Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith
Hadith
Imam Bukhari : 1
حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْأَنْصَارِيُّ قَالَ أَخْبَرَنِي مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيُّ أَنَّهُ سَمِعَ عَلْقَمَةَ بْنَ وَقَّاصٍ اللَّيْثِيَّ يَقُولُ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَلَى الْمِنْبَرِقَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ وَإِنَّمَا لِكُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَى فَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ إِلَى دُنْيَا يُصِيبُهَا أَوْ إِلَى امْرَأَةٍ يَنْكِحُهَا فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ
Hot uns kesaat [Al Humaidi Abdullah bin Az Zubair] tas er kesaat hot, Hot uns kesaat [Sufyan] woo kesaat hot, tas Hot uns kesaat [Yahya bin Sa’id Al Ansari] saat, hot uns kesaat [Mohamed bin Ibrahim At Taimi], tas er kehëyert hot [Alqamah bin Waqash Al Laitsi]; Ich hon een mool [Umar bin Al Khaththab] uf te preetich aarwayt kehëyert saan; Ich hon te Prophet kehëyert saan: ‘Ale aktsioone hënge an te intentsioon, un ti peloonung fer yeete persoon hëngt an was ti intentsioon hat; Weer wil aus rayse weeche ti welt woo eyer pesuuche wil orer weeche een fraa woo eyer sich hayrate wil, tan is sayn aus rayse noo was eyer wolt.’
Hadith
Imam Bukhari : 2
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّ الْحَارِثَ بْنَ هِشَامٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ يَأْتِيكَ الْوَحْيُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَحْيَانًا يَأْتِينِي مِثْلَ صَلْصَلَةِ الْجَرَسِ وَهُوَ أَشَدُّهُ عَلَيَّ فَيُفْصَمُ عَنِّي وَقَدْ وَعَيْتُ عَنْهُ مَا قَالَ وَأَحْيَانًا يَتَمَثَّلُ لِي الْمَلَكُ رَجُلًا فَيُكَلِّمُنِي فَأَعِي مَا يَقُولُ قَالَتْ عَائِشَةُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا وَلَقَدْ رَأَيْتُهُ يَنْزِلُ عَلَيْهِ الْوَحْيُ فِي الْيَوْمِ الشَّدِيدِ الْبَرْدِ فَيَفْصِمُ عَنْهُ وَإِنَّ جَبِينَهُ لَيَتَفَصَّدُ عَرَقًا
Es is fer uns fertseelt kep [Abdullah bin Yusuf] saat, es is fer uns [Malik] fon [Hisyam bin ‘Urwah] fon [sayn fater] fon [Aisyah] ti mama fon te Mu’minin, tas Al Harith bin Hisham hot te Rasulullah kefroot: ‘Oh Rasulullah reechle? Soo, hot te Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam keantwort: ‘Manich mool khomt es tsu mich wii te xraay fon te xling un tiise methote is tas xlimste fer mich, tan xteet es uf tas ich ferxteen khan was kexproch kept. Un manich mool, khomt en ëngel wii en man un xprecht mit mich soo tas ich noo keen was er saat’. Aisyah saat: ‘In woerheet, ich hon een mool kesiin tas en ophelung runer khom is fer iim sallallaahu ‘alaihi wasallam uf en kans khalt taach un tan hot se kextan, un ich hon kesiin tas sayn front mit xwayn tripst waar’.
Hadith
Imam Bukhari : 3
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ أَنَّهَا قَالَتْأَوَّلُ مَا بُدِئَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْوَحْيِ الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ فِي النَّوْمِ فَكَانَ لَا يَرَى رُؤْيَا إِلَّا جَاءَتْ مِثْلَ فَلَقِ الصُّبْحِ ثُمَّ حُبِّبَ إِلَيْهِ الْخَلَاءُ وَكَانَ يَخْلُو بِغَارِ حِرَاءٍ فَيَتَحَنَّثُ فِيهِ وَهُوَ التَّعَبُّدُ اللَّيَالِيَ ذَوَاتِ الْعَدَدِ قَبْلَ أَنْ يَنْزِعَ إِلَى أَهْلِهِ وَيَتَزَوَّدُ لِذَلِكَ ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى خَدِيجَةَ فَيَتَزَوَّدُ لِمِثْلِهَا حَتَّى جَاءَهُ الْحَقُّ وَهُوَ فِي غَارِ حِرَاءٍ فَجَاءَهُ الْمَلَكُ فَقَالَ اقْرَأْ قَالَ مَا أَنَا بِقَارِئٍ قَالَ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ قُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّانِيَةَ حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ فَقُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّالِثَةَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ{ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ خَلَقَ الْإِنْسَانَ مِنْ عَلَقٍ اقْرَأْ وَرَبُّكَ الْأَكْرَمُ }فَرَجَعَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْجُفُ فُؤَادُهُ فَدَخَلَ عَلَى خَدِيجَةَ بِنْتِ خُوَيْلِدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَقَالَ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَزَمَّلُوهُ حَتَّى ذَهَبَ عَنْهُ الرَّوْعُ فَقَالَ لِخَدِيجَةَ وَأَخْبَرَهَا الْخَبَرَ لَقَدْ خَشِيتُ عَلَى نَفْسِي فَقَالَتْ خَدِيجَةُ كَلَّا وَاللَّهِ مَا يُخْزِيكَ اللَّهُ أَبَدًا إِنَّكَ لَتَصِلُ الرَّحِمَ وَتَحْمِلُ الْكَلَّ وَتَكْسِبُ الْمَعْدُومَ وَتَقْرِي الضَّيْفَ وَتُعِينُ عَلَى نَوَائِبِ الْحَقِّ فَانْطَلَقَتْ بِهِ خَدِيجَةُ حَتَّى أَتَتْ بِهِ وَرَقَةَ بْنَ نَوْفَلِ بْنِ أَسَدِ بْنِ عَبْدِ الْعُزَّى ابْنَ عَمِّ خَدِيجَةَ وَكَانَ امْرَأً قَدْ تَنَصَّرَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكَانَ يَكْتُبُ الْكِتَابَ الْعِبْرَانِيَّ فَيَكْتُبُ مِنْ الْإِنْجِيلِ بِالْعِبْرَانِيَّةِ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَكْتُبَ وَكَانَ شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ عَمِيَ فَقَالَتْ لَهُ خَدِيجَةُ يَا ابْنَ عَمِّ اسْمَعْ مِنْ ابْنِ أَخِيكَ فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ يَا ابْنَ أَخِي مَاذَا تَرَى فَأَخْبَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَبَرَ مَا رَأَى فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ هَذَا النَّامُوسُ الَّذِي نَزَّلَ اللَّهُ عَلَى مُوسَى يَا لَيْتَنِي فِيهَا جَذَعًا لَيْتَنِي أَكُونُ حَيًّا إِذْ يُخْرِجُكَ قَوْمُكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوَمُخْرِجِيَّ هُمْ قَالَ نَعَمْ لَمْ يَأْتِ رَجُلٌ قَطُّ بِمِثْلِ مَا جِئْتَ بِهِ إِلَّا عُودِيَ وَإِنْ يُدْرِكْنِي يَوْمُكَ أَنْصُرْكَ نَصْرًا مُؤَزَّرًا ثُمَّ لَمْ يَنْشَبْ وَرَقَةُ أَنْ تُوُفِّيَ وَفَتَرَ الْوَحْيُقَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيَّ قَالَ وَهُوَ يُحَدِّثُ عَنْ فَتْرَةِ الْوَحْيِ فَقَالَ فِي حَدِيثِهِ بَيْنَا أَنَا أَمْشِي إِذْ سَمِعْتُ صَوْتًا مِنْ السَّمَاءِ فَرَفَعْتُ بَصَرِي فَإِذَا الْمَلَكُ الَّذِي جَاءَنِي بِحِرَاءٍ جَالِسٌ عَلَى كُرْسِيٍّ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَرُعِبْتُ مِنْهُ فَرَجَعْتُ فَقُلْتُ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ إِلَى قَوْلِهِ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ }فَحَمِيَ الْوَحْيُ وَتَتَابَعَ تَابَعَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ وَأَبُو صَالِحٍ وَتَابَعَهُ هِلَالُ بْنُ رَدَّادٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَقَالَ يُونُسُ وَمَعْمَرٌ بَوَادِرُهُ
Es is fer uns fertseelt kep [Yahya bin Bukair] saat, Es is fer uns fertseelt kep fon [Al Laits] fon [‘Uqail] fon [Ibn Shihab] fon [‘Urwah bin Az Zubair] fon [Aisyah] -ti Mama fon te Mu’minin-, tas tii kesaat hot: ‘Te aanfang fon te oter waar tas Raahulalah a traume in te xloof. Un Ëyer tuut nët traume wën tas nët khomt wii tas licht fon te sun. Tan, waar eyer keseechent kep mit een liip tsu te eensichst, soo, hot eyer Hiro sayn hërlichkheet raus kesuucht un hot tas aus kehal, tas petayt, hot eyer in te nacht aan kepeet fer een tsayt, eep eyer tsurik tsu sayn familye kang is fer ti proot foer perayte fer noch mool leepe. Tan, hot eyer Khadijah ketrof fer proot foer perayte. Tas am ën Al Haq khom is wii eyer in te Hiro sayn hëmes waar, is en ëngel khom un saat: ‘Lees?’. Tee hot keantwort: ‘Ich khan net leese’. Te Prophet hot mich aus keleet: Soo, hot te Ëngel mich aan kefang un hot mich aarich xroo um keprung tan hot mich los kelos un saat noch mool: ‘Lees!’. Tee hot keantwort: ‘Ich khan net leese’. Soo, hot te ëngel mich aan kefang un hot mich aarich xtarek um keprung tan hot eyer mich los kelos un hot noch mool kesaat: ‘Lees!’. Tee hot keantwort: ‘Ich khan net leese’. Te Ëngel hot mich noch mool aan kefang un hot mich fer ti trite mool aarich xtarek um keprung tan hot eyer mich kelos, un saat noch mool: -Lees -te naame fon tayne Kot woo kemacht hot, Ëyer hot ti mënxe fon en pluut xtok kemacht. Lees, un tayn Hër is te Hërkot-'. Te Prophet is tsurik noo sayn familye kang mit te wërter fon te ophelung in en ëngstlich xtaat. Er hot Khadija bint Khawailidh ketrof un saat: ‘Tëke mich, tëke mich!’. Tee waar um keprung kep pis eyer sayn pang ferloer hot. Tan hot eyer fer ti Khadija kesaat was pasiirt is: ‘Ich sin sich am soriche iwer mich selepst’. Soo, hot Khadijah kesaat: ‘Torich Allah, Allah tuut tich net fer imer xaate mache, wayl tuu pist en persoon woo ti froyntxaft wayter macht’. Tan hot Khadija em inkelaat fer Waroqoh bin Naufal bin Asad bin Abdul Uzza, te soon fon Khadija sayn ënkel, woo en krist waar in te tsayt fon te Jahiliyya, se trefe. Er hot aach piicher in hepreeyx kexrip, un hot aach ti Piipel in hepreeyx kexrip mit te erlaupnis fon Allah. In tee tsayt waar Waroqoh alt un sayn aue waare xwach. Khadijah saat: ‘Oh soon fon mayn ënkel, heer was tayn pruuter sayn soon saat’. Waroqoh saat: ‘Oh soon fon mayn pruuter, was host tuu erleept’. Soo, hot te Rasulullah fertseelt was mit tëm pasiirt is. Waroqoh saat: ‘Tas is Namus, wii Allah een mool fer Mooses ketsaycht hot. Oh, ich winxe tas ich noch yung weyer un ich weyer noch leewe wën tëyer fon ayre folek raus kexmis këpt’. Rasulullah hot kefroot: ‘Wën ich fon tëne raus keworef wëre?’. Waroqoh hot keantwort: ‘Yaa. Wayl nimant khomt mit was tuu pringst, wën se net wee wëre - faynte kemach -. Wën ich tat weyer wii tas pasiirt is, teet ich tich helfe soo wii ich khont’. Waroqoh hot net tas kexicht erleept woo eyer klaawe teet wayl eyer friier kextorep is in te tsayt fon te fatroh - leere - ophelung. [Ibn Xihab] hot kesaat; hat mich [Abu Salamah bin Abdurrahman] inkelaat tas [Jabir bin Abdullah Al Ansari] iwer ti leere fon te ophelung kexproch hot, wii te Messenger fon Allah kesaat hot: ‘Wii ich am keen waar, hon ich een xtim fom himel keheert, ich hon noo tëm kekukt un es hat sich raus kexproch tas te ëngel waar khom fer een ca chair woo tswixich mich waar’. himel un ti ëyert. Ich hon pang kriit un sin tsu haus kang, un hon kesaat: ‘Tuu mich tëke. Dek mich’. Soo, hot Allah Ta'ala en oter kexikt: -Oh tuu woo tich selepst ferxtekelst- pis tas wort fon Allah -un ti iitoole ferlaat-. Tsayt tan, sin ti oter wayter runer kang’. Tiise hadith waar aach fon [Abdullah bin Yusuf] un [Abu Shalih] fertseelt kep, soo wii fon [Hilal bin Raddad] fon [Az Zuhri]. Un [Yoonas] hot kesaat; un [Ma’mar] hot aan kenom tas eyer tas fon Az Zuhri kriit hot.
Hadith
Imam Bukhari : 4
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ قَالَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَبِي عَائِشَةَ قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍفِي قَوْلِهِ تَعَالَى{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ }قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُعَالِجُ مِنْ التَّنْزِيلِ شِدَّةً وَكَانَ مِمَّا يُحَرِّكُ شَفَتَيْهِ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَأَنَا أُحَرِّكُهُمَا لَكُمْ كَمَا كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَرِّكُهُمَا وَقَالَ سَعِيدٌ أَنَا أُحَرِّكُهُمَا كَمَا رَأَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يُحَرِّكُهُمَا فَحَرَّكَ شَفَتَيْهِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ لَا تُحَرِّكْ بِهِ لِسَانَكَ لِتَعْجَلَ بِهِ إِنَّ عَلَيْنَا جَمْعَهُ وَقُرْآنَهُ }قَالَ جَمْعُهُ لَكَ فِي صَدْرِكَ وَتَقْرَأَهُ{ فَإِذَا قَرَأْنَاهُ فَاتَّبِعْ قُرْآنَهُ }قَالَ فَاسْتَمِعْ لَهُ وَأَنْصِتْ{ ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا بَيَانَهُ }ثُمَّ إِنَّ عَلَيْنَا أَنْ تَقْرَأَهُ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ذَلِكَ إِذَا أَتَاهُ جِبْرِيلُ اسْتَمَعَ فَإِذَا انْطَلَقَ جِبْرِيلُ قَرَأَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَمَا قَرَأَهُ
Hot uns fertseelt [Musa bin Isma’il] er saat, Hot uns fertseelt [Abu ‘Awanah] hot kesaat, tas Hot uns fertseelt [Musa bin Abu Aisyah] hot kesaat, Hot uns fertseelt [Sa’id bin Jubair] fon [Ibn ‘Abbas] iwer ti wërter fon Allah Ta’ala: -Tuu net tayn zung xnël xmayse fer - tas-'. Ibn Abbas saat: ‘Te Messenger fon Allah hat en kans xtarek wunx fer se lërne was ketsaycht kep waar - te Qur’an - un hot sayn lipe kexmis’. Saat Ibn ‘Abbas: ‘Ich tuun mayn lipe -fer tas leese- fer aych xmayse wii te Messenger fon Allah mich kemacht hot’. Said saat: ‘Un ich tuun mayn lipe -fer tas leese- fer aych xmayse wii ich tas Ibn ‘Abbas kesiin hon. Soo, hot te Prophet sayn lipe kexmis. Tan is tas wort fon Allah Ta'ala runer khom: Tuu net tayn tongue -leese- te Koran wayl tuu es xnël -meesterst. In woerheet, is es uf Unser khoste se samele -in tayn khop- un -tich kluuch mache- in tëne se leese'. Was tas petayt is tas Allah es in tayn khop samele tuut - fer se memoriseere - un tan leest tuu es: ‘Wën mer es fërtich keleest hon, tan fol mit te leese’. Tas petayt: ‘Heer un playp ruych’. Tan hot Allah Ta’ala kesaat: ‘Tan, wërklich, is es fer uns tas aus lëye. Es petayt: ‘Un es is Unser ferplichtung tas se leese’ Un te Messenger fon Allah, fon tëm tsayt woo te Jibril ‘Alaihis Salam pay iim khom is, hot eyer tëm aan keheert. Un wii Jibril ‘Alaihis Salam fat kang is, hot te Prophet tas keleest - fer sayn kemaynte - wii Jibril ‘Alaihis Salam tas fer iim keleest hot
Hadith
Imam Bukhari : 5
حَدَّثَنَا عَبْدَانُ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ ح و حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ وَمَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ نَحْوَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَجْوَدَ النَّاسِ وَكَانَ أَجْوَدُ مَا يَكُونُ فِي رَمَضَانَ حِينَ يَلْقَاهُ جِبْرِيلُ وَكَانَ يَلْقَاهُ فِي كُلِّ لَيْلَةٍ مِنْ رَمَضَانَ فَيُدَارِسُهُ الْقُرْآنَ فَلَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَجْوَدُ بِالْخَيْرِ مِنْ الرِّيحِ الْمُرْسَلَةِ
Hot uns fertseelt [Abdan] er saat, hot uns fertseelt [Abdullah] hot uns fertseelt [Yunus] fon [Az Zuhri] un mit te selwiche kexichte, hot uns aach fertseelt [Bisyir bin Mohamed] saat, hot uns fertseelt [Abdullah] saat, hot uns fertseelt [Yunus] un [Abdullah] hot uns fertseelt wii [Adullah] fertseelt hot fer [Adullah] uns fertseelt. bin Abdullah] fon [Ibn ‘Abbas] hot kesaat, tas te Rasulullah te sanfte mënx waar, haupstseechlich im moonat fon Ramadlan, wii te Ëngel Jibril ‘Alaihis Salam tëm ketrof hot, un es waar Jibril ‘Alaihis Salam woo yeete nacht tsu tëm khom waar in te moonat fon Ramadlan, woo Ramadlan ‘Alaihis Salam’ waar. In woerheet, te Rasulullah waar fiil laychter wii te wint woo uf kexpant hot.
Hadith
Imam Bukhari : 6
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ أَخْبَرَهُ أَنَّ أَبَا سُفْيَانَ بْنَ حَرْبٍ أَخْبَرَهُأَنَّ هِرَقْلَ أَرْسَلَ إِلَيْهِ فِي رَكْبٍ مِنْ قُرَيْشٍ وَكَانُوا تِجَارًا بِالشَّأْمِ فِي الْمُدَّةِ الَّتِي كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَادَّ فِيهَا أَبَا سُفْيَانَ وَكُفَّارَ قُرَيْشٍ فَأَتَوْهُ وَهُمْ بِإِيلِيَاءَ فَدَعَاهُمْ فِي مَجْلِسِهِ وَحَوْلَهُ عُظَمَاءُ الرُّومِ ثُمَّ دَعَاهُمْ وَدَعَا بِتَرْجُمَانِهِ فَقَالَ أَيُّكُمْ أَقْرَبُ نَسَبًا بِهَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَقُلْتُ أَنَا أَقْرَبُهُمْ نَسَبًا فَقَالَ أَدْنُوهُ مِنِّي وَقَرِّبُوا أَصْحَابَهُ فَاجْعَلُوهُمْ عِنْدَ ظَهْرِهِ ثُمَّ قَالَ لِتَرْجُمَانِهِ قُلْ لَهُمْ إِنِّي سَائِلٌ هَذَا عَنْ هَذَا الرَّجُلِ فَإِنْ كَذَبَنِي فَكَذِّبُوهُ فَوَاللَّهِ لَوْلَا الْحَيَاءُ مِنْ أَنْ يَأْثِرُوا عَلَيَّ كَذِبًا لَكَذَبْتُ عَنْهُ ثُمَّ كَانَ أَوَّلَ مَا سَأَلَنِي عَنْهُ أَنْ قَالَ كَيْفَ نَسَبُهُ فِيكُمْ قُلْتُ هُوَ فِينَا ذُو نَسَبٍ قَالَ فَهَلْ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ مِنْكُمْ أَحَدٌ قَطُّ قَبْلَهُ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ قُلْتُ لَا قَالَ فَأَشْرَافُ النَّاسِ يَتَّبِعُونَهُ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ فَقُلْتُ بَلْ ضُعَفَاؤُهُمْ قَالَ أَيَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ قُلْتُ بَلْ يَزِيدُونَ قَالَ فَهَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ مِنْهُمْ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ قُلْتُ لَا قَالَ فَهَلْ يَغْدِرُ قُلْتُ لَا وَنَحْنُ مِنْهُ فِي مُدَّةٍ لَا نَدْرِي مَا هُوَ فَاعِلٌ فِيهَا قَالَ وَلَمْ تُمْكِنِّي كَلِمَةٌ أُدْخِلُ فِيهَا شَيْئًا غَيْرُ هَذِهِ الْكَلِمَةِ قَالَ فَهَلْ قَاتَلْتُمُوهُ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ فَكَيْفَ كَانَ قِتَالُكُمْ إِيَّاهُ قُلْتُ الْحَرْبُ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُ سِجَالٌ يَنَالُ مِنَّا وَنَنَالُ مِنْهُ قَالَ مَاذَا يَأْمُرُكُمْ قُلْتُ يَقُولُ اعْبُدُوا اللَّهَ وَحْدَهُ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَاتْرُكُوا مَا يَقُولُ آبَاؤُكُمْ وَيَأْمُرُنَا بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ وَالصِّدْقِ وَالْعَفَافِ وَالصِّلَةِ فَقَالَ لِلتَّرْجُمَانِ قُلْ لَهُ سَأَلْتُكَ عَنْ نَسَبِهِ فَذَكَرْتَ أَنَّهُ فِيكُمْ ذُو نَسَبٍ فَكَذَلِكَ الرُّسُلُ تُبْعَثُ فِي نَسَبِ قَوْمِهَا وَسَأَلْتُكَ هَلْ قَالَ أَحَدٌ مِنْكُمْ هَذَا الْقَوْلَ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا فَقُلْتُ لَوْ كَانَ أَحَدٌ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ قَبْلَهُ لَقُلْتُ رَجُلٌ يَأْتَسِي بِقَوْلٍ قِيلَ قَبْلَهُ وَسَأَلْتُكَ هَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا قُلْتُ فَلَوْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مِنْ مَلِكٍ قُلْتُ رَجُلٌ يَطْلُبُ مُلْكَ أَبِيهِ وَسَأَلْتُكَ هَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا فَقَدْ أَعْرِفُ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ لِيَذَرَ الْكَذِبَ عَلَى النَّاسِ وَيَكْذِبَ عَلَى اللَّهِ وَسَأَلْتُكَ أَشْرَافُ النَّاسِ اتَّبَعُوهُ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ فَذَكَرْتَ أَنَّ ضُعَفَاءَهُمْ اتَّبَعُوهُ وَهُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ وَسَأَلْتُكَ أَيَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ فَذَكَرْتَ أَنَّهُمْ يَزِيدُونَ وَكَذَلِكَ أَمْرُ الْإِيمَانِ حَتَّى يَتِمَّ وَسَأَلْتُكَ أَيَرْتَدُّ أَحَدٌ سَخْطَةً لِدِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الْإِيمَانُ حِينَ تُخَالِطُ بَشَاشَتُهُ الْقُلُوبَ وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَغْدِرُ فَذَكَرْتَ أَنْ لَا وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ لَا تَغْدِرُ وَسَأَلْتُكَ بِمَا يَأْمُرُكُمْ فَذَكَرْتَ أَنَّهُ يَأْمُرُكُمْ أَنْ تَعْبُدُوا اللَّهَ وَلَا تُشْرِكُوا بِهِ شَيْئًا وَيَنْهَاكُمْ عَنْ عِبَادَةِ الْأَوْثَانِ وَيَأْمُرُكُمْ بِالصَّلَاةِ وَالصِّدْقِ وَالْعَفَافِ فَإِنْ كَانَ مَا تَقُولُ حَقًّا فَسَيَمْلِكُ مَوْضِعَ قَدَمَيَّ هَاتَيْنِ وَقَدْ كُنْتُ أَعْلَمُ أَنَّهُ خَارِجٌ لَمْ أَكُنْ أَظُنُّ أَنَّهُ مِنْكُمْ فَلَوْ أَنِّي أَعْلَمُ أَنِّي أَخْلُصُ إِلَيْهِ لَتَجَشَّمْتُ لِقَاءَهُ وَلَوْ كُنْتُ عِنْدَهُ لَغَسَلْتُ عَنْ قَدَمِهِ ثُمَّ دَعَا بِكِتَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي بَعَثَ بِهِ دِحْيَةُ إِلَى عَظِيمِ بُصْرَى فَدَفَعَهُ إِلَى هِرَقْلَ فَقَرَأَهُ فَإِذَا فِيهِ بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ مِنْ مُحَمَّدٍ عَبْدِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ إِلَى هِرَقْلَ عَظِيمِ الرُّومِ سَلَامٌ عَلَى مَنْ اتَّبَعَ الْهُدَى أَمَّا بَعْدُ فَإِنِّي أَدْعُوكَ بِدِعَايَةِ الْإِسْلَامِ أَسْلِمْ تَسْلَمْ يُؤْتِكَ اللَّهُ أَجْرَكَ مَرَّتَيْنِ فَإِنْ تَوَلَّيْتَ فَإِنَّ عَلَيْكَ إِثْمَ الْأَرِيسِيِّينَ وَ{ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَنْ لَا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ }قَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَلَمَّا قَالَ مَا قَالَ وَفَرَغَ مِنْ قِرَاءَةِ الْكِتَابِ كَثُرَ عِنْدَهُ الصَّخَبُ وَارْتَفَعَتْ الْأَصْوَاتُ وَأُخْرِجْنَا فَقُلْتُ لِأَصْحَابِي حِينَ أُخْرِجْنَا لَقَدْ أَمِرَ أَمْرُ ابْنِ أَبِي كَبْشَةَ إِنَّهُ يَخَافُهُ مَلِكُ بَنِي الْأَصْفَرِ فَمَا زِلْتُ مُوقِنًا أَنَّهُ سَيَظْهَرُ حَتَّى أَدْخَلَ اللَّهُ عَلَيَّ الْإِسْلَامَ وَكَانَ ابْنُ النَّاظُورِ صَاحِبُ إِيلِيَاءَ وَهِرَقْلَ سُقُفًّا عَلَى نَصَارَى الشَّأْمِ يُحَدِّثُ أَنَّ هِرَقْلَ حِينَ قَدِمَ إِيلِيَاءَ أَصْبَحَ يَوْمًا خَبِيثَ النَّفْسِ فَقَالَ بَعْضُ بَطَارِقَتِهِ قَدْ اسْتَنْكَرْنَا هَيْئَتَكَ قَالَ ابْنُ النَّاظُورِ وَكَانَ هِرَقْلُ حَزَّاءً يَنْظُرُ فِي النُّجُومِ فَقَالَ لَهُمْ حِينَ سَأَلُوهُ إِنِّي رَأَيْتُ اللَّيْلَةَ حِينَ نَظَرْتُ فِي النُّجُومِ مَلِكَ الْخِتَانِ قَدْ ظَهَرَ فَمَنْ يَخْتَتِنُ مِنْ هَذِهِ الْأُمَّةِ قَالُوا لَيْسَ يَخْتَتِنُ إِلَّا الْيَهُودُ فَلَا يُهِمَّنَّكَ شَأْنُهُمْ وَاكْتُبْ إِلَى مَدَايِنِ مُلْكِكَ فَيَقْتُلُوا مَنْ فِيهِمْ مِنْ الْيَهُودِ فَبَيْنَمَا هُمْ عَلَى أَمْرِهِمْ أُتِيَ هِرَقْلُ بِرَجُلٍ أَرْسَلَ بِهِ مَلِكُ غَسَّانَ يُخْبِرُ عَنْ خَبَرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا اسْتَخْبَرَهُ هِرَقْلُ قَالَ اذْهَبُوا فَانْظُرُوا أَمُخْتَتِنٌ هُوَ أَمْ لَا فَنَظَرُوا إِلَيْهِ فَحَدَّثُوهُ أَنَّهُ مُخْتَتِنٌ وَسَأَلَهُ عَنْ الْعَرَبِ فَقَالَ هُمْ يَخْتَتِنُونَ فَقَالَ هِرَقْلُ هَذَا مُلْكُ هَذِهِ الْأُمَّةِ قَدْ ظَهَرَ ثُمَّ كَتَبَ هِرَقْلُ إِلَى صَاحِبٍ لَهُ بِرُومِيَةَ وَكَانَ نَظِيرَهُ فِي الْعِلْمِ وَسَارَ هِرَقْلُ إِلَى حِمْصَ فَلَمْ يَرِمْ حِمْصَ حَتَّى أَتَاهُ كِتَابٌ مِنْ صَاحِبِهِ يُوَافِقُ رَأْيَ هِرَقْلَ عَلَى خُرُوجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنَّهُ نَبِيٌّ فَأَذِنَ هِرَقْلُ لِعُظَمَاءِ الرُّومِ فِي دَسْكَرَةٍ لَهُ بِحِمْصَ ثُمَّ أَمَرَ بِأَبْوَابِهَا فَغُلِّقَتْ ثُمَّ اطَّلَعَ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الرُّومِ هَلْ لَكُمْ فِي الْفَلَاحِ وَالرُّشْدِ وَأَنْ يَثْبُتَ مُلْكُكُمْ فَتُبَايِعُوا هَذَا النَّبِيَّ فَحَاصُوا حَيْصَةَ حُمُرِ الْوَحْشِ إِلَى الْأَبْوَابِ فَوَجَدُوهَا قَدْ غُلِّقَتْ فَلَمَّا رَأَى هِرَقْلُ نَفْرَتَهُمْ وَأَيِسَ مِنْ الْإِيمَانِ قَالَ رُدُّوهُمْ عَلَيَّ وَقَالَ إِنِّي قُلْتُ مَقَالَتِي آنِفًا أَخْتَبِرُ بِهَا شِدَّتَكُمْ عَلَى دِينِكُمْ فَقَدْ رَأَيْتُ فَسَجَدُوا لَهُ وَرَضُوا عَنْهُ فَكَانَ ذَلِكَ آخِرَ شَأْنِ هِرَقْلَرَوَاهُ صَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ وَيُونُسُ وَمَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ
Hot uns kesaat [Abu Al Yaman Al Hakam bin Nafi’] er saat, hot uns kesaat [Syu’aib] fon [Az Zuhri] hot mich kesaat [Ubaydullah bin Abdullah bin ‘Utbah bin Mas’ud] tas [Abdullah bin ‘Abbas] hot tëm kesaat tas [Abu’al bin ‘Abbas] tëm Harb Sufyan bin Tofyan hat; tas Heraklius en Qurayxe hantwerks krupe kriit hot, woo uf en hantwerks ekspeditsioon noo em Lant fon Siiria waar, in te tsayt woo te pakt tswixe te Prophet sallallaahu ‘alaihi wasallam un Abu Sufyan un ti Qurayxe inkexpërtne in kraft kep waar. Wii se in Iliya’ kehal hon, hon se Heraklius ketrof uf em Heraklius sayn inlaatung fer inkelaat kewe fer en tialook in sayn fersamlung, in tëm momënt waar Heraklius mit te romaanixe dignitaare. Heraklius hot mit tëne torich een iwersëtser kexprooch. Heraklius hot kesaat; ‘Weer fon aych hot ti kreeste familye relatsioon mit te persoon woo sich wii te Prophet saat?’. Abu Sufyan hot kesaat; soo hon ich keantwort; ‘Ich sin tee woo ti tichtste familye relatsioon mit tëm hot’. Heraklius hot kesaat; ‘Pringt tee tichter pay mich un aach sayn froynte’. Soo, hon se ti Quraysh hiner Abu Sufyan kexmis. Tan hot Heraklius torich sayn interpreter kesaat: ‘Saat tëm tas ich tëm iwer te man kefroot hon woo sich wii een Profët waar. Wën er mich lëye tuut, tan must tuu tëm lëye’. Mit Allah, wën es net fer ti xaam weyer woo ti aanxtelung fon te lëye kemacht hot tas se mich niweleere teete, teet ich tëm lëye.’ Abu Sufyan hot kesaat; Soo, tas eyerxte was eyer mich iwer tee kefroot hot - te Prophet - waar: ‘was is ti positsioon fon sayn familye tswixe aych?’. Ich hon keantwort: ‘Eyer is fon kuut - noye - xprooch’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Hot yemant anere tas foer tëm kesaat?’. Ich hon keantwort: ‘Niks’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Is sayn fater een kheenich?’. Ich hon keantwort: ‘Nee’. Sin tii woo tëm noo keen, hooche rang layt orer niter layt?’ Ich hon keantwort: ‘Soo kaar tii woo tëm noo keen, sin niter xtele’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Siin ti nookhomer am wakse orer am weenicher?’. Ich hon keantwort: ‘Ferkreeserung’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Hot yemant sich apostasii kemacht wayl eyer wuut mit sayn relichioon hat?’. Ich hon keantwort: ‘Niks’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Host tuu xon mool kefun tas eyer keloopt hot eep eyer kesaat hot was eyer kesaat hot?’. Ich hon keantwort: ‘Nii’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Hot eyer xon kexpot?’. Ich hon keantwort: ‘Nii. Wii mer mit tëm aus kehal hon, hot eyer tas nii kemacht’. Abu Sufyan hot kesaat: ‘Ich khan net mool etwas anere wii wërter wii tas fertseele’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Tuust tuu mit tëm khëmpfe?’. Ich hon keantwort: ‘Yaa’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Wii is te kriich tsum ën kang?’. Ich hon keantwort: ‘Te kriich tswixich uns un tëm is aarich kroos. Manich mool tuut eyer uns xpoote, manich mool tuun mer em xpoote’. Tee hot noch mool kefroot: ‘Was hot eyer tich kexikt se mache?’. Ich hon keantwort: ‘Eyer hot uns kexikt; ‘Aan peete Allah oone etwas mit tëm se ferklayche, un lose was ayre foerkhomer kesaat hon. "Eyer hot uns aach kexikt se peete, ti zakat petsaale, ti woerheet saan, uns fertsaye un ti froyntxaft hale." Soo, hot Heraklius fer sayn interpreter kesaat: ‘Saat tëm tas ich tich iwer ti eltre fon te persoon kefroot hon, tuu saatst tas ti persoon fon noye kepoer is. Soo, is te man unich te nookhomer fon sayn folek uf kextii. Un ich hon aych kefroot ep yemant xon tas kesaat hot was eyer kesaat hot, tëyer hot kesaat nee. Wën es kesaat wërt tas yemant tas foer heyer kesaat hat, teet ich natierlich aan nëme tas tiise persoon yemant foer heyer kopiert hot woo etwas soo wii tas kesaat hat. Ich hon aych aach kefroot ep sayne fater fon kheenichlich familye waar, tan host tëyer nee keantwort. Ich hon kesaat tas wën sayn fater fon kheenichlich ap xtam weyer, natierlich, teet tiise persoon sayn fater sayn raych aan nëme. Un ich hon tich aach kefroot ep tuu tas xon kriit host . Wën eyer keloo hot eep eyer tas kesaat hot, host tuu tëm nee keantwort. Ich ferxteen wërklich tas soo kaar ti mënxe sich net traan keweene se liie, lose mer Allah liie. Un ich hon aych aach kefroot: sin tii woo tëm noo keen, ti noye orer ti niter?’ Tuu host ti niter xtele woo tëm noo kang sin, keantwort. In woerheet, tii sin ti nookhomer fom Prophet. Ich hon aach kefroot ep ti numer fon te nookhomer sich ferkreest hot ore runer kang is, tëyer hot keantwort tas es sich ferkreest hot. Un tas is soo mit te klaape pis tee perfëkt wërt. Ich hon aych aach kefroot ep yemant hot sich ap kexproch wayl eyer wuut mit sayn relichioon hat. Tuu host nee keantwort. Un tas is wii te klaawe wën tee im hërts wakst un wakst. Ich hon tich aach kefroot ep eyer xon mool kexpot hat, tuu host nii keantwort. Un soo waar es tas ti aphostele nët xlëcht sin khonte. Un ich hon aych aach kefroot was ëyer aych kexikt hot fer se mache, tëyer hot keantwort tas ëyer aych kexikt hot fer Allah aan peete, torich niks mit iim se ferklayche, un hot aych ferpoot tas tëyer ti itoole aan peete solt, ëyer hot aych aach kexikt tas tëyer tas kepeet uf hale solt, ti zakat petsaale, ti woerheet xpreche, eene te anere fertsaye un ti froyntxaft hale. Wën ales was tuu saast woer is, tuut tee sicher tas Raych uner mayn fiis rechiire. Ich hon wërklich ferxtan tas er net yets tswixe aych waar, wën ich te weech khënt fer tëm se khome, natierlich teet ich mich soo fiil aanxtrënge fer tee se fine, tas wën ich pay tëm waar, teet ich tëm sayn fiis definitiif waxe. Tan hot Heraklius en priif ferlangt fom Prophet woo fon Dihyah fer ti rechiirente fon Basra keprung kep waar. Soo, hot eyer te priif fer Heraklius kep, soo, hot eyer tee keleest un te inhalt hot kesaat: ‘Bismillahir Rahmanir Rahim. Fon Mohamed, tiiner fon Allah un sayn Messenger fer Heraklius. Roomixe Rechiirente, Rettung fer tii woo ti instrutsioone noo keen. Tan, anxtat tas, inlaate ich aych mit em ruufe fom Islam; In te Islam rin keen, tan wërst tuu sicher sin, Allah tuut tich tswaay mool peloone. Awer wëns tuu tich wech xtele tuust, tan tuust tuu ti sinte fon tayn folek traan hale, un: O folek fom puuch, khomt - halt - an en xtraus - en xtraus - tas es khee xwiirichkheet kept tswixe uns un aych, tas mer nimant mee wii Allah aan peete un tas mer niks mit Iim ferklayche un weer - noch - nimant fon uns anere als Rabbs nëmt wii Allah’. Wën se sich ap lënke, tan saat tëne: ‘Kuk, meyer sin tii woo sich -foer Allah- kextëlt hon’. Abu Sufyan saat: ‘Noo tëm Heraklius tas was eyer kesaat hat fertseelt hot un te priif fërtich keleest hot, waar en xraay un xraayeray xtime, woo uns fat kexmis hon. Ich hon fer mayn froynte kesaat noo tëm mer raus kexmis këp sin; ‘In woerheet, tee is inkelaat kep fer ti aarwayt fon Abu Kabsyah sayn soon. Heraklius hot sich ketanke kemacht iwer tas romaanixe raych. Aach in tee tsayt hon ich mich aach ketanke kemacht tas Mohamed erfolkrich weyer, pis am ën - tas kefiil is noo heyer ferxwun - hot Allah mich in te Islam aan kenom. Un Ibn An Nazhur, en Iliya’ ofitsier un Heraklius waar en kristliche Pixof, hot kesaat tas en taach, wii Heraklius Iliya' pesuucht hot, waar eyer aarich ëngstlich, un hot fer etliche fon sayn kriichs komantante kesaat: ‘In woerheet, meyer tuun ayre situatsioon neere. Ferkes net tas Ibn Nazhur hot kesaat: ‘Heraclius waar en astroloog woo imer uf ti xtërne uf kephast hot. Een mool, hot eyer ti frooche woo ti priister tëm kemacht hon, keantwort; ‘Een nacht, wii ich ti xtërne am peopachte waar, hon ich kesiin tas te kheenich fon Khitan uf ti wëlt khom waar, weer tswixich tiise folek pexnit kep waar?’. Antwort ti priister; ‘Ti eensiche layt woo ti pexnitne sin ti yuute, tuu tich nët xeeme weeche ti yuute. Tuu ploos al ti layt in tayn raych orkaniseere, tas ti yuute in tëne layt um keprung wëre’. K In tee tsayt, waar Heraklius, en xraywer fom kheenich fon Bani Ghassan, foer kexlaa kep fer iwer te xraywer fon Allah (saw) se xpreche, noo tëm te man ti kexicht fertseelt hat, hot Heraklius kexikt tas eyer untersuucht weyer fer se siin ep eyer en pextimte tsayt hat ore net. Noo tëm se kekukt hon, is es raus kang tas eyer wërklich xwarts waar. Tan hon ti layt tas fer Heraklius kesaat. Heraklius hot te man kefroot iwer ti anere araape, waare se pexnit ore net?’ Tee hot keantwort; ‘Ale arape sin pexnit’. Heraklius hot kesaat; ‘Tas is te kheenich fon te Ummah, woerxaynlich is er uf ti wëlt khom’. Tan hot Heraklisu en priif kexikt fer en froynt in Roma woo sayn khëntnise hat wii ti Heraklisu - fer tëm se fertseele iwer ti kepoer fom Prophet Mohamed sallallaahu 'alaihi wasallam -. In te tswixe tsayt, hot eyer sayn rees wayter kefaar noo Himsha lant, awer eep eyer in Himsha khom is, waar en antwort uf sayn froynt sayn priif eyerxt khom. Sayn froynt waar mit Heraklius sayn mënung eenich kep, tas Mohamed uf ti wëlt khom waar un tas eyer wërklich en profeet waar. Heraklius hot tan ti romaanixe ofitsiere inkelaat fer uf sayn plats khome in Himsha, noo tëm al in te fersamlung waare, hot Heraklius kexikt tas ale toore tsuu kexlos weyere. Tan hot er kesaat; ‘Oh natsioon fon rum, wërt teyer al hërlich sicherheet un forterung kriin, wën tas raych intakt in unser hënt playpt? Wën teyer wilt, erkhëne Mohamed wii en Profët!’. Wii se tiise wërter kehëyert hon, sin se wii wilte ese kang, opwool al ti toore tsuu kexlos waare. Wii Heraklius soo en situatsioon kesiin hot, hot eyer ti hofnung ferloer tas se an Mohamed sayn profetsii klaawe teete. Tan hot er kexikt tas yeete eene tsurik in sayn aychne plats keen solt un saat; ‘In woerheet, was ich yets kesaat hon, waar ploos fer ti festlichkheet fon aych al se proope. Yets hon ich tiise pextimtheet kesiin’. Tan hon se sich foer Heraklius kexlept un tii hon sich mit tëm ferwunert. Soo, ëntkeet ti kexicht fon Heraklius. Es is fon [Salih bin Kaisan] un [Yunus] un [Ma’mar] fon [Az Zuhri] fertseelt kep.
Hadith
Imam Bukhari : 7
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى قَالَ أَخْبَرَنَا حَنْظَلَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ خَالِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاقَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَالْحَجِّ وَصَوْمِ رَمَضَانَ
Hot uns kesaat [Abdullah bin Musa] er saat, hot uns kesaat [Hanzhala bin Abu Sufyan] fon [‘Ikrimah bin Khalid] fon [Ibn Umar] saat: ‘Te Islam is uf 5 -fënster kepaut kep-; tsayche tas es khee kot kept wii Allah un woerxaynlich is Mohamed te xëf fon Allah, woo ti kepeete fest xtele tuut, ti zakat, ti hajj un ti faste in te tsayt fom Ramadan petsaalt’.
Hadith
Imam Bukhari : 8
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْجُعْفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ الْعَقَدِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْإِيمَانُ بِضْعٌ وَسِتُّونَ شُعْبَةً وَالْحَيَاءُ شُعْبَةٌ مِنْ الْإِيمَانِ
Hot uns kesaat [Abdullah bin Mohammad Al Ju’fi] er saat, Hot uns kesaat [Abu ‘Amir Al ‘Aqadi] woo kesaat hot, tas Hot uns kesaat [Sulaiman bin Bilal] fon [Abdullah bin Dinar] fon [Abu Salih] fon [Abu Hurairah] fon te Prophet waar mee wii ‘sallaallahalahu hot kesaat: xteen, un ti xaam is een teel fon te klaape’.
Hadith
Imam Bukhari : 9
حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي السَّفَرِ وَإِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ وَالْمُهَاجِرُ مَنْ هَجَرَ مَا نَهَى اللَّهُ عَنْهُقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ وَقَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا دَاوُدُ هُوَ ابْنُ أَبِي هِنْدٍ عَنْ عَامِرٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَبْدُ الْأَعْلَى عَنْ دَاوُدَ عَنْ عَامِرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Es is fer uns fertseelt kep [Adam bin Abu Iyas] saat, Es is fer uns fertseelt kep [Syu'bah] fon [Abdullah bin Abu As Safar] un [Isma'il bin Abu Khalid] fon [Asy Sya'bi] fon [Abdullah bin 'Amru] fon te Prophet waar sallallalahahu 'alaah saat: sicher fer ti muslime, un en Muhajir is en persoon woo tas was Allah ferpoot hot, ferliert. ’ Abu Abdullah hot kesaat; un [Abu Muawiyah] hot kesaat; Hot uns kesaat [Daud], tee is te soon fon Ibn Hind, fon [‘Amir] kesaat; Ich hon [Abdullah], woo ibn ‘Amru petayt, fom Prophet kehëyert Un saat [Abdullah] fon [Daud] fon [Amir] fon [Abdullah] fom Prophet
Hadith
Imam Bukhari : 10
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقُرَشِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو بُرْدَةَ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُّ الْإِسْلَامِ أَفْضَلُ قَالَ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ
Hot uns kesaat [Sa’id bin Yahya bin Sa’id Al Qurasyi] tas er kesaat hot, Hot uns kesaat [mayn fater] saat, tas Hot uns kesaat [Abu Burdah bin Abdullah bin Abu Burdah] fon [Abu Burdah] fon [Abu Musa] hot kesaat: ‘Oh Messenger fon Allah, was fer Islam is tas haupste?’. Rasulullah hot keantwort: ‘Weer ti muslime sin sicher fon sayn maul un hënt’.
Hadith
Imam Bukhari : 11
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يَزِيدَ عَنْ أَبِي الْخَيْرِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاأَنَّ رَجُلًا سَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيُّ الْإِسْلَامِ خَيْرٌ قَالَ تُطْعِمُ الطَّعَامَ وَتَقْرَأُ السَّلَامَ عَلَى مَنْ عَرَفْتَ وَمَنْ لَمْ تَعْرِفْ
Hot uns kesaat [Amru bin Khalid] saat, Hot uns kesaat [Al Laits] fon [Yazid] fon [Abu Al Khair] fon [Abdullah bin Amru]; Es waar yemant woo te Prophet kefroot hot; ‘Was fer islam is tas pëste?’. Te Prophet hot keantwort: ‘Tuu kepst es ese, saat ti layt woos tuu khënst un tii woos tuu net khënst’.
Hadith
Imam Bukhari : 12
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ شُعْبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ قَالَ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ
Hot uns ferklaycht [Musaddad] kesaat, hot uns ferklaycht [Yahya] fon [Syu’bah] fon [Qotadah] fon [Anas] fon te Prophet sallallaahu ‘alaihi wasallam Un fon [Husain Al Mu’alim] kesaat, hot fer uns ferklaycht [Qotadah] fon [Anas] fon ‘er hot saat tuu klaawe: liipt sayn pruuter soo wii ëyer sich selepst liipt’.
Hadith
Imam Bukhari : 13
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَوَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَالِدِهِ وَوَلَدِهِ
Es is fer uns fertseelt kep [Abu Al Yaman] saat, es is fer uns fertseelt kep [Syu'aib] saat, es is fer uns fertseelt kep [Abu Az Zanad] fon [Al A'raj] fon [Abu Hurairah], tas te Messenger fon Allah (friit un seechne fon Allah uf iim sin) saat: ‘Soo fon tëm woo in te Eene fon mayn wil is un Whoulse klaawe, wii sayn eltere un sayn khiner’.
Hadith
Imam Bukhari : 14
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ح و حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسٍ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى أَكُونَ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ وَالِدِهِ وَوَلَدِهِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ
Es is fer uns ferwant kep [Ya’qub bin Ibrahim] saat, es is fer uns ferwant kep [Ibn ‘Ulayyah] fon [Abdul ‘Aziz bin Shuhaib] fon [Anas] fon te Prophet sallallaahu ‘alaihi wasallam Un es is aach fer uns ferwant kep [Adam] saat, es hot uns ferwant kep fon [SAyubahs] [S] Te Prophet saat: ‘Niks fon aych tuut klaawe pis ich tee mee liipe wii sayn eltre, sayn khiner un ti kans mënxheet.’
Hadith
Imam Bukhari : 15
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ أَنْ يَكُونَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَأَنْ يُحِبَّ الْمَرْءَ لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ وَأَنْ يَكْرَهَ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُقْذَفَ فِي النَّارِ
Es is fer uns fertseelt kep [Mohamed bin Al Mutsanna] saat, es is fer uns fertseelt kep [Abdul Wahhab Ats Tsaqafi] saat, es is fer uns fertseelt kep [Ayyub] fon [Abu Qilabah] fon [Anas bin Malik] fon te Prophet sallallaahu ‘alaihi wasallam fon te tings woo heswetainh fon, hot er kesaat: ‘ klaawe: Tee hot Allah un sayn Messenger mee keliipt fer iim kemacht wii anere wii tiise tswaay. Wën er yemant liipt, tuut er tee nët liipe, ploos fer Allah sayn wile. Un tee hast tas mer tsurik tsu te unklaup keen, soo wii eyer hast tas mer in te hëlle keworef wëre.’
Hadith
Imam Bukhari : 16
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَبْرٍ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ آيَةُ الْإِيمَانِ حُبُّ الْأَنْصَارِ وَآيَةُ النِّفَاقِ بُغْضُ الْأَنْصَارِ
Hot uns kesaat [Abu Al Walid] saat, hot uns kesaat [Syu’bah] hot mich kesaat [Abdullah bin Abdullah bin Jabar], saat; Ich hon [Anas] fom Prophet keheert, tee saat: ‘Tas tsayche fom klaawe is -ti- Ansar liipe un tas tsayche fon te nifaq is -ti- Ansar hase’.
Hadith
Imam Bukhari : 17
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو إِدْرِيسَ عَائِذُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عُبَادَةَ بْنَ الصَّامِتِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُوَكَانَ شَهِدَ بَدْرًا وَهُوَ أَحَدُ النُّقَبَاءِ لَيْلَةَ الْعَقَبَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَحَوْلَهُ عِصَابَةٌ مِنْ أَصْحَابِهِ بَايِعُونِي عَلَى أَنْ لَا تُشْرِكُوا بِاللَّهِ شَيْئًا وَلَا تَسْرِقُوا وَلَا تَزْنُوا وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَادَكُمْ وَلَا تَأْتُوا بِبُهْتَانٍ تَفْتَرُونَهُ بَيْنَ أَيْدِيكُمْ وَأَرْجُلِكُمْ وَلَا تَعْصُوا فِي مَعْرُوفٍ فَمَنْ وَفَى مِنْكُمْ فَأَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ وَمَنْ أَصَابَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا فَعُوقِبَ فِي الدُّنْيَا فَهُوَ كَفَّارَةٌ لَهُ وَمَنْ أَصَابَ مِنْ ذَلِكَ شَيْئًا ثُمَّ سَتَرَهُ اللَّهُ فَهُوَ إِلَى اللَّهِ إِنْ شَاءَ عَفَا عَنْهُ وَإِنْ شَاءَ عَاقَبَهُ فَبَايَعْنَاهُ عَلَى ذَلِك
Hot uns fertseelt [Abu Al Yaman] saat, hot uns fertseelt [Syu’aib] fon [Az Zuhri] saat, hot uns fertseelt [Abu Idris ‘Aidzullah bin Abdullah], tas [‘Ubadah bin As Shamit] waar een froynt woo in te kriiche fon Badr mit kehal hot un waar aach eene fon tëne woo uf te nacht fon heath kehool hot; tas te Messenger fon Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam kesaat hot wii eyer tswixich etliche fon sayn froynte waar: ‘Klaawe troyheet fer mich tas ich net partnerxafte mit Allah mit niks ferklayche, net xteele, net eere mache, net tayn khiner um pringe, net liie fabrikeere woos tuu tswixich tayn hënt un fiis influëntsiire solst, net etwas woo disobey is. Weer fon aych se erfiile tuut, sayn loon is pay Allah, un weer tiise tinge ferxwine tuut un tan tuut Allah tee in te welt xtroof kepe, is es kafarat fer iim, un weer tiise tinge ferxwine tuut un tan tuut Allah se tëke - tuut tee net in tiise welt xtroof kepe - tan keet sayn kexeft tsurik fer Allah, wën Ëyer wil orer tuut Ëyer tee fertsaye'. Soo, hon mer ferxproch tëm troy sin weeche tiise tinge.
Hadith
Imam Bukhari : 18
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي صَعْصَعَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُوشِكُ أَنْ يَكُونَ خَيْرَ مَالِ الْمُسْلِمِ غَنَمٌ يَتْبَعُ بِهَا شَعَفَ الْجِبَالِ وَمَوَاقِعَ الْقَطْرِ يَفِرُّ بِدِينِهِ مِنْ الْفِتَنِ
Es is fer uns fertseelt kep fon [Abdullah bin Maslamah] fon [Malik] fon [Abdurrahman bin Abdullah bin Abdurlahman bin Abu Sha’ah] fon [sayn fater] fon [Abu Sa’id Al Khudri] tas eyer kesaat hot, Rasulullah sollallahu ‘alaihi wasallam hot kesaat: ‘Es is een tsayt - een muslim waar ti xwayn woo eyer uf te berg tops un ferxtekelte plëtse kexnit hot, tee is mit tëm fat kang. sayn relichioon is weeche ti pang fon ferxpot wëre’.
Hadith
Imam Bukhari : 19
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَامٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدَةُ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا أَمَرَهُمْ أَمَرَهُمْ مِنْ الْأَعْمَالِ بِمَا يُطِيقُونَ قَالُوا إِنَّا لَسْنَا كَهَيْئَتِكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ قَدْ غَفَرَ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ فَيَغْضَبُ حَتَّى يُعْرَفَ الْغَضَبُ فِي وَجْهِهِ ثُمَّ يَقُولُ إِنَّ أَتْقَاكُمْ وَأَعْلَمَكُمْ بِاللَّهِ أَنَا
Hot uns fertseelt [Mohamed bin Salam] kesaat, hot uns fertseelt [‘Abdah] fon [Hsyam] fon [sayn fater] fon [Aisha] saat: ‘Te Messenger fon Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam wii eyer ti kemaynte kexikt hot, hot eyer se kexikt fer aktsioone mache woo se mache khëne, tan hon ti kemaynte kesaat; ‘Meyer sin net wii tuu, O Messenger fon Allah, wayl tuu fertsayt kep pist fer tayn ferkangne un tsukhunft sinte’. Soo, is er sallallaahu ‘alaihi wasallam wuutich kep woo fon sayn kesicht kesiin kep waar, tan hot eyer kesaat: ‘In woerheet, tee woo te meyerxt hërlich is un woo Allah te meyerxt unich aych ferxteen tuut, is ich’.
Hadith
Imam Bukhari : 20
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ثَلَاثٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ وَجَدَ حَلَاوَةَ الْإِيمَانِ مَنْ كَانَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَحَبَّ إِلَيْهِ مِمَّا سِوَاهُمَا وَمَنْ أَحَبَّ عَبْدًا لَا يُحِبُّهُ إِلَّا لِلَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَمَنْ يَكْرَهُ أَنْ يَعُودَ فِي الْكُفْرِ بَعْدَ إِذْ أَنْقَذَهُ اللَّهُ مِنْهُ كَمَا يَكْرَهُ أَنْ يُلْقَى فِي النَّارِ
Es is fer uns fertseelt kep [Sulaiman bin Harb] saat, es is fer uns fertseelt kep [Syu’bah] fon [Qotadah] fon [Anas bin Malik] fon te Prophet sallallaahu ‘alaihi wasallam, tee hot kesaat: ‘Treene -sache- woo wën en persoon hot, tuut er ti siisheet fon anere kriin wii tiise sin mee fer iim un Allah. Un weer, wën eyer yemant liipt, tuut tee persoon net liipe, ausser Allah ‘azza wajalla. Un woo hast tas mer tsurik ins unklaup keen soo fiil wii eyer hast tas mer in te hëlle keworef wëre’.
