ ദാഹം ശമിപ്പിക്കുന്ന എന്തോ ഒന്ന് കാണിക്കാൻ അവർക്ക് ആംഗ്യം കാണിച്ചു, പിന്നീട് അവരെ മരീചികയിലെന്നപോലെ നരകത്തിലേക്ക് നയിച്ചു, ചിലർ മറ്റുള്ളവരെ അടിച്ചു, പിന്നീട് അവർ നരകത്തിൽ വീണു. തുടർന്ന് ക്രിസ്ത്യാനികളെ വിളിച്ചുചേർത്തു: 'നിങ്ങൾ എന്തിനെയാണ് ആരാധിച്ചിരുന്നത്?' അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'അല്ലാഹുവിന്റെ പുത്രനായ മസീഹിനെ ഞങ്ങൾ ആരാധിച്ചിരുന്നു'. അപ്പോള്‍ അവരോട് പറയും: 'നിങ്ങള്‍ കള്ളം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അല്ലാഹു ഭാര്യമാരെയും കുട്ടികളെയും സ്വീകരിക്കുന്നില്ല.' അവരോട് പറയും: 'നിങ്ങള്‍ എന്താണ് ആഗ്രഹിക്കുന്നത്?' അവര്‍ പറയും: 'ഞങ്ങള്‍ക്ക് ദാഹിക്കുന്നു, ഞങ്ങളുടെ നാഥാ, ഞങ്ങള്‍ക്ക് കുടിക്കാന്‍ തരേണമേ.' അവന് പറയും: 'അപ്പോള്‍ അവര്‍ക്ക് സൂചന നല്‍കപ്പെടും: 'നിങ്ങള്‍ കുടിക്കുന്നില്ലേ?' അവര്‍ നരകത്തില്‍ ഒരു മരീചിക പോലെ ഒത്തുചേരും. അവരില്‍ ചിലര്‍ മറ്റുള്ളവരെ ഇടിക്കുകയും പിന്നീട് അതില്‍ വീഴുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ അല്ലാഹുവിനെ ആരാധിക്കുന്ന സദ്‌വൃത്തരില്‍ നിന്നും ദരിദ്രരില്‍ നിന്നും ആരും അവശേഷിക്കുകയില്ല. അപ്പോള്‍ അല്ലാഹു അവര്‍ക്ക് കാണാന്‍ കഴിയുന്ന ഏറ്റവും ലഘുവായ രൂപത്തില്‍ അവരുടെ അടുക്കല്‍ വരും. അല്ലാഹു പറയും: 'ഓരോ ജനതയും അവര്‍ ആരാധിക്കുന്നതിനെ പിന്തുടരുമ്പോള്‍ നീ എന്തിനാണ് കാത്തിരിക്കുന്നത്?' അവര്‍ പറയും: 'ഞങ്ങളുടെ നാഥാ, ഈ ലോകത്തിലെ ആളുകളില്‍ നിന്ന് ഞങ്ങള്‍ക്ക് ആവശ്യമുള്ളത് ആവശ്യമുള്ളപ്പോള്‍ ഞങ്ങള്‍ അവരുമായി വേര്‍പിരിയുന്നു, എന്നാല്‍ ഞങ്ങള്‍ അവരെ മൈത്രീകളാക്കുന്നില്ല.' അപ്പോള്‍ അല്ലാഹു പറയും: 'ഞാന്‍ നിങ്ങളുടെ നാഥാ'. അപ്പോള്‍ അവര്‍ പറയും: 'നിന്നില്‍ നിന്ന് ഞാന്‍ അല്ലാഹുവിനോട് അഭയം തേടുന്നു; അല്ലാഹുവിനോട് യാതൊന്നിനെയും ഞങ്ങള്‍ പങ്കുചേര്‍ക്കുകയില്ല.' അവർ ഇത് രണ്ടോ മൂന്നോ തവണ പറഞ്ഞു, അങ്ങനെ അവരിൽ ചിലർ തിരിഞ്ഞുനോക്കാൻ തുടങ്ങി, അപ്പോൾ അല്ലാഹു ചോദിച്ചു; "നിങ്ങൾക്കും അവനുമിടയിൽ നിങ്ങൾക്ക് അത് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന എന്തെങ്കിലും അടയാളമുണ്ടോ?" അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു; "അതെ" അപ്പോൾ അവന്റെ കാളക്കുട്ടി വെളിപ്പെട്ടു, അങ്ങനെ അല്ലാഹു അദ്ദേഹത്തിന് സുജൂദ് ചെയ്യാൻ അനുവദിച്ചില്ലെങ്കിൽ, മുമ്പ് അല്ലാഹുവിന് സുജൂദ് ചെയ്ത ആരും അവശേഷിച്ചില്ല. അഹങ്കാരവും റിയയും കാരണം മുമ്പ് സുജൂദ് ചെയ്ത ആരും അല്ലാഹു തന്റെ പുറം ഒരു മടക്കാക്കി മാറ്റുന്നതുവരെ, അവൻ സുജൂദ് ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോഴെല്ലാം അവൻ കഴുത്തിന്റെ പിന്നിൽ വീണു. പിന്നെ അവർ തല ഉയർത്തി, അല്ലാഹു അവർക്ക് ആദ്യമായി കാണാൻ കഴിയുന്ന ഒരു രൂപത്തിലേക്ക് മാറി, അല്ലാഹു പറഞ്ഞു; v "ഞാൻ നിങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്." അങ്ങനെ അവർ പറഞ്ഞു; "നീ ഞങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്." പിന്നെ ജഹന്നത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പാലം നീട്ടി, ആ സമയത്ത് ശുപാർശ നടന്നു, അവർ മന്ത്രിച്ചു; "അല്ലാഹുവേ, രക്ഷിക്കണമേ, രക്ഷിക്കണമേ." ആരോ ചോദിച്ചു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, ആ പാലം എന്താണ്?' അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു; "തെറ്റി വീഴാൻ കഴിയുന്ന ഒരു വഴുവഴുപ്പുള്ള സ്ഥലം, ഇരുമ്പ് സ്ക്രാപ്പറുകൾ, ഇരുമ്പ് കൊളുത്തുകൾ, മുള്ളുള്ള മരങ്ങൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഇരുമ്പ് മുള്ളുകൾ എന്നിവയുണ്ട്." അപ്പോൾ വിശ്വാസികൾ കണ്ണിമവെട്ടൽ പോലെ, മിന്നൽ പോലെ, കാറ്റുപോലെ, പക്ഷികളെപ്പോലെ, കുതിരകളെ പോലെ, കുതിരപ്പുറത്ത് കയറുന്ന മൃഗങ്ങളെപ്പോലെ കടന്നുപോകും. അങ്ങനെ ചില മുസ്ലീങ്ങൾ രക്ഷിക്കപ്പെടും, ചിലർ പിളരുകയും ചിലർ നരകത്തിലേക്ക് എറിയപ്പെടുകയും ചെയ്യും. അങ്ങനെ വിശ്വാസികൾ നരകത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരാകുമ്പോൾ, എന്റെ ആത്മാവ് ആരുടെ കൈകളിലാണോ അവൻ മുഖേന, നിങ്ങളിൽ ആരും നരകത്തിലുള്ള തന്റെ സഹോദരീസഹോദരന്മാർക്ക് വേണ്ടി അന്ത്യദിനത്തിൽ എല്ലാ അവകാശവും ചോദിക്കാൻ അല്ലാഹുവിനോട് ഇത്ര സ്ഥിരമായി അപേക്ഷിക്കുകയില്ല; അവർ നിലവിളിക്കും; ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, അവർ എപ്പോഴും ഞങ്ങളോടൊപ്പം ഉപവസിക്കുകയും ഞങ്ങളോടൊപ്പം പ്രാർത്ഥിക്കുകയും ഞങ്ങളോടൊപ്പം ഹജ്ജ് ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. " അപ്പോൾ അവരോട് പറഞ്ഞു, "നിങ്ങൾക്കറിയാവുന്നവരെ പുറത്തെടുക്കുക." പിന്നീട് നരകത്തീയിൽ വറുക്കപ്പെട്ടതിനാൽ അവരുടെ രൂപങ്ങൾ കറുത്തതായിരുന്നു, തുടർന്ന് നരകം തിന്നുകൊണ്ടിരുന്ന നിരവധി ആളുകളെ അവരുടെ കാളക്കുട്ടികളുടെ നടുവിലേക്കും മുട്ടുകുത്തി വരെയും അവർ പുറത്തെടുത്തു. എന്നിട്ട് അവർ പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവേ, നീ ഞങ്ങളോട് കൽപ്പിച്ച ആരും അവശേഷിക്കുന്നില്ല." അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തിരിച്ചുപോവുക, പിന്നെ അവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഒരു ദീനാർ ഭാരമുള്ളവനെ കണ്ടെത്തിയാൽ അവനെ പുറത്തെടുക്കുക." "അവർ വലിയൊരു സംഖ്യ പുറത്തെടുത്തു, പിന്നെ അവർ പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, നീ ഞങ്ങളോട് കൽപ്പിച്ച ആരെയും ഞങ്ങൾ അതിൽ അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. "അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തിരിച്ചു പോകൂ, പിന്നെ ആരുടെ ഹൃദയത്തിൽ അര ദീനാർ നന്മ കണ്ടെത്തിയാലും, അവനെ പുറത്തെടുക്കൂ." അങ്ങനെ അവർ വലിയൊരു സംഖ്യ പുറത്തെടുത്തു. പിന്നെ അവർ വീണ്ടും പറഞ്ഞു: "ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, നീ ഞങ്ങളോട് കൽപ്പിച്ച ആരെയും ഞങ്ങൾ അതിൽ അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തിരിച്ചു പോകൂ, പിന്നെ അവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഒരു ധാന്യമണിയോളം നല്ലതായി നിങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നതെന്തും, അത് പുറത്തെടുക്കൂ." അങ്ങനെ അവർ വീണ്ടും വലിയൊരു സംഖ്യ പുറത്തെടുത്തു. പിന്നെ അവർ പറഞ്ഞു, "ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, ഞങ്ങൾ അതിൽ ഒരു നന്മയും അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടില്ല." അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി പറഞ്ഞു; 'നിങ്ങൾ ഈ ഹദീസിൽ വിശ്വസിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, ദയവായി ഈ വാക്യം വായിക്കുക; -തീർച്ചയായും, അല്ലാഹു ആരോടും ഒരു സരത്ത് പോലും അനീതി ചെയ്യുന്നില്ല, ഒരു സരത്ത് പോലെ വലിയ ഒരു പുണ്യമുണ്ടെങ്കിൽ, തീർച്ചയായും അല്ലാഹു അത് വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും അവനിൽ നിന്ന് വലിയ പ്രതിഫലം നൽകുകയും ചെയ്യും. - -Qs. An Nisa; 40-. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറയുന്നു; 'മലക്കുകളും പ്രവാചകന്മാരും വിശ്വാസികളും ശുപാർശ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്, ഇപ്പോൾ ശുപാർശ ചെയ്യാത്തവരാണ് പരമകാരുണിക സത്ത'. പിന്നീട് അല്ലാഹു നരകത്തിന്റെ ആഴങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒരു കൈ എടുത്തു, അതിനുള്ളിൽ നിന്ന് അല്ലാഹു ഒരു നന്മയും ചെയ്യാത്ത ഒരു ജനതയെ പുറത്തെടുത്തു, അവർ ഇതിനകം കറുത്ത കരി പോലെയായിരുന്നു. പിന്നെ അല്ലാഹു അവരെ ജീവന്റെ നദി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന സ്വർഗത്തിന് മുന്നിലുള്ള നദിയിലേക്ക് എറിഞ്ഞു. പിന്നീട് അവർ നദിയിൽ വളരുന്ന വിത്തുകൾ പോലെ നദിയിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്നു, അവ വളരുന്നത് നിങ്ങൾ കാണുന്നില്ലേ - പാറകളിലോ മരങ്ങളിലോ ഇഴഞ്ഞു നീങ്ങുന്നു - സൂര്യപ്രകാശം പച്ചയായി പിന്തുടരുന്നു, അതേസമയം നിഴലിലുള്ളവ വെളുത്തതായിരിക്കും.' അപ്പോൾ സുഹൃത്ത് ചോദിച്ചു, 'നിങ്ങൾ ഒരു ബദൂയിൻ പ്രദേശത്ത് മേയുന്നത് പോലെയാണോ?' അദ്ദേഹം തുടർന്നു; 'അപ്പോൾ അവർ മുത്തുകൾ പോലെ പുറത്തുവന്നു, മുട്ടുകുത്തി സ്വർഗത്തിലെ ആളുകൾക്ക് തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുന്ന വളയങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. അല്ലാഹു സ്വതന്ത്രമാക്കി സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ച ആളുകളാണിവർ. തുടർന്ന് അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങളെ സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കുക. നിങ്ങൾ കാണുന്നത്, നിങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കും'. അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, ഭൂമിയിലെ നിവാസികൾക്ക് ആർക്കും നീ ഇതുവരെ നൽകിയിട്ടില്ലാത്തത് നീ ഞങ്ങൾക്ക് നൽകിയിരിക്കുന്നു'. അല്ലാഹു പറഞ്ഞു; '-വാസ്തവത്തിൽ- ഞങ്ങൾ നിനക്കായി ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത് ഇതിനെക്കാളെല്ലാം മികച്ചതാണ്'. അവർ വീണ്ടും പറഞ്ഞു; 'ഓ റബ്ബേ, ഇതിനേക്കാൾ നല്ലത് എന്താണ്!' അല്ലാഹു മറുപടി നൽകി; 'എന്റെ അനുഗ്രഹം, ഞാൻ നിന്നോട് ഒരിക്കലും കോപിക്കുകയില്ല'. മുസ്ലീങ്ങൾ പറയുന്നു; '[ഈസ ബിൻ ഹമ്മദ് സുഗ്ബ അൽ മിശ്രിയുടെ] സാന്നിധ്യത്തിൽ ശുപാർശയെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ഹദീസ് ഞാൻ വായിച്ചു. ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു, '[ലൈത്സ് ബിൻ സഅദ്] ൽ നിന്ന് [ഖാലിദ് ബിൻ യാസിദ്] ൽ നിന്ന് [സെയ്ദ് ബിൻ അബു ഹിലാൽ] ൽ നിന്ന് [സെയ്ദ് ബിൻ അസ്ലം] ൽ നിന്ന് [അഥാ ബിൻ യാസർ] ൽ നിന്ന് [അബു സഈദ് അൽ ഖുദ്രി] ൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു എന്ന് നിങ്ങൾ കേട്ട ഈ ഹദീസ് ഞാൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് അറിയിക്കുന്നു; 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ റബ്ബിനെ കാണുമോ?' റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലം തിരിച്ചു ചോദിച്ചു; 'വെളിച്ചമുള്ള ഒരു ദിവസം സൂര്യനെ നോക്കുന്നതിൽ നിങ്ങൾക്ക് എന്തെങ്കിലും അപകടമുണ്ടോ?' ഞങ്ങൾ ഉത്തരം നൽകുന്നു; 'ഇല്ല'. പിന്നെ ഞാൻ ഹദീസ് പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ തുടർന്നു. ഈ ഹദീസ് ഹഫ്ഷ് ബിൻ മൈസറയുടെ ഹദീസ് പോലെയാണ്'. അദ്ദേഹം തന്റെ വാക്കുകൾക്ക് ശേഷം, 'ഒരു പ്രവൃത്തിയോ നന്മയോ ഇല്ലാതെ' കൂട്ടിച്ചേർത്തു. തുടർന്ന് അവരോട് പറഞ്ഞു, 'നിങ്ങൾ കണ്ടതും അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം അങ്ങനെയായിരുന്നതും നിങ്ങൾക്ക്'. അബു സഈദ് പറഞ്ഞു; 'പാലങ്ങൾ മുടിയേക്കാൾ ചെറുതും വാളുകളേക്കാൾ മൂർച്ചയുള്ളതുമാണെന്ന് എനിക്ക് മനസ്സിലായി'. ലൈത്സ് ഹദീസിൽ ഒരു തിരുത്തലും ഇല്ല; 'അവർ പറഞ്ഞു; 'ഞങ്ങളുടെ റബ്ബേ, ലോകത്തിൽ ആർക്കും നൽകാത്തത് നിങ്ങൾ ഞങ്ങൾക്ക് തന്നു'. അതിനുശേഷമുള്ള വാക്യവും. ഈസ ബിൻ ഹമ്മാദ് സമ്മതിച്ചു'. [അബു ബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജാഫർ ബിൻ ഔൻ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹിസ്യാം ബിൻ സഅദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [സായിദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹിസ്യാം ബിൻ സഅദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹിസ്യാം ബിൻ സഅദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ അസ്ലം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ജഅദ് ബിൻ മൈസറയുടെ ഹദീസ് പോലെയുള്ള രണ്ടാമത്തെ ഇസ്നദിന് സമാനമാണ്, അവസാന വാക്യം വരെ, കൂടാതെ കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകളും കുറയ്ക്കലുകളും ഉണ്ട്'.
Hadith
Imam Muslim : 270
و حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى بْنِ عُمَارَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُدْخِلُ اللَّهُ أَهْلَ الْجَنَّةِ الْجَنَّةَ يُدْخِلُ مَنْ يَشَاءُ بِرَحْمَتِهِ وَيُدْخِلُ أَهْلَ النَّارِ النَّارَ ثُمَّ يَقُولُ انْظُرُوا مَنْ وَجَدْتُمْ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ إِيمَانٍ فَأَخْرِجُوهُ فَيُخْرَجُونَ مِنْهَا حُمَمًا قَدْ امْتَحَشُوا فَيُلْقَوْنَ فِي نَهَرِ الْحَيَاةِ أَوْ الْحَيَا فَيَنْبُتُونَ فِيهِ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ إِلَى جَانِبِ السَّيْلِ أَلَمْ تَرَوْهَا كَيْفَ تَخْرُجُ صَفْرَاءَ مُلْتَوِيَةً و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ ح و حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَوْنٍ أَخْبَرَنَا خَالِدٌ كِلَاهُمَا عَنْ عَمْرِو بْنِ يَحْيَى بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَقَالَا فَيُلْقَوْنَ فِي نَهَرٍ يُقَالَ لَهُ الْحَيَاةُ وَلَمْ يَشُكَّا وَفِي حَدِيثِ خَالِدٍ كَمَا تَنْبُتُ الْغُثَاءَةُ فِي جَانِبِ السَّيْلِ وَفِي حَدِيثِ وُهَيْبٍ كَمَا تَنْبُتُ الْحِبَّةُ فِي حَمِئَةٍ أَوْ حَمِيلَةِ السَّيْلِ
[ഹാറൂൺ ബിൻ സഈദ് അൽ-ഐലി] ഞങ്ങളോട് (ഇബ്നു വഹ്ബ്) പറഞ്ഞതായി എന്നോട് പറഞ്ഞപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; [അമ്രു ബിൻ യഹ്‌യ ബിൻ ഉമറ] യിൽ നിന്ന് [മാലിക് ബിൻ അനസിനെ] ഞങ്ങൾക്ക് അറിയിച്ചു അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; [അബു സഈദ് അൽ-ഖുദ്രി] യിൽ നിന്ന് [എന്റെ പിതാവ്] എന്നോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു: 'അല്ലാഹു സ്വർഗ്ഗസ്ഥരെ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിക്കുന്നു, അവൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നവരെ അവൻ തന്റെ കാരുണ്യത്താൽ പ്രവേശിപ്പിക്കുന്നു, നരകവാസികളെ നരകത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിക്കുന്നു. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "നോക്കൂ, അവരിൽ ആരുടെയെങ്കിലും ഹൃദയത്തിൽ വിശ്വാസത്തിന്റെ കടുക് വിത്ത് ഉണ്ടെന്ന് നിങ്ങൾ കണ്ടെത്തുകയാണെങ്കിൽ, അത് പുറത്തെടുക്കുക." പിന്നീട് അവരെ നരകത്തിൽ നിന്ന് കത്തിച്ച അവസ്ഥയിൽ പുറത്താക്കി. അവരെ കത്തിച്ചുകളഞ്ഞു, പിന്നീട് ജീവിത നദിയിലേക്കോ ജീവിതത്തിലേക്കോ എറിഞ്ഞു. പിന്നീട് അവർ നുരയുടെ വശത്ത് വളരുന്ന ഒരു വിത്ത് പോലെ വളരുന്നു. അവൻ എങ്ങനെ വളഞ്ഞ മഞ്ഞനിറത്തിൽ പുറത്തുവന്നുവെന്ന് നിങ്ങൾ കണ്ടില്ലേ?'. [അബു ബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട് ['അഫാൻ] ഞങ്ങളോട് [വുഹൈബ്] പറഞ്ഞു. -മറ്റൊരു ഹദീസിൽ ഇങ്ങനെ പറയുന്നു- ഹജ്ജാജ് ബിൻ അഷ്-സൈർ (റ) (അംറു ബിൻ യഹ്‌യ) യിൽ നിന്ന് ഈ ഇസ്നദ് ഉദ്ധരിച്ച് അംറു ബിൻ ഔൻ (റ) (ഖാലിദ്) ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി അംറു ബിൻ യഹ്‌യയിൽ നിന്ന് ഇരുവരും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു, ഇരുവരും പറഞ്ഞു: 'പിന്നെ അവരെ ജീവനദി എന്നറിയപ്പെടുന്ന നദിയിലേക്ക് എറിഞ്ഞു'. അവരാരും മടിച്ചില്ല. ഖാലിദിന്റെ ഹദീസിൽ, 'നുരയുടെ അരികിൽ വിത്ത് വളരുന്നതുപോലെ'. വുഹൈബ് ഹദീസിൽ, 'വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന്റെ നുരയിൽ വിത്തുകൾ വളരുന്നതുപോലെ'.
Hadith
Imam Muslim : 271
و حَدَّثَنِي نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ حَدَّثَنَا بِشْرٌ يَعْنِي ابْنَ الْمُفَضَّلِ عَنْ أَبِي مَسْلَمَةَ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَّا أَهْلُ النَّارِ الَّذِينَ هُمْ أَهْلُهَا فَإِنَّهُمْ لَا يَمُوتُونَ فِيهَا وَلَا يَحْيَوْنَ وَلَكِنْ نَاسٌ أَصَابَتْهُمْ النَّارُ بِذُنُوبِهِمْ أَوْ قَالَ بِخَطَايَاهُمْ فَأَمَاتَهُمْ إِمَاتَةً حَتَّى إِذَا كَانُوا فَحْمًا أُذِنَ بِالشَّفَاعَةِ فَجِيءَ بِهِمْ ضَبَائِرَ ضَبَائِرَ فَبُثُّوا عَلَى أَنْهَارِ الْجَنَّةِ ثُمَّ قِيلَ يَا أَهْلَ الْجَنَّةِ أَفِيضُوا عَلَيْهِمْ فَيَنْبُتُونَ نَبَاتَ الْحِبَّةِ تَكُونُ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْقَوْمِ كَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ كَانَ بِالْبَادِيَةِ و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي مَسْلَمَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا نَضْرَةَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ إِلَى قَوْلِهِ فِي حَمِيلِ السَّيْلِ وَلَمْ يَذْكُرْ مَا بَعْدَهُ
'നഷ്ർ ബിൻ അലി അൽ-ജഹ്‌ദലാമി' (ബിസിർ) - ഇബ്നു അൽ മുഫദ്‌ലാൽ - എന്ന് എനിക്ക് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അബു മസ്ലമ (അബു നദ്‌ലറ) (അബു സഈദ്) (അബു നദ്‌ലർ [മുഹമ്മദ് ബിൻ അൽ മുത്സന്ന], [ഇബ്നു ബസ്സിയർ] എന്നിവർ ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്; [മുഹമ്മദ് ബിൻ ജാഫർ] [സിയുബ]യോട് [അബു മസ്ലമ] യിൽ നിന്ന് പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; '[അബു നദ്‌ലറ] [അബു സഈദ് അൽ-ഖുദ്രി] യിൽ നിന്ന് പ്രവാചകൻ സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് 'വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന്റെ നുരയിൽ' പോലുള്ള ഹദീസുകൾ ഞാൻ കേട്ടു. അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം ആ വാക്യം പരാമർശിച്ചില്ല.
Hadith
Imam Muslim : 272
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ كِلَاهُمَا عَنْ جَرِيرٍ قَالَ عُثْمَانُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْلَمُ آخِرَ أَهْلِ النَّارِ خُرُوجًا مِنْهَا وَآخِرَ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولًا الْجَنَّةَ رَجُلٌ يَخْرُجُ مِنْ النَّارِ حَبْوًا فَيَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَهُ اذْهَبْ فَادْخُلْ الْجَنَّةَ فَيَأْتِيهَا فَيُخَيَّلُ إِلَيْهِ أَنَّهَا مَلْأَى فَيَرْجِعُ فَيَقُولُ يَا رَبِّ وَجَدْتُهَا مَلْأَى فَيَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لَهُ اذْهَبْ فَادْخُلْ الْجَنَّةَ قَالَ فَيَأْتِيهَا فَيُخَيَّلُ إِلَيْهِ أَنَّهَا مَلْأَى فَيَرْجِعُ فَيَقُولُ يَا رَبِّ وَجَدْتُهَا مَلْأَى فَيَقُولُ اللَّهُ لَهُ اذْهَبْ فَادْخُلْ الْجَنَّةَ فَإِنَّ لَكَ مِثْلَ الدُّنْيَا وَعَشَرَةَ أَمْثَالِهَا أَوْ إِنَّ لَكَ عَشَرَةَ أَمْثَالِ الدُّنْيَا قَالَ فَيَقُولُ أَتَسْخَرُ بِي أَوْ أَتَضْحَكُ بِي وَأَنْتَ الْمَلِكُ قَالَ لَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَحِكَ حَتَّى بَدَتْ نَوَاجِذُهُ قَالَ فَكَانَ يُقَالُ ذَاكَ أَدْنَى أَهْلِ الْجَنَّةِ مَنْزِلَةً
[ഉഥ്മാൻ ബിൻ അബു സൈബ], [ഇസ്ഹാഖ് ബിൻ ഇബ്രാഹിം അൽ-ഹൻസലി] എന്നിവർ [ജരീറിൽ] നിന്ന് ഉദ്ധരിക്കുന്നു, [ഉഥ്മാൻ] പറഞ്ഞു; [മൻസൂർ] ൽ നിന്ന് [ഇബ്രാഹിം] ൽ നിന്ന് [അബിദ] ൽ നിന്ന് [അബ്ദുള്ള ബിൻ മസ്ഊദ്] ൽ നിന്ന് [ജരീർ] പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'തീർച്ചയായും, നരകത്തിലെ അവസാനത്തെ നിവാസി അതിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്നുവെന്നും സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ച അവസാനത്തെ നിവാസിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം എന്നും എനിക്കറിയാം, അതായത് നരകത്തിൽ നിന്ന് ഇഴഞ്ഞു വന്ന ഒരു മനുഷ്യൻ, അപ്പോൾ അല്ലാഹു അവനോട് പറഞ്ഞു, 'പോകൂ, സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കുക. പിന്നെ അവൻ അവന്റെ അടുക്കൽ വന്ന് സ്വർഗം നിറഞ്ഞതായി അവനോടു സങ്കൽപ്പിച്ചു. പിന്നെ അവൻ തിരിച്ചുവന്ന് പറഞ്ഞു: 'എന്റെ നാഥാ, ഞാൻ അത് നിറഞ്ഞതായി കണ്ടു'. അങ്ങനെ അല്ലാഹു അവനോട് പറഞ്ഞു: 'സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കുക'. പിന്നെ അവൻ അവന്റെ അടുക്കൽ വന്നു, അവൻ നിറഞ്ഞതായി അവനോടു സങ്കൽപ്പിച്ചു. പിന്നെ അവൻ തിരിച്ചുവന്ന് പറഞ്ഞു: 'എന്റെ നാഥാ, ഞാൻ അത് നിറഞ്ഞതായി കണ്ടു'. അപ്പോൾ അല്ലാഹു അവനോട് പറഞ്ഞു, 'നീ പോയി സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കൂ, കാരണം നിനക്ക് ലോകത്തെ പത്ത് മടങ്ങ് പോലെയും പത്ത് മടങ്ങ് പോലെയും ലഭിക്കും, അല്ലെങ്കിൽ നിനക്ക് ലോകത്തെ പത്ത് മടങ്ങ് പോലെയും ലഭിക്കും'. അവൻ ചോദിക്കുന്നു; "നീ എന്നെ കളിയാക്കുകയാണോ അതോ നീ രാജാവാണോ?" കഥാകാരൻ പറഞ്ഞു; 'തീർച്ചയായും, റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം തന്റെ പല്ലുകൾ തെളിയുന്നതുവരെ ചിരിക്കുന്നത് ഞാൻ കണ്ടു'. കഥാകാരൻ തുടരുന്നു; 'അദ്ദേഹം സ്വർഗവാസികളിൽ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന ആളാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു'.
Hadith
Imam Muslim : 273
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَبِيدَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْرِفُ آخَرُ أَهْلِ النَّارِ خُرُوجًا مِنْ النَّارِ رَجُلٌ يَخْرُجُ مِنْهَا زَحْفًا فَيُقَالُ لَهُ انْطَلِقْ فَادْخُلْ الْجَنَّةَ قَالَ فَيَذْهَبُ فَيَدْخُلُ الْجَنَّةَ فَيَجِدُ النَّاسَ قَدْ أَخَذُوا الْمَنَازِلَ فَيُقَالُ لَهُ أَتَذْكُرُ الزَّمَانَ الَّذِي كُنْتَ فِيهِ فَيَقُولُ نَعَمْ فَيُقَالُ لَهُ تَمَنَّ فَيَتَمَنَّى فَيُقَالُ لَهُ لَكَ الَّذِي تَمَنَّيْتَ وَعَشَرَةَ أَضْعَافِ الدُّنْيَا قَالَ فَيَقُولُ أَتَسْخَرُ بِي وَأَنْتَ الْمَلِكُ قَالَ فَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَحِكَ حَتَّى بَدَتْ نَوَاجِذُهُ
(അബൂബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ) യും (അബൂ കുറൈബ്) യും അബൂ കുറൈബിന്റെ ലഫ്‌ഷ്‌നിയയും (ഇബ്രാഹിം അൽ-അമാസി) യിൽ നിന്ന് (അബൂ മുആവിയ) യും (അബ്ദുള്ള) യിൽ നിന്ന് (അബ്ദുള്ള) യിൽ നിന്ന് (അബ്ദുല്ല) യിൽ നിന്ന് (അബ്ദുല്ല) യിൽ നിന്ന് (അബ്ദുല്ല) യിൽ നിന്ന് (അൽ-അമാസി) യിൽ നിന്ന് (അബ്ദുല്ല) യും 'നീ രാജാവായിരിക്കെ എന്നെ പരിഹസിക്കുകയാണോ?' കഥാകാരൻ പറഞ്ഞു; "തീർച്ചയായും, റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം തന്റെ അണപ്പല്ലുകൾ കാണുന്നതുവരെ പുഞ്ചിരിക്കുന്നത് ഞാൻ കണ്ടു."
Hadith
Imam Muslim : 274
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ آخِرُ مَنْ يَدْخُلُ الْجَنَّةَ رَجُلٌ فَهْوَ يَمْشِي مَرَّةً وَيَكْبُو مَرَّةً وَتَسْفَعُهُ النَّارُ مَرَّةً فَإِذَا مَا جَاوَزَهَا الْتَفَتَ إِلَيْهَا فَقَالَ تَبَارَكَ الَّذِي نَجَّانِي مِنْكِ لَقَدْ أَعْطَانِي اللَّهُ شَيْئًا مَا أَعْطَاهُ أَحَدًا مِنْ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ فَتُرْفَعُ لَهُ شَجَرَةٌ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ أَدْنِنِي مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَلِأَسْتَظِلَّ بِظِلِّهَا وَأَشْرَبَ مِنْ مَائِهَا فَيَقُولُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ يَا ابْنَ آدَمَ لَعَلِّي إِنَّ أَعْطَيْتُكَهَا سَأَلْتَنِي غَيْرَهَا فَيَقُولُ لَا يَا رَبِّ وَيُعَاهِدُهُ أَنْ لَا يَسْأَلَهُ غَيْرَهَا وَرَبُّهُ يَعْذِرُهُ لِأَنَّهُ يَرَى مَا لَا صَبْرَ لَهُ عَلَيْهِ فَيُدْنِيهِ مِنْهَا فَيَسْتَظِلُّ بِظِلِّهَا وَيَشْرَبُ مِنْ مَائِهَا ثُمَّ تُرْفَعُ لَهُ شَجَرَةٌ هِيَ أَحْسَنُ مِنْ الْأُولَى فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ أَدْنِنِي مِنْ هَذِهِ لِأَشْرَبَ مِنْ مَائِهَا وَأَسْتَظِلَّ بِظِلِّهَا لَا أَسْأَلُكَ غَيْرَهَا فَيَقُولُ يَا ابْنَ آدَمَ أَلَمْ تُعَاهِدْنِي أَنْ لَا تَسْأَلَنِي غَيْرَهَا فَيَقُولُ لَعَلِّي إِنْ أَدْنَيْتُكَ مِنْهَا تَسْأَلُنِي غَيْرَهَا فَيُعَاهِدُهُ أَنْ لَا يَسْأَلَهُ غَيْرَهَا وَرَبُّهُ يَعْذِرُهُ لِأَنَّهُ يَرَى مَا لَا صَبْرَ لَهُ عَلَيْهِ فَيُدْنِيهِ مِنْهَا فَيَسْتَظِلُّ بِظِلِّهَا وَيَشْرَبُ مِنْ مَائِهَا ثُمَّ تُرْفَعُ لَهُ شَجَرَةٌ عِنْدَ بَابِ الْجَنَّةِ هِيَ أَحْسَنُ مِنْ الْأُولَيَيْنِ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ أَدْنِنِي مِنْ هَذِهِ لِأَسْتَظِلَّ بِظِلِّهَا وَأَشْرَبَ مِنْ مَائِهَا لَا أَسْأَلُكَ غَيْرَهَا فَيَقُولُ يَا ابْنَ آدَمَ أَلَمْ تُعَاهِدْنِي أَنْ لَا تَسْأَلَنِي غَيْرَهَا قَالَ بَلَى يَا رَبِّ هَذِهِ لَا أَسْأَلُكَ غَيْرَهَا وَرَبُّهُ يَعْذِرُهُ لِأَنَّهُ يَرَى مَا لَا صَبْرَ لَهُ عَلَيْهَا فَيُدْنِيهِ مِنْهَا فَإِذَا أَدْنَاهُ مِنْهَا فَيَسْمَعُ أَصْوَاتَ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ أَدْخِلْنِيهَا فَيَقُولُ يَا ابْنَ آدَمَ مَا يَصْرِينِي مِنْكَ أَيُرْضِيكَ أَنْ أُعْطِيَكَ الدُّنْيَا وَمِثْلَهَا مَعَهَا قَالَ يَا رَبِّ أَتَسْتَهْزِئُ مِنِّي وَأَنْتَ رَبُّ الْعَالَمِينَ فَضَحِكَ ابْنُ مَسْعُودٍ فَقَالَ أَلَا تَسْأَلُونِي مِمَّ أَضْحَكُ فَقَالُوا مِمَّ تَضْحَكُ قَالَ هَكَذَا ضَحِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالُوا مِمَّ تَضْحَكُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ مِنْ ضِحْكِ رَبِّ الْعَالَمِينَ حِينَ قَالَ أَتَسْتَهْزِئُ مِنِّي وَأَنْتَ رَبُّ الْعَالَمِينَ فَيَقُولُ إِنِّي لَا أَسْتَهْزِئُ مِنْكَ وَلَكِنِّي عَلَى مَا أَشَاءُ قَادِرٌ
[അബൂബക്കർ ബിൻ അബൂ സൈബ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [അഫാൻ ബിൻ മുസ്ലിം] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ഹംദ് ബിൻ സലമ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ത്സാബിത്] [അനസ്] ൽ നിന്ന് [ഇബ്നു മസ്ഊദ്] ൽ നിന്ന് [ഹംദ് ബിൻ സലാമ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [ത്സാബിത്] റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു: 'സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ച അവസാന വ്യക്തി ഒരു മനുഷ്യനായിരുന്നു, അവൻ ചിലപ്പോൾ നടന്നു, ചിലപ്പോൾ മുഖം കുത്തി വീണു, ചിലപ്പോൾ നരകത്തിലെ തീ അവനെ നക്കി. അവൻ കടന്നുപോയപ്പോൾ, അവൻ തീയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു പറഞ്ഞു: 'നിന്നിൽ നിന്ന് എന്നെ രക്ഷിച്ച അല്ലാഹുവിന് സ്തുതി. ആദ്യത്തേതിനും അവസാനത്തേതിനും അവൻ ഒരിക്കലും നൽകാത്തത് അല്ലാഹു എനിക്ക് തന്നിട്ടുണ്ട്'. അപ്പോൾ ഒരു മരം അവന്റെ നേരെ ഉയർത്തി, അവൻ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ നാഥാ, ഈ വൃക്ഷത്തെ എന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരൂ, എനിക്ക് അതിന്റെ തണലിൽ അഭയം നൽകാനും അതിന്റെ വെള്ളം കുടിക്കാനും കഴിയും'. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: 'ഓ ആദാമിന്റെ മകനേ, ഞാൻ അത് നിനക്ക് നൽകിയാൽ, നീ എന്നോട് മറ്റെന്തെങ്കിലും ചോദിക്കും'. അപ്പോൾ അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഇല്ല, എന്റെ നാഥാ'. പിന്നെ അതല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ലെന്ന് അവൻ അല്ലാഹുവിനോട് വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. അതിനിടയിൽ, അദ്ദേഹത്തിന് സഹിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു കാര്യം അദ്ദേഹം കണ്ടതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ റബ്ബ് ഒരു ഒഴികഴിവ് പറഞ്ഞു. പിന്നീട് ആ മരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു, അദ്ദേഹം അതിന്റെ തണലിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചു, അതിലെ വെള്ളം കുടിച്ചു. പിന്നീട് ആദ്യത്തേതിനേക്കാൾ മികച്ച മറ്റൊരു മരം വളർത്തി. അപ്പോൾ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'എന്റെ റബ്ബേ, ഈ മരം എന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരിക, അപ്പോൾ എനിക്ക് അതിന്റെ വെള്ളം കുടിക്കാനും അതിന്റെ തണലിൽ അഭയം പ്രാപിക്കാനും കഴിയും, ഞാൻ നിന്നോട് മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ല'. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു; 'ഓ ആദാമിന്റെ മകനേ, മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ലെന്ന് നീ എന്നോട് വാഗ്ദാനം ചെയ്തിട്ടില്ലേ'. പിന്നീട് അല്ലാഹു വീണ്ടും പറഞ്ഞു, 'ഞാൻ അത് നിങ്ങളുടെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവന്നാൽ, നിങ്ങൾ മറ്റൊന്നും ചോദിക്കും'. പിന്നീട് അദ്ദേഹം അല്ലാഹുവിനോട് അതല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ലെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. അതേസമയം, അദ്ദേഹത്തിന് സ്വയം നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു കാര്യം അദ്ദേഹം കണ്ടതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ റബ്ബ് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു ഒഴികഴിവ് നൽകി. പിന്നീട് അല്ലാഹു ആ മരത്തെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു, അങ്ങനെ അതിന്റെ തണലിൽ അഭയം പ്രാപിക്കുകയും അതിന്റെ വെള്ളം കുടിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ കവാടത്തിനരികിൽ മറ്റൊരു മരം അദ്ദേഹത്തിനായി നട്ടുപിടിപ്പിച്ചു. മരം രണ്ടിനേക്കാളും മനോഹരമാണ്. എന്നിട്ട് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'എന്റെ റബ്ബേ, ഈ വൃക്ഷത്തെ എന്റെ അടുത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരൂ, അതിന്റെ തണലിൽ എനിക്ക് അഭയം തേടാനും അതിലെ വെള്ളം കുടിക്കാനും കഴിയും. ഞാൻ നിന്നോട് മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ല. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: 'ആദമിന്റെ മകനേ, മറ്റൊന്നും എന്നോട് ചോദിക്കില്ലെന്ന് നീ എനിക്ക് വാഗ്ദാനം ചെയ്തില്ലേ?' അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'അതെ, അത് സത്യമാണ്, എന്റെ റബ്ബേ.' ഇത്തവണ ഞാൻ നിന്നോട് മറ്റൊന്നും ചോദിക്കില്ല." അതിനിടയിൽ, നിന്റെ റബ്ബ് അവന് ഒരു ഒഴികഴിവ് പറഞ്ഞു, കാരണം അവന് ഒഴിവാക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു കാര്യം അവൻ അവനിൽ കണ്ടു. പിന്നീട് അല്ലാഹു അത് അവനിലേക്ക് അടുപ്പിച്ചു. അല്ലാഹു അവനെ അവനിലേക്ക് അടുപ്പിച്ചപ്പോൾ, സ്വർഗ്ഗവാസികളുടെ ശബ്ദങ്ങൾ അവൻ കേട്ടു. എന്നിട്ട് അവൻ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ റബ്ബേ, എന്നെ അവനിലേക്ക് സ്വീകരിക്കണമേ'. അപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: 'ആദമിന്റെ പുത്രാ, വീണ്ടും എന്നോട് ചോദിക്കുന്നതിൽ നിന്ന് നിന്നെ തടയാൻ എന്താണ് കഴിയുക? ഞാൻ നിനക്ക് ഈ ലോകവും അതോടൊപ്പം അതുപോലുള്ളതും തന്നാൽ നീ തയ്യാറാകുമോ'. അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'എന്റെ റബ്ബേ, നീ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ റബ്ബാണെങ്കിലും നീ എന്നെ കളിയാക്കുകയാണോ?'. അപ്പോൾ ഇബ്നു മസ്ഊദ് ചിരിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു: 'എന്നെ ചിരിപ്പിച്ച ഒരു കാര്യത്തെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾ എന്നോട് ചോദിച്ചില്ലേ?' അവർ ചോദിച്ചു: 'എന്താണ് നിങ്ങളെ ചിരിപ്പിക്കുന്നത്?' ഇബ്നു മസ്ഊദ് പറഞ്ഞു; 'അങ്ങനെയാണ് റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം ചിരിച്ചത്'. സുഹൃത്തുക്കളേ, 'അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതരേ, നിങ്ങളെ ചിരിപ്പിക്കുന്നത് എന്താണ്?' അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു; '-ഞാൻ ചിരിച്ചു- കാരണം എന്തോ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ റബ്ബിനെ ചിരിപ്പിച്ചു. "നീ ലോകങ്ങളുടെ റബ്ബായിരിക്കെ എന്നെയാണോ പരിഹസിക്കുന്നത്?" എന്ന് ദാസൻ ചോദിച്ചപ്പോൾ അല്ലാഹു പറഞ്ഞു: "തീർച്ചയായും ഞാൻ നിന്നെ പരിഹസിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ എനിക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് ചെയ്യാൻ കഴിയും."
Hadith
Imam Muslim : 275
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ النُّعْمَانِ بْنِ أَبِي عَيَّاشٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ أَدْنَى أَهْلِ الْجَنَّةِ مَنْزِلَةً رَجُلٌ صَرَفَ اللَّهُ وَجْهَهُ عَنْ النَّارِ قِبَلَ الْجَنَّةِ وَمَثَّلَ لَهُ شَجَرَةً ذَاتَ ظِلٍّ فَقَالَ أَيْ رَبِّ قَدِّمْنِي إِلَى هَذِهِ الشَّجَرَةِ أَكُونُ فِي ظِلِّهَا وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِنَحْوِ حَدِيثِ ابْنِ مَسْعُودٍ وَلَمْ يَذْكُرْ فَيَقُولُ يَا ابْنَ آدَمَ مَا يَصْرِينِي مِنْكَ إِلَى آخِرِ الْحَدِيثِ وَزَادَ فِيهِ وَيُذَكِّرُهُ اللَّهُ سَلْ كَذَا وَكَذَا فَإِذَا انْقَطَعَتْ بِهِ الْأَمَانِيُّ قَالَ اللَّهُ هُوَ لَكَ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ قَالَ ثُمَّ يَدْخُلُ بَيْتَهُ فَتَدْخُلُ عَلَيْهِ زَوْجَتَاهُ مِنْ الْحُورِ الْعِينِ فَتَقُولَانِ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَحْيَاكَ لَنَا وَأَحْيَانَا لَكَ قَالَ فَيَقُولُ مَا أُعْطِيَ أَحَدٌ مِثْلَ مَا أُعْطِيتُ
[അബൂബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [യഹ്‌യ ബിൻ അബു ബുകൈർ] [സുഹൈൽ ബിൻ അബു സ്വാലിഹ്] [അൻ-നു'മാൻ ബിൻ അബു അയ്യാസി] [അബൂ സഈദ് അൽ-ഖുദ്രി] യിൽ നിന്ന് [സുഹൈർ ബിൻ മുഹമ്മദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [അബൂ സഈദ് അൽ-ഖുദ്രി] യിൽ നിന്ന് [സുഹൈർ ബിൻ മുഹമ്മദ്] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'തീർച്ചയായും, സ്വർഗത്തിലെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന നിവാസി നരകത്തിൽ നിന്ന് സ്വർഗത്തിലേക്ക് മുഖം തിരിച്ചിരിക്കുന്നവനാണ്, അപ്പോൾ അല്ലാഹു അദ്ദേഹത്തിന് തണലുള്ള ഒരു വൃക്ഷത്തിന്റെ അസ്തിത്വം വിവരിച്ചുകൊടുത്തു. അപ്പോൾ ആ വ്യക്തി പറഞ്ഞു, 'എന്റെ രക്ഷിതാവേ, എന്നെ ആ മരത്തിന്റെ അടുത്തേക്ക് അടുപ്പിക്കൂ, അങ്ങനെ ഞാൻ അതിന്റെ തണലിൽ കഴിയട്ടെ'. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം സ്വർഗത്തിലേക്കുള്ള തന്റെ പ്രവേശനത്തെയും ആഗ്രഹങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള ഈ ഹദീസ് പരാമർശിച്ചു, ഒടുവിൽ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'അവന് ഇനി ആഗ്രഹങ്ങൾ ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ, അല്ലാഹു അവനോട് പറയും, 'ഇത് നിങ്ങൾക്കും ഈ പത്ത് തവണയും'. റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം തുടർന്നു; 'അനന്തരം ആ മനുഷ്യൻ സ്വർഗത്തിലുള്ള തന്റെ വീട്ടിൽ പ്രവേശിച്ചു. അതിനുശേഷം രണ്ട് മണിമാളികകളിൽ നിന്നുള്ള രണ്ട് ഭാര്യമാർ അദ്ദേഹത്തെ കാണാൻ കടന്നുവന്നു. അവർ രണ്ടുപേരും പറഞ്ഞു: 'നിങ്ങൾക്ക് ഞങ്ങൾക്ക് ജീവൻ നൽകുകയും, നിങ്ങൾക്കായി ഞങ്ങൾക്ക് ജീവൻ നൽകുകയും ചെയ്ത അല്ലാഹുവിന് സ്തുതി.' അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ പറഞ്ഞു: 'ആ മനുഷ്യൻ പറഞ്ഞു: 'അല്ലാഹു എനിക്ക് നൽകിയതുപോലുള്ള ഒരു സമ്മാനം മറ്റാർക്കും നൽകപ്പെട്ടിട്ടില്ല.'
Hadith
Imam Muslim : 276
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عَمْرٍو الْأَشْعَثِيُّ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ مُطَرِّفٍ وَابْنِ أَبْجَرَ عَنْ الشَّعْبِيِّ قَالَ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ رِوَايَةً إِنْ شَاءَ اللَّهُ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا مُطَرِّفُ بْنُ طَرِيفٍ وَعَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ سَعِيدٍ سَمِعَا الشَّعْبِيَّ يُخْبِرُ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَ سَمِعْتُهُ عَلَى الْمِنْبَرِ يَرْفَعُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ و حَدَّثَنِي بِشْرُ بْنُ الْحَكَمِ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ حَدَّثَنَا مُطَرِّفٌ وَابْنُ أَبْجَرَ سَمِعَا الشَّعْبِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ يُخْبِرُ بِهِ النَّاسَ عَلَى الْمِنْبَرِ قَالَ سُفْيَانُ رَفَعَهُ أَحَدُهُمَا أُرَاهُ ابْنَ أَبْجَرَ قَالَ سَأَلَ مُوسَى رَبَّهُ مَا أَدْنَى أَهْلِ الْجَنَّةِ مَنْزِلَةً قَالَ هُوَ رَجُلٌ يَجِيءُ بَعْدَ مَا أُدْخِلَ أَهْلُ الْجَنَّةِ الْجَنَّةَ فَيُقَالُ لَهُ ادْخُلْ الْجَنَّةَ فَيَقُولُ أَيْ رَبِّ كَيْفَ وَقَدْ نَزَلَ النَّاسُ مَنَازِلَهُمْ وَأَخَذُوا أَخَذَاتِهِمْ فَيُقَالُ لَهُ أَتَرْضَى أَنْ يَكُونَ لَكَ مِثْلُ مُلْكِ مَلِكٍ مِنْ مُلُوكِ الدُّنْيَا فَيَقُولُ رَضِيتُ رَبِّ فَيَقُولُ لَكَ ذَلِكَ وَمِثْلُهُ وَمِثْلُهُ وَمِثْلُهُ وَمِثْلُهُ فَقَالَ فِي الْخَامِسَةِ رَضِيتُ رَبِّ فَيَقُولُ هَذَا لَكَ وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهِ وَلَكَ مَا اشْتَهَتْ نَفْسُكَ وَلَذَّتْ عَيْنُكَ فَيَقُولُ رَضِيتُ رَبِّ قَالَ رَبِّ فَأَعْلَاهُمْ مَنْزِلَةً قَالَ أُولَئِكَ الَّذِينَ أَرَدْتُ غَرَسْتُ كَرَامَتَهُمْ بِيَدِي وَخَتَمْتُ عَلَيْهَا فَلَمْ تَرَ عَيْنٌ وَلَمْ تَسْمَعْ أُذُنٌ وَلَمْ يَخْطُرْ عَلَى قَلْبِ بَشَرٍ قَالَ وَمِصْدَاقُهُ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ { فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌ مَا أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ } الْآيَةَ حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ الْأَشْجَعِيُّ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبْجَرَ قَالَ سَمِعْتُ الشَّعْبِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ الْمُغِيرَةَ بْنَ شُعْبَةَ يَقُولُا عَلَى الْمِنْبَرِ إِنَّ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام سَأَلَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ عَنْ أَخَسِّ أَهْلِ الْجَنَّةِ مِنْهَا حَظًّا وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِنَحْوِهِ
[സഈദ് ബിൻ അംറു അൽ അസ്യത്സി] [സുഫ്യാൻ ബിൻ ഉയൈന] യെ [മുത്തർരിഫിൽ] നിന്നും [ഇബ്നു അബ്ജാർ] യെ [അൽ സ്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [മുത്തർരിഫിൽ] നിന്നും ഞാൻ കേട്ടു എന്ന് ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു. - മറ്റൊരു വരിയിൽ ഇങ്ങനെ പറയുന്നു- [ഇബ്നു അബു ഉമർ] യെ [സുഫ്യാൻ] [മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്വാരിഫ്] യെയും [അബ്ദുൽ മാലിക് ബിൻ സഈദ്] യെ [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ സു'ബിയിൽ] നിന്നും [ആശ് സ്യ'ബിയിൽ] നിന്നും അവർ രണ്ടുപേരും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [ഇബ്നു അബു ഉമർ] യെ [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും [അശ് സ്യ'ബിയിൽ] നിന്നും അവർ രണ്ടുപേരും [അൽ മുത്തർരിഫ് ബിൻ ത്യ'ബിയിൽ] നിന്നും അവർ രണ്ടുപേരും [അശ് സ്യ'ബിയിൽ] നിന്ന് റിപ്പോർട്ട് കേട്ടതായി ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു; 'അദ്ദേഹം പ്രസംഗപീഠത്തിൽ വെച്ച് ഈ ഹദീസ് നബി (സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിന് വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു, അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; (ബിസിർ ബിൻ അൽ ഹകം) എന്നോടും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ലഫദ്‌സിനോടും (സുഫ്യാൻ ബിൻ ഉയൈന) എന്നോടും (മുത്തരിഫ്) എന്നോടും (ഇബ്നു അബ്ജാർ) എന്നോടും (ആഷ് സ്യ'ബി) പറയുന്നതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; (അൽ മുഗീറ ബിൻ സുഐബ്) ഈ ഹദീസ് പ്രസംഗവേദിയിൽ പ്രസംഗിക്കുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു - സുഫ്യാൻ പറഞ്ഞു; രണ്ടുപേരിൽ ഒരാൾ, അതായത് ഇബ്നു അബ്ജാർ അത് പ്രവാചകന് കൈമാറിയെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു - അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'മൂസാ തന്റെ രക്ഷിതാവിനോട് ചോദിച്ചു, 'സ്വർഗവാസികളുടെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥാനം എന്താണ്?' അല്ലാഹു മറുപടി പറഞ്ഞു, 'സ്വർഗവാസികൾ സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ചതിനുശേഷം വരുന്ന വ്യക്തിയാണിത്, അപ്പോൾ ഈ വ്യക്തിയോട് 'സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിക്കുക!' എന്ന് പറയപ്പെടും. ഈ വ്യക്തി മറുപടി പറഞ്ഞു, 'എന്റെ റബ്ബേ, അവർ ഇതിനകം അവരുടെ സ്ഥാനങ്ങളും വിഹിതവും ഏറ്റെടുത്തിരിക്കെ എനിക്ക് എങ്ങനെ പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയും?' അപ്പോൾ ഈ മനുഷ്യനോട് ചോദിച്ചു, 'ലോകത്തിലെ രാജാക്കന്മാരിൽ ഒരു രാജാവിനെപ്പോലെ നിങ്ങൾക്ക് രാജ്യം അവകാശപ്പെടാൻ ആഗ്രഹമുണ്ടോ?' ആ വ്യക്തി മറുപടി പറഞ്ഞു, 'എന്റെ രക്ഷിതാവേ, എനിക്ക് ഇഷ്ടമാണ്'. റബ്ബ് പറഞ്ഞു, 'അത് നിങ്ങളുടെ ഓഹരിയും അങ്ങനെയും, പ്ലസ് അങ്ങനെയും, പ്ലസ് അങ്ങനെയും, -പ്ലസ് അങ്ങനെയും-'. അഞ്ചാം തവണ, ആ വ്യക്തി പറഞ്ഞു, 'എനിക്ക് ഇഷ്ടമാണ്, എന്റെ നാഥാ'. റബ്ബ് പറഞ്ഞു, 'ഇത് നിങ്ങളുടെ ഓഹരിയും പത്തിരട്ടിയും ആണ്. നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നതെന്തും നിങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കും, നിങ്ങളുടെ കണ്ണുകൾ അത് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നു'. ആ വ്യക്തി പറഞ്ഞു, 'എനിക്ക് ഇഷ്ടമാണ്, എന്റെ നാഥാ'. മൂസാ പറഞ്ഞു, '-ഉയർന്ന സ്ഥാനത്തിരിക്കുന്ന വ്യക്തിയുടെ വിധി എന്താണ്?' റബ്ബ് മറുപടി പറഞ്ഞു, 'എന്റെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടവരുടെ മഹത്വം എന്റെ കൈകളിലാണ്, ഞാൻ ആ മഹത്വം അടയ്ക്കുന്നു-, അത് ഒരിക്കലും കണ്ണുകൊണ്ട് കണ്ടിട്ടില്ല, ചെവികൊണ്ട് കേട്ടിട്ടില്ല, ഹൃദയത്തിൽ സ്പർശിച്ചിട്ടില്ല'. കഥാകാരൻ പറഞ്ഞു; 'തെളിവുകൾ ദൈവവചനത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു; '- കാത്തിരിക്കുന്ന വിവിധ അനുഗ്രഹങ്ങൾ ആർക്കും അറിയില്ല, അവ അവർക്ക് പ്രതിഫലമായി കാണാൻ മനോഹരമാണ്-' -ചോദ്യങ്ങൾ. അസ്-സജ്ദ; 17-'. [അബു കുറൈബ്] [ഉബൈദുള്ള ബിൻ അൽ അസിജാഇ] [അബ്ദുൽ മാലിക് ബിൻ അബ്ജാറിൽ] നിന്ന് പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; [അഷ് ഷാബി] അദ്ദേഹം പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു; [അൽ മുഗീറ ബിൻ സ്യുബ] മിമ്പറിൽ വെച്ച് പറയുന്നത് ഞാൻ കേട്ടു, 'തീർച്ചയായും, മോശ ഒരിക്കൽ അല്ലാഹുവിനോട് 'അസ്സ വജല്ല'യോട് ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ അനുഗ്രഹങ്ങളുള്ള സ്വർഗ്ഗവാസികളെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു... ഇതുപോലുള്ള ഒരു ഹദീസും അദ്ദേഹം പരാമർശിച്ചു'.
Hadith
Imam Muslim : 277
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنِّي لَأَعْلَمُ آخِرَ أَهْلِ الْجَنَّةِ دُخُولًا الْجَنَّةَ وَآخِرَ أَهْلِ النَّارِ خُرُوجًا مِنْهَا رَجُلٌ يُؤْتَى بِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيُقَالُ اعْرِضُوا عَلَيْهِ صِغَارَ ذُنُوبِهِ وَارْفَعُوا عَنْهُ كِبَارَهَا فَتُعْرَضُ عَلَيْهِ صِغَارُ ذُنُوبِهِ فَيُقَالُ عَمِلْتَ يَوْمَ كَذَا وَكَذَا كَذَا وَكَذَا وَعَمِلْتَ يَوْمَ كَذَا وَكَذَا كَذَا وَكَذَا فَيَقُولُ نَعَمْ لَا يَسْتَطِيعُ أَنْ يُنْكِرَ وَهُوَ مُشْفِقٌ مِنْ كِبَارِ ذُنُوبِهِ أَنْ تُعْرَضَ عَلَيْهِ فَيُقَالُ لَهُ فَإِنَّ لَكَ مَكَانَ كُلِّ سَيِّئَةٍ حَسَنَةً فَيَقُولُ رَبِّ قَدْ عَمِلْتُ أَشْيَاءَ لَا أَرَاهَا هَا هُنَا فَلَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ضَحِكَ حَتَّى بَدَتْ نَوَاجِذُهُ و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ وَوَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ ح و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ كِلَاهُمَا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ
[മുഹമ്മദ് ബിൻ അബ്ദുല്ലാഹ് ബിൻ നുമൈർ] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി [എന്റെ പിതാവ്] [അൽ-അമാസി] [അൽ-അബുദ്സാർ] ൽ നിന്ന് [അൽ-അമാസി] ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; 'റസൂലുല്ലാഹ് സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലം പറഞ്ഞു; 'തീർച്ചയായും, സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ച അവസാന നിവാസിയും നരകത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുപോകാൻ അവസാന നിവാസിയുമായ ഒരാളെ - ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പ് ദിനത്തിൽ - കർത്താവിന്റെ മുമ്പാകെ - കൊണ്ടുവന്നു, തുടർന്ന് അവനോട് പറഞ്ഞു: 'അവന്റെ ചെറിയ പാപങ്ങൾ അവന് കാണിച്ചുകൊടുക്കുകയും വലിയ പാപങ്ങൾ മായ്ക്കുകയും ചെയ്യുക'. അപ്പോൾ അവന്റെ ചെറിയ പാപങ്ങൾ വെളിപ്പെട്ടു. പിന്നെ അവനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ ഇങ്ങിനെ ചെയ്തു, ഇങ്ങിനെ ചെയ്തു. ഒരു ദിവസം നീ അങ്ങനെ ചെയ്തു'. അപ്പോൾ അവൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'അതെ'. അവന് അത് നിഷേധിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല, അവന്റെ വലിയ പാപങ്ങൾ അവന്റെ മേൽ വെളിപ്പെടാൻ അവൻ കരുണ ചോദിച്ചു. അപ്പോൾ അവനോട് പറഞ്ഞു: 'തീർച്ചയായും നീ തിന്മ നന്മയായി മാറുന്ന ഒരു സ്ഥലം കണ്ടെത്തി'. എന്നിട്ട് അവൻ പറഞ്ഞു: 'തീർച്ചയായും നീ തിന്മ നന്മയായി മാറുന്ന ഒരു സ്ഥലം കണ്ടെത്തി'. എന്നിട്ട് അവൻ പറഞ്ഞു; 'എന്റെ റബ്ബേ, ഇവിടെയുള്ള ദാനധർമ്മ രേഖകളിൽ കാണാത്ത ഒരു കാര്യം ഞാൻ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്'. നിവേദനം: "തീർച്ചയായും, അല്ലാഹുവിന്റെ ദൂതൻ തന്റെ അണപ്പല്ലുകൾ കാണുന്നതുവരെ ചിരിക്കുന്നത് ഞാൻ കണ്ടിട്ടുണ്ട്." അദ്ദേഹം ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു [ഇബ്നു നുമൈർ] [അബു മുആവിയ] യും [വാക്കി' യും] പറഞ്ഞു - മറ്റൊരു നിവേദനത്തിൽ അത് പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നു - അദ്ദേഹം ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു [അബുബക്കർ ബിൻ അബു സൈബ] [വാക്കി' യും. - മറ്റൊരു നിവേദനത്തിൽ അത് പ്രസ്താവിക്കപ്പെടുന്നു - അദ്ദേഹം ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു [അബു കുറൈബ്] [അബു മുആവിയ] യും [അൽ-അമാസി] യിൽ നിന്ന് ഈ ഇസ്നദ് ഉദ്ധരിച്ചു.
Hadith
Imam Muslim : 278
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ وَإِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ كِلَاهُمَا عَنْ رَوْحٍ قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ حَدَّثَنَا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ الْقَيْسِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يُسْأَلُ عَنْ الْوُرُودِ فَقَالَ نَجِيءُ نَحْنُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عَنْ كَذَا وَكَذَا انْظُرْ أَيْ ذَلِكَ فَوْقَ النَّاسِ قَالَ فَتُدْعَى الْأُمَمُ بِأَوْثَانِهَا وَمَا كَانَتْ تَعْبُدُ الْأَوَّلُ فَالْأَوَّلُ ثُمَّ يَأْتِينَا رَبُّنَا بَعْدَ ذَلِكَ فَيَقُولُ مَنْ تَنْظُرُونَ فَيَقُولُونَ نَنْظُرُ رَبَّنَا فَيَقُولُ أَنَا رَبُّكُمْ فَيَقُولُونَ حَتَّى نَنْظُرَ إِلَيْكَ فَيَتَجَلَّى لَهُمْ يَضْحَكُ قَالَ فَيَنْطَلِقُ بِهِمْ وَيَتَّبِعُونَهُ وَيُعْطَى كُلُّ إِنْسَانٍ مِنْهُمْ مُنَافِقٍ أَوْ مُؤْمِنٍ نُورًا ثُمَّ يَتَّبِعُونَهُ وَعَلَى جِسْرِ جَهَنَّمَ كَلَالِيبُ وَحَسَكٌ تَأْخُذُ مَنْ شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ يُطْفَأُ نُورُ الْمُنَافِقِينَ ثُمَّ يَنْجُو الْمُؤْمِنُونَ فَتَنْجُو أَوَّلُ زُمْرَةٍ وُجُوهُهُمْ كَالْقَمَرِ لَيْلَةَ الْبَدْرِ سَبْعُونَ أَلْفًا لَا يُحَاسَبُونَ ثُمَّ الَّذِينَ يَلُونَهُمْ كَأَضْوَإِ نَجْمٍ فِي السَّمَاءِ ثُمَّ كَذَلِكَ ثُمَّ تَحِلُّ الشَّفَاعَةُ وَيَشْفَعُونَ حَتَّى يَخْرُجَ مِنْ النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَكَانَ فِي قَلْبِهِ مِنْ الْخَيْرِ مَا يَزِنُ شَعِيرَةً فَيُجْعَلُونَ بِفِنَاءِ الْجَنَّةِ وَيَجْعَلُ أَهْلُ الْجَنَّةِ يَرُشُّونَ عَلَيْهِمْ الْمَاءَ حَتَّى يَنْبُتُوا نَبَاتَ الشَّيْءِ فِي السَّيْلِ وَيَذْهَبُ حُرَاقُهُ ثُمَّ يَسْأَلُ حَتَّى تُجْعَلَ لَهُ الدُّنْيَا وَعَشَرَةُ أَمْثَالِهَا مَعَهَا
[ഉബൈദുല ബിൻ സഈദ്] ഉം [ഇസ്ഹാഖ് ബിൻ മൻസൂർ] ഉം [റൗഹ്] ഉബൈദുള്ളയിൽ നിന്ന് ഉദ്ധരിക്കപ്പെട്ടതായി എനിക്ക് പറയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്; [റൗഹ് ബിൻ ഉബാദ അൽ-ഖൈസി] ഞങ്ങളോട് [ഇബ്നു ജുറൈജി] പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; [ജാബിർ ബിൻ അബ്ദുല്ല] മരണാനന്തര ജീവിതത്തിലെ പുനരുത്ഥാനത്തെക്കുറിച്ച് ചോദിക്കുന്നത് താൻ കേട്ടതായി [അബു അസ്-സുബൈർ] എന്നെ അറിയിച്ചു. അപ്പോൾ അദ്ദേഹം മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഞങ്ങൾ ഇങ്ങനെയും ഇതുപോലെയും അന്ത്യദിനത്തിൽ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കപ്പെടും. നോക്കൂ! മനുഷ്യർക്ക് ഉപരിയായി എന്താണ്? പിന്നെ ആളുകളെ അവരുടെ വിഗ്രഹങ്ങളോടും അവർ മുമ്പ് ആരാധിച്ചിരുന്ന വസ്തുക്കളോടും തുടർച്ചയായി വിളിച്ചു. അതിനുശേഷം, ഞങ്ങളുടെ റബ്ബ് ഞങ്ങളുടെ അടുത്ത് വന്ന് ചോദിച്ചു, 'നിങ്ങൾ ആരെയാണ് കാത്തിരിക്കുന്നത്?' അപ്പോൾ അവർ മറുപടി പറഞ്ഞു, 'ഞങ്ങൾ ഞങ്ങളുടെ റബ്ബിനെ കാത്തിരിക്കുകയാണ്'. അല്ലാഹു പറയുന്നു, 'ഞാൻ നിങ്ങളുടെ റബ്ബാണ്'. അവർ പറഞ്ഞു; 'അപ്പോൾ ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആദ്യം കാണും'. റബ്ബ് ചിരിക്കുന്നതായി അവർക്ക് തോന്നി'. ജാബിർ തുടർന്നു, 'പിന്നെ അല്ലാഹു അവരെ എടുത്തു, അവർ അവനെ പിന്തുടർന്നു.' അവരിൽ ഓരോരുത്തർക്കും, കപടവിശ്വാസിയോ വിശ്വാസിയോ ആകട്ടെ, വെളിച്ചം നൽകും. പിന്നെ അവർ നരകത്തിന്റെ പാലത്തിലൂടെ വെളിച്ചത്തെ പിന്തുടർന്നു. അതിന്മേൽ ദൈവം ആഗ്രഹിക്കുന്നവരെ പിടികൂടുന്ന ഇരുമ്പ് കൊളുത്തുകളും മുള്ളുകളും ഉണ്ടായിരുന്നു. പിന്നെ കപടവിശ്വാസികളുടെ വെളിച്ചം അണഞ്ഞു, വിശ്വാസികൾ രക്ഷിക്കപ്പെട്ടു. പൂർണ്ണചന്ദ്രനെപ്പോലെ മുഖങ്ങൾ തിളങ്ങിയ ആദ്യ സംഘത്തിന് അഭിനന്ദനങ്ങൾ, എണ്ണപ്പെടാതെ എഴുപതിനായിരം ആളുകൾ. പിന്നെ അടുത്ത ആളുകൾ ആകാശത്തിലെ നക്ഷത്രങ്ങളുടെ തിളക്കം പോലെയായിരുന്നു, അങ്ങനെ അങ്ങനെ. പിന്നെ ശുപാർശ അനുവദനീയമാണ്. നരകത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കാൻ അവർ ശുപാർശയും ചോദിക്കുന്നു, അതായത് 'ലാ ഇലാഹ ഇല്ലാഹു - അല്ലാഹുവല്ലാതെ ആരാധനയ്ക്ക് യോഗ്യനായ ഒരു ദൈവവുമില്ല -' എന്ന് പറയുന്നവർ, മുമ്പ് അവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഗോതമ്പ് ധാന്യം പോലെ ഭാരമുള്ള നന്മ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവരെ സ്വർഗ്ഗത്തിന്റെ മുറ്റത്ത് സ്ഥാപിക്കും, തുടർന്ന് സ്വർഗ്ഗത്തിലെ വിദഗ്ധർ അവരുടെ മേൽ വെള്ളം തളിക്കും, അങ്ങനെ അവരുടെ മാംസം ഒരു വെള്ളപ്പൊക്കത്തിനുശേഷം ഒരു ചെടിയുടെ വളർച്ച പോലെ വളരും, പൊള്ളൽ അപ്രത്യക്ഷമാകും. പിന്നെ അവൻ - അവസാനത്തെ വ്യക്തി - ചോദിച്ചു - അങ്ങനെ ലോകവും അതിന്റെ പത്തിരട്ടിയും അവന് നൽകപ്പെടും'.
Hadith
Imam Muslim : 279
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو سَمِعَ جَابِرًا يَقُولُا سَمِعَهُ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِأُذُنِهِ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ يُخْرِجُ نَاسًا مِنْ النَّارِ فَيُدْخِلَهُمْ الْجَنَّةَ
നബി (സ) യിൽ നിന്ന് കേട്ടത് തന്റെ ചെവികൊണ്ട് [ജാബിർ] കേട്ടതായി അബൂബക്കർ ബിൻ അബൂ സൈബ (റ) ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: 'തീർച്ചയായും, അല്ലാഹു നിരവധി ആളുകളെ നരകത്തിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി, പിന്നീട് അവരെ സ്വർഗത്തിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ചു'.
Hadith
Imam Muslim : 280
حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ قَالَ قُلْتُ لِعَمْرِو بْنِ دِينَارٍ أَسَمِعْتَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يُحَدِّثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ يُخْرِجُ قَوْمًا مِنْ النَّارِ بِالشَّفَاعَةِ قَالَ نَعَمْ
[അബു അർ-റബി] ഞങ്ങളോട് [ഹംദ് ബിൻ സൈദിനോട്] പറഞ്ഞതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു; ഞാൻ [അമ്രു ബിൻ ദിനാറിനോട്] ചോദിച്ചു, '[ജാബിർ ബിൻ അബ്ദുല്ല] റസൂലുല്ലാഹി സല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വസല്ലമിൽ നിന്ന് ഹദീസ് പറയുന്നത് നിങ്ങൾ കേട്ടോ; 'അല്ലാഹു യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു ജനതയെ ശുപാർശയിലൂടെ നരകത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുകൊണ്ടുവന്നോ?' അമ്രു മറുപടി പറഞ്ഞു, 'അതെ'.
