Imam Muslim : 2741
و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ سَهْلَ بْنَ سَعْدٍ السَّاعِدِيَّ أَخْبَرَهُ أَنَّ عُوَيْمِرًا الْعَجْلَانِيَّ جَاءَ إِلَى عَاصِمِ بْنِ عَدِيٍّ الْأَنْصَارِيِّ فَقَالَ لَهُ أَرَأَيْتَ يَا عَاصِمُ لَوْ أَنَّ رَجُلًا وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا أَيَقْتُلُهُ فَتَقْتُلُونَهُ أَمْ كَيْفَ يَفْعَلُ فَسَلْ لِي عَنْ ذَلِكَ يَا عَاصِمُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَ عَاصِمٌ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَرِهَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَسَائِلَ وَعَابَهَا حَتَّى كَبُرَ عَلَى عَاصِمٍ مَا سَمِعَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا رَجَعَ عَاصِمٌ إِلَى أَهْلِهِ جَاءَهُ عُوَيْمِرٌ فَقَالَ يَا عَاصِمُ مَاذَا قَالَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَاصِمٌ لِعُوَيْمِرٍ لَمْ تَأْتِنِي بِخَيْرٍ قَدْ كَرِهَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَسْأَلَةَ الَّتِي سَأَلْتُهُ عَنْهَا قَالَ عُوَيْمِرٌ وَاللَّهِ لَا أَنْتَهِي حَتَّى أَسْأَلَهُ عَنْهَا فَأَقْبَلَ عُوَيْمِرٌ حَتَّى أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَسَطَ النَّاسِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ رَجُلًا وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا أَيَقْتُلُهُ فَتَقْتُلُونَهُ أَمْ كَيْفَ يَفْعَلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ نَزَلَ فِيكَ وَفِي صَاحِبَتِكَ فَاذْهَبْ فَأْتِ بِهَا قَالَ سَهْلٌ فَتَلَاعَنَا وَأَنَا مَعَ النَّاسِ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا فَرَغَا قَالَ عُوَيْمِرٌ كَذَبْتُ عَلَيْهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ أَمْسَكْتُهَا فَطَلَّقَهَا ثَلَاثًا قَبْلَ أَنْ يَأْمُرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَكَانَتْ سُنَّةَ الْمُتَلَاعِنَيْنِ و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي سَهْلُ بْنُ سَعْدٍ الْأَنْصَارِيُّ أَنَّ عُوَيْمِرًا الْأَنْصَارِيَّ مِنْ بَنِي الْعَجْلَانِ أَتَى عَاصِمَ بْنَ عَدِيٍّ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ مَالِكٍ وَأَدْرَجَ فِي الْحَدِيثِ قَوْلَهُ وَكَانَ فِرَاقُهُ إِيَّاهَا بَعْدُ سُنَّةً فِي الْمُتَلَاعِنَيْنِ وَزَادَ فِيهِ قَالَ سَهْلٌ فَكَانَتْ حَامِلًا فَكَانَ ابْنُهَا يُدْعَى إِلَى أُمِّهِ ثُمَّ جَرَتْ السُّنَّةُ أَنَّهُ يَرِثُهَا وَتَرِثُ مِنْهُ مَا فَرَضَ اللَّهُ لَهَا و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ وَعَنْ السُّنَّةِ فِيهِمَا عَنْ حَدِيثِ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ أَخِي بَنِي سَاعِدَةَ أَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ جَاءَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ رَجُلًا وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا وَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِقِصَّتِهِ وَزَادَ فِيهِ فَتَلَاعَنَا فِي الْمَسْجِدِ وَأَنَا شَاهِدٌ وَقَالَ فِي الْحَدِيثِ فَطَلَّقَهَا ثَلَاثًا قَبْلَ أَنْ يَأْمُرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَفَارَقَهَا عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاكُمْ التَّفْرِيقُ بَيْنَ كُلِّ مُتَلَاعِنَيْنِ
Kandi amaze kutubwira [Yahya bin Yahya] yaravuze ati; Nasomye imbere ya [Malik] bivuye kuri [Ibn Shihab] ko [Sahl bin Sa'd As Sa'idi] yamubwiye ko 'Uwaimir Al 'Ajlani yabajije 'Ashim bin 'Adi Al Ansari ati: 'Yewe 'Ashim, watekereza iki umugabo aramutse afashe undi mugabo akundana n'umugore we? Ese umugabo yishe uwo mugabo hanyuma ukamwica - nka qishah - cyangwa yakora iki? Yewe 'Ashim, gerageza kubibaza Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam!' Hanyuma 'Ashim abaza Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam, ariko Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam ntiyakunze icyo kibazo, ndetse aramunenga, ku buryo 'Ashim yumvaga afite icyaha gikomeye ku byo yumvise kuri Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam. Ubwo 'Ashim yagarukaga mu muryango we, 'Uwaimir' yaje mu buryo butunguranye, maze arabaza ati: 'Yewe 'Ashim, Intumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam yakubwiye iki?' 'Ashim aramusubiza ati: 'Mu by'ukuri, iki kibazo ntacyo kintwaye na gato, mu by'ukuri Intumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam ntikunda ibibazo mubaza.' 'Uwaimir aravuga ati: 'Ndahiye Imana, sinzahagarara kugeza igihe nzamubaza ubwanjye.' 'Uwaimir yahise agenda kugeza ubwo ageze ku ntumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam yari mu mbaga y'abantu benshi. 'Uwaimir arabaza ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, utekereza iki, niba hari umugabo usanze umugore we ari kumwe n'undi mugabo? Ese umugabo yemerewe kwica uwo mugabo hanyuma ukamwica - nka qisas -, cyangwa akore iki?' Hanyuma Intumwa ya Allah (Imana imuhe amahoro n'imigisha) iravuga iti: "Hahishuwe umurongo ujyanye nawe n'umugore wawe, bityo uzane umugore wawe hano!" Sahl aravuga ati; Hanyuma 'Uwaimir n'umugore we bavuze li'an - batukana -. Bamaze kurangiza kuvuga li'an, 'Uwaimir aravuga ati: "Yewe ntumwa ya Allah, ninkomeza gushakana na we, nzaba mbeshya." Hanyuma aramusezerera amuha ubutane butatu, mbere y'uko Intumwa ya Allah (Imana imuhe amahoro n'imigisha). Ibn Syihab yaravuze ati: "Ubwo ni bwo buryo bwo gukemura ikibazo hagati y'umugabo n'umugore batukana." Has yatubwiye [Harmalah bin Yahya] yatubwiye [Ibnu Wahb] yambwiye [Yunus] kuri [Ibn Shihab] yambwiye [Sahl bin Sa'd Al Ansari] ko 'Uwaimir Al Anshari wo muri Bani 'Ajlan yahuye na 'Ashim bin 'Adi, hanyuma akomeza inyandiko ya Hadithi nka Hadithi ya Malik na Idraj - ashyiramo lafazh itari muri Hadithi za lafazh muri Hadithi hamwe n'uburyo zihuye; “Hanyuma yamutandukanije n’umugore we, ni ko suna yigisha umugabo n’umugore gutukana.” Yongeraho ati; “Nyuma y’ibyo, umugore we yaratwite, mu gihe umwana we yitwaga izina rya nyina, hanyuma suna imukoraho ko umwana we yarazwe imico ya nyina, ndetse na nyina arazwe imico y’umwana we nk’uko Allah yari yamugennye.” Kandi yatubwiye [Muhammad bin Rafi] yatubwiye [Abdur Razzaq] yatubwiye [Ibn Juraij] yambwiye [Ibn Shihab] ku bantu batukana, na suna imucira urubanza ishingiye kuri Hadithi ya Sahl bin Sa’d, umuvandimwe wa Bani Sa’idah, ko hari umugabo wo muri Ansari waje kureba Intumwa sallallahu alaihi wasallam, arabaza ati: “Yewe Ntumwa ya Allah, utekereza iki, niba umugabo asanze umugore we ari kumwe n’undi mugabo?” Hanyuma yavuze Hadithi hamwe n’inkuru ye. Yongeraho ati: "Hanyuma bombi baratukana mu musigiti, icyo gihe nanjye narabyiboneye." Kandi muri Hadithi yaravuze ati: "Hanyuma 'Uwaimir yamusezereye afite talaq eshatu mbere y'uko Intumwa ya Allah (saww) imutegeka, hanyuma amusezerera iruhande rw'Intumwa (saww), hanyuma Intumwa (saww) iravuga iti: 'Uko ni ko mugomba gutandukanya abantu babiri - umugabo n'umugore - batukana hagati yabo'."
Imam Muslim : 2742
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَاللَّفْظُ لَهُ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ سُئِلْتُ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ فِي إِمْرَةِ مُصْعَبٍ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا قَالَ فَمَا دَرَيْتُ مَا أَقُولُ فَمَضَيْتُ إِلَى مَنْزِلِ ابْنِ عُمَرَ بِمَكَّةَ فَقُلْتُ لِلْغُلَامِ اسْتَأْذِنْ لِي قَالَ إِنَّهُ قَائِلٌ فَسَمِعَ صَوْتِي قَالَ ابْنُ جُبَيْرٍ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ ادْخُلْ فَوَاللَّهِ مَا جَاءَ بِكَ هَذِهِ السَّاعَةَ إِلَّا حَاجَةٌ فَدَخَلْتُ فَإِذَا هُوَ مُفْتَرِشٌ بَرْذَعَةً مُتَوَسِّدٌ وِسَادَةً حَشْوُهَا لِيفٌ قُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْمُتَلَاعِنَانِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ نَعَمْ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ سَأَلَ عَنْ ذَلِكَ فُلَانُ بْنُ فُلَانٍ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ أَنْ لَوْ وَجَدَ أَحَدُنَا امْرَأَتَهُ عَلَى فَاحِشَةٍ كَيْفَ يَصْنَعُ إِنْ تَكَلَّمَ تَكَلَّمَ بِأَمْرٍ عَظِيمٍ وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى مِثْلِ ذَلِكَ قَالَ فَسَكَتَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يُجِبْهُ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ذَلِكَ أَتَاهُ فَقَالَ إِنَّ الَّذِي سَأَلْتُكَ عَنْهُ قَدْ ابْتُلِيتُ بِهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ هَؤُلَاءِ الْآيَاتِ فِي سُورَةِ النُّورِ { وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ } فَتَلَاهُنَّ عَلَيْهِ وَوَعَظَهُ وَذَكَّرَهُ وَأَخْبَرَهُ أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ قَالَ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا كَذَبْتُ عَلَيْهَا ثُمَّ دَعَاهَا فَوَعَظَهَا وَذَكَّرَهَا وَأَخْبَرَهَا أَنَّ عَذَابَ الدُّنْيَا أَهْوَنُ مِنْ عَذَابِ الْآخِرَةِ قَالَتْ لَا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنَّهُ لَكَاذِبٌ فَبَدَأَ بِالرَّجُلِ فَشَهِدَ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ وَالْخَامِسَةُ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ ثُمَّ ثَنَّى بِالْمَرْأَةِ فَشَهِدَتْ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الْكَاذِبِينَ وَالْخَامِسَةُ أَنَّ غَضَبَ اللَّهِ عَلَيْهَا إِنْ كَانَ مِنْ الصَّادِقِينَ ثُمَّ فَرَّقَ بَيْنَهُمَا و حَدَّثَنِيهِ عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ قَالَ سُئِلْتُ عَنْ الْمُتَلَاعِنَيْنِ زَمَنَ مُصْعَبِ بْنِ الزُّبَيْرِ فَلَمْ أَدْرِ مَا أَقُولُ فَأَتَيْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَقُلْتُ أَرَأَيْتَ الْمُتَلَاعِنَيْنِ أَيُفَرَّقُ بَيْنَهُمَا ثُمَّ ذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ ابْنِ نُمَيْرٍ
Twabwiwe [Muhammad bin Abdulalh bin Numair] yatubwiye [data], kandi bivugwa mu yindi nzira, byatubwiwe [Abu Bakr bin Abi Syaibah] mu gihe lafazhnya iturutse kuri we, yatubwiye [Abdullah bin Numair] yatubwiye [Abdul Malik bin Abu Sulaiman] iturutse kuri [Sa'id bin Jubair] yaravuze ati; Nigeze kubazwa iby'umugabo n'umugore bashinjanyaga ku ngoma ya Mus'ab, ese baratandukanye? Ibn Jubair yaravuze ati; Sinamushubije, kuko ntari nzi amategeko, nuko njya kwa [Ibn Umar] i Maka. Nabwiye umugaragu nti: Reka duhure. Arasubiza ati: Mu by'ukuri, Ibn Umar yari ari mu kiruhuko cya saa sita. Ariko uko bigaragara Ibnu Umar yumvise ijwi ryanjye kandi araryumva, hanyuma aravuga ati: 'Uyu ni Ibn Jabir?' Narasubije nti: 'Yego'. Arambwira ati: 'Injira, Mana yanjye, ntabwo waje mu gihe nk'iki uretse ikintu cy'ingenzi.' Hanyuma ninjira mu nzu ye, ubwo yari yicaye yicaye ku ntebe n'umusego ukozwe mu budodo. Hanyuma ndamubaza nti: 'Ewe Abu Abdurrahman, umugabo n'umugore bagomba gutandukana niba bakora imibonano mpuzabitsina?' Arasubiza ati: 'Subhanallah, yego, bagomba gutandukana. Mu by'ukuri, umuntu wa mbere wabajije kuri iki kibazo ni iki na iki bin iki na iki, arabaza ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, utekereza iki niba umwe muri twe asanze umugore we asambana? Agomba gukora iki? Niba abivugaho, azavuga ikintu gitangaje, ariko niba acecetse, aceceka ku kintu gikomeye cyane.' Ibn Umar yakomeje agira ati: 'Nuko Intumwa sallallahu alaihi wasallam iraceceka, ntiyasubiza ikintu na kimwe. Nyuma y'igihe gito, yagarutse aramubwira ati: Mu by'ukuri, ikibazo nakubajije umunsi ushize ni ikibazo cyanjye bwite, kandi namaze kugeragezwa nacyo. Ku bijyanye n'urubanza rwabo, Allah Ushoborabyose yahishuye umurongo uvugwa muri Surah An-Nur: 'Kandi abashinja abagore babo ubusambanyi ...'. Hanyuma amusomera umurongo, amwigisha, amwihanangiriza cyane, amubwira ko igihano cy'iyi si cyoroheje kuruta igihano cy'imperuka. Umugabo aravuga ati: 'Ndahiye Imana yakutumye n'ukuri, simbeshya.' Hanyuma ahamagara umugore we, amwigisha, amwihanangiriza cyane, amubwira ko igihano cy'iyi si cyoroheje kuruta igihano cy'imperuka.' Umugore aramusubiza ati: 'Ndahiye Imana yakutumye n'ukuri, ni umubeshyi.' Hanyuma ategeka umugabo guhamya Imana inshuro enye ko ari umunyakuri, kandi inshuro ya gatanu ko umuvumo wa Allah uzaba kuri we niba abeshye. Hanyuma ategeka umugore guhamya Imana inshuro enye ko umugabo we ari mu babeshyi, kandi inshuro ya gatanu ko uburakari bwa Allah buzaba kuri we niba avugishije ukuri. Hanyuma arabatandukanya. Maze amaze kumbwira [Ali bin Hujr] Nk'uko Sa'di] yatubwiye [Isa bin Yunus] yatubwiye [Abdul Malik bin Abi Sulaiman] aravuga ati; Nigeze kumva [Sa'id bin Jubair] avuga ati; Hari igihe nabajijwe ibyerekeye umugabo n'umugore bakundanaga mu gihe cya Mush'ab bin Zubair, maze sinamenya icyo nasubiza, hanyuma mpura na [Abdullah bin Umar], ndamubaza nti: 'Utekereza iki niba umugabo n'umugore bakundana, bakwiye gutandukana?' Hanyuma yavuze Hadithi ya Ibn Umar.
Imam Muslim : 2743
و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لِيَحْيَى قَالَ يَحْيَى أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِلْمُتَلَاعِنَيْنِ حِسَابُكُمَا عَلَى اللَّهِ أَحَدُكُمَا كَاذِبٌ لَا سَبِيلَ لَكَ عَلَيْهَا قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَالِي قَالَ لَا مَالَ لَكَ إِنْ كُنْتَ صَدَقْتَ عَلَيْهَا فَهُوَ بِمَا اسْتَحْلَلْتَ مِنْ فَرْجِهَا وَإِنْ كُنْتَ كَذَبْتَ عَلَيْهَا فَذَاكَ أَبْعَدُ لَكَ مِنْهَا قَالَ زُهَيْرٌ فِي رِوَايَتِهِ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو سَمِعَ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ يَقُولُ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yatubwiye [Yahya bin Yahya] na [Abu Bakr bin Abi Syaibah] na [Zuhair bin Harb] mu gihe ubuhinduzi buva kuri Yahya, yaravuze ati; Yatubwiye, mu gihe abandi babiri bavuze bati; Amaze kutubwira [Sufyan bin 'Uyainah] bivuye kuri ['Amru] bivuye kuri [Sa'id bin Jubair] bivuye kuri [Ibn Umar] yaravuze ati; Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yabwiye umugabo n'umugore babeshyanaga ati: 'Allah ni we wenyine uzi niba umwe muri mwe abeshya, kandi nta bundi buryo bwo kurega umugore wawe'. Umugabo we aravuga ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, bite ku butunzi bwanjye?' Arasubiza ati: 'Ntimushobora kubusaba ukundi kuko mwarahiye. Niba indahiro yanyu ari ukuri, ubwo butunzi buzaba igihembo cy'icyubahiro cya halal kuri mwe, kandi nibigaragara ko mubeshya, ubwo butunzi buzaba kure yanyu'. Mu mateka ye, Zuhair yaravuze ati; Yatubwiye Sufyan wa 'Amru ko yumvise Sa'id bin Jubair avuga ati; Nigeze kumva Ibn Umar avuga ati; Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yaravuze ati.
Imam Muslim : 2744
و حَدَّثَنِي أَبُو الرَّبِيعِ الزَّهْرَانِيُّ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ فَرَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَخَوَيْ بَنِي الْعَجْلَانِ وَقَالَ اللَّهُ يَعْلَمُ أَنَّ أَحَدَكُمَا كَاذِبٌ فَهَلْ مِنْكُمَا تَائِبٌ و حَدَّثَنَاه ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَيُّوبَ سَمِعَ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ عَنْ اللِّعَانِ فَذَكَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ
Kandi nabwiwe [Abu Rabi' Az Zahrani] yatubwiye [Hammad] kuri [Ayyub] kuri [Sa'id bin Jubir] kuri [Ibn Umar] yaravuze ati, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yigeze gutandukanya abavandimwe babiri - umugabo n'umugore - na Bani Al Ajlan agira ati: 'Allah wenyine ni we uzi uwo muri mwe ubeshya, none se hari uwo muri mwe wicuza?'. Yatubwiye [Ibn Abi Umar] yatubwiye [Sufyan] kuri [Ayyub] ko yigeze kumva [Sa'id bin Jubair] avuga; Nabajije [Ibn Umar] kuri li'an, nuko abivuga bivuye ku ntumwa sallallahu 'alaihi wasallam nk'uko bivugwa muri Hadithi yavuzwe haruguru.
Imam Muslim : 2745
و حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ الْمِسْمَعِيُّ وَمُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِلْمِسْمَعِيِّ وَابْنِ الْمُثَنَّى قَالُوا حَدَّثَنَا مُعَاذٌ وَهُوَ ابْنُ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَزْرَةَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ قَالَ لَمْ يُفَرِّقْ الْمُصْعَبُ بَيْنَ الْمُتَلَاعِنَيْنِ قَالَ سَعِيدٌ فَذُكِرَ ذَلِكَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ فَقَالَ فَرَّقَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَخَوَيْ بَنِي الْعَجْلَانِ
Kandi twabibwiwe na [Abu Ghazzan Al Misma'i] na [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Ibn Basysyar] mu gihe ubuhinduzi buva kuri Al Misma'i na Ibn Al Mutsanna, baravuze bati; Tumaze kutubwira [Mu'adz] ko ari ibn Hisham, aravuga ati; Tumaze kumbwira [data] kuri [Qatadah] kuri ['Azrah] kuri [Sa'id bin Jubair] yaravuze ati: 'Mush'ab ntabwo atandukanya umugabo n'umugore bita ku bandi'. Hanyuma Sa'id yabibwiye [Abdullah bin Umar], aravuga ati: Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam yigeze gutandukanya umugabo n'umugore na Banu Ajlan - barebanaga -'.
Imam Muslim : 2746
و حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا مَالِكٌ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لَهُ قَالَ قُلْتُ لِمَالِكٍ حَدَّثَكَ نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَجُلًا لَاعَنَ امْرَأَتَهُ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَفَرَّقَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمَا وَأَلْحَقَ الْوَلَدَ بِأُمِّهِ قَالَ نَعَمْ
Twabwiwe ko [Sa'id bin Mansur] na [Qutaibah bin Sa'id] bombi bavuze bati; Yatubwiye [Malik]. Kandi yavuze mu yindi nzira, yatubwiwe [Yahya bin Yahya] mu gihe ubuhinduzi buva kuri we, aravuga ati: Nabwiye Malik nti: Ese [Nafi'] yakubwiye kuri [Ibn Umar] ko umugabo waciye inyuma umugore we mu gihe cya Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam hanyuma Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam abatandukanya bombi maze umwana akomoka ku rukundo amuha nyina? Malik aramusubiza ati: 'Yego'.
Imam Muslim : 2747
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَا حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ لَاعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ رَجُلٍ مِنْ الْأَنْصَارِ وَامْرَأَتِهِ وَفَرَّقَ بَيْنَهُمَا و حَدَّثَنَاه مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ قَالَا حَدَّثَنَا يَحْيَى وَهُوَ الْقَطَّانُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ
Kandi yatubwiye [Abu Bakr bin Abi Syaibah] yatubwiye [Abu Usamah] kandi avuye mu wundi murongo, yatubwiye [Ibnu Numair] yatubwiye [data] yatubwiye [Ubaidullah] avuye kuri [Nafi'] avuye kuri [Ibn Umar] yaravuze; Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yakoze li'an hagati y'umugabo wa Ansari n'umugore we, hanyuma abatandukanya bombi. Kandi twabwiwe ko [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Ubaidullah bin Sa'id] bombi bavuze bati; Yatubwiye [Yahya] ari we Al Qatthan, avuye kuri [Ubaidillah] hamwe n'iyi isnad.
Imam Muslim : 2748
حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِزُهَيْرٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ إِنَّا لَيْلَةَ الْجُمُعَةِ فِي الْمَسْجِدِ إِذْ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَقَالَ لَوْ أَنَّ رَجُلًا وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا فَتَكَلَّمَ جَلَدْتُمُوهُ أَوْ قَتَلَ قَتَلْتُمُوهُ وَإِنْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى غَيْظٍ وَاللَّهِ لَأَسْأَلَنَّ عَنْهُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا كَانَ مِنْ الْغَدِ أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ فَقَالَ لَوْ أَنَّ رَجُلًا وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا فَتَكَلَّمَ جَلَدْتُمُوهُ أَوْ قَتَلَ قَتَلْتُمُوهُ أَوْ سَكَتَ سَكَتَ عَلَى غَيْظٍ فَقَالَ اللَّهُمَّ افْتَحْ وَجَعَلَ يَدْعُو فَنَزَلَتْ آيَةُ اللِّعَانِ { وَالَّذِينَ يَرْمُونَ أَزْوَاجَهُمْ وَلَمْ يَكُنْ لَهُمْ شُهَدَاءُ إِلَّا أَنْفُسُهُمْ } هَذِهِ الْآيَاتُ فَابْتُلِيَ بِهِ ذَلِكَ الرَّجُلُ مِنْ بَيْنِ النَّاسِ فَجَاءَ هُوَ وَامْرَأَتُهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَلَاعَنَا فَشَهِدَ الرَّجُلُ أَرْبَعَ شَهَادَاتٍ بِاللَّهِ إِنَّهُ لَمِنْ الصَّادِقِينَ ثُمَّ لَعَنَ الْخَامِسَةَ أَنَّ لَعْنَةَ اللَّهِ عَلَيْهِ إِنْ كَانَ مِنْ الْكَاذِبِينَ فَذَهَبَتْ لِتَلْعَنَ فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَهْ فَأَبَتْ فَلَعَنَتْ فَلَمَّا أَدْبَرَا قَالَ لَعَلَّهَا أَنْ تَجِيءَ بِهِ أَسْوَدَ جَعْدًا فَجَاءَتْ بِهِ أَسْوَدَ جَعْدًا و حَدَّثَنَاه إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ جَمِيعًا عَنْ الْأَعْمَشِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَهُ
Twabibwiwe na [Zuhair bin Harb] na [Uthman bin Abi Syaibah] na [Ishaq bin Ibrahim] mu gihe ubuhinduzi buva kuri Zuhair. Ishaq yaravuze ati: Yatumenyesheje, mu gihe abandi babiri bavuze bati: Amaze kutubwira [Jarir] kuri [Al A'masy] kuri [Ibrahim] kuri [Alqamah] kuri [Abdullah] yaravuze ati: Ku wa gatanu nijoro twari mu musigiti, umugabo wo muri Ansar araza aravuga ati: 'None se niba umugabo amenye ko umugore we akundana n'undi mugabo, umugabo ashobora kubivuga hanyuma ukamucyaha, cyangwa umugabo akica uwo mugabo hanyuma ukamukubita, cyangwa umugabo agaceceka gusa, ariko niba acecetse, Mana yanjye, araceceka arakaye! Mu by'ukuri iki kibazo nzakibaza Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam'. Umunsi ukurikiyeho, yaje kwa Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, hanyuma arabaza, aravuga ati; “Bite se niba umugabo amenye ko umugore we akundana n’undi mugabo, umugabo ashobora kubara inkuru hanyuma ukayimukubita, cyangwa umugabo akica uwo mugabo hanyuma ukamwicisha, cyangwa agakomeza guceceka, ariko niba umugabo acecetse bivuze ko acecetse afite uburakari bwinshi!” Hanyuma aravuga ati: “Mana yanjye, fungura - dusobanurire iri tegeko -”. Arasenga, hanyuma umurongo wa Li'an uramanuka ugira uti: “N’abashinja abagore babo ubusambanyi nubwo nta bandi bahamya bafite uretse bo ubwabo”. Uwo mugabo yari yarageragejwe n’ibi mu bantu. Nuko we n’umugore we baza ku ntumwa y’Imana (sallallahu alaihi wasallam) maze bakora li'an, uwo mugabo arahira inshuro enye mu izina rya Allah ko ari mu itsinda ry’abanyakuri, kandi ku nshuro ya gatanu yirahira ko umuvumo wa Allah wari witeguye kumugeraho niba ari umubeshyi.” Nyuma y’ibyo, umugore we ni we wavuze li'an, maze Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam aramubwira ati: 'Komera - ntubikore -'. Ariko yaratinye maze aravuga li'an, bombi bamaze kugenda, aravuga ati: 'Wenda azabyara umwana ufite uruhu rw'umukara n'umusatsi ucuramye'. Nyuma y'igihe gito yabyaye umwana ufite uruhu rw'umukara n'umusatsi ucuramye. Kandi yatubwiye [Ishaq bin Ibrahim] yatubwiye [Isa bin Yunus]. Kandi yatubwiye mu yindi nzira, yatubwiye [Abu Bakr bin Abi Syaibah] yatubwiye ['Abdah bin Sulaiman] byose bivuye kuri [A'masy] hamwe n'isad nk'iyi.
Imam Muslim : 2749
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ مُحَمَّدٍ قَالَ سَأَلْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ وَأَنَا أُرَى أَنَّ عِنْدَهُ مِنْهُ عِلْمًا فَقَالَ إِنَّ هِلَالَ بْنَ أُمَيَّةَ قَذَفَ امْرَأَتَهُ بِشَرِيكِ ابْنِ سَحْمَاءَ وَكَانَ أَخَا الْبَرَاءِ بْنِ مَالِكٍ لِأُمِّهِ وَكَانَ أَوَّلَ رَجُلٍ لَاعَنَ فِي الْإِسْلَامِ قَالَ فَلَاعَنَهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبْصِرُوهَا فَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَبْيَضَ سَبِطًا قَضِيءَ الْعَيْنَيْنِ فَهُوَ لِهِلَالِ بْنِ أُمَيَّةَ وَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَكْحَلَ جَعْدًا حَمْشَ السَّاقَيْنِ فَهُوَ لِشَرِيكِ ابْنِ سَحْمَاءَ قَالَ فَأُنْبِئْتُ أَنَّهَا جَاءَتْ بِهِ أَكْحَلَ جَعْدًا حَمْشَ السَّاقَيْنِ
Yatubwiye [Muhammad bin Al Mutsanna] yatubwiye [Abdul A'la] yatubwiye [Hisham] abikuye kuri [Muhammad] yaravuze; Nabajije [Anas bin Malik] kandi nari nzi ko ari umuntu w’umuhanga, aravuga; Mu by’ukuri, Hilal bin Umayyah yashinje umugore we ubuhemu na Syarik bin Sahma`, ari we murumuna wa Barra` bin Malik, akaba n’umugabo wa mbere wakoze li'an muri Islam. Anas yaravuze; Hanyuma Hilal yarahiye li'an imbere ya Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, hanyuma aravuga ati: 'Reba umugore, niba umwana ari umuzungu, afite umusatsi ugororotse n’amaso atukura gato, iki ni ikimenyetso cy’uko umwana ari umwana wa Hilal bin Umayah, ariko niba amaso ari umukara gato, umusatsi uri mu matwi n’inyana z’amata, icyo gihe umwana ni uwa Syarik bin Sahma'. Anas yaravuze; Hanyuma abantu bambwiye ko umwana afite amaso y’umukara, umusatsi uri mu matwi n’inyana z’amata.
Imam Muslim : 2750
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحِ بْنِ الْمُهَاجِرِ وَعِيسَى بْنُ حَمَّادٍ الْمِصْرِيَّانِ وَاللَّفْظُ لِابْنِ رُمْحٍ قَالَا أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ ذُكِرَ التَّلَاعُنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ عَاصِمُ بْنُ عَدِيٍّ فِي ذَلِكَ قَوْلًا ثُمَّ انْصَرَفَ فَأَتَاهُ رَجُلٌ مِنْ قَوْمِهِ يَشْكُو إِلَيْهِ أَنَّهُ وَجَدَ مَعَ أَهْلِهِ رَجُلًا فَقَالَ عَاصِمٌ مَا ابْتُلِيتُ بِهَذَا إِلَّا لِقَوْلِي فَذَهَبَ بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَهُ بِالَّذِي وَجَدَ عَلَيْهِ امْرَأَتَهُ وَكَانَ ذَلِكَ الرَّجُلُ مُصْفَرًّا قَلِيلَ اللَّحْمِ سَبِطَ الشَّعَرِ وَكَانَ الَّذِي ادَّعَى عَلَيْهِ أَنَّهُ وَجَدَ عِنْدَ أَهْلِهِ خَدْلًا آدَمَ كَثِيرَ اللَّحْمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اللَّهُمَّ بَيِّنْ فَوَضَعَتْ شَبِيهًا بِالرَّجُلِ الَّذِي ذَكَرَ زَوْجُهَا أَنَّهُ وَجَدَهُ عِنْدَهَا فَلَاعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمَا فَقَالَ رَجُلٌ لِابْنِ عَبَّاسٍ فِي الْمَجْلِسِ أَهِيَ الَّتِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ رَجَمْتُ أَحَدًا بِغَيْرِ بَيِّنَةٍ رَجَمْتُ هَذِهِ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ لَا تِلْكَ امْرَأَةٌ كَانَتْ تُظْهِرُ فِي الْإِسْلَامِ السُّوءَ و حَدَّثَنِيهِ أَحْمَدُ بْنُ يُوسُفَ الْأَزْدِيُّ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ أَبِي أُوَيْسٍ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الْقَاسِمِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ ذُكِرَ الْمُتَلَاعِنَانِ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ حَدِيثِ اللَّيْثِ وَزَادَ فِيهِ بَعْدَ قَوْلِهِ كَثِيرَ اللَّحْمِ قَالَ جَعْدًا قَطَطًا
Kandi twabwiwe ko [Muhammad bin Rumh bin Al Muhajir] na [Isa bin Hammad] bombi bakomokaga mu Misiri, mu gihe ubuhinduzi bwaturutse kuri Ibn Rumh, bombi bavuze bati; Twabwiwe [Al Laits] bivuye kuri [Yahya bin Sa'id] bivuye kuri [Abdurrahman bin Qasim] bivuye kuri [Qasim bin Muhammad] bivuye kuri [Ibn Abbas] ko yavuze ati: Hari igihe havuzwe umuntu wakoze li'an imbere y'Intumwa ya Allah (sallallahu alaihi wasallam), hanyuma 'Ashim bin 'Adi aravuga kuri ibi akoresheje interuro, amaze kugenda, umugabo wo mu bwoko bwe yamureze ko yasanze umugore we akundana n'undi mugabo. 'Ashim aramusubiza ati: Sinigeze ngerageza ikibazo nk'iki uretse ibyo navuze mbere. Hanyuma we n'umugabo baje ku ntumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) bayibwira ibyo yasanze ku mugore we. Uwo mugabo yari muto, umuhondo muto, kandi yari afite imisatsi igoramye. Mu gihe uwo mugabo yashinjaga n'umugore we bari babyibushye kandi banini. Nuko Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) iravuga iti: "Allah, sobanura neza." Hanyuma umugore yabyaye umwana usa n'uwo umugabo we yashinje ko yaryamanye n'umugore we. Hanyuma Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) ikora umuhango w'idini ku mugabo n'umugore. Hari umuntu mu nteko ya Ibn Abbas wabajije ati: "Ese uyu ni we mugore Intumwa (Imana imuhe amahoro n'imigisha) yavuzeho iti: 'Iyo nemerewe gutera umuntu amabuye nta bimenyetso bifatika, namutera amabuye?' Ibn Abbas yasubije ati: "Oya, ariko umugore ni we wakwirakwiriye ibikorwa bye by'ubugome." Kandi nabwiwe [Ahmad bin Yusuf Al Azdi] yatubwiye [Isma'il bin Abi Uwais] yambwiye [Sulaiman ni ukuvuga Ibn Bilal] yavuye kuri [Yahya] yambwiye [Abdurrahman bin Qasim] yavuye kuri [Qasim bin Muhammad] yavuye kuri [Ibn Abbas] ko yavuze; Havuzwe inkuru y'umugabo n'umugore barebanaga imbere y'Intumwa ya Allah shallallahu 'alaihi wasallam nk'iya Hadithi ya Al Laith, kandi muri Hadithi harimo agace gato kongerwaho mu magambo ye; 'Inyama nyinshi - ibinure -'. Yaravuze ati; 'Umusatsi ujimye - mwinshi -'.
Imam Muslim : 2751
و حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ وَابْنُ أَبِي عُمَرَ وَاللَّفْظُ لِعَمْرٍو قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ شَدَّادٍ وَذُكِرَ الْمُتَلَاعِنَانِ عِنْدَ ابْنِ عَبَّاسٍ فَقَالَ ابْنُ شَدَّادٍ أَهُمَا اللَّذَانِ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ كُنْتُ رَاجِمًا أَحَدًا بِغَيْرِ بَيِّنَةٍ لَرَجَمْتُهَا فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ لَا تِلْكَ امْرَأَةٌ أَعْلَنَتْ قَالَ ابْنُ أَبِي عُمَرَ فِي رِوَايَتِهِ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ
Twabwiwe [Amru An Naqid] na [Ibn Abi Umar] mu gihe ubuhinduzi buva kuri Amru, bombi baravuze bati; Yatubwiye [Sufyan bin Uyainah] bivuye kuri [Abu Az Zinad] bivuye kuri [Qasim bin Muhammad] yaravuze ati; [Abdullah bin Syaddad] yaravuze ati; Byavuzwe ko umugabo n'umugore bakoraga li'an imbere ya Ibn Abbas, Ibn Syaddad yaravuze ati: Ese ni umugabo n'umugore bavuzwe n'Intumwa Sallallahu alaihi wasallam iti: 'Iyo nemererwa gutera umuntu amabuye nta bimenyetso bifatika, namutera amabuye nta kabuza'. Nuko Ibn Abbas arasubiza ati: 'Oya, ariko ni umugore watangaje ibikorwa bye bibi'. Mu mateka ye, Ibn Abi Umar yaravuze ati: Kuva kuri Qasim bin Muhammad yaravuze ati; Nigeze kumva Ibn Abbas.
Imam Muslim : 2752
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ يَعْنِي الدَّرَاوَرْدِيَّ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ الْأَنْصَارِيَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ الرَّجُلَ يَجِدُ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا أَيَقْتُلُهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا قَالَ سَعْدٌ بَلَى وَالَّذِي أَكْرَمَكَ بِالْحَقِّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْمَعُوا إِلَى مَا يَقُولُ سَيِّدُكُمْ
Yatubwiye [Qutaibah bin Sa'id] yatubwiye [Abdul Aziz ni ukuvuga Ad Darawardi] kuva kuri [Suhail] kuva kuri [se] kuva kuri [Abu Hurairah] ko Sa'ad bin 'Ubadah Al Ansari yigeze kubaza Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ati: 'Yewe Ntumwa ya Allah, utekereza iki niba umugabo abonye undi mugabo akundana n'umugore we, ese byemewe ko amwica?' Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam arasubiza ati: 'Oya'. Hanyuma Sa'ad aravuga ati: 'Mu by'ukuri ni we wabikoze - yaramwishe -, kubera Uwagutumye hamwe na Al Haq'. Nuko Intumwa sallallahu 'alaihi wasallam aravuga ati: 'Umva ibyo abayobozi bawe bavuze!'
Imam Muslim : 2753
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ عِيسَى حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ وَجَدْتُ مَعَ امْرَأَتِي رَجُلًا أَؤُمْهِلُهُ حَتَّى آتِيَ بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ قَالَ نَعَمْ
Twabwiwe [Zuhair bin Harb] ko yatubwiye [Ishaq bin Isa] ko yatubwiye [Malik] ko yabwiwe na [Suhail] ko yabwiwe na [se] ko yabwiwe na [Abu Hurairah] ko Sa'd bin Ubadah yabajije ati: 'Yewe Ntumwa y'Imana, ninsanga umugore wanjye afite undi mugabo, nzamureke kugeza nzanye abahamya bane?' Arasubiza ati: 'Yego'.
Imam Muslim : 2754
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ مَخْلَدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بِلَالٍ حَدَّثَنِي سُهَيْلٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَوْ وَجَدْتُ مَعَ أَهْلِي رَجُلًا لَمْ أَمَسَّهُ حَتَّى آتِيَ بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ قَالَ كَلَّا وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ إِنْ كُنْتُ لَأُعَاجِلُهُ بِالسَّيْفِ قَبْلَ ذَلِكَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْمَعُوا إِلَى مَا يَقُولُ سَيِّدُكُمْ إِنَّهُ لَغَيُورٌ وَأَنَا أَغْيَرُ مِنْهُ وَاللَّهُ أَغْيَرُ مِنِّي
Yatubwiye [Abu Bakr bin Abi Syaibah] yatubwiye [Khalid bin Makhlad] kuva kuri [Sulaiman bin Bilal] yambwiye [Suhail] kuva kuri [se] kuva kuri [Abu Hurairah] yaravuze; Sa'ad bin Ubadah yigeze kubaza ati: 'Yewe Ntumwa y'Imana, -utekereza iki- iyo nza gusanga umugore wanjye ari kumwe n'undi mugabo, nabireka kugeza nzanye abahamya bane?' Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yaramushubije ati: 'Yego'. Sa'ad aravuga ati: 'Oya rwose, ndahiye Uwagutumye ukuri, iyo nza kujyana na we n'undi mugabo - nta kabuza namubanjirije n'inkota mbere yo kuzana abahamya bane'. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Umva icyo umuyobozi wawe avuga, biragaragara ko afite ishyari, mu gihe njye mfite ishyari kumurusha, kandi Allah andusha ishyari'.
Imam Muslim : 2755
حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ فُضَيْلُ بْنُ حُسَيْنٍ الْجَحْدَرِيُّ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كَامِلٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ وَرَّادٍ كَاتِبِ الْمُغِيرَةِ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَ قَالَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ لَوْ رَأَيْتُ رَجُلًا مَعَ امْرَأَتِي لَضَرَبْتُهُ بِالسَّيْفِ غَيْرُ مُصْفِحٍ عَنْهُ فَبَلَغَ ذَلِكَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَتَعْجَبُونَ مِنْ غَيْرَةِ سَعْدٍ فَوَاللَّهِ لَأَنَا أَغْيَرُ مِنْهُ وَاللَّهُ أَغْيَرُ مِنِّي مِنْ أَجْلِ غَيْرَةِ اللَّهِ حَرَّمَ الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَ وَلَا شَخْصَ أَغْيَرُ مِنْ اللَّهِ وَلَا شَخْصَ أَحَبُّ إِلَيْهِ الْعُذْرُ مِنْ اللَّهِ مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ بَعَثَ اللَّهُ الْمُرْسَلِينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَلَا شَخْصَ أَحَبُّ إِلَيْهِ الْمِدْحَةُ مِنْ اللَّهِ مِنْ أَجْلِ ذَلِكَ وَعَدَ اللَّهُ الْجَنَّةَ و حَدَّثَنَاه أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ وَقَالَ غَيْرَ مُصْفِحٍ وَلَمْ يَقُلْ عَنْهُ
Twabibwiwe na [Ubaidullah bin Umar Al Qawariri] na [Abu Kamil Fudlail bin Husain Al Jahdari] mu gihe ubuhinduzi bwavuye kuri Abu Kamil, bombi baravuze bati; Yatubwiye [Abu 'Awanah] bivuye kuri [Abdul Malik bin Umair] bivuye kuri [Warrad] umunyamabanga wa Al Mughirah, bivuye kuri [Mughirah bin Syu'bah] yaravuze ati; Sa'ad bin Ubadah Berata; 'Iyo mbona umugabo ari kumwe n'umugore wanjye, namuca umutwe nta mbabazi'. Byaje kugaragara ko amagambo ye yageze ku Ntumwa ya Allah (sallallahu alaihi wasallam), nuko aravuga ati: 'Ese uratangaye kubera kamere ya Sa'ad y'ishyari? Mana yanjye, mu by'ukuri mfite ishyari kumurusha, kandi Allah andusha ishyari.' Kubera ishyari rya Allah, yabujije ubwoko bwose bw'ibizira, haba kugaragara no mu bwihisho, kandi nta wundi ufite ishyari kurusha Allah kandi nta wundi ukunda gutanga imiburo mbere ya Allah, niyo mpamvu Allah yohereje intumwa ze gutanga inkuru nziza n'imiburo. Kandi nta wundi ukunda ishimwe kurusha Allah, niyo mpamvu yaremye ijuru'. Kandi yatubwiye [Abu Bakr bin Abi Syaibah] yatubwiye [Husain bin Ali] kuri [Za`idah] kuri [Abdul Malik bin 'Umair] afite isnad nk'iyi, yaravuze ati; 'Nta mbabazi'. Kandi ntukavuge kuri we.
Imam Muslim : 2756
و حَدَّثَنَاه قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَاللَّفْظُ لِقُتَيْبَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي فَزَارَةَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّ امْرَأَتِي وَلَدَتْ غُلَامًا أَسْوَدَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ لَكَ مِنْ إِبِلٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَمَا أَلْوَانُهَا قَالَ حُمْرٌ قَالَ هَلْ فِيهَا مِنْ أَوْرَقَ قَالَ إِنَّ فِيهَا لَوُرْقًا قَالَ فَأَنَّى أَتَاهَا ذَلِكَ قَالَ عَسَى أَنْ يَكُونَ نَزَعَهُ عِرْقٌ قَالَ وَهَذَا عَسَى أَنْ يَكُونَ نَزَعَهُ عِرْقٌ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا وَقَالَ الْآخَرَانِ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ ح و حَدَّثَنِي ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ جَمِيعًا عَنْ الزُّهْرِيِّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ نَحْوَ حَدِيثِ ابْنِ عُيَيْنَةَ غَيْرَ أَنَّ فِي حَدِيثِ مَعْمَرٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَلَدَتْ امْرَأَتِي غُلَامًا أَسْوَدَ وَهُوَ حِينَئِذٍ يُعَرِّضُ بِأَنْ يَنْفِيَهُ وَزَادَ فِي آخِرِ الْحَدِيثِ وَلَمْ يُرَخِّصْ لَهُ فِي الِانْتِفَاءِ مِنْهُ
Kandi twabibwiwe na [Qutaibah bin Sa'id] na [Abu Bakr bin Abi Syaibah], [Amru An Naqid] na [Zuhair bin Harb] mu gihe ubuhinduzi buva kuri Qutaibah, baravuze bati; Yatubwiye [Sufyan bin Uyainah] kuri [Az Zuhri] kuri [Sa'id bin Musayyab] kuri [Abu Hurairah] yaravuze ati; Umugabo wo muri bani Fazarah yaje ku Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam aramubwira ati: 'Mu by'ukuri umugore wanjye yabyaye umuhungu w'umukara'. Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam yaravuze ati: 'Mufite ingamiya?' Arasubiza ati: 'Yego'. Arakomeza ati: 'Ni ibara ki?' Arasubiza ati: 'Umutuku'. Arasubiza ati: 'Hari ikintu cyirabura mu ibara?' Arasubiza ati: 'Mu by'ukuri, bimwe muri byo ni iby'umukara'. Arakomeza ati: 'Iryo bara rituruka he?' Arasubiza ati: 'Ahari iryo bara rituruka ku murage'. Yaravuze ati: 'Uyu ni ko ameze - umwana wawe - wenda ukomoka ku birabura'. Kandi yatubwiye [Ishaq bin Ibrahim] na [Muhammad bin Rafi'] na [Abd bin Humaid], Ibin Rafi' yaravuze ati; Yatubwiye, mu gihe abandi bavuga bati; Yatubwiye [Abdur Razzaq] yatubwiye [Ma'mar]. Kandi mu yindi nzira, nabwiwe [Ibnu Rafi'] yatubwiye [Ibnu Abi Fudaik] yatubwiye [Ibnu Abi Dzi'b] byose kuva kuri [Az Zuhri] hamwe n'isnad nk'iyi, ni ukuvuga nka Hadithi ya Ibn Uyainah. Ni uko muri Hadithi ya Ma'mar handitse ngo: 'Yewe Rasulullah, umugore wanjye yabyaye umuhungu w'umwirabura'. Icyo gihe yashakaga kwanga urubyaro rwe, kandi ku iherezo rya Hadithi hari inyongera, hanyuma ntiyamuha ihumure mu gushyira urubyaro rw'umwana ku wundi muntu.
Imam Muslim : 2757
و حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى وَاللَّفْظُ لِحَرْمَلَةَ قَالَا أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ امْرَأَتِي وَلَدَتْ غُلَامًا أَسْوَدَ وَإِنِّي أَنْكَرْتُهُ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ لَكَ مِنْ إِبِلٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ مَا أَلْوَانُهَا قَالَ حُمْرٌ قَالَ فَهَلْ فِيهَا مِنْ أَوْرَقَ قَالَ نَعَمْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنَّى هُوَ قَالَ لَعَلَّهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَكُونُ نَزَعَهُ عِرْقٌ لَهُ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا لَعَلَّهُ يَكُونُ نَزَعَهُ عِرْقٌ لَهُ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا حُجَيْنٌ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّهُ قَالَ بَلَغَنَا أَنَّ أَبَا هُرَيْرَةَ كَانَ يُحَدِّثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ
Kandi nabwiwe [Abu Thahir] na [Harmalah bin Yahya] mu gihe inyito ya Harmalah yavugaga, bombi baravuze bati; Twabwiwe [Ibnu Wahb] yambwiye [Yunus] bivuye kuri [Ibn Shihab] bivuye kuri [Abu Salamah bin Abdurrahman] bivuye kuri [Abu Hurairah] ko [Umubeduwi] yahuye n'Intumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam maze aravuga ati: 'Yewe Rasullullah, umugore wanjye yabyaye umuhungu w'umukara, ndabihakana'. Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam na yo iramubwira iti: 'Ufite ingamiya?' Arasubiza ati: 'Yego'. Arasubiza ati: 'Ni ibara ki?' Arasubiza ati: 'Umutuku'. Arakomeza ati: 'Hari ikintu cyirabura mu ibara?' Arasubiza ati: 'Yego'. Hanyuma Intumwa sallallaahu 'alaihi wasallam aravuga ati: 'Utekereza ko iri bara - rikomoka he?' Arasubiza ati; 'Wenda bamwe mu bazamukomokaho bazaba abirabura, yewe Ntumwa ya Allah'. Intumwa sallallahu alaihi wasallam yaravuze ati: 'Namwe ni uko - abana banyu - wenda ni umurage'. Kandi yambwiye [Muhammad bin Rafi'] yatubwiye [Hujain] yatubwiye [Al Laits] yabikuye kuri ['Uqail] yabikuye kuri [Ibn Shihab] ko yavuze ati; Byatugezeho ko [Abu Hurairah] yavuze bivuye ku Ntumwa ya Allah sallallahu alaihi wasallam nk'uko Hadithi zabo zabivuze.
Imam Muslim : 2758
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قُلْتُ لِمَالِكٍ حَدَّثَكَ نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَعْتَقَ شِرْكًا لَهُ فِي عَبْدٍ فَكَانَ لَهُ مَالٌ يَبْلُغُ ثَمَنَ الْعَبْدِ قُوِّمَ عَلَيْهِ قِيمَةَ الْعَدْلِ فَأَعْطَى شُرَكَاءَهُ حِصَصَهُمْ وَعَتَقَ عَلَيْهِ الْعَبْدُ وَإِلَّا فَقَدْ عَتَقَ مِنْهُ مَا عَتَقَ و حَدَّثَنَاه قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ جَمِيعًا عَنْ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ ح و حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو الرَّبِيعِ وَأَبُو كَامِلٍ قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادٌ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ ح و حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ ح و حَدَّثَنِي إِسْحَقُ بْنُ مَنْصُورٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي إِسْمَعِيلُ بْنُ أُمَيَّةَ ح و حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الْأَيْلِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ عَنْ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ كُلُّ هَؤُلَاءِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ بِمَعْنَى حَدِيثِ مَالِكٍ عَنْ نَافِعٍ
Amaze kutubwira [Yahya bin Yahya] yaravuze ati; Nabajije [Malik] niba [Nafi'] yigeze ababwira ikintu runaka [Ibn Umar]? Arasubiza ati: Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yigeze kuvuga ati: 'Umuntu ubohora umucakara igice, nubwo afite uwo afatanya mu kubohora umucakara, hanyuma akaba afite umutungo uhwanye n'uw'umucakara, agomba kwishyura umugabane we ku mugenzi we mu buryo bukwiye, niba atari ko bimeze, aba abohora umugabane we gusa'. Kandi yatubwiye [Qutaibah bin Sa'id] na [Muhammad bin Rumh] byose bivuye kuri [Al Laits bin Sa'ad]. Kandi bivugwa mu yindi nzira, byatubwiye [Syaiban bin Farrukh] yatubwiye [Jarir bin Hazim]. Kandi mu yindi mirongo, byatubwiye ko [Abu Rabi'] na [Abu Kamil] bombi bavuze bati: Yatubwiye [Hammad] yatubwiye [Ayyub]. Kandi bivugwa mu yindi nzira, yatubwiye [Ibn Numair] yatubwiye [data] yatubwiye ['Ubaidullah]. Kandi bivugwa mu yindi nzira, byatubwiwe [Muhammad bin Al Mutsanna] yatubwiye [Abdul Wahab] yaravuze ati; Numvise [Yahya bin Sa'id]. Kandi bivugwa mu yindi nzira, byatubwiwe [Ishaq bin Manshur] yatubwiye [Abdur Razzaq] kuva kuri [Ibn Juraij] yatubwiye [Isma'il bin Umayyah]. Kandi bivugwa mu yindi nzira, byatubwiwe [Harun bin Sa'id Al Aili] yatubwiye [Ibnu Wahab] yambwiye [Usamah]. Kandi bivugwa mu yindi nzira, byatubwiwe [Muhammad bin Rafi'] yatubwiye [Ibn Abi Fudaik] kuva kuri [Ibn Abi Dzi`b] byose bivuye kuri [Nafi'] kuva kuri [Ibn Umar] nk'uko Hadithi ya Malik yabivuze kuri Nafi'.
Imam Muslim : 2759
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ وَاللَّفْظُ لِابْنِ الْمُثَنَّى قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي الْمَمْلُوكِ بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ فَيُعْتِقُ أَحَدُهُمَا قَالَ يَضْمَنُ
Twabwiwe [Muhammad bin Al Mutsanna] na [Ibn Basysyar] mu gihe amagambo yavuye kuri Ibn Al Mutsanna bombi yavugaga ati: Twabwiwe [Muhammad bin Ja'far] yatwiwe [Syu'bah] avuye kuri [Qatadah] avuye kuri [Nadlr bin Anas] avuye kuri [Basyir bin Nahik] avuye kuri [Abu Hurairah] avuye ku ntumwa shallallahu 'alaihi wasallam, yavuze ku mucakara wari utuwe n'abantu babiri, hanyuma umwe muri bo arekura umugabane we, aravuga ati: 'Arahamya - inshingano za murumuna we-'.
Imam Muslim : 2760
و حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَعْتَقَ شِقْصًا لَهُ فِي عَبْدٍ فَخَلَاصُهُ فِي مَالِهِ إِنْ كَانَ لَهُ مَالٌ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ اسْتُسْعِيَ الْعَبْدُ غَيْرَ مَشْقُوقٍ عَلَيْهِ و حَدَّثَنَاه عَلِيُّ بْنُ خَشْرَمٍ أَخْبَرَنَا عِيسَى يَعْنِي ابْنَ يُونُسَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ بِهَذَا الْإِسْنَادِ وَزَادَ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ قُوِّمَ عَلَيْهِ الْعَبْدُ قِيمَةَ عَدْلٍ ثُمَّ يُسْتَسْعَى فِي نَصِيبِ الَّذِي لَمْ يُعْتِقْ غَيْرَ مَشْقُوقٍ عَلَيْهِ حَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ قَتَادَةَ يُحَدِّثُ بِهَذَا الْإِسْنَادِ بِمَعْنَى حَدِيثِ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ وَذَكَرَ فِي الْحَدِيثِ قُوِّمَ عَلَيْهِ قِيمَةَ عَدْلٍ
Kandi byavuzwe [Amr An Naqid] yatubwiye [Isma'il bin Ibrahim] yabikuye kuri [Ibn Abi Arubah] yavuye kuri [Qatadah] yavuye kuri [An Nadlr bin Anas] yavuye kuri [Basyir bin Nahik] yavuye kuri [Abu Hurairah] yavuye kuri Intumwa sallallahu alaihi wasallam, yaravuze ati: 'Umuntu wese urekura umugabane we w'umugaragu - utunze ku bufatanye - agomba kumurekura n'umutungo we niba afite umutungo, niba adafite umutungo - kugira ngo acungure umugabane wa mugenzi we - noneho umugaragu akoreshwa n'umufatanyabikorwa we hakurikijwe ikiguzi cye cyo gucungura nta kumuremerera'. Kandi byavuzwe kuri twe ['Ali bin Khashram] yatubwiye [Isa ni ukuvuga Ibn Yunus] yavuye kuri [Sa'id bin Abi Arubah] iyi isnad, yongeraho ati: 'Niba adafite umutungo, noneho umugaragu ahabwa agaciro ku giciro gikwiye, hanyuma akoreshwa na nyir'umutungo - utamurekuye - nta kumuremerera'. Yambwiye [Harun bin Abdullah] yatubwiye [Wahb bin Jarir] yatubwiye [data] yaravuze ati; Numvise [Qatadah] avuga hamwe n'iyi sinad isobanura Hadithi ya Abu Arubah kandi ivugwa muri Hadithi igira iti 'Igiciro- gihabwa agaciro ku giciro gikwiye'.