Revert to Islam, click here
ISLAM AL-HAQ: QURAN & HADITH
(The True Islam)
Free Download / Download

Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith

Hadith

Imam Bukhari : 1

حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيُّ قَالَ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ عَلْقَمَةَ بْنَ وَقَّاصٍ اللَّيْثِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَلَى الْمِنْبَرِقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ وَإِنَّمَا لِكُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَى فَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ إِلَى دُنْيَا يُصِيبُهَا أَوْ إِلَى امْرَأَةٍ يَنْكِحُهَا فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ

Phenda amenge [Al Humaidi Abdullah bin Az Zubair] vov phenda, Phenda amenge [Sufyan] savo phenda, kaj phenda amenge [Yahya bin Said Al Ansari] phenda, phenda amenge [Muhammad bin Ibrahim At Taimi], kaj vov aśundeas [Alqamah bin Waqash Al Laitsi] te phenel; Jekhvar aśundem [Umar bin Al Khaththab] po pulpito te phenel; Me aśundem e Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam te phenel: 'Sa e akcie zavisi katar o gindo, thaj o pokinipe vaś svako manuš zavisi katar o gindo; Kodo kon kamel te emigril anda e luma kaj kamel te resel vaj anda jekh źuvli savi kamel te ansuril pes, atunć lesqi emigràcia si kodo so vov kamlăs.'

Hadith

Imam Bukhari : 2

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ الْحَارِثَ بْنَ هِشَامٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ يَأْتِيكَ الْوَحْيُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْيَانًا يَأْتِينِي مِثْلَ صَلْصَلَةِ الْجَرَسِ وَهُوَ أَشَدُّهُ عَلَيَّ فَيُفْصَمُ عَنِّي وَقَدْ وَعَيْتُ عَنْهُ مَا قَالَ وَأَحْيَانًا يَتَمَثَّلُ لِي الْمَلَكُ رَجُلًا فَيُكَلِّمُنِي فَأَعِي مَا يَقُولُ قَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا وَلَقَدْ رَأَيْتُهُ يَنْزِلُ عَلَيْهِ الْوَحْيُ فِي الْيَوْمِ الشَّدِيدِ الْبَرْدِ فَيَفْصِمُ عَنْهُ وَإِنَّ جَبِينَهُ لَيَتَفَصَّدُ عَرَقًا

Phende amenge [Abdullah bin Yusuf] phenda, phende amenge [Malik] katar [Hisyam bin Urwah] katar [lesko dad] katar [Aisyah] e daja e Mu'mininesqi, kaj o Al Harith bin Hisham pučlja e Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam: 'O Rasulullah, sar avili o sikavipe tute'? Odolesqe o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam dineas anglal: 'Kana-godi avel manqe sar o śundǎripen e ćingǎripnasqo thaj kadaja metoda si maj pharo vaś manθe, palal kodoja ačhel te śaj te xatǎrav so si phendo. Thaj varekana avel jekh angelo sar jekh manuš thaj del duma mancar odolesqe me lav so vov phenel'. O Aisyah phenda: 'Ćaćes, jekhvar dikhlem jekh sikavipe te perel leske, Shallallahu Alaihi Wasallam, ko jekh but tato dive, palo odova ačhilo, thaj dikhlem kaj Lesko šero ćhivelas o ćoro'.

Hadith

Imam Bukhari : 3

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ أَنَّهَا قَالَتْأَوَّلُ مَا بُدِئَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْوَحْيِ الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ فِي النَّوْمِ فَكَانَ لَا يَرَى رُؤْيَا إِلَّا جَاءَتْ مِثْلَ فَلَقِ الصُّبْحِ ثُمَّ حُبِّبَ إِلَيْهِ الْخَلَاءُ وَكَانَ يَخْلُو بِغَارِ حِرَاءٍ فَيَتَحَنَّثُ فِيهِ وَهُوَ التَّعَبُّدُ اللَّيَالِيَ ذَوَاتِ الْعَدَدِ قَبْلَ أَنْ يَنْزِعَ إِلَى أَهْلِهِ وَيَتَزَوَّدُ لِذَلِكَ ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى خَدِيجَةَ فَيَتَزَوَّدُ لِمِثْلِهَا حَتَّى جَاءَهُ الْحَقُّ وَهُوَ فِي غَارِ حِرَاءٍ فَجَاءَهُ الْمَلَكُ فَقَالَ اقْرَأْ قَالَ مَا أَنَا بِقَارِئٍ قَالَ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ قُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّانِيَةَ حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ فَقُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّالِثَةَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ{ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ خَلَقَ الْإِنْسَانَ مِنْ عَلَقٍ اقْرَأْ وَرَبُّكَ الْأَكْرَمُ }فَرَجَعَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْجُفُ فُؤَادُهُ فَدَخَلَ عَلَى خَدِيجَةَ بِنْتِ خُوَيْلِدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَقَالَ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَزَمَّلُوهُ حَتَّى ذَهَبَ عَنْهُ الرَّوْعُ فَقَالَ لِخَدِيجَةَ وَأَخْبَرَهَا الْخَبَرَ لَقَدْ خَشِيتُ عَلَى نَفْسِي فَقَالَتْ خَدِيجَةُ كَلَّا وَاللَّهِ مَا يُخْزِيكَ اللَّهُ أَبَدًا إِنَّكَ لَتَصِلُ الرَّحِمَ وَتَحْمِلُ الْكَلَّ وَتَكْسِبُ الْمَعْدُومَ وَتَقْرِي الضَّيْفَ وَتُعِينُ عَلَى نَوَائِبِ الْحَقِّ فَانْطَلَقَتْ بِهِ خَدِيجَةُ حَتَّى أَتَتْ بِهِ وَرَقَةَ بْنَ نَوْفَلِ بْنِ أَسَدِ بْنِ عَبْدِ الْعُزَّى ابْنَ عَمِّ خَدِيجَةَ وَكَانَ امْرَأً قَدْ تَنَصَّرَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكَانَ يَكْتُبُ الْكِتَابَ الْعِبْرَانِيَّ فَيَكْتُبُ مِنْ الْإِنْجِيلِ بِالْعِبْرَانِيَّةِ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَكْتُبَ وَكَانَ شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ عَمِيَ فَقَالَتْ لَهُ خَدِيجَةُ يَا ابْنَ عَمِّ اسْمَعْ مِنْ ابْنِ أَخِيكَ فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ يَا ابْنَ أَخِي مَاذَا تَرَى فَأَخْبَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَبَرَ مَا رَأَى فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ هَذَا النَّامُوسُ الَّذِي نَزَّلَ اللَّهُ عَلَى مُوسَى يَا لَيْتَنِي فِيهَا جَذَعًا لَيْتَنِي أَكُونُ حَيًّا إِذْ يُخْرِجُكَ قَوْمُكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوَمُخْرِجِيَّ هُمْ قَالَ نَعَمْ لَمْ يَأْتِ رَجُلٌ قَطُّ بِمِثْلِ مَا جِئْتَ بِهِ إِلَّا عُودِيَ وَإِنْ يُدْرِكْنِي يَوْمُكَ أَنْصُرْكَ نَصْرًا مُؤَزَّرًا ثُمَّ لَمْ يَنْشَبْ وَرَقَةُ أَنْ تُوُفِّيَ وَفَتَرَ الْوَحْيُقَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيَّ قَالَ وَهُوَ يُحَدِّثُ عَنْ فَتْرَةِ الْوَحْيِ فَقَالَ فِي حَدِيثِهِ بَيْنَا أَنَا أَمْشِي إِذْ سَمِعْتُ صَوْتًا مِنْ السَّمَاءِ فَرَفَعْتُ بَصَرِي فَإِذَا الْمَلَكُ الَّذِي جَاءَنِي بِحِرَاءٍ جَالِسٌ عَلَى كُرْسِيٍّ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَرُعِبْتُ مِنْهُ فَرَجَعْتُ فَقُلْتُ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ إِلَى قَوْلِهِ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ }فَحَمِيَ الْوَحْيُ وَتَتَابَعَ تَابَعَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ وَأَبُو صَالِحٍ وَتَابَعَهُ هِلَالُ بْنُ رَدَّادٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَقَالَ يُونُسُ وَمَعْمَرٌ بَوَادِرُهُ

Phende amenge [Yahya bin Bukair] phenda, Phende amenge katar [Al Laits] katar ['Uqail] katar [Ibn Shihab] katar [Urwah bin Az Zubair] katar [Aisyah] -Dej e Mu'minin-, kaj voj phenda: 'O anglunipe e revelaciako savo avili e Rasulullah Sallah Alahualalai Walalam sas ano suno. Thaj Vov na sunel numaj te avel sar o svetlo e mizmeriako. Pala kodo sas baxtalo e kamipnasa vash o jekhipe, odolesqe alosardas e Hiroski gropa thaj nakhlas la, kodo si te luvudil pes ratre vash nesavo vaxt anglal te iril pes ki peski familija te gatisarel e provizie vash te trail pale. Pala kodo vov arakhlja e Khadijah te kerel provizie. Dzi kana o Al Haq areslo kana sas ki Hiroski gropa, jekh angelo avilo thaj phenda: 'Xramosar?' Vov dineas anglal: 'Me naśti te xramosarav'. O Proroko sallallaahu alaihi wasallam phenda: O andželo astarda man thaj astarda man but zurales palo odova mukhlja man te džav thaj phenda pale: 'Xit!' Vov dineas anglal: 'Me naśti te xramosarav'. Anda kodo o andyelo astarda man thaj ćhudăs man but zurales palal kodoja mukhlăs man thaj phendăs pale: 'Xramosar!'. Vov dineas anglal: 'Me naśti te xramosarav'. O andyelo astarda man palem thaj astarda man po trito drom but zurales palal kodoja mukhlas man te źav, thaj phendǎs pale: -Ginav anθar -te phenes- o anav tire Devlesqo savo kerdas, Vov kerdas e manuśen anθar jekh ćororo rat. Xramosar, thaj tiro Raj si o Maj Laćho-'. O Profeti sallallaahu alaihi wasallam irisajlo ki piri familija e lafija taro sikavipe ko anksiozno stato. Ov arakhlja e Khadijah bint Khawailidh thaj phenda: 'Arakh man, garav man!'. Vov sas phandlo źi kana xasardas peski dar. Pala kodo phendas e Khadijake so kerdas pes: 'Me sim brigako pala mande'. Odolesqe o Khadijah phendǎs: 'Ando Allah, o Allah na ka kerel tuqe bilaćhipen sajekh, sosqe tu san jekh manuś savo inkrel i amalalipen'. O Khadijah atunči akharda les te malavel pes e Waroqoh bin Naufal bin Asad bin Abdul 'Uzza, o čhavo e Khadijah-esko papo, savo sas kristiano ko vakti e Jahiliyyah-esko. Vov ramosarda vi knjige pe Hebrejsko čhib, thaj vi e Biblija pe Hebrejsko čhib ramosarda e Allahesko dozvola. Ko odova vaxt o Waroqoh sas phuro thaj lesqe jakha sas korre. O Khadijah phenda: 'O čhavo mire dadesko, ašun so ka phenel o čhavo tire phralesko'. O Waroqoh phenda: 'O čhavo mire phralesko, so nakhlo'. Odolesqe o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam phendǎs so kerdǒl pes lesθar. O Waroqoh phenda: 'Akava si o Namus, sar so o Allah jekhvar sikavgja e Mozeseske. Oh, kamavas te avav inke terno thaj te avav inke źivdo kana sas avri shudino katar tire manuśa'. O Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam pučlja: 'Ka ovav avri shudino lendar?' O Waroqoh dineas anglal: 'Da. Soske khonik na ka avel so tu anes numaj te oven dukhade - kerdine dušmanura -. Te avilem kothe ​​kana kodo kerdilo, me ka zhutisarav tut sa so shaj'. O Waroqoh na nakhlo o evento savo vov patjalas soske vov mulo maj anglal ko vakti e fatroh - prazdno - sikavipe. [Ibn Shihab] phenda; informisarda man [Abu Salamah bin Abdurrahman] kaj [Jabir bin Abdullah Al Ansari] vakerdas pal-o bi-lačhipen e sikavipnasqo, sar phendǎs o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam: 'Kana phiravas aśundem jekh glaso katar o ćèro, dikhlem les thaj areslo ke o andželo savo avilo mande anθ-i gropa anθ-o Hiro, beśelas anθ-o śero thaj o ćer phuv. Me daradem thaj gelem khere, thaj phendem: 'Arakh man. Phande man'. Odolesqe o Allah Ta’ala bićhaldas tele jekh vriama: -O tume so garaven tumen- dži ko lav e Allahesqo -thaj mukhen e idolen-. De katar kodo vaxt e sikavimata inkren te aven tele sajekh'. Akava hadisi sine vakerdo vi kotar o [Abdullah bin Yusuf] thaj [Abu Shalih] sar vi kotar o [Hilal bin Raddad] kotar o [Az Zuhri]. Thaj [o Jonah] phendǎs; thaj [Ma'mar] aśti te lel la katar o Az Zuhri.

Hadith

Imam Bukhari : 4

حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَبِي عَائِشَةَ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍفِي قَوْلِهِ تَعَالَى{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ }قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَالِجُ مِنْ التَّنْزِيلِ شِدَّةً وَكَانَ مِمَّا يُحَرِّكُ شَفَتَيْهِ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَأَنَا أُحَرِّكُهُمَا لَكُمْ كَمَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَرِّكُهُمَا وَقَالَ سَعِيدٌ أَنَا أُحَرِّكُهُمَا كَمَا رَأَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يُحَرِّكُهُمَا فَحَرَّكَ شَفَتَيْهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ }قَالَ جَمْعُهُ لَكَ فِي صَدْرِكَ وَتَقْرَأَهُ{ فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ }قَالَ فَاسْتَمِعْ لَهُ وَأَنْصِتْ{ ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا بَيَانَهُ }ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا أَنْ تَقْرَأَهُ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ذَلِكَ إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ اسْتَمَعَ فَإِذَا انْطَلَقَ جِبْرِيلُ قَرَأَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَمَا قَرَأَهُ

Phenda amenge [Musa bin Ismail] vov phenda, Phenda amenge [O Abu Awanah] phenda, kaj Phenda amenge [Musa bin Abu Aisyah] phenda, Phenda amenge [O Musa bin Abu Aisyah] phenda, Phenda amenge [Phendas bin Jubair] katar o [Ibn Abbas] vash e Allah Ta'alake vorbe: -Na ćhiven tumari ćhib te -xramosar- o Koran sigo soske ka mangen te -ma' maj sigo. O Ibn Abbas phenda: 'O Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam sine les but zuralo mangipe te memorizirinel so sine sikavdo - o Kur'ani - thaj ćhivgja pesko muj'. O Ibn Abbas phenda: 'Me ka ćhivav mire ćhiba -te xramosarav la- tuke sar so kerdas mange o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam'. O Said Said: 'Thaj me ka ćhivav mire ćhiba -te xramosarav les- tumenqe sar dikhlem o Ibn Abbas te kerel les. Anda kodo o Profeto Sallallahu Alaihi Wasallam ćhudăs lesqe muj. Palo odova i lafi taro Allah Ta’ala avili tele: Na ćhivel tiri čhib te -čitin- o Kur’ani soske ka -majster- les sigo. Chaches, si pe Amaro kosto te kidas len -ande tumaro śero- thaj -te keras tumen śukar- te ginaven len'. Kodo so značinel si kaj o Allah kidel les ko tiro śero - te memorisares les - thaj palo odova tu čitisares les: 'Kana ka agorisaras te ginavas les, atunči śunen o ginavipen'. Kodo znachil: 'Ashunen thaj mukhen'. Atunči o Allah Ta'ala phenda: 'Atunči, čačes, si amen te mothovas. Odova značinela: 'Taj si Amaro obligipe te vakera ole' Taj o Allahesko Poslaniko Shallallahu Alaihi Wasallam taro odova vakti kana o Jibril Alaihis Salam avilo leste, ashunela les. Thaj kana o Jibril Alaihis Salam gelo, atunči o Profeto sallallallaahu alaihi wasallam čitisarda les - leske amalenge - sar so o Jibril Alaihis Salam ginavdas leske sallallallaahu alaihi wasallam

Hadith

Imam Bukhari : 5

حَدَّثَنَا عَبْدَانُ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ ح و حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ وَمَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ نَحْوَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَجْوَدَ النَّاسِ وَكَانَ أَجْوَدُ مَا يَكُونُ فِي رَمَضَانَ حِينَ يَلْقَاهُ جِبْرِيلُ وَكَانَ يَلْقَاهُ فِي كُلِّ لَيْلَةٍ مِنْ رَمَضَانَ فَيُدَارِسُهُ الْقُرْآنَ فَلَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَجْوَدُ بِالْخَيْرِ مِنْ الرِّيحِ الْمُرْسَلَةِ

Phenda amenqe [Abdan] vov phendǎs, phendǎs amenqe [O Abdullah] phendǎs amenqe [Yunus] kaθar [Az Zuhri] thaj sa kodola naraciaça, phendǎs amenqe vi [Bisyir bin Muhammad] phendǎs, phendǎs amenqe [Abdullah] phendǎs, phendǎs amenqe [Yunus] thaj [Ma’mar] katar [Az Zuhri] sar phendǎs amenqe [Uullah bin] O Abdullah] kotar o [Ibn Abbas] phenda, kaj o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam sine o maj kovlo manuš, majbut ko masek Ramadlan kana o angelo Jibril Alaihis Salam arakhlja leste, thaj sine o Jibril Alaihis Salam kova so avela leste sako rat ko masek Ramadlan, kote so o Jibril Salam sikavgja o Qur’an. Chaches, o Rasulullah Shallallahu Alaihi Wasallam si but maj kovlo sar o balval so phurdel.

Hadith

Imam Bukhari : 6

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا سُفْيَانَ بْنَ حَرْبٍ أَخْبَرَهُأَنَّ هِرَقْلَ أَرْسَلَ إِلَيْهِ فِي رَكْبٍ مِنْ قُرَيْشٍ وَكَانُوا تِجَارًا بِالشَّأْمِ فِي الْمُدَّةِ الَّتِي كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَادَّ فِيهَا أَبَا سُفْيَانَ وَكُفَّارَ قُرَيْشٍ فَأَتَوْهُ وَهُمْ بِإِيلِيَاءَ فَدَعَاهُمْ فِي مَجْلِسِهِ وَحَوْلَهُ عُظَمَاءُ الرُّومِ ثُمَّ دَعَاهُمْ وَدَعَا بِتَرْجُمَانِهِ فَقَالَ أَيُّكُمْ أَقْرَبُ نَسَبًا بِهَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَقُلْتُ أَنَا أَقْرَبُهُمْ نَسَبًا فَقَالَ أَدْنُوهُ مِنِّي وَقَرِّبُوا أَصْحَابَهُ فَاجْعَلُوهُمْ عِنْدَ ظَهْرِهِ ثُمَّ قَالَ لِتَرْجُمَانِهِ قُلْ لَهُمْ إِنِّي سَائِلٌ هَذَا عَنْ هَذَا الرَّجُلِ فَإِنْ كَذَبَنِي فَكَذِّبُوهُ فَوَاللَّهِ لَوْلَا الْحَيَاءُ مِنْ أَنْ يَأْثِرُوا عَلَيَّ كَذِبًا لَكَذَبْتُ عَنْهُ ثُمَّ كَانَ أَوَّلَ مَا سَأَلَنِي عَنْهُ أَنْ قَالَ كَيْفَ نَسَبُهُ فِيكُمْ قُلْتُ هُوَ فِينَا ذُو نَسَبٍ قَالَ فَهَلْ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ مِنْكُمْ أَحَدٌ قَطُّ قَبْلَهُ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ قُلْتُ لَا قَالَ فَأَشْرَافُ النَّاسِ يَتَّبِعُونَهُ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ فَقُلْتُ بَلْ ضُعَفَاؤُهُمْ قَالَ أَيَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ قُلْتُ بَلْ يَزِيدُونَ قَالَ فَهَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ مِنْهُمْ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ يَغْدِرُ قُلْتُ لَا وَنَحْنُ مِنْهُ فِي مُدَّةٍ لَا نَدْرِي مَا هُوَ فَاعِلٌ فِيهَا قَالَ وَلَمْ تُمْكِنِّي كَلِمَةٌ أُدْخِلُ فِيهَا شَيْئًا غَيْرُ هَذِهِ الْكَلِمَةِ قَالَ فَهَلْ قَاتَلْتُمُوهُ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَكَيْفَ كَانَ قِتَالُكُمْ إِيَّاهُ قُلْتُ الْحَرْبُ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُ سِجَالٌ يَنَالُ مِنَّا وَنَنَالُ مِنْهُ قَالَ مَاذَا يَأْمُرُكُمْ قُلْتُ يَقُولُ اعْبُدُوا اللَّهَ وَحْدَهُ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَاتْرُكُوا مَا يَقُولُ آبَاؤُكُمْ وَيَأْمُرُنَا بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ وَالصِّدْقِ وَالْعَفَافِ وَالصِّلَةِ فَقَالَ لِلتَّرْجُمَانِ قُلْ لَهُ سَأَلْتُكَ عَنْ نَسَبِهِ فَذَكَرْتَ أَنَّهُ فِيكُمْ ذُو نَسَبٍ فَكَذَلِكَ الرُّسُلُ تُبْعَثُ فِي نَسَبِ قَوْمِهَا وَسَأَلْتُكَ هَلْ قَالَ أَحَدٌ مِنْكُمْ هَذَا الْقَوْلَ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا فَقُلْتُ لَوْ كَانَ أَحَدٌ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ قَبْلَهُ لَقُلْتُ رَجُلٌ يَأْتَسِي بِقَوْلٍ قِيلَ قَبْلَهُ وَسَأَلْتُكَ هَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا قُلْتُ فَلَوْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ قُلْتُ رَجُلٌ يَطْلُبُ مُلْكَ أَبِيهِ وَسَأَلْتُكَ هَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا فَقَدْ أَعْرِفُ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ لِيَذَرَ الْكَذِبَ عَلَى النَّاسِ وَيَكْذِبَ عَلَى اللَّهِ وَسَأَلْتُكَ أَشْرَافُ النَّاسِ اتَّبَعُوهُ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ فَذَكَرْتَ أَنَّ ضُعَفَاءَهُمْ اتَّبَعُوهُ وَهُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ وَسَأَلْتُكَ أَيَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ فَذَكَرْتَ أَنَّهُمْ يَزِيدُونَ وَكَذَلِكَ أَمْرُ الْإِيمَانِ حَتَّى يَتِمَّ وَسَأَلْتُكَ أَيَرْتَدُّ أَحَدٌ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حِينَ تُخَالِطُ بَشَاشَتُهُ الْقُلُوبَ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَغْدِرُ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ لَا تَغْدِرُ وَسَأَلْتُكَ بِمَا يَأْمُرُكُمْ فَذَكَرْتَ أَنَّهُ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَيَنْهَاكُمْ عَنْ عِبَادَةِ الْأَوْثَانِ وَيَأْمُرُكُمْ بِالصَّلَاةِ وَالصِّدْقِ وَالْعَفَافِ فَإِنْ كَانَ مَا تَقُولُ حَقًّا فَسَيَمْلِكُ مَوْضِعَ قَدَمَيَّ هَاتَيْنِ وَقَدْ كُنْتُ أَعْلَمُ أَنَّهُ خَارِجٌ لَمْ أَكُنْ أَظُنُّ أَنَّهُ مِنْكُمْ فَلَوْ أَنِّي أَعْلَمُ أَنِّي أَخْلُصُ إِلَيْهِ لَتَجَشَّمْتُ لِقَاءَهُ وَلَوْ كُنْتُ عِنْدَهُ لَغَسَلْتُ عَنْ قَدَمِهِ ثُمَّ دَعَا بِكِتَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي بَعَثَ بِهِ دِحْيَةُ إِلَى عَظِيمِ بُصْرَى فَدَفَعَهُ إِلَى هِرَقْلَ فَقَرَأَهُ فَإِذَا فِيهِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ مِنْ مُحَمَّدٍ عَبْدِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ إِلَى هِرَقْلَ عَظِيمِ الرُّومِ سَلَامٌ عَلَى مَنْ اتَّبَعَ الْهُدَى أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَدْعُوكَ بِدِعَايَةِ الْإِسْلَامِ أَسْلِمْ تَسْلَمْ يُؤْتِكَ اللَّهُ أَجْرَكَ مَرَّتَيْنِ فَإِنْ تَوَلَّيْتَ فَإِنَّ عَلَيْكَ إِثْمَ الْأَرِيسِيِّينَ وَ{ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَنْ لَا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ }قَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَلَمَّا قَالَ مَا قَالَ وَفَرَغَ مِنْ قِرَاءَةِ الْكِتَابِ كَثُرَ عِنْدَهُ الصَّخَبُ وَارْتَفَعَتْ الْأَصْوَاتُ وَأُخْرِجْنَا فَقُلْتُ لِأَصْحَابِي حِينَ أُخْرِجْنَا لَقَدْ أَمِرَ أَمْرُ ابْنِ أَبِي كَبْشَةَ إِنَّهُ يَخَافُهُ مَلِكُ بَنِي الْأَصْفَرِ فَمَا زِلْتُ مُوقِنًا أَنَّهُ سَيَظْهَرُ حَتَّى أَدْخَلَ اللَّهُ عَلَيَّ الْإِسْلَامَ وَكَانَ ابْنُ النَّاظُورِ صَاحِبُ إِيلِيَاءَ وَهِرَقْلَ سُقُفًّا عَلَى نَصَارَى الشَّأْمِ يُحَدِّثُ أَنَّ هِرَقْلَ حِينَ قَدِمَ إِيلِيَاءَ أَصْبَحَ يَوْمًا خَبِيثَ النَّفْسِ فَقَالَ بَعْضُ بَطَارِقَتِهِ قَدْ اسْتَنْكَرْنَا هَيْئَتَكَ قَالَ ابْنُ النَّاظُورِ وَكَانَ هِرَقْلُ حَزَّاءً يَنْظُرُ فِي النُّجُومِ فَقَالَ لَهُمْ حِينَ سَأَلُوهُ إِنِّي رَأَيْتُ اللَّيْلَةَ حِينَ نَظَرْتُ فِي النُّجُومِ مَلِكَ الْخِتَانِ قَدْ ظَهَرَ فَمَنْ يَخْتَتِنُ مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ قَالُوا لَيْسَ يَخْتَتِنُ إِلَّا الْيَهُودُ فَلَا يُهِمَّنَّكَ شَأْنُهُمْ وَاكْتُبْ إِلَى مَدَايِنِ مُلْكِكَ فَيَقْتُلُوا مَنْ فِيهِمْ مِنْ الْيَهُودِ فَبَيْنَمَا هُمْ عَلَى أَمْرِهِمْ أُتِيَ هِرَقْلُ بِرَجُلٍ أَرْسَلَ بِهِ مَلِكُ غَسَّانَ يُخْبِرُ عَنْ خَبَرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا اسْتَخْبَرَهُ هِرَقْلُ قَالَ اذْهَبُوا فَانْظُرُوا أَمُخْتَتِنٌ هُوَ أَمْ لَا فَنَظَرُوا إِلَيْهِ فَحَدَّثُوهُ أَنَّهُ مُخْتَتِنٌ وَسَأَلَهُ عَنْ الْعَرَبِ فَقَالَ هُمْ يَخْتَتِنُونَ فَقَالَ هِرَقْلُ هَذَا مُلْكُ هَذِهِ الْأُمَّةِ قَدْ ظَهَرَ ثُمَّ كَتَبَ هِرَقْلُ إِلَى صَاحِبٍ لَهُ بِرُومِيَةَ وَكَانَ نَظِيرَهُ فِي الْعِلْمِ وَسَارَ هِرَقْلُ إِلَى حِمْصَ فَلَمْ يَرِمْ حِمْصَ حَتَّى أَتَاهُ كِتَابٌ مِنْ صَاحِبِهِ يُوَافِقُ رَأْيَ هِرَقْلَ عَلَى خُرُوجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَّهُ نَبِيٌّ فَأَذِنَ هِرَقْلُ لِعُظَمَاءِ الرُّومِ فِي دَسْكَرَةٍ لَهُ بِحِمْصَ ثُمَّ أَمَرَ بِأَبْوَابِهَا فَغُلِّقَتْ ثُمَّ اطَّلَعَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الرُّومِ هَلْ لَكُمْ فِي الْفَلَاحِ وَالرُّشْدِ وَأَنْ يَثْبُتَ مُلْكُكُمْ فَتُبَايِعُوا هَذَا النَّبِيَّ فَحَاصُوا حَيْصَةَ حُمُرِ الْوَحْشِ إِلَى الْأَبْوَابِ فَوَجَدُوهَا قَدْ غُلِّقَتْ فَلَمَّا رَأَى هِرَقْلُ نَفْرَتَهُمْ وَأَيِسَ مِنْ الْإِيمَانِ قَالَ رُدُّوهُمْ عَلَيَّ وَقَالَ إِنِّي قُلْتُ مَقَالَتِي آنِفًا أَخْتَبِرُ بِهَا شِدَّتَكُمْ عَلَى دِينِكُمْ فَقَدْ رَأَيْتُ فَسَجَدُوا لَهُ وَرَضُوا عَنْهُ فَكَانَ ذَلِكَ آخِرَ شَأْنِ هِرَقْلَرَوَاهُ صَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ وَيُونُسُ وَمَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ

Phenda amenge [Abu Al Yaman Al Hakam bin Nafi] vov phenda, phenda amenge [Shuaib] katar [Az Zuhri] phenda mange [Ubaidullah bin Abdullah bin 'Utbah bin Mas'ud] kaj [Abdullah bin Abbas] phenda leske kaj [Abu Sufyan bin Harb] phenda leske; kaj o Heraclius resljas jekh Quraish tradimasko grupa, savi sas pe jekh tradimasko ekspedicia ki Phuv e Syriaki ko vakti kana o kontrakto maškar o Profeto sallallaahu Alaihi Wasallam thaj o Abu Sufyan thaj e Quraish kafira avilo ki zor. Kana von ačhile ko Iliya' von arakhlje e Herakliuses ko akharipe e Herakliusesko te oven akharde te keren dialogo ko lesko khedipe, ko odova vaxt o Heraklius sine khetane e Romane dignitarencar. O Heraklius delas duma lensa perdal pa jekh tolmachi. O Heraklius phenda; 'Savo anda tumende si les maj pashe familiaki relacia e manushesa savo phenel ke si o Profeto?'. O Abu Sufyan phenda; odolesqe me dineas anglal; 'Me sem kodo savo si les maj pashe familijaki relacia lesa'. O Heraklius phenda; 'An les maj pashe mande thaj vi leske amala'. Anda kodo von thode le Quraysh palal o Abu Sufyan. Atunči o Heraklius phendǎs prekal lesqo interpreto: 'Phen lesqe ke me pućhlem les pal-o manuś savo phenelas ke si Profeto. Te vov xoxavel man atunči tu trubul te xoxaves les'. Ko Allah, te na sine ladžav kerdo kotar o hohavne akuze so ka keren pe mande, me ka hohavdem len.' O Abu Sufyan phenda; Akana o angluno so pučlja man bašo leste - o Profeti sallallaahu alaihi wasallam - sine: 'so si i pozicija leskere čhibjaki maškar tumende?' Me dineas anglal: 'Vov si laćho - śukar - ćhavo'. Vov pale pučlja: 'Vareko aver phenda la anglal leste?' Me dineas anglal: 'Khanchi'. Vov pale pučlja: 'Lesko dad si thagar?' Me dineas anglal: 'Na'. Si kodola save źan palal leste bare rangărde manuśa vaj tikne manuśa?' Me phendem: 'Vi kodola save lenpe pala leste si kovle manusha'. Vov pale pućhlăs: 'Le śerutne si maj but vaj maj tikne?' Me dineas anglal: 'Baro'. Pale pushlas: „Si varikon apostatizime anda kodo, ke xolyajlas pe peski religia?” Me dineas anglal: 'Khanchi'. Vov pale pučlja: 'Arakhljan les varekana te xoxavel anglal te phenel so phenda?' Me dineas anglal: 'Nikada'. Vov pale pučlja: 'Vov varekana hohavdas?' Me dineas anglal: 'Nikada. Kana samas lesa, vov či kerdas godo. O Abu Sufyan phenda: 'Me nashti te phenav khanchi aver katar e vorbe sar akava'. Vov pale pučlja: 'Tu mares tut lesa?' Me dineas anglal: 'Da'. Vov pale pučlja: 'Sar agorisajlo o maripe?' Me dineas anglal: 'O maripe maśkar amende thaj leste si but baro. Varekana vov marel amen, varekana amen maras les'. Vov pale pučlja: 'So phenda tuke te keres?' Me dineas anglal: 'Vov amenqe phendǎs; 'Služinen e Allaheske bizo te asocirinen niso lesa, thaj mukhen so phende tumare phure. “Ov ini amenge mangla te molinava, te počina zakat, te vakera o čačipe, te jertina jekh avres thaj te arakha o amalipa.” Anda kodo o Heraklius phendǎs pesqe interpretosqe: 'Phen lesqe ke me pućhlem tut pal-o manuśesqo dad thaj i dej, tu phenes manqe ke o manuś si anθar o śukar bijandipen. Sakadia, o manush sas opre ushtilo mashkar le shave peske manushenge. Thaj me pućhlem tut te phendǎs vareko so vov phendǎs maj anglal, tu phendǎn na. Te sas phendo kaj vareko phenda godo maj anglal, sigurno me ka lav sama kaj akava manuš kopirisarda varekas anglal savo phenda vareso asavko. Me vi pućhlem tut te si lesqo dad anθar o ćhavo thagaresqo, atunć tu phendǎn na. Me phendem kaj te sine lesko dad kotar o kraljesko čhavo, sigurno akava manuš ka mangel o thagaripe pe dadesko. Thaj vi me pućhlem tut te lias les vov xoxadas anglal te phenel so phendas, tu dine les anglal na. Me čačes haćarav kaj ni o manuša na daran te xoxaven, maj but te xoxaven e Allaheske. Thaj vi me pućhlem tumen, kodola save źan pala leste si le laćhe vaj le ćorre?' Tu dineas anglal le kovle manușănghe save avenas pala leste. Chaches, von si le Profetoske śerutne. Me vi pućhlem tut te o gin e śerutnengo barjarel pes vaj tiknjarel pes, tu dineas anglal kaj barjarel pes. Thaj kodo si o lil le patyaimasa zhi kana perfekto kerdyol. Me vi pućhlem tumen te si vareko savo kerdas apostatizacia soske sas xoljardo pe peski religia. Tu dineas anglal na. Ai kadia si o pachamos kana bariol ai bariol ando ilo. Me vi pućhlem tut te vov varekana hohavdăs, tu phendǎn ke nić. Thaj kade sas ke le Apostolura chi zhanenas te hohaven. Thaj vi me pučlem tumen so vov phenda tumenge te keren, tumen dineas anglal kaj vov phenda tumenge te služin e Allaheske bizo te asociinen khanči lesa, thaj zabranisarda tumen te služinen e idolen, vov vi phenda tumenge te inkren o molitva, te den zakat, te vakeren o čačipe, te jertin jekh avres thaj te arakhen e amalipa. Kana sa so phenes si ćaćes, vov si te ćhinel o thagaripen telal mîrî pîrne. Me čačes suspektisarav kaj vov nane maškar tumende akana, te džanav o drom te aresav leste, sigurno ka zumavav but te arakhav les kaj kana ka avav paše leste sigurno ka thovav leske punre. Atunči o Heraclius manglja o lil katar o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam savo o Dihyah andas e rajenge kotar o Basrah. Anda kodo das o lil le Herakliuseske, kade ginadas les thaj ande leste sas: 'Bismillahir rahmanir uterus. Kotar o Muhamed, sluga e Allahesko thaj Lesko Poslaniko ko Heraklius. Romano Raj, Slàbo kodolenge save śunen e instrukcie. Atunć maj but desar kodo, me akharav tumen e Islamosqe akharipnaça; Dža ando Islamo, adava ka oves sasto, o Allah ka del tut pokinipe duvar. Numa ako te bolden tumen, adava ka len o grehke tumare manušenge, thaj: O manuša e knjigake, aven - astaren - ko jekh fraza - jekh dekreto - kaj nane nisave maripe maškar amende thaj tumende, kaj amen na služina nisave numa e Allaheske thaj amen na asocirinas khanči lesa thaj ni - ni - ni jekh amendar na lel e javeren sar Rabbs aver katar o Allah'. Te irinen pe, adava vakeren lenge: 'Dikhen, amen sam odola kola podine -ko Allah-'. O Abu Sufyan phenda: 'Palo so o Heraclius phenda so vov phenda thaj agorisarda te ginavel o lil, sas jekh ćororo thaj śukar glasura, save ćhivde amen dur. Me phendem mire amalenge palal so samas avri shudine; 'Ćaćes vov sas akhardo ande bută le Abu Kabsyah-esqe ćhavesqe. O Heraklius sas brigako vash o Romano imperiumo'. Vi ko odova vakti, me sine vi brigako kaj o Muhamed ka ovel suksesutno, dji ko agor - odova šukaripe našlo palo odova - o Allah akceptirinela man ko Islamo. Thaj o Ibn An Nazhur, Iliya' oficer thaj o Heraclius sas kristiano episkopo, vov phendas kaj jekh dives kana o Heraclius vizitisarda e Iliya' vov sas but anksiozno, phenindoj nesave leske maripnaske komandantonge: 'Chaches amen nakhavas tumari situacia. Maj dur, o Ibn Nazhhur phenda, 'O Heraclius sas astrologo savo sajekh delas atencija ko phiripe e čerxengo. Vov jekhvar dineas anglal pe pućhimata save pućhle lesqe le raśaja; 'Jekh ratyi kana dikhavas o nakhavipe le cherhajengo, dikhlem kaj o Khitan kraj bijandilo, kon mashkar akava narodo sas kerdo?' Den atùnći le raśajenqe; 'Le Zhiduvuria si ferdi manush kai keren o semno, na daran anda Zhiduvuria. Numa porunci saoră themenghe andă cheo thagarimos, caște mudaren le evreea andă codola thema'. Tìpo Vov sas prezentirimo e Heracliuseske, jekh mesaźèro katar o thagar e Bani Ghasssan, te phenel lesqe pal-o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam. Kana o manuš agorisardas te phenel e paramiči, o Heraklius dia òrdino te dikhen les te dikhen te si les jekh suneto vaj na. Palal o kontrolo, sikavdăs pes ke vov sas ćaćes kalo. Atunchi le manusha phende le Herakliuseske. O Heraclius pučlja e manušes pal-e aver Arabura, sas von cirkumcizime vaj na?' Vov dineas anglal; 'Sa le arabura si cirkumcizime'. O Heraklius phenda; 'Akava si o thagar e Ummahesko, čačes vov bijandilo'. Palo odova o Heraclisu bičhalgja lil jekhe amaleske ki Roma saveskiri džanlipa sine barabar e Heraklisujakere - te mothovel oleske bašo bijandipa taro Proroko Muhamed sallallaahu alaihi wasallam -. Ano mashkar, vov gelo maj dur pesko drom ki Himsha phuv, numa anglal te resel ki Himsha, jekh atveto pe lesko amalesko lil areslo anglal. Lesko amal sas pe jekh gindipe e Herakliusesko kaj o Muhamed bijandilo thaj kaj vov sas čačes profeto. O Heraklius atunči akhardas le Romane oficerura te aven pe lesko than ande Himsha, pala soste savore sas po kidipe, o Heraklius dia ordina te phandaven sa le vudara. Atunci phendeas; 'O nacia e rumoski, ka resen tumen savore slavaki viktorija thaj progreso, džikote o thagaripen ačhol intakto ande amare vasta? Te kames, pindžar e Muhamed sar Profeto!'. Kana ashunde kadala vorbi, von nashle sar le zhungale zhungale, makar ke sa le vudara sas phandade. Dikhindoj asavki situacia, o Heraklius xasarda o nadeź kaj von ka patyan ko Muhamedesko profetipe. Pala kodo vov dia òrdino savorrenge te irinen pen k-e lenqe thana thaj phendǎs; 'Ando ćaćipen, so phendem akana sas numaj te zumavav o śukaripen savore tumenqo. Akana dikhlem kodi determinacia'. Atunči von čhude pes anglal o Heraklius thaj von sas lošale lesa. Kadja agoril pes i paramìći pal-o Heraklius. Si phendo katar [Salih bin Kaisan] thaj [Yunus] thaj [Ma'mar] katar [Az Zuhri].

Hadith

Imam Bukhari : 7

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى قَالَ أَخْبَرَنَا حَنْظَلَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَالْحَجِّ وَصَوْمِ رَمَضَانَ

Phenda amenge [Abdullah bin Musa] vov phenda, phenda amenge [Hanzhalah bin Abu Sufyan] katar ['Ikrimah bin Khalid] katar [Ibn Umar] phenda: O Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam phenda: 'O Islamo si kerdo pe pandž -funda-; śajdipen kaj naj devlo numaj o Allah thaj čačes o Muhamed si o Allahesqo śerutno, savo ćhivel e molitve, del o zakat, o hajj thaj o posti ko vakti e Ramazanesqo.

Hadith

Imam Bukhari : 8

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجُعْفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ

Phenda amenge [Abdullah bin Muhammad Al Ju'fi] vov phenda, phenda amenge [Abu Amir Al 'Aqadi] savo phenda, kaj phenda amenge [Sulaiman bin Bilal] katar [Abdullah bin Dinar] katar [Abu Salih] katar [Abu Hurairah] katar o Profeto sallallahu alaihi Wallahi Alaihi, phenda maj but katar o sasto: branše, thaj laźav si kotor katar o patǐvipen’.

Hadith

Imam Bukhari : 9

حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي السَّفَرِ وَإِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ وَالْمُهَاجِرُ مَنْ هَجَرَ مَا نَهَى اللَّهُ عَنْهُقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ وَقَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا دَاوُدُ هُوَ ابْنُ أَبِي هِنْدٍ عَنْ عَامِرٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ دَاوُدَ عَنْ عَامِرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Phende amenge [Adam bin Abu Iyas] phenda, Phende amenge [Syubah] katar [Abdullah bin Abu As Safar] thaj [Ismail bin Abu Khalid] katar [Asy Sya'bi] katar [Abdullah bin Amru] katar o Profeto sallallaahu alaihi Wasallam, phenda: 'A musliman si musliman savo si musliman katar lesko muj thaj lesko muj O Muhajir si manuš savo mukhel so o Allah zabranisarda' phenda o Abu Abdullah; thaj [Abu Muawiyyah] phenda; Phenda amenge [Daud], vov si o čhavo e Ibn Hindesko, katar o [Amir] phenda; Me aśundem [Abdullah], so si Ibn Amru, katar o Proroko sallallalahu alaihi wasallam thaj phendem [Abdul A'laa] katar o [Daud] katar [Amir] katar [Abdullah] katar o Profeto sallallaahu alaihi wasallam

Hadith

Imam Bukhari : 10

حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقُرَشِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ

Vov phenda amenge [Said bin Yahya bin Said Al Qurasyi] vov phenda, Vov phenda amenge [muro dad] phenda, kaj Vov phenda amenge [Abu Burdah bin Abdullah bin Abu Burdah] katar [Abu Burdah] katar [Abu Musa] phenda: 'O Allahesko Poslaniko, savo Islam si o maj importantno?' O Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam dineas anglal: 'Ko o muslimanura si sekurno katar olengere muja thaj vasta'.

Hadith

Imam Bukhari : 11

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاأَنَّ رَجُلًا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ

Phenda amenge [Amru bin Khalid] phenda, Phenda amenge [Al Laits] katar [Yazid] katar [Abu Al Khair] katar [Abdullah bin Amru]; Sas vareko savo pučlja e Proroko Sallallahu Alaihi Wasallam; 'Savo Islamo si o maj lacho?' O Profeti sallallaahu alaihi wasallam dineas anglal: 'Tumen den habe, den pozdravipe e manušenge saven pindžaren thaj kodolenge saven na pindžaren'.

Hadith

Imam Bukhari : 12

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ شُعْبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ

Phenda amenge [Musaddad] phenda, phenda amenge [Yahya] katar [Syubah] katar [Qotadah] katar [Anas] katar o Profeto sallallaahu alaihi Wasallam Thaj katar [Husain Al MuAlim] phenda, phenda amenge [Qotadah] katar [Anas] katar o Profeto sallallaahu alaihi Wasallam: tu pachas zhi kana vov kamel peske phrales sar si leske drago'.

Hadith

Imam Bukhari : 13

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَالِدِهِ وَوَلَدِهِ

Phende amenge [Abu Al Yaman] phenda, phende amenge [Syuaib] phende, phende amenge [Abu Az Zanad] katar [Al Araj] katar [Abu Hurairah], kaj o Allahesko Poslaniko, paćape thaj baht te oven pe leste, phenda: 'Adaleske katar Kodo savo si ande lesko vast miri duša, džikote na ka paćav maj but katar leske dada thaj deja ćhavorrenqo.

Hadith

Imam Bukhari : 14

حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ح و حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَالِدِهِ وَوَلَدِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ

Si phendo amenge [Yaqub bin Ibrahim] phenda, si phendo amenge [Ibn 'Ulayyah] katar [Abdul Aziz bin Shuhaib] katar [Anas] katar o Profeto sallallaahu alaihi wasallam. Thaj vi phendo amenge [o Adam] phenda, phendo amenge [Syubah] katar [Qotadah] katar [Anas] phenda, o Proroko sallallaahu alaihi wasallam phenda: 'Khonik tumendar na ka paćal dji kana me na avav maj drago katar e dada thaj e deja, e čhave thaj sa e manuša'.

Hadith

Imam Bukhari : 15

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ أَنْ يَكُونَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ

Phende amenge [Muhammad bin Al Mutsanna] phenda, phende amenge [Abdul Wahhab Ats Tsaqafi] phende, phende amenge [Ayyub] katar [Abu Qilabah] katar [Anas bin Malik] katar o Profeto sallallaahu alaihi Wasallam, vov phenda: 'Thhhhhh, save ka len varesave butja, te si vareko shukar, so ka lel len e paćavipnaski: Vov kerdas e Allahes thaj Lesko Poslaniko te oven leske maj drago katar aver katar akala duj. Te sine kay mangela varekas, na mangela ole numay vash o Allah. Thaj vov na mangel te iril pes ko bipatjaimo sar so na mangel te avel shudino ko peklo.'

Hadith

Imam Bukhari : 16

حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَبْرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ آيَةُ الْإِيمَانِ حُبُّ الْأَنْصَارِ وَآيَةُ النِّفَاقِ بُغْضُ الْأَنْصَارِ

Phenda amenge [Abu Al Walid] phenda, phenda amenge [Syubah] phenda mange [Abdullah bin Abdullah bin Jabar], phenda; Me aśundem [Anas] katar o Profeto Sallallahu Alaihi Wasallam, vov phendǎs: 'O semno e patǐvipnasqo si te kames -o- Ansar thaj o semno e nifaq-esqo si te na kames -o- Ansar'.

Hadith

Imam Bukhari : 17

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو إِدْرِيسَ عَائِذُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عُبَادَةَ بْنَ الصَّامِتِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُوَكَانَ شَهِدَ بَدْرًا وَهُوَ أَحَدُ النُّقَبَاءِ لَيْلَةَ الْعَقَبَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَحَوْلَهُ عِصَابَةٌ مِنْ أَصْحَابِهِ بَايِعُونِي عَلَى أَنْ لَا تُشْرِكُوا بِاللَّهِ شَيْئًا وَلَا تَسْرِقُوا وَلَا تَزْنُوا وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَادَكُمْ وَلَا تَأْتُوا بِبُهْتَانٍ تَفْتَرُونَهُ بَيْنَ أَيْدِيكُمْ وَأَرْجُلِكُمْ وَلَا تَعْصُوا فِي مَعْرُوفٍ فَمَنْ وَفَى مِنْكُمْ فَأَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ وَمَنْ أَصَابَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا فَعُوقِبَ فِي الدُّنْيَا فَهُوَ كَفَّارَةٌ لَهُ وَمَنْ أَصَابَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا ثُمَّ سَتَرَهُ اللَّهُ فَهُوَ إِلَى اللَّهِ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنْهُ وَإِنْ شَاءَ عَاقَبَهُ فَبَايَعْنَاهُ عَلَى ذَلِك

Phenda amenge [Abu Al Yaman] phenda, phenda amenge [Syuaib] katar o [Az Zuhri] phenda, phenda amenge [Abu Idris 'Aidzullah bin Abdullah], kaj ['Ubadah bin Ash Shamit] sas jekh amala savo lias kotor ki maripe ko Badr thaj sas vi jekh kotar odola save kerde o lav ko rat e Aqobah, vov phenda; kaj o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam phenda kana sine mashkar nesave leske amala: 'De lav mange te na asocirinav partneria e Allahea nisosa, te na čorav, te na kerav adulteri, te na mudarav tire čhaven, te na fabrikirin hohavne so inventirinen maškar tumare vasta thaj punre, te na šunen vareso so si virtuozno. Koko taro tumende ka pherel olen, oleskiri nagrada ka ovel ko Allahi, hem ko ka phagel akala bukja thaj palo odova o Allah ka kazninel ole ki akaja lumia, odova si leske kafarat, hem ko ka phagel odola bukja thaj palo odova o Allah ka čhivel olen - na kazninel ole ki akaja lumia - adava oleskoro biznisi irinel pe ko Allah, ako mangela, ka prostinel ole jali ka kazninel les'. Kadea kă ame phendeam leske te avas patyivale anda kadala bukea.

Hadith

Imam Bukhari : 18

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي صَعْصَعَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُوشِكُ أَنْ يَكُونَ خَيْرَ مَالِ الْمُسْلِمِ غَنَمٌ يَتْبَعُ بِهَا شَعَفَ الْجِبَالِ وَمَوَاقِعَ الْقَطْرِ يَفِرُّ بِدِينِهِ مِنْ الْفِتَنِ

Si amenge phendo katar [Abdullah bin Maslamah] katar [Malik] katar [Abdurrahman bin Abdullah bin Abdurrahman bin Abu Sha'Sha'ah] katar [lesko dad] katar [Abu Said Al Khudri] ke vov phendas, o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam phendas: 'Kado sas pashe - jekhvar - kana sas o maj lacho barvalipe e muslimanengo phirelas pe bregoske riga thaj dur thana, vov gelo dur peski religiasa soske daralas te avel ćorri.

Hadith

Imam Bukhari : 19

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَامٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدَةُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَمَرَهُمْ أَمَرَهُمْ مِنْ الْأَعْمَالِ بِمَا يُطِيقُونَ قَالُوا إِنَّا لَسْنَا كَهَيْئَتِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ قَدْ غَفَرَ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ فَيَغْضَبُ حَتَّى يُعْرَفَ الْغَضَبُ فِي وَجْهِهِ ثُمَّ يَقُولُ إِنَّ أَتْقَاكُمْ وَأَعْلَمَكُمْ بِاللَّهِ أَنَا

Phenda amenge [o Muhammad bin Salam] phenda, phenda amenge ['Abdah] katar [Hisyam] katar [lesko dad] katar [Aisyah] phenda: 'Kana o Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam dia òrdino e sahabenqe, vov dineas len òrdino te keren buti so von śaj te keren, atunć e sahaba phende; 'Amen na sam sar tumen, o Allahesko Poslaniko, soske tumenge sine jertime bašo tumare nakhle thaj avutne greške'. Odoleske ov sallallaahu alaihi wasallam sine xoljardo so shaj te dikhel pe taro lesko muj, palo odova vakergja: 'Odova so si majbaro thaj haćarel o Allah majbut maškar tumende sem me'.

Hadith

Imam Bukhari : 20

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَمَنْ أَحَبَّ عَبْدًا لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَمَنْ يَكْرَهُ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ إِذْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُلْقَى فِي النَّارِ

Phenda amenge [Sulaiman bin Harb] phenda, phenda amenge [Syubah] katar [Qotadah] katar [Anas bin Malik] katar o Profeto sallallaahu alaihi Wasallam, vov phenda: 'Trin -buća- save, te si len vareko, vov ka lel o šukaripe e patjako: O Allah thaj Lesko Poslaniko si leske maj drago katar kadala duj. Hem ko, te mangela varekas, na mangela odole manuse numa Allah ‘azza wajalla. Thaj kon na mangel te iril pes ko bipatjaimo sar so na mangel te avel shudino ko ćororipe.