Imam Bukhari : 81
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عِيسَى بْنِ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَفَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ بِمِنًى لِلنَّاسِ يَسْأَلُونَهُ فَجَاءَهُ رَجُلٌ فَقَالَ لَمْ أَشْعُرْ فَحَلَقْتُ قَبْلَ أَنْ أَذْبَحَ فَقَالَ اذْبَحْ وَلَا حَرَجَ فَجَاءَ آخَرُ فَقَالَ لَمْ أَشْعُرْ فَنَحَرْتُ قَبْلَ أَنْ أَرْمِيَ قَالَ ارْمِ وَلَا حَرَجَ فَمَا سُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ قُدِّمَ وَلَا أُخِّرَ إِلَّا قَالَ افْعَلْ وَلَا حَرَجَ
Acï lɛ̈k ɣook [Isma’il] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣɛn [Malik] tënë [Ibn Shihab] tënë [‘Isa bin Talhah bin Ubïdillah] tënë [Abdullah bin Amru bin Al’Ash]; ke Raan cï lɔc ku dɔc acï kɔ̈ɔ̈c në Mina në kööl de hajj wada yic ku gɛ̈m kɔc dhöl bïk yen thiëëc. Ku bɔ̈ raan dɛ̈t ku lueel: 'Ɣɛn akëc ŋic, acï rot wel ke ɣɛn cï nhom thɔ̈ɔ̈r ke ɣɛn këc thɔ̈ɔ̈r'. Ku ëcï raan dɛ̈t bɛ̈n ku lueel: ‘Ɣɛn akëc ŋic, acït kë cït tɛ̈ ɣɔn cï ɣɛn röök ɣa këc -jumrah- cuɔt wei.’ Raan cï lɔc ku dɔc acï lueel: 'thɛ̈ny ë yeen ku ka cïn kë rɛɛc tɔ̈ thïn'. Ku Raan cï lɔc ku dɔc akëc thiëc në kë cï rot looi tueŋ ku kë cï rot looi ciëën të cï yen dhuknhom: ‘Loi ku ka cïn kërac’.
Imam Bukhari : 82
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ فِي حَجَّتِهِ فَقَالَ ذَبَحْتُ قَبْلَ أَنْ أَرْمِيَ فَأَوْمَأَ بِيَدِهِ قَالَ وَلَا حَرَجَ قَالَ حَلَقْتُ قَبْلَ أَنْ أَذْبَحَ فَأَوْمَأَ بِيَدِهِ وَلَا حَرَجَ
Acï lɛ̈k ɣook [Musa bin Ismail] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Wuhaib] acï lueel, acï lɛ̈k ɣook [Ayyub] tënë [‘Ikrimah] tënë [Ibn ‘Abbas]; ke Raan cï lɔc ku dɔc acï raan tök thiëëc në kë de Hajj ë loi yen, ke raan acï thiëëc: ‘Ɣɛn acï län nɔ̈k ke ɣɛn këc juror thɔ̈ɔ̈r’. Acï kë ye nyuɔɔth looi në ye cin, ye lueel 'acïn kë rɛɛc'. Ku ɣɛn ee nhom tɔ̈ɔ̈u ke ɣɛn këc nɔ̈k’. Acï kë ye nyuɔɔth looi në ye cin ye lueel 'acïn kërac'.
Imam Bukhari : 83
حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَخْبَرَنَا حَنْظَلَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ سَالِمٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ يُقْبَضُ الْعِلْمُ وَيَظْهَرُ الْجَهْلُ وَالْفِتَنُ وَيَكْثُرُ الْهَرْجُ قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْهَرْجُ فَقَالَ هَكَذَا بِيَدِهِ فَحَرَّفَهَا كَأَنَّه يُرِيدُ الْقَتْلَ
Acï lɛ̈k ɣook [Al Makki bin Ibrahim] acï lueel, acï lɛ̈k ɣook [Hanzhalah bin Abu Sufyan] tënë [Salim] acï lueel; Ɣɛn acï [Abu Hurairah] piŋ tënë Raan cï lɔc ku dɔc, ku lueel: ‘Ŋïc abï ya tääu tueŋ ku kuc käŋ abï ya tɛkpiny ku lueth abï ya tɛkpiny ku käjuëc ke tɔŋ abï röt ya looi’. Acï thiëëc, 'O Raan cï lɔc ku dɔc, yeŋö ye lueel në tɔŋ?' Ku ëcï Raan cï lɔc ku dɔc dhuknhom: ‘Cït mɛn de kën’. Raan cï lɔc ku dɔc acï thööŋ looi në yecin ku jɔl ye cin tääu piny. Cït man ë kë wïc bï lueel ee nɔ̈k.
Imam Bukhari : 84
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ فَاطِمَةَ عَنْ أَسْمَاءَ قَالَتْأَتَيْتُ عَائِشَةَ وَهِيَ تُصَلِّي فَقُلْتُ مَا شَأْنُ النَّاسِ فَأَشَارَتْ إِلَى السَّمَاءِ فَإِذَا النَّاسُ قِيَامٌ فَقَالَتْ سُبْحَانَ اللَّهِ قُلْتُ آيَةٌ فَأَشَارَتْ بِرَأْسِهَا أَيْ نَعَمْ فَقُمْتُ حَتَّى تَجَلَّانِي الْغَشْيُ فَجَعَلْتُ أَصُبُّ عَلَى رَأْسِي الْمَاءَ فَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ مَا مِنْ شَيْءٍ لَمْ أَكُنْ أُرِيتُهُ إِلَّا رَأَيْتُهُ فِي مَقَامِي حَتَّى الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَأُوحِيَ إِلَيَّ أَنَّكُمْ تُفْتَنُونَ فِي قُبُورِكُمْ مِثْلَ أَوْ قَرِيبَ لَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَتْ أَسْمَاءُ مِنْ فِتْنَةِ الْمَسِيحِ الدَّجَّالِ يُقَالُ مَا عِلْمُكَ بِهَذَا الرَّجُلِ فَأَمَّا الْمُؤْمِنُ أَوْ الْمُوقِنُ لَا أَدْرِي بِأَيِّهِمَا قَالَتْ أَسْمَاءُ فَيَقُولُ هُوَ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ جَاءَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى فَأَجَبْنَا وَاتَّبَعْنَا هُوَ مُحَمَّدٌ ثَلَاثًا فَيُقَالُ نَمْ صَالِحًا قَدْ عَلِمْنَا إِنْ كُنْتَ لَمُوقِنًا بِهِ وَأَمَّا الْمُنَافِقُ أَوْ الْمُرْتَابُ لَا أَدْرِي أَيَّ ذَلِكَ قَالَتْ أَسْمَاءُ فَيَقُولُ لَا أَدْرِي سَمِعْتُ النَّاسَ يَقُولُونَ شَيْئًا فَقُلْتُهُ
Acï lɛ̈k ɣook [Musa bin Isma’il] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Wuhaib] acï lueel, Acï lɛ̈k [Hsyam] tënë [Fatimah] tënë [Asma] lueel: Ɣɛn acï yök ke Aisyah ke röök. Ku wën cï ɣɛn ye thiëëc: ‘Yeŋö ye kɔc looi?’ Aisyah acï nhom tääu nhial. Acï bɛ̈n yök ke kɔc aake ye röök në thɛɛr ke akɔ̈l. Ku lueel Aisha: ‘Aŋuɛn ë Nhialic’. Ɣɛn acï bɛ̈n thiëëc: ‘Kë tök ëya?’ Ku jɔl nhom nyuɔɔth, amanade ee nhom tääu piny ke cï gam. Ɣɛn acï rɔt mat në röök yic ku kë cï ɣɛn nhom liääp acï bɛ̈n, ku ɣɛn acï nhom tääu në pïu yiic. Në jamde yic, ke Raan cï lɔc ku dɔc acï Allah leec ku cɔk ye raan lajik, ku lueel: ‘Acïn kë këc nyuɔɔth tënë ɣɛn, të këc ɣɛn ye tïŋ të tɔ̈ ɣɛn thïn agut cï nhial ku mac, ku ka cï bɛ̈n nyuɔɔth tënë ɣɛn: lɔn bï yïn ya yök ke yïn cï lööŋ rac në rɛ̈cdu yic cït man de - de - al Asma acï lueel' nɔŋic lööŋ ke Al Mäsïhud Dajjal -; 'abï thiëc raan -në raŋde yic-; 'Yeŋö ŋic yïn ë raan kënë?' Ku kɔc cï gam wala kɔc cï röt gam, -Asma' acïï ŋic yeŋa yen ë käŋ kaarou ye lueel - abï dhuknhom: 'Ee Muhammad, Raan cï lɔc ku dɔc cï bɛ̈n tënë ɣook bïï wël ë lëk ku lööŋ. Ku ɣok aa yök ku ɣok aa kuany cök. Yen ee Muɔny,’ acï lueel arak kadiäk. Ku tënë raan kënë acï lueel: ‘Nïn ë dɔ̈ɔ̈r, ee yic ɣok aa ŋic wënthɛɛr lɔn ye yïn raan cï gam’. Ku kɔc ke Munafiq ka kɔc ëke cë thɔ̈ɔ̈ŋ, -Asma’ acie ŋic yeŋa në kee käŋ kaarou yiic-, abï dhuknhom; 'Akuɔ̈c yeŋa yen, ɣɛn cë kɔc piŋ ke jam në këdɛ̈ ku ɣɛn cë luel'.
Imam Bukhari : 85
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَبِي جَمْرَةَ قَالَكُنْتُ أُتَرْجِمُ بَيْنَ ابْنِ عَبَّاسٍ وَبَيْنَ النَّاسِ فَقَالَ إِنَّ وَفْدَ عَبْدِ الْقَيْسِ أَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَنْ الْوَفْدُ أَوْ مَنْ الْقَوْمُ قَالُوا رَبِيعَةُ فَقَالَ مَرْحَبًا بِالْقَوْمِ أَوْ بِالْوَفْدِ غَيْرَ خَزَايَا وَلَا نَدَامَى قَالُوا إِنَّا نَأْتِيكَ مِنْ شُقَّةٍ بَعِيدَةٍ وَبَيْنَنَا وَبَيْنَكَ هَذَا الْحَيُّ مِنْ كُفَّارِ مُضَرَ وَلَا نَسْتَطِيعُ أَنْ نَأْتِيَكَ إِلَّا فِي شَهْرٍ حَرَامٍ فَمُرْنَا بِأَمْرٍ نُخْبِرُ بِهِ مَنْ وَرَاءَنَا نَدْخُلُ بِهِ الْجَنَّةَ فَأَمَرَهُمْ بِأَرْبَعٍ وَنَهَاهُمْ عَنْ أَرْبَعٍ أَمَرَهُمْ بِالْإِيمَانِ بِاللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَحْدَهُ قَالَ هَلْ تَدْرُونَ مَا الْإِيمَانُ بِاللَّهِ وَحْدَهُ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَإِقَامُ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءُ الزَّكَاةِ وَصَوْمُ رَمَضَانَ وَتُعْطُوا الْخُمُسَ مِنْ الْمَغْنَمِ وَنَهَاهُمْ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْحَنْتَمِ وَالْمُزَفَّتِ قَالَ شُعْبَةُ رُبَّمَا قَالَ النَّقِيرِ وَرُبَّمَا قَالَ الْمُقَيَّرِ قَالَ احْفَظُوهُ وَأَخْبِرُوهُ مَنْ وَرَاءَكُمْ
Acï lɛ̈k ɣook, acï lɛ̈k ɣook [Ghundar] acï lueel, acï lɛ̈k ɣook [Syu’bah] de [Abu Jamrah] acï lueel lɔn ɣɛn ee raan ë wël waar yiic thɛɛr kam [Ibn Abath] ku kɔc, acï lueel; ke akutnhom de kɔc cï tuɔɔc tënë Abdul Qais acï bɛ̈n bïk lɔ yök kek Raan cï lɔc ku dɔc ku lueel Raan cï lɔc ku dɔc: 'Ye raan ë tuɔɔc ë raan kënë ka ye raan yïndë yen ë raan kënë?' Go raan cï tuɔɔc dhuknhom: ‘Rabi’a. Ku lueel Raan cï lɔc ku dɔc ëlä: ‘Loor kɔc ka kɔc cï tuɔɔc ke nhiarkë ku cïn kë bïk röt dhuɔ̈k ciëën’. Go kɔc cï tuɔɔc lueel: ‘O Raan cï lɔc ku dɔc, ɣok aacï bɛ̈n bei në cäth bääric yic, ku kam de paanda ku paandu anɔŋ paan de kɔc cï gam ke Mudlor, ku ɣok aacïï lëu buk bɛ̈n tënë yïn ee në pɛ̈i lajik. Piööc ɣook në löŋ töŋ ŋicku, lëu buk looi ku piööcku kɔc tɔ̈ baai ku yenë dhöl lëu buk lɔ nhial’. Ku thiëckë Raan cï lɔc ku dɔc në kë de pïu. Ku ëcï Raan cï lɔc ku dɔc keek yɔ̈ɔ̈k käŋ kaaŋuan ku pëën keek käŋ kaŋuan, ku yɔ̈ɔ̈k keek bïk gam tënë Nhialic tök, ku lueel: ‘Ŋic kë ye lueel ba gam në Nhialic tök?’ Gokë dhuknhom: ‘Allah ku Raan cï lɔc ku dɔc aŋickë apɛi’. Raan cï lɔc ku dɔc acï lueel këlä: ‘Cïk kɔc ŋic lɔn cïn yen jɔŋ dɛ̈t lëu bï ya door ke cie Nhialic ku Muhammed ee raan cï Nhialic tuɔɔc, loikë röök, cuatkë zakat, thök ë rïŋ në pɛ̈i ke Ramadan ku yïn ee tök në dhiëc de kä cïke dɔm në tɔŋic gäm kɔc bei’. Ku acï Raan cï lɔc ku dɔc keek pëën në käŋ kaaŋuan, ë ke ye dek në pïu ë al hantam, ad Dubbaa` ku al Muzaffaat. Syuëba acï lueel; thää kɔ̈k acï naqir lueel ku thää kɔ̈k muqöyyir -acie naqir-. Ku ëcï raan ë tɔ̈ɔ̈u ë wël ë Nhialic lueel: ‘tïŋ këriɛ̈ɛ̈c ëbën ku lɛ̈k kɔc tɔ̈ baai’.
Imam Bukhari : 86
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ أَبُو الْحَسَنِ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا عُمَرُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ الْحَارِثِأَنَّهُ تَزَوَّجَ ابْنَةً لِأَبِي إِهَابِ بْنِ عَزِيزٍ فَأَتَتْهُ امْرَأَةٌ فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ أَرْضَعْتُ عُقْبَةَ وَالَّتِي تَزَوَّجَ فَقَالَ لَهَا عُقْبَةُ مَا أَعْلَمُ أَنَّكِ أَرْضَعْتِنِي وَلَا أَخْبَرْتِنِي فَرَكِبَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْمَدِينَةِ فَسَأَلَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ وَقَدْ قِيلَ فَفَارَقَهَا عُقْبَةُ وَنَكَحَتْ زَوْجًا غَيْرَهُ
Acï lɛ̈k ɣook, acï lɛ̈k ɣook [Abdullah] acï lueel, acï lɛ̈k ɣo [Umar Bïn Saïd Bïn Abu Ɣusän] acï lueel, acï lɛ̈k ɣɛn [Abdullah Bïn Abu Awalkah] tënë [‘Uqbah bin Al Harith]; ke cï tik thiaak, nyan ë Ibn Ihab bin 'Aziz. Ku bɔ̈ tiŋ tök ku lueel: 'Ɣɛn acï 'Uqbah ku tiŋ cï thiaak' thöl ë thök. Ku lueel Uqbah tënë tiŋ: 'Ɣɛn akëc ŋic lɔn cï yïn ɣa gɛ̈m nhom ku yïn akëc ɣa lɛ̈k'. Ku ëcï Uqbah jäl në thurumbilde yic bï lɔ yök kenë Raan cï lɔc ku dɔc në Medina ku luel kë rɛɛcde. Ku lueel Raan cï lɔc ku dɔc ëlä: ‘Yeŋö dɛ̈t buk looi, cɔk alɔn cï yen ye lueel wënthɛɛr’. Go Uqbah puɔ̈k ku thiak tiŋ dɛ̈t.
Imam Bukhari : 87
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ ح قَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ وَقَالَ ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي ثَوْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عُمَرَ قَالَكُنْتُ أَنَا وَجَارٌ لِي مِنْ الْأَنْصَارِ فِي بَنِي أُمَيَّةَ بْنِ زَيْدٍ وَهِيَ مِنْ عَوَالِي الْمَدِينَةِ وَكُنَّا نَتَنَاوَبُ النُّزُولَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْزِلُ يَوْمًا وَأَنْزِلُ يَوْمًا فَإِذَا نَزَلْتُ جِئْتُهُ بِخَبَرِ ذَلِكَ الْيَوْمِ مِنْ الْوَحْيِ وَغَيْرِهِ وَإِذَا نَزَلَ فَعَلَ مِثْلَ ذَلِكَ فَنَزَلَ صَاحِبِي الْأَنْصَارِيُّ يَوْمَ نَوْبَتِهِ فَضَرَبَ بَابِي ضَرْبًا شَدِيدًا فَقَالَ أَثَمَّ هُوَ فَفَزِعْتُ فَخَرَجْتُ إِلَيْهِ فَقَالَ قَدْ حَدَثَ أَمْرٌ عَظِيمٌ قَالَ فَدَخَلْتُ عَلَى حَفْصَةَ فَإِذَا هِيَ تَبْكِي فَقُلْتُ طَلَّقَكُنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ لَا أَدْرِي ثُمَّ دَخَلْتُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ وَأَنَا قَائِمٌ أَطَلَّقْتَ نِسَاءَكَ قَالَ لَا فَقُلْتُ اللَّهُ أَكْبَرُ
Acï lɛ̈k ɣook [Abu Al Yaman] acï lɛ̈k ɣook [Syu’aib] tënë [Az Zuhri]. Cït man tɔ̈ yen në dhöl dɛ̈t yic; Aci Abu Abdullah luel; ku luel [Ibn Wahb]; Ɣɛn acï lɛ̈k ɣook [Yunus] tënë [Ibn Shihab] tënë [Ubdullah ben Abdullah ben Abu Tsaur] tënë [Abdullah ben Abud] tënë [Umar] ku lueel: Ɣɛn ku raan thiääk ke ɣɛn ë Anshar ɣok aa tɔ̈ paan cɔl Banu Umayyah bin Zaid, yen ee raan töŋ ŋic kɔc cï gam tënë Medina ɣok kɔc cï gam. Raan cï lɔc ku dɔc, ë kööl tök ɣɛn acï yök ke yeen ku kööl dɛ̈t yen acï yök ke yeen, Na cï thaardiɛ̈ bɛ̈n, ke ɣɛn acï thiëc në kë cï bɛ̈n piny në ye köölë ku kä kɔ̈k. Ku na cï thaar de raan thiääk ke ɣɛn bɛ̈n, ka ye looi aya. Na wën cï raan thiääk ke ɣɛn bɛ̈n, ke bɔ̈ tënë ɣɛn ku gut ɣöt thok apɛi, ku lueel: ‘Ye tɔ̈ thïn?’ Go ɣɛn riɔ̈ɔ̈c ku ɣɛn acï bɛ̈n bei ba la yök. Acï lueel: ‘Kë rɛɛc apɛi acï rot looi!’. Umar acï lueel: 'Ɣɛn acï lɔ tïŋ Hafshah, ku acï bɛ̈n yök ke dhiaau, ɣɛn acï ye thiëëc: 'Cï Raan cï lɔc ku dɔc yïn puɔ̈k?' Hafshah acï dhuknhom: ‘Ɣɛn acïï ŋic’. Ku ɣɛn acï yök ke ɣɛn cï raan cï Nhialic lɔc ku dɔc yök, ke ɣɛn kääc ku thiëc ɣɛn ye: ‘Ye diäärku puɔ̈k?’ Acï Raan cï lɔc ku dɔc dhuknhom: 'Acie ye'. Ku ɣɛn acï lueel: ‘Nhialiny ee Dït’.
Imam Bukhari : 88
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ ابْنِ أَبِي خَالِدٍ عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ عَنْ أَبِي مَسْعُودٍ الْأَنْصَارِيِّ قَالَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَا أَكَادُ أُدْرِكُ الصَّلَاةَ مِمَّا يُطَوِّلُ بِنَا فُلَانٌ فَمَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي مَوْعِظَةٍ أَشَدَّ غَضَبًا مِنْ يَوْمِئِذٍ فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ مُنَفِّرُونَ فَمَنْ صَلَّى بِالنَّاسِ فَلْيُخَفِّفْ فَإِنَّ فِيهِمْ الْمَرِيضَ وَالضَّعِيفَ وَذَا الْحَاجَةِ
Na cï [Muhammad bin Kathir] lɛ̈k ɣook, ke cï lɛ̈k ɣook [Sufyan] tënë [Ibn Abu Khalid] tënë [Qais bin Abu Hazim] tënë [Abu Al Mas’ud Al Ansari] lueel, ke mäthde acï thiëëc: ‘O Raan cï lɔc ku dɔc, ɣɛn acïï lëu ba raan tök lɔ̈ŋ ë thää bääric ë raan dɛ̈t gël’. Ku ɣɛn akëc raan cï Nhialic lɔc ku dɔc tïŋ ke cï puɔ̈u riääk apɛi awär kë cï lueel në ye köölë, ku lueel: ‘O kɔc, wek aa kɔc cɔk kat. Ku raan ë röök bï kɔc ya muk, ka bï ya lääu. Rin në ke yiic anɔŋ kɔc tuany, kɔc niɔp ku kɔc nɔŋ kä wïckë keek’.
Imam Bukhari : 89
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو الْعَقَدِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ بِلَالٍ الْمَدِينِيُّ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ يَزِيدَ مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَنْ اللُّقَطَةِ فَقَالَ اعْرِفْ وِكَاءَهَا أَوْ قَالَ وِعَاءَهَا وَعِفَاصَهَا ثُمَّ عَرِّفْهَا سَنَةً ثُمَّ اسْتَمْتِعْ بِهَا فَإِنْ جَاءَ رَبُّهَا فَأَدِّهَا إِلَيْهِ قَالَ فَضَالَّةُ الْإِبِلِ فَغَضِبَ حَتَّى احْمَرَّتْ وَجْنَتَاهُ أَوْ قَالَ احْمَرَّ وَجْهُهُ فَقَالَ وَمَا لَكَ وَلَهَا مَعَهَا سِقَاؤُهَا وَحِذَاؤُهَا تَرِدُ الْمَاءَ وَتَرْعَى الشَّجَرَ فَذَرْهَا حَتَّى يَلْقَاهَا رَبُّهَا قَالَ فَضَالَّةُ الْغَنَمِ قَالَ لَكَ أَوْ لِأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ
Acï lɛ̈k ɣook [Abdullah ben Muɣamd] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Abdul Malik ben Amru Al’Aqadi] acï lueel, Acï lɛ̈k [Sulaiman ben Bilal Al Madini] tënë [Rabi’ah ben Abu Abdurrahman] tënë [Yazid] aluɛk thɛɛr de Al Munbaïd tënë [Al Munba’its]. Raan cï lɔc ku dɔc acï raan dɛ̈t thiëëc në kä cï yök, ku lueel Raan cï lɔc ku dɔc: ‘Ŋïc dhɔ̈l, ka cï lueel; bag ku lid, ku jɔl ya lëk ë ruɔ̈ɔ̈n tök, wën cïnë ye luɔ̈ɔ̈i. Na bɔ̈ raan ë tɔ̈ thïn, ke yï gäm yeen’. Go moc thiëëc: ‘Ku raan cï thɔ̈rɔ̈l yök?’ Ku ëcï Raan cï lɔc ku dɔc gɔ̈th agut cï bï nyin thök, ku lueel: ‘Ye kë yïndë yen tɔ̈ ke yïn tënë thɔ̈rɔ̈l kënë, rin ye yen pïu muk në ye yic akölriëëc, anɔŋ dhɛ̈ŋ në ye guɔ̈p ago lɔ dhukciɛ̈ɛ̈n ku wïc kë bï dek ku cam wäl, ku pɛ̈lkë yeen bï jäl agut cï bï raan ë thɔ̈ɔ̈r bɛ̈n. Go moc bɛɛr thiëëc në yök de thɔ̈k, go dhuknhom: ‘Kënë ee këdu wala wënhdu wala thɔ̈k’.
Imam Bukhari : 90
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلَاءِ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ بُرَيْدٍ عَنْ أَبِي بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ أَشْيَاءَ كَرِهَهَا فَلَمَّا أُكْثِرَ عَلَيْهِ غَضِبَ ثُمَّ قَالَ لِلنَّاسِ سَلُونِي عَمَّا شِئْتُمْ قَالَ رَجُلٌ مَنْ أَبِي قَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ فَقَامَ آخَرُ فَقَالَ مَنْ أَبِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ أَبُوكَ سَالِمٌ مَوْلَى شَيْبَةَ فَلَمَّا رَأَى عُمَرُ مَا فِي وَجْهِهِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا نَتُوبُ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ
Acï lɛ̈k ɣook [Muhämd bin Al ‘Ala`] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Abu Usamah] tënë [Buraid] tënë [Abu Burdah] tënë [Abu Musa] acï lueel; Raan cï lɔc ku dɔc acï thïïc në kë cïï yen nhiaar, ke ŋoot ke thïïc, ke ka cï puɔ̈u riääk ku lueel tënë kɔc: 'Thiëc ɣɛn kë nhiarkë'. Go raan tök thiëëc an: ‘Yeŋa yen wun?’ Go dhuknhom: 'Wädu ee Hudzafah'. Ku thiëc raan dɛ̈t: ‘Yeŋa ye wun, O Rasulullah, Raandït ë Nhialic, ‘Wändu ee Salim, sahaya Syaibah’ Nawën tïŋ Umar kë tɔ̈ në ye nyin, ke lueel: ‘Yïn Raandït, ɣok aacï röt wel tënë Nhialic ‘azza wajalla’.
Imam Bukhari : 91
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ فَقَامَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ حُذَافَةَ فَقَالَ مَنْ أَبِي فَقَالَ أَبُوكَ حُذَافَةُ ثُمَّ أَكْثَرَ أَنْ يَقُولَ سَلُونِي فَبَرَكَ عُمَرُ عَلَى رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ رَضِينَا بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَبِيًّا فَسَكَتَ
Acï lɛ̈k ɣook [Abu Al Yaman] acï lueel, acï lɛ̈k ɣook [Syu’aib] tënë [Az Zuhri] acï lueel, acï lɛ̈k ɣɛn [Anath bin Malik] lɔn cï Raan cï lɔc ku dɔc bɛ̈n bei, ku Abdullah bin Hudzafah acï yenhom tïŋ ku lueel: ‘Yeŋa yen wundiɛ̈? Acï Raan cï lɔc ku dɔc dhuknhom: ‘Wädu Hudzaafah’. Nawën cï käjuëc thiëc, ke Raan cï lɔc ku dɔc lueel: ‘Thiëc ɣɛn?’ Ku Umar acï kɔ̈ɔ̈c piny ku lueel: ‘Ɣok acï puɔ̈th miɛt tënë Nhialic ke ye Rabbda, Islam ke ye nhialinyda ku Muhammad ke ye Raandïtda’. Go Abdullah bin Hudhafah biɛt.
Imam Bukhari : 92
حَدَّثَنَا عَبْدَةُ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا ثُمَامَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا سَلَّمَ سَلَّمَ ثَلَاثًا وَإِذَا تَكَلَّمَ بِكَلِمَةٍ أَعَادَهَا ثَلَاثًا
Acï lɛ̈k ɣook [Abda] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Abduthshamad] acï lueel, Acï lɛ̈k [Abdullah bin Al Mutsanna] acï lueel; [Tsumamah bin Abdullah] acï lɛ̈k ɣook tënë [Anas] tënë Raan cï lɔc ku dɔc, lɔn nadë ke raan cï Nhialic lɔc ku dɔc acï thiëc, acï lueel arak kadiäk ku na cï wɛ̈t tök lueel acï dhuɔ̈kpiny arak kadiäk.
Imam Bukhari : 93
حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الصَّفَارُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنَا ثُمَامَةُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَنَسٍعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ كَانَ إِذَا تَكَلَّمَ بِكَلِمَةٍ أَعَادَهَا ثَلَاثًا حَتَّى تُفْهَمَ عَنْهُ وَإِذَا أَتَى عَلَى قَوْمٍ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ سَلَّمَ عَلَيْهِمْ ثَلَاثًا
Acï lɛ̈k ɣook [‘Abdullah bin Abdullah Ash Shafar] Acï lɛ̈k ɣook [Abdullah Bïn Al Muthänna] acï lueel; [Tsumamah bin Abdullah] acï lɛ̈k ɣook tënë [Anas] tënë Raan cï lɔc ku dɔc, lɔn na cï Raan cï lɔc ku dɔc jam, ke ka ye dhuɔ̈kpiny arak kadiäk agut cï bï deetic ku na cï bɛ̈n tënë kɔc, ke ka ye keek thiëëc arak kadiäk.
Imam Bukhari : 94
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي بِشْرٍ عَنْ يُوسُفَ بْنِ مَاهَكَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو قَالَتَخَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ سَافَرْنَاهُ فَأَدْرَكَنَا وَقَدْ أَرْهَقْنَا الصَّلَاةَ صَلَاةَ الْعَصْرِ وَنَحْنُ نَتَوَضَّأُ فَجَعَلْنَا نَمْسَحُ عَلَى أَرْجُلِنَا فَنَادَى بِأَعْلَى صَوْتِهِ وَيْلٌ لِلْأَعْقَابِ مِنْ النَّارِ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا
Acï lɛ̈k ɣook [Musaddad] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Abu 'Awanah] tënë [Abu 'Awanah] tënë [Yusuf bin Mahak] tënë [Abdullah bin 'Amru] acï lueel, Raan cï lɔc ku dɔc acï jäl tënë ɣook thɛɛr ke ɣok ŋoot ke ɣok röök. looi ablution në tɔ̈ɔ̈u de cökda. Ku ëcï raan cï Nhialic lɔc ku dɔc lueel në röldït apɛi: ‘Acït tɛ̈n ë thök ë thök ë thök ë thök, abïk la ɣön ë mac'. Ku rɛ̈l ë rou ku diäk.
Imam Bukhari : 95
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدٌ هُوَ ابْنُ سَلَامٍ حَدَّثَنَا الْمُحَارِبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ حَيَّانَ قَالَ قَالَ عَامِرٌ الشَّعْبِيُّ حَدَّثَنِي أَبُو بُرْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَةٌ لَهُمْ أَجْرَانِ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ آمَنَ بِنَبِيِّهِ وَآمَنَ بِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْعَبْدُ الْمَمْلُوكُ إِذَا أَدَّى حَقَّ اللَّهِ وَحَقَّ مَوَالِيهِ وَرَجُلٌ كَانَتْ عِنْدَهُ أَمَةٌ فَأَدَّبَهَا فَأَحْسَنَ تَأْدِيبَهَا وَعَلَّمَهَا فَأَحْسَنَ تَعْلِيمَهَا ثُمَّ أَعْتَقَهَا فَتَزَوَّجَهَا فَلَهُ أَجْرَانِثُمَّ قَالَ عَامِرٌ أَعْطَيْنَاكَهَا بِغَيْرِ شَيْءٍ قَدْ كَانَ يُرْكَبُ فِيمَا دُونَهَا إِلَى الْمَدِينَةِ
Acï lɛ̈k ɣook [Muhämd Ibnu Salam], Acï lɛ̈k ɣook [Al Muhärbi] acï lueel, Acï lɛ̈k [Salih bin Al Hayyan] acï lueel, acï lueel [‘Amir Asy Sya’bi]; aci lɛ̈k ɣɛn [Abu Burdah] tënë [wun] acï lueel, Raan cï lɔc ku dɔc (acï lueel: ‘Anɔŋ kɔc kadiäk bïk yök ke cï yök në thää kaarou; raan de Kɔc ke Ɣothuraliɛ ye gam në Nebide ku gam Muhammad sallallaahu ‘alaihi wasallam, ku ye aluɔɔk ye lööŋ ke Allah ku lööŋ ke bänyde thiɔ̈ɔ̈ŋ. Ku raan nɔŋ tiŋ ë luɔi ku ye muk apath, ku piööc ye apath, ku piööc piööc path, ku jɔl ye puɔ̈l ku thiak ye, ke yen abï naŋ ariöp kaarou.’ Acï lueel 'Amir: 'Ɣɛn acï kërac kënë gäm yïn ke cïn kë yök, ku yic ɣɛn acï la ba yök ke ɣɛn lɔ Medina'.
Imam Bukhari : 96
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ أَيُّوبَ قَالَ سَمِعْتُ عَطَاءً قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ قَالَأَشْهَدُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوْ قَالَ عَطَاءٌ أَشْهَدُ عَلَى ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ وَمَعَهُ بِلَالٌ فَظَنَّ أَنَّهُ لَمْ يُسْمِعْ فَوَعَظَهُنَّ وَأَمَرَهُنَّ بِالصَّدَقَةِ فَجَعَلَتْ الْمَرْأَةُ تُلْقِي الْقُرْطَ وَالْخَاتَمَ وَبِلَالٌ يَأْخُذُ فِي طَرَفِ ثَوْبِهِقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ وَقَالَ إِسْمَاعِيلُ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ عَطَاءٍ وَقَالَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَشْهَدُ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Acï lɛ̈ɛ̈k tënë ɣook [Sulaiman bin Ɣarb] lueel, Acï lɛ̈ɛ̈k tënë ɣook [Syu’ba] tënë [Ayyub] lueel; Guɔ piŋ [‘Atho’] lueel; Ɣɛn acï [Ibn Abbas] piŋ ke lueel: Ɣɛn acï tïŋ ke Raan cï lɔc ku dɔc -acï Atho piŋ, acï lueel; Ɣɛn acï Ibn Abath tïŋ ke lueel; - lɔn cï Raan cï lɔc ku dɔc bɛ̈n bei kek Bilal, -ku acï tak lɔn këc yen piŋ, - ku ëcï Raan cï lɔc ku dɔc diäär piɔ̈ɔ̈c ku lëk keek bïk käk ë rɛ̈ɛ̈c gäm kɔc, ku acï tiŋ tök gäm ë dhöl ë dääp ku ë dhöl ë dhöl, ku Bilal acï keek tääu në thöny de alɛ̈thke yic. Acï Abu Abdullah lueel; ku [Ithmaïl] acï lueel; tënë [Ayyub] tënë [‘Atho’], ku lueel; ë [Ibn 'Abbas] lɔn cï yen käk cï lueel ë lööŋ ë Raan cï lɔc ku dɔc lueel.
Imam Bukhari : 97
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ عَنْ عَمْرِو بْنِ أَبِي عَمْرٍو عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَقِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَنْ أَسْعَدُ النَّاسِ بِشَفَاعَتِكَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَقَدْ ظَنَنْتُ يَا أَبَا هُرَيْرَةَ أَنْ لَا يَسْأَلُنِي عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ أَحَدٌ أَوَّلُ مِنْكَ لِمَا رَأَيْتُ مِنْ حِرْصِكَ عَلَى الْحَدِيثِ أَسْعَدُ النَّاسِ بِشَفَاعَتِي يَوْمَ الْقِيَامَةِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ خَالِصًا مِنْ قَلْبِهِ أَوْ نَفْسِهِ
Acï lɛ̈k ɣook [Abdul 'Aziz bin Abdullah] acï lueel, acï lɛ̈k ɣɛɛn [Sulaiman] tënë [Amru bin Abu 'Amru] tënë [Sa'id Al Maqburi] tënë [Abu Hurairah], lɔn cï yen lueel: thiëc -tën raan cï Nhialic tuɔɔc tënë raan cï Nhialic tuɔɔc tënë Raan cï lɔc ku dɔc. Aköl de luk?' Ku dhuk nhom an, ‘Ɣɛn acï thɔ̈ɔ̈ŋ, yïn Abu Hurairah, lɔn cïn yen raan cï yïn tuɔɔŋ tueŋ bï yïn thiëëc në kë kënë, rin cï ɣɛn ye tïŋ ke yïn ë tɔ̈u ke yï piŋ ë hadith. Raan ë puɔ̈u miɛt apɛi në röökdiɛ̈ yic në kööl de luk yic ee raan ye lueel Laa ilaaha illallah në piɔ̈u yic ka në tiɛ̈pde yic’.
Imam Bukhari : 98
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي أُوَيْسٍ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ قَالَسَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبِضُ الْعِلْمَ انْتِزَاعًا يَنْتَزِعُهُ مِنْ الْعِبَادِ وَلَكِنْ يَقْبِضُ الْعِلْمَ بِقَبْضِ الْعُلَمَاءِ حَتَّى إِذَا لَمْ يُبْقِ عَالِمًا اتَّخَذَ النَّاسُ رُءُوسًا جُهَّالًا فَسُئِلُوا فَأَفْتَوْا بِغَيْرِ عِلْمٍ فَضَلُّوا وَأَضَلُّواقَالَ الْفِرَبْرِيُّ حَدَّثَنَا عَبَّاسٌ قَالَ حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ هِشَامٍ نَحْوَهُ
Acï lɛ̈k ɣook [Isma’il bin Abu Uwais] acï lueel, acï lɛ̈k ɣɛn [Malik] tënë [Hisyam bin Urwah] tënë [wun] tënë [Abdullah bin Amru bin Al Ash] acï lueel; Ɣɛn acï Raan cï lɔc ku dɔc piŋ ke lueel: ‘Ee yic, Nhialic acie ŋïc ye nyaai në thaar töŋ cït mɛn yenë ye nyaai tënë kɔc lui, ku Allah ee ŋïc nyaai në jäl de kɔc cï puɔ̈c ago të cïn kɔc cï puɔ̈c cï döŋ, ke kɔc abïk bäny kuany ke cïn kë nyickë tënë kɔc cï puɔ̈c. ŋic, kek aye kɔc thɔ̈ɔ̈r ku kɔc kɔc thɔ̈ɔ̈r’. Acï Al Fïrabri lueel, Acï lɛ̈k ɣook, Acï Qutaibah lɛ̈k ɣook, Acï Jarir tënë Hisham lueel cït kën aya.
Imam Bukhari : 99
حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ الْأَصْبَهَانِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا صَالِحٍ ذَكْوَانَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّقَالَتْ النِّسَاءُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَلَبَنَا عَلَيْكَ الرِّجَالُ فَاجْعَلْ لَنَا يَوْمًا مِنْ نَفْسِكَ فَوَعَدَهُنَّ يَوْمًا لَقِيَهُنَّ فِيهِ فَوَعَظَهُنَّ وَأَمَرَهُنَّ فَكَانَ فِيمَا قَالَ لَهُنَّ مَا مِنْكُنَّ امْرَأَةٌ تُقَدِّمُ ثَلَاثَةً مِنْ وَلَدِهَا إِلَّا كَانَ لَهَا حِجَابًا مِنْ النَّارِ فَقَالَتْ امْرَأَةٌ وَاثْنَتَيْنِ فَقَالَ وَاثْنَتَيْنِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَصْبَهَانِيِّ عَنْ ذَكْوَانَ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا وَعَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْأَصْبَهَانِيِّ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا حَازِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ ثَلَاثَةً لَمْ يَبْلُغُوا الْحِنْثَ
Acï lɛ̈k ɣook [Adam] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Syu’ba] acï lueel, acï lɛ̈k ɣɛn [Ibnu Al Athbahani] acï lueel; Ɣɛn acï [Abu Shalih Dzakwan] piŋ ke lueel tënë [Abu Saïd Al Kudri]; Go diäär lueel tënë Raan cï lɔc ku dɔc: ‘kɔc aacï ɣook tiaam buk yïn yök, ku gɛ̈m ɣok nïn tök buk yïn yök, bäny’. Ku ëcï Raan cï lɔc ku dɔc thɔn ke bï raan tök yök ke keek, ku jɔl Raan cï lɔc ku dɔc keek piɔ̈ɔ̈c ku lëk keek, ku lueel në ke yiic: ‘Acïn raan töŋ de week cï tueŋ në mïthke kadiäk të cïn yen kë bï rot gël tënë mac’. Acï raan tök lueel: 'ye kɔc kaarou ëya?' Acï Raan cï lɔc ku dɔc dhuknhom: 'Ku kaarou'. Acï lɛ̈k ɣook [Muhammad bin Basyyar] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Ghundar] acï lueel, Acï lɛ̈k ɣook [Syu’bah] tënë [Abdurrahman Al Ashbahani] tënë [Dzakwan] tënë [Abu Saïd Al Khudri] tënë Raan cï lɔc ku dɔc. Ku ë cït kën ë [Abdurrahman Al Ashbahanï] acï lueel; Ɣɛn acï [Abu Hazm] piŋ tënë [Abu Hurairah] ke lueel: ‘Kɔc kadiäk këc ɣet në thɛɛr ke dït’.
Imam Bukhari : 100
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ قَالَ أَخْبَرَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَكَانَتْ لَا تَسْمَعُ شَيْئًا لَا تَعْرِفُهُ إِلَّا رَاجَعَتْ فِيهِ حَتَّى تَعْرِفَهُ وَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ حُوسِبَ عُذِّبَ قَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ أَوَلَيْسَ يَقُولُ اللَّهُ تَعَالَى{ فَسَوْفَ يُحَاسَبُ حِسَابًا يَسِيرًا }قَالَتْ فَقَالَ إِنَّمَا ذَلِكِ الْعَرْضُ وَلَكِنْ مَنْ نُوقِشَ الْحِسَابَ يَهْلِكْ
Acï lɛ̈k ɣook [Sa’id bin Abu Maryam] acï lueel, acï lɛ̈k ɣook [Nafi’ bin Umar] acï lueel, acï lɛ̈k ɣɛn [Ibn Abu Awalkah] lɔn [Aishah] tiŋ de Raan cï lɔc ku dɔc akëc këdäŋ piŋ ke këc deetic ke ye kë cï lueel në këde Raan cï lɔc ku dɔc. ŋic, ku Raan cï lɔc ku dɔc acï lueel thɛɛr: ‘Raan cï tɔ̈ɔ̈u ee wɛ̈tde yic lɔn cï yen yɔŋ’ Aisyah acï lueel: ku ɣɛn acï Raan cï lɔc ku dɔc thiëëc: ‘Acï Nhialic Ta’ala lueel: ‘Acï bɛ̈n lueel ke bï tɔ̈ɔ̈u në thööŋ thiin koor’. de -präktïk-. Naa cak tɔ̈u, ke raan ëbɛ̈n cï kuɛ̈nde tɛɛr yic abï naŋ kërac.'