Imam Muslim : 2101
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى ضُبَاعَةَ بِنْتِ الزُّبَيْرِ فَقَالَ لَهَا أَرَدْتِ الْحَجَّ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا أَجِدُنِي إِلَّا وَجِعَةً فَقَالَ لَهَا حُجِّي وَاشْتَرِطِي وَقُولِي اللَّهُمَّ مَحِلِّي حَيْثُ حَبَسْتَنِي وَكَانَتْ تَحْتَ الْمِقْدَادِ
Yandi me zabisa beto [Abu Kuraib Muhammad bin Ala` Al Hamdani] Yandi me zabisa beto [Abu Usamah] katuka na [Hisham] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisyah] radiallahu 'anha, yandi tubaka nde; Na nima, yandi yulaka nde: “Keti nge kele ti lukanu ya kukwenda na Hajj?” vutulaka nde, Dlubabah, mono ke bela, O Ntumwa ya Allah! Yandi tubaka nde: ‘Hajj ti lukanu ya kele ti mambu. Tuba yo; 'ALLAHUMMA MAHILLI HAITSU HABASTANI -O Allah, mono ta tahallul -telama- kana nge kanga mono -kana mpasi me kuma ngolo mpi mono lenda landa ve--'.' Na ntangu yina, Dluba’ah vandaka nkento ya Miqdad.
Imam Muslim : 2102
و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ دَخَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى ضُبَاعَةَ بِنْتِ الزُّبَيْرِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أُرِيدُ الْحَجَّ وَأَنَا شَاكِيَةٌ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُجِّي وَاشْتَرِطِي أَنَّ مَحِلِّي حَيْثُ حَبَسْتَنِي و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا مِثْلَهُ
Mpi me zabisa beto [Abdu bin Humaid] me zabisa beto [Abdurrazaq] me zabisa beto [Ma’mar] katuka na [Az Zuhri] katuka na [Urwah] katuka na [Aisyah] radliallahu ‘anha, yandi tubaka nde; Ntumwa sallallahu 'alaihi wasallam kwisaka na nzo ya Dluba'ah bint Zubair bin Abdul Muttalib. Na nima Dluba’ah tubaka nde: “O Ntumwa ya Allah, mono vandaka ti lukanu ya kusala Hajj, kansi mono ke bela, inki mutindu sambu na yo?” na nima Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam tubaka mpi nde: ‘Hajj mpi monisa pwelele na lukanu na nge nde nge ta tahallul -kukanga- kana nge lenda landa yo ve sambu na maladi’. Mpi me zabisa mono [Abdu bin Humaid] me zabisa beto [Abdurrazaq] me zabisa beto [Ma’mar] katuka na [Hsyam bin Urwah] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisyah] radiallahu ‘anha mu mbandu.
Imam Muslim : 2103
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ وَأَبُو عَاصِمٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ ح و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لَهُ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَنَّهُ سَمِعَ طَاوُسًا وَعِكْرِمَةَ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ ضُبَاعَةَ بِنْتَ الزُّبَيْرِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَتَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ إِنِّي امْرَأَةٌ ثَقِيلَةٌ وَإِنِّي أُرِيدُ الْحَجَّ فَمَا تَأْمُرُنِي قَالَ أَهِلِّي بِالْحَجِّ وَاشْتَرِطِي أَنَّ مَحِلِّي حَيْثُ تَحْبِسُنِي قَالَ فَأَدْرَكَتْ
Mpi me zabisa beto [Muhammad bin Basysyar] Me zabisa beto [Abdul Wahhab bin Abdul Majid] mpi [Abu Ashim] mpi [Muhammad bin Bakr] katuka na [Ibnu Juraij] -na disolo ya nkaka- Yandi me zabisa beto [Ishaq bin Ibrahim] -me zabisa beto na Bakr na yandi- [Ibnu Juraij] me zabisa mono [Abu Zubair] nde yandi waka [Tawus] ti [Ikrimah] Maula Ibnu Abbas, na [Ibnu Abbas] nde; Dluba’ah bini Zubair bin Abdul Muttalib, bika Nzambi kusepedisa yandi, kutanaka ti Rasulullah saw. Yandi tubaka nde: ‘Sala lukanu ya kusala Hajj mpi tula yo na nsiku nde, ‘ANNA MAHILLII HAITSU TAHBISUNII -O Allah, mono ta tahallul -kukanga- kana Nge kanga mono -kana mono bela mingi mpi mono lenda landa ve--’. Ibn Abbas wavova vo; Na nima Dluba’ah bakaka yo.
Imam Muslim : 2104
حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ حَدَّثَنَا حَبِيبُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ عَمْرِو بْنِ هَرِمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ وَعِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَنَّ ضُبَاعَةَ أَرَادَتْ الْحَجَّ فَأَمَرَهَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ تَشْتَرِطَ فَفَعَلَتْ ذَلِكَ عَنْ أَمْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yandi me zabisa beto [Harun bin Abdullah] Yandi me zabisa beto [Abu Dawud Ath Thiyalisi] Yandi me zabisa beto [Habib bin Yazid] katuka na [Amru bin Haram] katuka na [Sa’id bin Jubair] mpi [Ikrimah] katuka na [Ibn Abbas] radliallahu 'anhuma the Habib. 'alaihi wasallam mpe wa kuntuma vo ka lomba -muna kani diandi, i bosi wa lungisa nsiku mia Ntumwa sallallaahu 'alaihi wasallam.
Imam Muslim : 2105
و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَأَبُو أَيُّوبَ الْغَيْلَانِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ خِرَاشٍ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا و قَالَ الْآخَرَانِ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ وَهُوَ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا رَبَاحٌ وَهُوَ ابْنُ أَبِي مَعْروفٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِضُبَاعَةَ حُجِّي وَاشْتَرِطِي أَنَّ مَحِلِّي حَيْثُ تَحْبِسُنِي وَفِي رِوَايَةِ إِسْحَقَ أَمَرَ ضُبَاعَةَ
Mpi me zabisa beto [Ishaq bin Ibrahim] ti [Abu Al Ghailani] ti [Ahmad bin Khirasy] -Ishaq tubaka- me zabisa beto -na ntangu bantu zole ya nkaka tubaka- Yandi me zabisa beto [Abu Amir] yandi kele Abdul Malik bin Amru Yandi me zabisa beto [Rabah] yandi kele Ibn Abba`s ya [Abu Ma's] radliallahu ‘anhuma nde Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam tubaka na Dluba’ah nde: ‘Sala Hajj mpi tula lukanu na nge na ndonga: ‘ANNA MAHILLII HAITSU TAHBISUNII -O Allah, mono ta tahallul -bikisa- kana nge kanga mono -kana mono bela mingi mpi mono lenda landa ve--’. Na ntangu yina na disolo ya Ishaq; Yandi pesaka ntuma na Dluba’ah.
Imam Muslim : 2106
حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ كُلُّهُمْ عَنْ عَبْدَةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ نُفِسَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ بِمُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ بِالشَّجَرَةِ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبَا بَكْرٍ يَأْمُرُهَا أَنْ تَغْتَسِلَ وَتُهِلَّ
Yandi me zabisa beto [Hannad bin As Sariya] mpi [Zuhair bin Harb] mpi [Uthman bin Abu Syaibah] mambu yonso ya me katuka na [Abdah] - [Zuhair] me tuba- Yandi me zabisa beto [Abdah bin Sulaiman] ya [Ubaidullah bin Umar] ya [Abdurrahman bin Al Qatheryah] ‘anha, yandi tubaka nde; ‘Asma’ bint ‘Umais butaka Muhammad bin Abu Bakr na nti mosi na Dzulhulaifah, yo yina Ntumwa saw na ntuma ya kusala nde yandi yobila -janabat- mpi na nima yandi yantika ihram’.
Imam Muslim : 2107
حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا فِي حَدِيثِ أَسْمَاءَ بِنْتِ عُمَيْسٍ حِينَ نُفِسَتْ بِذِي الْحُلَيْفَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَرَ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَمَرَهَا أَنْ تَغْتَسِلَ وَتُهِلَّ
Yandi me zabisa beto [Abu Ghassan Muhammad bin Amru] Yandi me zabisa beto [Jarir bin Abdul Hamid] katuka na [Yahya bin Sa’id] katuka na [Ja’far bin Muhammad] katuka na [tata na yandi] katuka na [Jabir bin Abdullah] radliallahu ‘anhuma, disongidila, yina ke wakana ti Ashu gamave ‘anhuma na mvu 1990. nde Rasulullah saw na ntuma ya kupesa Abu Bakr radliallahu anhu, na mpila nde yandi yobila na Janabah mpi yandi vanda ti lukanu ya kukota na Ihram.
Imam Muslim : 2108
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا قَالَتْ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلَا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا
Yandi me zabisa beto [Yahya bin Yahya Na Tamimi] nde, mono me tangila [Malik] katuka na [Ibn Shihab] katuka na [Urwah] katuka na [Aisyah] radiallahu ‘anha, nde yandi tubaka nde; Beto kwendaka na Hajj kumosi ti Rasulullah na mvula ya Hajj Wada’, na nima beto kotaka na ihram sambu na Umrah. Na nima yandi tubaka nde: ‘Konso muntu yina ta nata hadya - mbisi ya kimenga - lenda kota na ihram sambu na Hajj ti Umrah mpi yandi lenda tahallul ve na ntwala nde mambu yonso zole kumana’. Aisha tubaka nde; Ntangu mu kumaka na Makkah, yo salamaka nde mu vandaka kumona ngonda, yo yina mu salaka ve Tawaf na Baitullah mpi mu salaka ve sa’i na kati ya Safa ti Marwa. Mono zabisaka mambu yai na Rasulullah, yo yina yandi tubaka nde: ‘Katula bun na nge mpi pesa yo nsuki. Na nima, landa ihram na nge sambu na Hajj mpi katuka na Umrah’. Yavanganga mawonso katuma. Na nima ya kumanisa kusala Hajj, Mfumu Nzambi songaka mono ti Abdurrahman bin Abu Bakr na kukwenda na Tan’im sambu na kusala Umrah. Yandi tubaka nde: ‘Yo yina lufutu ya Umrah na nge ya kukonda kununga’. Bantu yina vandaka ntete na ihram sambu na Umrah, na kukuma na Makkah bo vandaka kulanda kusala Tawaf ti Baitullah ti sa’i na kati ya Safa ti Marwa. Na nima ntangu bo katukaka na Mina, bo salaka diaka Tawaf bonso Tawaf ya nsuka. Vena mpe ye wantu belunga-lunganga e kani dia Hajj ye Umrah, bevanganga Tawaf nkumbu mosi kaka.
Imam Muslim : 2109
و حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ جَدِّي حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ مَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ يُهْدِ فَلْيَحْلِلْ وَمَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَأَهْدَى فَلَا يَحِلُّ حَتَّى يَنْحَرَ هَدْيَهُ وَمَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَلْيُتِمَّ حَجَّهُ قَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَحِضْتُ فَلَمْ أَزَلْ حَائِضًا حَتَّى كَانَ يَوْمُ عَرَفَةَ وَلَمْ أُهْلِلْ إِلَّا بِعُمْرَةٍ فَأَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَنْقُضَ رَأْسِي وَأَمْتَشِطَ وَأُهِلَّ بِحَجٍّ وَأَتْرُكَ الْعُمْرَةَ قَالَتْ فَفَعَلْتُ ذَلِكَ حَتَّى إِذَا قَضَيْتُ حَجَّتِي بَعَثَ مَعِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ وَأَمَرَنِي أَنْ أَعْتَمِرَ مِنْ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَدْرَكَنِي الْحَجُّ وَلَمْ أَحْلِلْ مِنْهَا
Mpi yo me zabisama na beto [Abdul Malik bin Syu’aib bin Al Laitsi] me zabisa mono [tata na mono] katuka na [nkaka na mono ya bakala] me zabisa mono [Uqail bin Khalid] katuka na [Ibn Shihab] katuka na [Urwah bin Zubair] katuka na [Aisyah] nkento ya Ntumwa tubaka nde, yandi tubaka nde: Beto kwendaka na Hajj kumosi ti Rasulullah na mvula ya Hajj Wada’. Bantu ya nkaka na kati na beto kele na ihram sambu na Umrah mpi bankaka kele sambu na Hajj. Na nima ya kukuma na Mecque, Rasulullah saw. Mpi konso muntu yina kele na ihram sambu na Umrah, ntangu yandi ke nata dikabu, yandi lenda sala ve tahallul tii kuna yandi ta fwa hadya na yandi. Mpi konso muntu yina ta kota na ihram sambu na Hajj, bika Hajj na yandi kumana’. Aisha tubaka nde; Na mbala mosi mono vandaka kumona ngonda, mpi mono vandaka kaka kumona ngonda tii na kilumbu ya Arafah, na ntangu yina mono vandaka kaka na ihram sambu na Umrah. Na nima, Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam songaka mono na kukatula nsuki na mono mpi na kuyobisa nsuki na mono, yandi songaka mono mpi na kukota na ihram sambu na Hajj mpi na kukatuka na Umrah. Mono vandaka kulungisa bantuma yonso ya Ntumwa saw. Ntangu mono manisaka kusala Hajj, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam pesaka ntuma na Abdurrahman bin Abu Bakr na kukwenda ti mono na Umrah katuka na Ta’im bonso kisika ya Umrah na mono yina nungaka ve mpi yandi sobaka yo ti Hajj ata mono manisaka yo ntete ve.
Imam Muslim : 2110
و حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ أَكُنْ سُقْتُ الْهَدْيَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ مَعَ عُمْرَتِهِ ثُمَّ لَا يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا قَالَتْ فَحِضْتُ فَلَمَّا دَخَلَتْ لَيْلَةُ عَرَفَةَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ أَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَكَيْفَ أَصْنَعُ بِحَجَّتِي قَالَ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَمْسِكِي عَنْ الْعُمْرَةِ وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ قَالَتْ فَلَمَّا قَضَيْتُ حَجَّتِي أَمَرَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي فَأَعْمَرَنِي مِنْ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَمْسَكْتُ عَنْهَا
Mpi me zabisa beto [Abdu bin Humaid] me zabisa beto [Abdurrazaq] me zabisa beto [Ma’mar] katuka na [Az Zuhri] katuka na [Urwah] katuka na [Aisyah] radliallahu ‘anha, yandi tubaka nde; Beto kwendaka na Hajj kumosi ti Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam na mvula ya Hajj Wada’, na nima mono kotaka na ihram sambu na Umrah, kansi mono nataka ve hadya. Yo yina, Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam tubaka nde: ‘Konso muntu yina ta nata hadya - mbisi ya kimenga - bika yandi vanda na ihram sambu na Hajj kumosi ti Umrah, mpi yandi vanda ve tahallul tii kuna yandi ta vanda ti tahallul ya bima yonso zole’. Na nima mono monaka ngonda, ntangu mono kotaka na mpimpa ya Arafah, mono tubaka nde: ‘O Ntumwa ya Allah, mono me sala ihram sambu na Umrah, ebuna inki mono fwete sala na Hajj na mono?’. Yandi vutulaka nde: ‘Bika bun, pesa nsuki na nge nsuki mpi bika Umrah mpi sala Ihram sambu na Hajj’. Yo yina, na nima ya kusala Hajj na mono, yandi pesaka ntuma na Abdurrahman bin Abu Bakar -na kukwenda ti mono na Umrah-. Na nima, yandi pesaka mono ngulu mpi kwendaka ti mono sambu na kusala Umrah yina katukaka na Tan’im sambu na kuyingisa Umrah yina mono salaka ve.
Imam Muslim : 2111
حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِحَجٍّ وَعُمْرَةٍ فَلْيَفْعَلْ وَمَنْ أَرَادَ أَنْ يُهِلَّ بِحَجٍّ فَلْيُهِلَّ وَمَنْ أَرَادَ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ قَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَأَهَلَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِحَجٍّ وَأَهَلَّ بِهِ نَاسٌ مَعَهُ وَأَهَلَّ نَاسٌ بِالْعُمْرَةِ وَالْحَجِّ وَأَهَلَّ نَاسٌ بِعُمْرَةٍ وَكُنْتُ فِيمَنْ أَهَلَّ بِالْعُمْرَةِ
Yandi me zabisa beto [Ibn Abu Omar] Yandi me zabisa beto [Sufyan] katuka na [Az Zuhri] katuka na [Urwah] katuka na [Aisyah] radiallahu ‘anha, yandi tubaka nde; Beto basikaka kilumbu mosi - sambu na Hajj - kumosi ti Ntumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam, na nima yandi tubaka nde: 'Konso muntu ya ke zola kukota na ihram sambu na Hajj ti Umrah, yandi sala mutindu yina.' Mpi konso muntu yina ke zola kukota na ihram kaka sambu na yo, yandi sala yo, mpi konso muntu yina ke zola kusala ihram, kaka sambu na Hajj, yandi sala yo’. Aisyah, bika Allah kusepela na yandi, tubaka nde; Na nima Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam kotaka na ihram sambu na Hajj mpi banduku na yandi mpi vukanaka na ihram ti yandi, mpi kuvandaka mpi ti bayina vandaka na ihram sambu na Umrah ti Hajj, mpi kuvandaka mpi ti bayina vandaka na ihram sambu na Umrah. Mpi mono kele mosi na kati ya bantu yina ke salaka ihram sambu na Umrah.
Imam Muslim : 2112
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ مُوَافِينَ لِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ فَلَوْلَا أَنِّي أَهْدَيْتُ لَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ قَالَتْ فَكَانَ مِنْ الْقَوْمِ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِالْحَجِّ قَالَتْ فَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَخَرَجْنَا حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَحِلَّ مِنْ عُمْرَتِي فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دَعِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ وَقَدْ قَضَى اللَّهُ حَجَّنَا أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي وَخَرَجَ بِي إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَقَضَى اللَّهُ حَجَّنَا وَعُمْرَتَنَا وَلَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْيٌ وَلَا صَدَقَةٌ وَلَا صَوْمٌ و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مُوَافِينَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ لَا نَرَى إِلَّا الْحَجَّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ عَبْدَةَ و حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُوَافِينَ لِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ مِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجَّةٍ وَعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجَّةٍ فَكُنْتُ فِيمَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمَا و قَالَ فِيهِ قَالَ عُرْوَةُ فِي ذَلِكَ إِنَّهُ قَضَى اللَّهُ حَجَّهَا وَعُمْرَتَهَا قَالَ هِشَامٌ وَلَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْيٌ وَلَا صِيَامٌ وَلَا صَدَقَةٌ
Mpi me zabisa beto [Abu Bakr bin Abu Syaibah] me zabisa beto [Abdah bin Sulaiman] katuka na [Hisham] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisyah] radiallahu ‘anha, yandi tubaka nde; Beto basikaka ti mfumu ya Nzambi na ntangu ya Hajj Wada yina vandaka kuwakana ti kubasika ya ngonda ya mpa yina katukaka na Dzulhijjah. Na nima, Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam tubaka nde: ‘Nani na kati na beno ke zola kukota na ihram sambu na Umrah, ebuna pardo sala yo. Kana mono nataka ve hadya - mbisi ya kimenga - mono zolaka kukota na ihram sambu na Umrah'. Bantu ya nkaka na kati na beto kele na ihram sambu na Umrah mpi bankaka kele na ihram sambu na Hajj, mpi mono kele mosi na kati ya bantu yina kele na ihram sambu na Umrah. Twayenda yavana twalwaka kuna Meca. Mpi ntangu kilumbu ya Arafat kumaka, mono monaka ngonda, na ntangu mono manisaka ve Umrah na mono. Na yau, mono bokutaka na Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam, yandi tubaka na nima nde: ‘Bika Umrah na nge, katula bun na nge, pesa nsuki na nge nsuki mpi kota na ihram sambu na Hajj’. Na nima mono salaka yo. Na mpimpa ya Hashaba na nima ya kusala Hajj, yandi tindaka Abdurrahman bin Abu Bakr na kukwenda ti mono -na Umrah-. Na yau, yandi pesaka mono ngulu ya kutambula mpi kwendaka na Tan’im, na nima mono kotaka na ihram sambu na Umrah sambu Allah kumanisa Hajj ti Umrah na beto. Na ntangu yina, na ntangu yina hayu -bibulu ya kimenga- vandaka ve mpi makabu ya mawa to kubuya madia vandaka ve. Yandi tubilaka beto [Abu Kuraib] Yandi tubilaka beto [Ibn Numair] Yandi tubilaka beto [Hisham] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisha] radiallahu ‘anha, yandi tubaka nde; Beto basikaka ti Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam sambu na kufwanana ti kumonana ya ngonda ya mpa ya Dzulhijjah, mpi beto vandaka ve ti lukanu ya nkaka, katula kaka kusala Hajj. Na nima, Rasulullah (saw) tubaka nde: ‘Nani na kati na beno ke zola kukota na ihram sambu na Umrah, ebuna pardo’. Yo yina, yandi telaka mpi hadith mosi ya me fwanana ti hadith ya Abdah. Mpi Me zabisa beto [Abu Kuraib] Me zabisa beto [Waki’] Me zabisa beto [Hsyam] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisha] radiallahu ‘anha, yandi tubaka; ‘Beto basikaka ti Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam sambu na kufwanana ti kumonana ya ngonda ya mpa ya Dzulhijjah. Bantu ya nkaka na kati na beto ke salaka ihram sambu na Umrah mpi bantu ya nkaka ke salaka Umrah sambu na Hajj mpi kele mpi ti bantu yina ke vukisaka mambu yai zole. Mpi mono kele mosi na kati ya bantu yina ke kotaka na ihram sambu na Umrah’. Yandi tubilaka mpi hadith, mpi hadith ya zole. Mpi yandi tubilaka nde; Urwah wavova vo; ‘Allah me qadla- Hajj na yandi ti Umrah na yandi’. Hishami tubaka nde; ‘Na mutindu yina, hayu -mbisi ya kimenga- kele ve, to kubuya madia, to makabu ya mawa kele ve’.
Imam Muslim : 2113
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ وَعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِالْحَجِّ وَأَهَلَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحَجِّ فَأَمَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَحَلَّ وَأَمَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ أَوْ جَمَعَ الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَلَمْ يَحِلُّوا حَتَّى كَانَ يَوْمُ النَّحْرِ
Na nima ya kuzabisa beto [Yahya bin Yahya] yandi tubaka nde, mono me tangila [Malik] na [Abul Aswad Muhammad bin Abdurrahman bin Naufal] na [Urwah] na [Aisyah] radiallahu 'anha, nde yandi tubaka nde; 'Beto basikaka ti Ntumwa ya Allah sallallaahu 'alaihi wasallam na mvula ya Hajj Waja, bankaka na kati na beto vandaka na ihram sambu na Umrah, bankaka vandaka na ihram sambu na Hajj ti Umrah na ntangu mosi, mpi kuvandaka mpi ti bayina vandaka na ihram sambu na Hajj. Na ntangu yina, Ntumwa vandaka na ihram sambu na Hajj. Yo yina bayina kele na ihram sambu na Umrah lenda tahallul, kansi bayina kele na ihram sambu na Hajj to bayina ke vukisa mambu zole yina lenda tahallul ve tii kuna kilumbu ya Nahar ta kuma’.
Imam Muslim : 2114
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَعَمْرٌو النَّاقِدُ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ قَالَ عَمْرٌو حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا نَرَى إِلَّا الْحَجَّ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِسَرِفَ أَوْ قَرِيبًا مِنْهَا حِضْتُ فَدَخَلَ عَلَيَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبْكِي فَقَالَ أَنَفِسْتِ يَعْنِي الْحَيْضَةَ قَالَتْ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ إِنَّ هَذَا شَيْءٌ كَتَبَهُ اللَّهُ عَلَى بَنَاتِ آدَمَ فَاقْضِي مَا يَقْضِي الْحَاجُّ غَيْرَ أَنْ لَا تَطُوفِي بِالْبَيْتِ حَتَّى تَغْتَسِلِي قَالَتْ وَضَحَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ نِسَائِهِ بِالْبَقَرِ
Yandi me zabisa beto [Abu Bakr bin Abu Syaibah] ti [Amru An Naqid] ti [Zuhair bin Harb] mambu yonso ya me katuka na [Ibn Uyainah] - [Amru] me tuba- Yandi me zabisa beto [Sufyan bin Uyainah] na [Abdurrahman bin Al Qasim] na [Tata na yandi yandi tubaka] na [Tata na yandi] na [Tata na yandi]; Beto kwendaka ti Ntumwa sallallahu 'alaihi wasallam, lukanu na beto vandaka ve ya nkaka kansi Hajj. Na nima ya kukuma pene-pene ya Sarif, na kintulumukina mono yantikaka kumona ngonda. Ntangu Ntumwa sallallahu 'alaihi wasallam kotaka na tenta na mono, yandi kutaka mono ke dila. Na nima, yandi yulaka nde: ‘Keti nge ke mona ngonda?’ Mono vutudilaka yandi nde: ‘Yo kele mutindu yina, Rasulullah.’ Yandi tubaka nde: ‘Kumona ngonda kele dyambu mosi ya kesalamaka na bana ya babakala ti ya bankento ya Adami. Muna kuma kiaki, vanga dina difwete vanga nzietolo, katula kaka vanga tawaf muna Nzo a Allah yavana oyobila ntete maza mavauka’. Aisha tubaka nde; I bosi, wavonda ngombe se kimenga mu kuma kia akento andi.
Imam Muslim : 2115
حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ أَبُو أَيُّوبَ الْغَيْلَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ الْمَاجِشُونُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا نَذْكُرُ إِلَّا الْحَجَّ حَتَّى جِئْنَا سَرِفَ فَطَمِثْتُ فَدَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبْكِي فَقَالَ مَا يُبْكِيكِ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لَوَدِدْتُ أَنِّي لَمْ أَكُنْ خَرَجْتُ الْعَامَ قَالَ مَا لَكِ لَعَلَّكِ نَفِسْتِ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ هَذَا شَيْءٌ كَتَبَهُ اللَّهُ عَلَى بَنَاتِ آدَمَ افْعَلِي مَا يَفْعَلُ الْحَاجُّ غَيْرَ أَنْ لَا تَطُوفِي بِالْبَيْتِ حَتَّى تَطْهُرِي قَالَتْ فَلَمَّا قَدِمْتُ مَكَّةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِأَصْحَابِهِ اجْعَلُوهَا عُمْرَةً فَأَحَلَّ النَّاسُ إِلَّا مَنْ كَانَ مَعَهُ الْهَدْيُ قَالَتْ فَكَانَ الْهَدْيُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَذَوِي الْيَسَارَةِ ثُمَّ أَهَلُّوا حِينَ رَاحُوا قَالَتْ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ النَّحْرِ طَهَرْتُ فَأَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَفَضْتُ قَالَتْ فَأُتِيَنَا بِلَحْمِ بَقَرٍ فَقُلْتُ مَا هَذَا فَقَالُوا أَهْدَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ نِسَائِهِ الْبَقَرَ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَرْجِعُ النَّاسُ بِحَجَّةٍ وَعُمْرَةٍ وَأَرْجِعُ بِحَجَّةٍ قَالَتْ فَأَمَرَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي عَلَى جَمَلِهِ قَالَتْ فَإِنِّي لَأَذْكُرُ وَأَنَا جَارِيَةٌ حَدِيثَةُ السِّنِّ أَنْعَسُ فَيُصِيبُ وَجْهِي مُؤْخِرَةَ الرَّحْلِ حَتَّى جِئْنَا إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَهْلَلْتُ مِنْهَا بِعُمْرَةٍ جَزَاءً بِعُمْرَةِ النَّاسِ الَّتِي اعْتَمَرُوا و حَدَّثَنِي أَبُو أَيُّوبَ الْغَيْلَانِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ لَبَّيْنَا بِالْحَجِّ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِسَرِفَ حِضْتُ فَدَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبْكِي وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِنَحْوِ حَدِيثِ الْمَاجِشُونِ غَيْرَ أَنَّ حَمَّادًا لَيْسَ فِي حَدِيثِهِ فَكَانَ الْهَدْيُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَذَوِي الْيَسَارَةِ ثُمَّ أَهَلُّوا حِينَ رَاحُوا وَلَا قَوْلُهَا وَأَنَا جَارِيَةٌ حَدِيثَةُ السِّنِّ أَنْعَسُ فَيُصِيبُ وَجْهِي مُؤْخِرَةَ الرَّحْلِ
Yandi me zabisa mono [Abu Amir Abdul Malik bin Amru] Yandi me zabisa beto [Abdul Aziz bin Abu Salamah Al Majisyun] katuka na [Abdurrahman bin Al Qasim] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisyahlia ra]; Beto basikaka kilumbu mosi ti Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam mpi lukanu ya nkaka vandaka ve katula kaka Hajj. Mpi ntangu mono kumaka na Sarif, mono vandaka kumona ngonda, na nima Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam kutanaka ti mono mpi na ntangu yina mono vandaka kudila. Yo yina, yandi yulaka nde: ‘Inki me pusa nge na kudila?’ Mu vutulaka nde, ‘Na zina ya Allah, kana mu basika ve - sambu na Hajj - mvula yai’. Yandi yulaka diaka nde, ‘Inki mambu me kumina nge, yo ke monana nde nge ke mona menga?’ Mono vutulaka nde, ‘Ee’. Yandi tubaka nde: ‘Yai kele kima yina Allah me tula sambu na bankento ya bana ya Adami. Na yina, sala yina muntu ya Hajj ke salaka mbala mingi, kaka nge fwete sala ve Tawaf na Baitullah tii kuna nge ta kuma diaka bunkete’. Aisha tubaka nde; Ntangu yandi kumaka na Mecque, Rasulullah sawlam tubaka na banduku na yandi nde: ‘Beno sala nde ihram na beno kuvanda Umrah’. Yo yina bantu vandaka kusala ihram sambu na Umrah katula kaka bantu yina vandaka kunata hadyu -bibulu ya kimenga-. Bantu yina vandaka kunata hadyu vandaka Rasulullah, Abu Bakr, Umar ti bantu yina vandaka ti bakamio. Yo yina, na ntangu ya kupema, bo vandaka kutanga talbiyah. Ntangu kilumbu ya Nahar kumaka, mono vandaka bunkete na kumona ngonda, yo yina Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam pesaka mono ntuma ya kukwenda. I bosi, batuvana ngombe, muna kuma kiaki, yayuvula vo: ‘Nkia nsuni yayi?’ bo vutulaka nde, ‘Ntumwa ya Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam fwaka bambisi ya kimenga na mutindu ya bangombe sambu na bankento na yandi’. Na kilumbu ya Hashabah, mono tubaka nde, ‘O Ntumwa ya Allah, bantu ke vutukaka na nzo ti matabisi ya Hajj ti Umrah, kansi mono ke nataka kaka matabisi ya Hajj’. Na nsuka yandi pesaka ntuma na Abdurrahman bin Abu Bakr -na kukwenda ti mono na Umrah-. Yo yina, na nima Abdurrahman pesaka mono nzila ya kutambula na shamo na yandi. Na ntangu yina, mono ke yibuka kaka nde mono vandaka kaka leke kibeni. Nkutu, mono vandaka kulala mpongi mingi yo yina luse na mono vandaka kufukama na zulu ya shamo tii kuna beto kumaka na Tan’im. Na nima, mono salaka mbala mosi talbiyah - mono yantikaka ihram - sambu na Umrah, mutindu banduku ya nkaka salaka. Mpi yandi me zabisa mono [Abu Ayyub Al Ghailani] Yandi me zabisa beto [Bahz] me zabisa beto [Hammad] katuka na [Abdurrahman] katuka na [tata na yandi] katuka na [Aisyah] radliallahu ‘anha, yandi tubaka nde; Beto ke tangaka talbiyah -kubanda ihram- sambu na Hajj. Mpi ntangu beto kumaka na Sarif mono vandaka kumona menga. Na nima, Ntumwa sallallaahu 'Alai wa Sallam kutanaka ti mono mpi na ntangu yina mono vandaka kudila. Yo yina yandi tubilaka mpi hadi bonso na hadi ya Al Majisyuna. Muna hadith ya Hammad kaka, ke divovelwanga ko; 'Bantu yina nataka hadyu vandaka Ntumwa saw, Abu Bakr, Umar ti bayina vandaka ti bakamio. Na nima, bo ke tangaka Talbiyah ntangu bo ke pemaka’. Mpi kele ve ti ngogo ya Aisyah mpi; ‘Mpi na ntangu yina, mono vandaka kaka leke kibeni. Mono vandaka kulala mingi yo yina luse na mono vandaka kulala na nima ya kamio.
Imam Muslim : 2116
حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ أَبِي أُوَيْسٍ حَدَّثَنِي خَالِي مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ ح و حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْرَدَ الْحَجَّ
Yandi me zabisa beto nde [Isma’il bin Abu Aus] me songa mono [noko na mono] Malik bin Anas, -na disolo ya nkaka- Mpi me zabisa beto [Yahya bin Yahya] yandi tubaka nde, mono me tangaka [Malik] na [Abdurrahman bin Qasim] na [tata na yandi] na [Aisyah wasallam mbala mosi salaka Hajj Ifrad - tulaka Hajj na ntwala katuka na Umrah-.
Imam Muslim : 2117
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ أَفْلَحَ بْنِ حُمَيْدٍ عَنْ الْقَاسِمِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُهِلِّينَ بِالْحَجِّ فِي أَشْهُرِ الْحَجِّ وَفِي حُرُمِ الْحَجِّ وَلَيَالِي الْحَجِّ حَتَّى نَزَلْنَا بِسَرِفَ فَخَرَجَ إِلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ مَنْ لَمْ يَكُنْ مَعَهُ مِنْكُمْ هَدْيٌ فَأَحَبَّ أَنْ يَجْعَلَهَا عُمْرَةً فَلْيَفْعَلْ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلَا فَمِنْهُمْ الْآخِذُ بِهَا وَالتَّارِكُ لَهَا مِمَّنْ لَمْ يَكُنْ مَعَهُ هَدْيٌ فَأَمَّا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَانَ مَعَهُ الْهَدْيُ وَمَعَ رِجَالٍ مِنْ أَصْحَابِهِ لَهُمْ قُوَّةٌ فَدَخَلَ عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَا أَبْكِي فَقَالَ مَا يُبْكِيكِ قُلْتُ سَمِعْتُ كَلَامَكَ مَعَ أَصْحَابِكَ فَسَمِعْتُ بِالْعُمْرَةِ قَالَ وَمَا لَكِ قُلْتُ لَا أُصَلِّي قَالَ فَلَا يَضُرُّكِ فَكُونِي فِي حَجِّكِ فَعَسَى اللَّهُ أَنْ يَرْزُقَكِيهَا وَإِنَّمَا أَنْتِ مِنْ بَنَاتِ آدَمَ كَتَبَ اللَّهُ عَلَيْكِ مَا كَتَبَ عَلَيْهِنَّ قَالَتْ فَخَرَجْتُ فِي حَجَّتِي حَتَّى نَزَلْنَا مِنًى فَتَطَهَّرْتُ ثُمَّ طُفْنَا بِالْبَيْتِ وَنَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُحَصَّبَ فَدَعَا عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ اخْرُجْ بِأُخْتِكَ مِنْ الْحَرَمِ فَلْتُهِلَّ بِعُمْرَةٍ ثُمَّ لِتَطُفْ بِالْبَيْتِ فَإِنِّي أَنْتَظِرُكُمَا هَا هُنَا قَالَتْ فَخَرَجْنَا فَأَهْلَلْتُ ثُمَّ طُفْتُ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَجِئْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي مَنْزِلِهِ مِنْ جَوْفِ اللَّيْلِ فَقَالَ هَلْ فَرَغْتِ قُلْتُ نَعَمْ فَآذَنَ فِي أَصْحَابِهِ بِالرَّحِيلِ فَخَرَجَ فَمَرَّ بِالْبَيْتِ فَطَافَ بِهِ قَبْلَ صَلَاةِ الصُّبْحِ ثُمَّ خَرَجَ إِلَى الْمَدِينَةِ
Mpi yandi me zabisa beto [Muhammad bin Abdullah bin Numair] Yandi me zabisa beto [Ishaq bin Sulaiman] katuka na [Aflah bin Humaid] katuka na [Al Qasim] katuka na [Aisyah] radiallahu 'anha, yandi tubaka nde; Beto basikaka kilumbu mosi ti Ntumwa sallallaahu 'alaihi wasallam na bangonda ya Hajj sambu na kusala Hajj, beto lutaka na bilumbu ti bampimpa ya Hajj tii kuna beto telamaka na Saraf. Na nima yandi basikaka na banduku na yandi mpi tubaka nde: ‘Konso muntu yina ta nata ve Hadyu - mbisi ya kimenga - mpi yandi ke zolaka kusala -ihram na yandi - Umrah, pana bika yandi sala yo. Na ntangu yina, konso muntu yina kele na hayu - mbisi ya kimenga - fwete sala yo ve'. Yo yina banduku ya nkaka ke salaka yo, mpi kele ti bankaka yina ke salaka yo ve, disongidila bayina ke nataka ve hadyu. Sambu na Rasulullah, yandi nataka hadyu, mutindu banduku na yandi mingi ya ngolo salaka. Na nima, Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam kwisaka kutala mono - na kati ya tenta na mono - ntangu mono vandaka kudila, yo yina yandi yulaka nde: 'Inki ke pusa nge na kudila?' Mono vutulaka nde, ‘Mono me kuwa mambu na nge ti banduku na nge, yo yina mono me wa mpi mambu ya Umrah’. Yandi yulaka diaka nde: ‘Inki mambu me kumina nge?’ Mono vutulaka nde, '-Ntangu yai- mono ke sambaka ve -sambu mono ke mona ngonda-'. Na nsuka yandi tubaka nde: ‘Yo ta sala nge mbi ve, sala Hajj na nge. Bika nde Allah kupesa nge lufutu sambu na Umrah na nge. Nge kele kaka mwana ya Adami yina Allah me tula mutindu bo me tula sambu na bankento’. I bosi, yayenda kwenda sala Hajj yavana twatelama kuna mbanza Mina. Na nima, mono sukulaka mpi salaka Tawaf na Baitullah, mpi Rasulullah Sallahu ‘Alaihi wa Sallam kutelamaka na Al Muhashshab. Na nima yandi bingaka Abdurrahman bin Abu Bakr mpi tubaka nde: ‘Basika ti mpangi na nge ya nkento katuka na Al Haram tii kuna yandi ta sala ihram sambu na Umrah ti Tawaf na Baitullah, ntangu mono ke vingila beno zole na kisika yai’. Na nsuka beto katukaka mbala mosi, na nima mono salaka ihram - sambu na Umrah - mpi mono salaka tawaf na Baitullah ti Sa’i na kati ya Shafa ti Marwa. Na nima ya mambu yina, beto vutukaka sambu na kukutana ti Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam na kisika yina yandi vandaka kutelama na mpimpa. Na nima yandi yulaka nde: ‘Keti nge me manisa -kusala Umrah-?’. Mono vutulaka nde, ‘Ee’. Nsuka-nsuka yandi songaka banduku na yandi na kulanda nzietelo na bo. Na nima yandi lutaka Baitulalh, yo yina yandi salaka Tawaf na Kaaba na ntwala ya kisambu ya Fajr mpi na nima yandi kwendaka na Medina.
Imam Muslim : 2118
حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ الْمُهَلَّبِيُّ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ مِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِالْحَجِّ مُفْرَدًا وَمِنَّا مَنْ قَرَنَ وَمِنَّا مَنْ تَمَتَّعَ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ قَالَ جَاءَتْ عَائِشَةُ حَاجَّةً
Yandi me zabisa mono [Yahya bin Ayyub] Yandi me zabisa beto [Abbad Al Muhallabi] Yandi me zabisa beto [Ubaidullah bin Umar] katuka na [Al Qasim bin Muhammad] katuka na [Ummul Mukminin] Aisyah radiallahu 'anha, yandi tubaka nde; 'Na kati na beto kele ti bayina kele na ihram sambu na Hajj Ifrad - kutula Hajj na kisika ya ntete na zulu ya Umrah -, kele ti bayina kele na Ihram sambu na Hajj Qiran - kusala Hajj ya kuvukisa ti Umrah na ntangu mosi - mpi kele mpi ti bayina kele na Ihram sambu na Tamattu Hajj Umrah - kupesa kisika ya ntete na Haj'. Me zabisa beto [Abdu bin Humaid] me zabisa beto [Muhammad bin Bakr] me zabisa beto [Ibn Juraij] me zabisa mono [Ubaidullah bin Omar] katuka na [Al Qasim bin Muhammad] yandi tubaka; [Aisyah] kwisaka kusala Hajj.
Imam Muslim : 2119
و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ بِلَالٍ عَنْ يَحْيَى وَهُوَ ابْنُ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرَةَ قَالَتْ سَمِعْتُ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا تَقُولُ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِخَمْسٍ بَقِينَ مِنْ ذِي الْقَعْدَةِ وَلَا نَرَى إِلَّا أَنَّهُ الْحَجُّ حَتَّى إِذَا دَنَوْنَا مِنْ مَكَّةَ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ لَمْ يَكُنْ مَعَهُ هَدْيٌ إِذَا طَافَ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ أَنْ يَحِلَّ قَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَدُخِلَ عَلَيْنَا يَوْمَ النَّحْرِ بِلَحْمِ بَقَرٍ فَقُلْتُ مَا هَذَا فَقِيلَ ذَبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَزْوَاجِهِ قَالَ يَحْيَى فَذَكَرْتُ هَذَا الْحَدِيثَ لِلْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ فَقَالَ أَتَتْكَ وَاللَّهِ بِالْحَدِيثِ عَلَى وَجْهِهِ و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَعِيدٍ يَقُولُ أَخْبَرَتْنِي عَمْرَةُ أَنَّهَا سَمِعَتْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا ح و حَدَّثَنَاه ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ يَحْيَى بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ
Mpi Yandi me zabisa beto [Abdola bin Maslamah bin Qa’nab] Yandi me songa beto [Sulaiman bin Bilal] katuka na [Yahya bin Sa’id] katuka na [Amrah] yandi tubaka nde, mono waka [Aisyah] radiallahu ‘anha ke tuba nde; Beto basikaka kilumbu mosi ti Ntumwa sallallaahu 'alaihi wasallam na bilumbu tanu ya me bikala na ngonda ya Dzul Qa'dah, mpi beto vandaka ve ti lukanu ya nkaka, katula kaka kusala Hajj. Na nima ya kupusana penepene na mbanza Makkah, Rasulullah pesaka ntuma nde: ‘Konso muntu yina ta nata hadya -mbisi ya kimenga-, na nima ya kusala Tawaf na Baitullah ti Sa’i na kati ya Safa ti Marwa, yandi lenda sala Tahallul’. Aisha tubaka nde; Na kilumbu ya Nahr bo pesaka beto ngombe, yo yina mono yulaka nde, ‘Inki musuni yai?’ na nima bo vandaka kutuba nde yai kele musuni yina Ntumwa sallallaahu ‘alaihi wasallam vandaka kufwa sambu na bankento na yandi. Yahya tubaka nde; Mono tubilaka hadith yai na Al Qasim bin Muhammad, yo yina yandi tubaka nde, ‘Nge me baka hadith mutindu yo fwete vanda’. Mpi me zabisa beto [Muhammad bin Al Mutsanna] me zabisa beto [Abdul Wahhab] yandi tubaka, mono waka [Yahya bin Sa’id] ke tuba, me zabisa mono [Amrah] nde yandi waka [Aisyah] radliallahu 'anha -na disolo ya nkaka- Mpi me zabisa beto [Ibn to Abu Umar kele] mu mbandu.
Imam Muslim : 2120
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ عَنْ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ ح وَعَنْ الْقَاسِمِ عَنْ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ قَالَتْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَصْدُرُ النَّاسُ بِنُسُكَيْنِ وَأَصْدُرُ بِنُسُكٍ وَاحِدٍ قَالَ انْتَظِرِي فَإِذَا طَهَرْتِ فَاخْرُجِي إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَهِلِّي مِنْهُ ثُمَّ الْقَيْنَا عِنْدَ كَذَا وَكَذَا قَالَ أَظُنُّهُ قَالَ غَدًا وَلَكِنَّهَا عَلَى قَدْرِ نَصَبِكِ أَوْ قَالَ نَفَقَتِكِ و حَدَّثَنَا ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ ابْنِ عَوْنٍ عَنْ الْقَاسِمِ وَإِبْرَاهِيمَ قَالَ لَا أَعْرِفُ حَدِيثَ أَحَدِهِمَا مِنْ الْآخَرِ أَنَّ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ يَصْدُرُ النَّاسُ بِنُسُكَيْنِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
Mpi me zabisa beto [Abu Bakr bin Abu Syaibah] me zabisa beto [Ibn Ulayyah] katuka na [Ibn Aun] katuka na [Ibrahim] katuka na [Al Aswad] katuka na [bakwikidi ya Ummul] -na disolo ya nkaka- mpi katuka na [Al Qasim] katuka na [bakwikidi ya Ummul] yandi tubaka nde; Mono tubaka nde, ‘O Ntumwa ya Allah, bantu salaka bambele zole na ntangu mono salaka kaka mbele mosi’. Yandi tubaka nde: ‘Kana nge kele bunkete, pana basika na Tan’im mpi sala ihram -sambu na Umrah-, na nima kukutana ti beto na kisika ya mutindu yina -mono ke yindula nde yandi tubaka- mbasi, kansi bika yo vanda na kutadila ndambu na nge -to yandi tubaka- luzingu na nge’. Mpi me zabisa beto [Ibnul Mutsanna] me zabisa beto [Ibn Adi] katuka na [Ibn Aun] katuka na [Al Qasim] mpi [Ibrahim] yandi tubaka nde; -Mu lenda swaswanisa ve hadith ya mosi na kati ya zole ti yankaka- yina [Ummul Mukminin] radliallahu 'anha tubaka; 'O Ntumwa ya Allah, bantu ke salaka ba ntulu zole.'. Yandi tubilaka mpi hadith.