Imam Bukhari (الامام البخاري) - 7008 Hadith
Hadith
Imam Bukhari : 861
حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَ قَالَكَانَ النِّدَاءُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَوَّلُهُ إِذَا جَلَسَ الْإِمَامُ عَلَى الْمِنْبَرِ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا فَلَمَّا كَانَ عُثْمَانُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَكَثُرَ النَّاسُ زَادَ النِّدَاءَ الثَّالِثَ عَلَى الزَّوْرَاءِقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ الزَّوْرَاءُ مَوْضِعٌ بِالسُّوقِ بِالْمَدِينَةِ
Беҙгә [Әҙәм] әйтте, беҙгә [Ибн Әбү Дзиғбтан] [Әз Зөһриҙән] [Сәғиб бин Йәзид кеүек] әйтте: «Йома намаҙҙары өсөн аҙан тәүҙә имам минбәрҙә ултырғанда эшләнде. Был пәйғәмбәр саллаллаһу ғәләйһис-сәләм, Әбү Бәкер һәм Ғүмәр заманынан бирле ғәмәлгә ашырыла? радиаллаһу 'анхума. Усман заманында? радлиаллаһу 'анһу һәм кешеләр һаны арта барҙы, шуға күрә ул Әз Зәүрәлә өсөнсө аҙан өҫтәне''. Әбү Ғабдулла: «Әз Зәүрә» – Мәҙинә ҡалаһындағы баҙарҙағы бина, тигән.
Hadith
Imam Bukhari : 862
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي سَلَمَةَ الْمَاجِشُونُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ السَّائِبِ بْنِ يَزِيدَأَنَّ الَّذِي زَادَ التَّأْذِينَ الثَّالِثَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حِينَ كَثُرَ أَهْلُ الْمَدِينَةِ وَلَمْ يَكُنْ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُؤَذِّنٌ غَيْرَ وَاحِدٍ وَكَانَ التَّأْذِينُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ حِينَ يَجْلِسُ الْإِمَامُ يَعْنِي عَلَى الْمِنْبَرِ
Беҙгә [Әбү Нуғаим] әйттеме, әйттеме [Ғәбдел Ғәзиз бин Әбү Сәләмә Әл Мәжисүн] [Әз Зөһриҙән] [Әс Сәғиб бин Йәзидтән]: «Ысынлап та, йома намаҙына өсөнсө аҙанды өҫтәгән кеше Ғосман бин Ә. радлиаллаһу ғәнһү, Мәҙинә халҡы күбәйгәндә. Һәм пәйғәмбәребеҙ өсөн берҙән башҡа мөғәҙин булманы. Ә йома намаҙы өсөн аҙан имам ултырғанда, йәғни минбәрҙә ултырғанда башҡарыла.
Hadith
Imam Bukhari : 863
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ عَنْ أَبِي أُمَامَةَ بْنِ سَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ قَالَ سَمِعْتُ مُعَاوِيَةَ بْنَ أَبِي سُفْيَانَوَهُوَ جَالِسٌ عَلَى الْمِنْبَرِ أَذَّنَ الْمُؤَذِّنُ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ اللَّهُ أَكْبَرُ قَالَ مُعَاوِيَةُ اللَّهُ أَكْبَرُ اللَّهُ أَكْبَرُ قَالَ أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ فَقَالَ مُعَاوِيَةُ وَأَنَا فَقَالَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ مُعَاوِيَةُ وَأَنَا فَلَمَّا أَنْ قَضَى التَّأْذِينَ قَالَ يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى هَذَا الْمَجْلِسِ حِينَ أَذَّنَ الْمُؤَذِّنُ يَقُولُ مَا سَمِعْتُمْ مِنِّي مِنْ مَقَالَتِي
Беҙгә [Мөхәммәт бин Мөҡәтилгә] риүәйәт ителгән, тип әйтте, беҙгә [Ғабдуллаһҡа] риүәйәт ителгән, тип әйтте, беҙгә [Әбү Бәкер бин Ғосман бин Сәхл бин Хөнәифкә] [Әбү Үмәмә бин Сәхл бин Хөнәйфтән] риүәйәт ителгән, мин [Мөхәммәт бин Сәхл бин Хөнәиф] ишеттем, ә ул Сүғәүиә сәйәхәтендә булғанда. мөәҙзән аҙан уҡый ине: «Аллаһу Әкбәр Аллаһу Әкбәр», Мөғәвиә: «Аллаһу Әкбәр Аллаһу Әкбәр», — тигән. Мөәҙзән «Әшһәдү әнләә иләәһә илләллаһ» тип уҡығанда, Мөәвия менән мин мөәҙзән уҡығанса әйттек. Ә мөәҙзән «Әшһәдү әнна Мөхәммәҙәр рәсүлуллаһ» тип уҡығанда, Мөәвия менән мин мөәҙзән уҡыған кеүек әйттек. Аҙан тамамланғас, Мөғәвиә: «Эй, кешеләр, аҙан уҡығанда, мин Аллаһ Илсеһенең (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) һеҙ быға тиклем минең уҡыуымдан ишеткәндәрегеҙҙе ошо урындан әйткәнен ишеттем», — тигән.
Hadith
Imam Bukhari : 864
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ أَخْبَرَهُأَنَّ التَّأْذِينَ الثَّانِيَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَمَرَ بِهِ عُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ حِينَ كَثُرَ أَهْلُ الْمَسْجِدِ وَكَانَ التَّأْذِينُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ حِينَ يَجْلِسُ الْإِمَامُ
Беҙгә [Яхъя бин Бүкәйер] әйттеме, [Ибн Шиһабтан] [Сәғиб бин Йәзид] уға хәбәр иткәнсә, йома көнө икенсе аҙанды Ғосман бин Аффан бойорҙо, тип [Әл-Ләйтскә] әйтелдеме? радиаллаһу ғәнһү Мәҙинә халҡы күбәйгәндә. Элек йома аҙанын имамды ултыртҡанда әйтә торғайнылар.
Hadith
Imam Bukhari : 865
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُقَاتِلٍ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ سَمِعْتُ السَّائِبَ بْنَ يَزِيدَ يَقُولُإِنَّ الْأَذَانَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ كَانَ أَوَّلُهُ حِينَ يَجْلِسُ الْإِمَامُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ عَلَى الْمِنْبَرِ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا فَلَمَّا كَانَ فِي خِلَافَةِ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَكَثُرُوا أَمَرَ عُثْمَانُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ بِالْأَذَانِ الثَّالِثِ فَأُذِّنَ بِهِ عَلَى الزَّوْرَاءِ فَثَبَتَ الْأَمْرُ عَلَى ذَلِكَ
Беҙгә хәбәр ителгән [Мөхәммәт бин Мөҡәтил] әйтте, беҙгә хәбәр ителгән [Ғабдуллаһ] әйтте, беҙгә [Юныс] [Әз Зөһриҙән] хәбәр ителгән, тине: Мин [Сәғиб бин Йәзид кеүек] әйткәнен ишеттем: «Башта йома көнө аҙан пулпит сиәм көнөндә бирелгән. Атап әйткәндә, пәйғәмбәребеҙ, Әбү Бәкер һәм Ғүмәр заманынан алып нимә йыш ҡулланыла? радиаллаһу 'анху. Усман бин Аффан хәлифәлеге ваҡытында? радиаллаһу ғәнһү кешеләр һаны күбәйгәс, шунан йома көндө өсөнсө аҙанға бойороҡ бирҙе. Шулай итеп, Әз Зәүрәлә өсөнсө аҙан уҡылды. Шул саҡта мәсьәлә ҡарарға әйләнә».
Hadith
Imam Bukhari : 866
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيُّ الْقُرَشِيُّ الْإِسْكَنْدَرَانِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو حَازِمِ بْنُ دِينَارٍأَنَّ رِجَالًا أَتَوْا سَهْلَ بْنَ سَعْدٍ السَّاعِدِيَّ وَقَدْ امْتَرَوْا فِي الْمِنْبَرِ مِمَّ عُودُهُ فَسَأَلُوهُ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ وَاللَّهِ إِنِّي لَأَعْرِفُ مِمَّا هُوَ وَلَقَدْ رَأَيْتُهُ أَوَّلَ يَوْمٍ وُضِعَ وَأَوَّلَ يَوْمٍ جَلَسَ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى فُلَانَةَ امْرَأَةٍ مِنْ الْأَنْصَارِ قَدْ سَمَّاهَا سَهْلٌ مُرِي غُلَامَكِ النَّجَّارَ أَنْ يَعْمَلَ لِي أَعْوَادًا أَجْلِسُ عَلَيْهِنَّ إِذَا كَلَّمْتُ النَّاسَ فَأَمَرَتْهُ فَعَمِلَهَا مِنْ طَرْفَاءِ الْغَابَةِ ثُمَّ جَاءَ بِهَا فَأَرْسَلَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَمَرَ بِهَا فَوُضِعَتْ هَا هُنَا ثُمَّ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى عَلَيْهَا وَكَبَّرَ وَهُوَ عَلَيْهَا ثُمَّ رَكَعَ وَهُوَ عَلَيْهَا ثُمَّ نَزَلَ الْقَهْقَرَى فَسَجَدَ فِي أَصْلِ الْمِنْبَرِ ثُمَّ عَادَ فَلَمَّا فَرَغَ أَقْبَلَ عَلَى النَّاسِ فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا صَنَعْتُ هَذَا لِتَأْتَمُّوا وَلِتَعَلَّمُوا صَلَاتِي
Беҙгә [Ҡотәйбә бин Сәғит] әйтте, беҙгә [Йәҡүб бин Ғабдуррахман бин Мөхәммәт бин Ғабдулла бин Ғабдул Ҡари Әл Ҡураси Әл Искәндәрани] әйтте, беҙгә [Әбү Хәзим бин Динар] Сәғиди һәм Әсғид тураһында Пулдарға килгән кешеләр булғанын әйттеме. уны эшләү өсөн ҡулланылған материалдар? Был хаҡта унан һораштылар. Шунан һуң Саһл: «Аллаһ менән ант итәм, мин был мәсьәләне иң яҡшы аңлаған кешемен», — тигән. Ысынлап та, мин минбәрҙең тәү тапҡыр ҡуйылған көнөн дә, пәйғәмбәребеҙҙең саллаллаһу ғәләйһис-сәләм ултырған көнөн дә күрҙем. Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһис-сәләм бер ансар ҡатынды ҡаршы алырға ебәргән, уның исемен Сәхл әйткән, Саһл шунан һуң: «Балта оҫтаһы булған ҡолоңа баҫҡыстарлы минбәр эшләргә ҡуш, кешеләр менән һөйләшкәндә мин унда ултырырмын», — тигән. Шуға күрә ҡатын үҙенең ир ҡолона урман бүрәнәләренән минбәр эшләргә ҡуша. Ҡатынға биргәс, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмгә ебәргән. Шуға күрә Ул кешеләргә бында минбәр ҡуйырға ҡушты. Шунан Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи ү салләм уның өҫтөндә доға ҡылғанын күрҙем. Ул минбәрҙәге позицияла тәкбир әйтте, һуңынан минбәрҙә ултырғанда баш эйҙе. Шунан артҡа төштө, шунан минбәр төбөндә сәждә ҡылды, шунан тағы ла -намаҙ тамамланғансы- ҡабатланы. Һөйләп бөткәс, халыҡҡа боролоп: «Эй, кешеләр, мин быны һеҙ ҙә эйәрһен өсөн, һеҙ минән намаҙ уҡырға өйрәнһен өсөн эшләнем», — тигән.
Hadith
Imam Bukhari : 867
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَنَسٍ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ قَالَكَانَ جِذْعٌ يَقُومُ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا وُضِعَ لَهُ الْمِنْبَرُ سَمِعْنَا لِلْجِذْعِ مِثْلَ أَصْوَاتِ الْعِشَارِ حَتَّى نَزَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَضَعَ يَدَهُ عَلَيْهِقَالَ سُلَيْمَانُ عَنْ يَحْيَى أَخْبَرَنِي حَفْصُ بْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ أَنَسٍ أَنَّهُ سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ
Ул беҙгә һөйләне [Сәғит бин Әбү Мәрйәм] әйтте, ул беҙгә һөйләне [Мөхәммәт бин Джәғфәр] әйтте, ул миңә һөйләне [Йәһйә бин Сәғит] әйтте, ул беҙгә [Ибн Әнәс] ишеткән [Джәбир бин Ғабдулла] әйтте, 'Башта пәйғәмбәребеҙ ' stick as was a slall a hed таянырға ҡулланылған. Уға минбәр эшләнгәс, беҙ бүрәнәнән бала табырға йыйынған дөйә тауышы кеүек нимәлер ишеттек, ниһайәт, Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм төшөп, ҡулын ағасҡа ҡуйҙы. [Сөләймән] әйтте, [Яхъя] әйтте, миңә [Хәфш бин Ғөбәйҙулла бин Әнәс] хәбәр итте, ул [Джәбир бин Ғабдулла] ишетте».
Hadith
Imam Bukhari : 868
حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالَ مَنْ جَاءَ إِلَى الْجُمُعَةِ فَلْيَغْتَسِلْ
Беҙгә әйтелгән [Әҙәм бин Әбү Ийәс] әйтте, беҙгә [Ибн Әбү Дзиғб] [Әз Зөһриҙән] [Сәлим] [атаһынан] әйтте: «Мин пәйғәмбәребеҙҙең минбәрҙә вәғәзләгәндә әйткәнен ишеттем: «Кем йома көнөнә килһен».
Hadith
Imam Bukhari : 869
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ الْحَارِثِ قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ قَائِمًا ثُمَّ يَقْعُدُ ثُمَّ يَقُومُ كَمَا تَفْعَلُونَ الْآنَ
Беҙгә әйтелгән [Ғөбәйҙуллаһ бин Ғүмәр Әл Ҡаварири] әйтте, беҙгә әйтелгән [Хәлид бин Әл Харис] әйтте, беҙгә әйтелгән [Ғөбәйҙуллаһ бин Ғүмәр] [Нәфи]] [Ибн Ғүмәр] радиаллаһу әнһүмә, ә ул әйтте: «Мәсселәһу ғәләйһис-сәләм булды. Һуңынан ултырыу һәм һуңынан тағы ла тороу, һеҙ хәҙерге көндә был’.
Hadith
Imam Bukhari : 870
حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ فَضَالَةَ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ يَحْيَى عَنْ هِلَالِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ حَدَّثَنَا عَطَاءُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ قَالَإِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَلَسَ ذَاتَ يَوْمٍ عَلَى الْمِنْبَرِ وَجَلَسْنَا حَوْلَهُ
Һөйләне беҙгә [Мөғәҙ бин Фәҙләлаһ] әйтте, һөйләне беҙгә [Хисәйәм] [Йәһйә] нән [Хилал бин Әбү Мәймүнә] һөйләне беҙгә [‘Әсә’ бин Ясар], тип ишетте [Әбү Сәғит Әл Худри] радиаллаһу ‘анһу әйткән: “Бер көндө пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм ғәләйһис-сәләм булды. уны'.
Hadith
Imam Bukhari : 871
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ عَنْ جَرِيرِ بْنِ حَازِمٍ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُتِيَ بِمَالٍ أَوْ سَبْيٍ فَقَسَمَهُ فَأَعْطَى رِجَالًا وَتَرَكَ رِجَالًا فَبَلَغَهُ أَنَّ الَّذِينَ تَرَكَ عَتَبُوا فَحَمِدَ اللَّهَ ثُمَّ أَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَوَاللَّهِ إِنِّي لَأُعْطِي الرَّجُلَ وَأَدَعُ الرَّجُلَ وَالَّذِي أَدَعُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ الَّذِي أُعْطِي وَلَكِنْ أُعْطِي أَقْوَامًا لِمَا أَرَى فِي قُلُوبِهِمْ مِنْ الْجَزَعِ وَالْهَلَعِ وَأَكِلُ أَقْوَامًا إِلَى مَا جَعَلَ اللَّهُ فِي قُلُوبِهِمْ مِنْ الْغِنَى وَالْخَيْرِ فِيهِمْ عَمْرُو بْنُ تَغْلِبَ فَوَاللَّهِ مَا أُحِبُّ أَنَّ لِي بِكَلِمَةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُمْرَ النَّعَمِتَابَعَهُ يُونُسُ
Был беҙгә әйтелгән [Мөхәммәт бин Мәғмәр] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Әбү Әшим] [Джарир бин Хәзим] әйтте, мин ишеттем [Әл Хәсән] әйтте, был беҙгә әйтелгән ['Әмру бин Тағлиб], тип, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһи ғәләйһиссәләм булды һуңынан уларҙы таратты. Бирелгән кешеләр ҙә бар, бирелмәгәндәр ҙә бар. Шул саҡта уға хәбәр килеп етте, тип, бирелмәгән кешеләр, улар -уны- тәнҡитләй. Шунан һуң пуджа һәм Аллаһҡа маҡтау әйтегеҙ, шунан һуң әйтегеҙ: «Әммә бәҙү». Аллаһ менән ант итәм, мин бер кешегә бирҙем, икенсеһенә бирмәнем. Мин бирмәгән кешегә ысынында мин кешегә ҡарағанда күберәк яратам. Тик мин бер төркөм кешене бирҙем, сөнки мин иғтибар менән күрҙем, улар һаман да бик ҡайғыра, ҡурҡа. Ә мин бер төркөм кешеләрҙе рөхсәт иттем, сөнки Аллаһ уларҙы етерлеклек тойғолары менән тулы һәм изгелек менән тулы иткән. Улар араһында «Әмру бин Тағлиб» та бар ине. Әмру бин Тағлиб: «Аллаһ менән ант итәм, миңә иң яҡшы дөйәнән дә оҡшаған нәмә юҡ, Аллаһ Илсеһенең (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) миңә элек әйткәндәренән дә нығыраҡ оҡшаған нәмә юҡ», — тигән. Был хәҙисте [Юныс] раҫланы».
Hadith
Imam Bukhari : 872
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ أَنَّ عَائِشَةَ أَخْبَرَتْهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ ذَاتَ لَيْلَةٍ مِنْ جَوْفِ اللَّيْلِ فَصَلَّى فِي الْمَسْجِدِ فَصَلَّى رِجَالٌ بِصَلَاتِهِ فَأَصْبَحَ النَّاسُ فَتَحَدَّثُوا فَاجْتَمَعَ أَكْثَرُ مِنْهُمْ فَصَلَّوْا مَعَهُ فَأَصْبَحَ النَّاسُ فَتَحَدَّثُوا فَكَثُرَ أَهْلُ الْمَسْجِدِ مِنْ اللَّيْلَةِ الثَّالِثَةِ فَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّوْا بِصَلَاتِهِ فَلَمَّا كَانَتْ اللَّيْلَةُ الرَّابِعَةُ عَجَزَ الْمَسْجِدُ عَنْ أَهْلِهِ حَتَّى خَرَجَ لِصَلَاةِ الصُّبْحِ فَلَمَّا قَضَى الْفَجْرَ أَقْبَلَ عَلَى النَّاسِ فَتَشَهَّدَ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّهُ لَمْ يَخْفَ عَلَيَّ مَكَانُكُمْ لَكِنِّي خَشِيتُ أَنْ تُفْرَضَ عَلَيْكُمْ فَتَعْجِزُوا عَنْهَاقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ تَابَعَهُ يُونُسُ
Беҙгә әйтелгән [Яхъя бин Бүкәйер] әйтте, беҙгә [Әл-Ләйетс] [Ғүкәил] [Ибн Шиһаб] әйтте, миңә [Урва] хәбәр ителгән, тип [Ғәйсә] Аллаһ унан риза булһын, тип, Аллаһ Рәсүле ин саллаллаһу ғәләйһи ниғтәлләм. мәсете, халыҡ артабан уның артынан эйәреп, уның артында намаҙ уҡый. Иртән халыҡ был ваҡиға тураһында һөйләй башланы. Шунан икенсе төндә йыйылған халыҡ күбәйҙе һәм уға ҡушылып намаҙ уҡыны. Һәм иртәнсәк халыҡ тағы был ваҡиға тураһында һөйләй башланы. Шунан өсөнсө төндә мәсеттә йыйылыусылар һаны тағы ла арта, шунан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсалләм намаҙ уҡырға сыға һәм улар уның менән бергә намаҙ уҡый. Шунан дүртенсе төндә мәсет ғибәҙәт ҡылыусылар менән тулы була, ниһайәт, ул тик Фәжр намаҙы уҡырға ғына сыға. Фәжр намаҙын уҡып бөткәс, шәһәҙә уҡыған халыҡҡа ҡарап торҙо ла: «Әммә бәҙү, ысынында мин һинең ҡайҙа икәнеңде белмәнем - кисә төндә -», — тигән. Әммә был намаҙ һеҙгә фарыз ителеүҙән ҡурҡам, ә һеҙ уны үтәй алмайһығыҙ». Әбү Ғабдулла Әл-Бохари: «Был хәҙисте [Юныс] раҫланы», — тигән.
Hadith
Imam Bukhari : 873
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ أَنَّهُ أَخْبَرَهُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ عَشِيَّةً بَعْدَ الصَّلَاةِ فَتَشَهَّدَ وَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُتَابَعَهُ أَبُو مُعَاوِيَةَ وَأَبُو أُسَامَةَ عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي حُمَيْدٍ السَّاعِدِيِّ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَمَّا بَعْدُ تَابَعَهُ الْعَدَنِيُّ عَنْ سُفْيَانَ فِي أَمَّا بَعْدُ
Беҙгә [Әбү Әл Яман] әйтте, беҙгә [Сөғәйб] [Әз Зөхри]ҙән хәбәр ителгән, миңә [Әбү Хөмәйд Әс Сәғиди] хәбәр ителгән, тип, ул уға хәбәр иткән, тип, төн башында намаҙ уҡығандан һуң -Ишәләһиллә- Рәсүлиуллаһ, шахада һәм пуджа пуджня Аллаһҡа лайыҡлы маҡтау менән уға -Аллаһ өсөн-, ул һуңынан әйтте: 'Әммә бәҙү'. Был хәҙисте [Әбү Мөғәүийә] һәм [Әбү Усама] [Хисемдән] [атаһынан] [Әбү Хөмәйд Әс Сәғидиҙән] Пәйғәмбәребеҙҙән раҫланы, ул: «Әммә бәҙү», — тине. Шулай уҡ [Әл-Әҙәни] тарафынан [Суфьяндан] «Әммә бәғдү» тигән әйтемгә бәйле раҫланған.
Hadith
Imam Bukhari : 874
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ عَنْ الْمِسْوَرِ بْنِ مَخْرَمَةَ قَالَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَمِعْتُهُ حِينَ تَشَهَّدَ يَقُولُ أَمَّا بَعْدُتَابَعَهُ الزُّبَيْدِيُّ عَنْ الزُّهْرِيِّ
Беҙгә әйтелгән [Әбү Әл Яман] әйтте, беҙгә хәбәр ителгән [Сөғәйеп] [Әз Зөһри] әйтте, миңә хәбәр ителгән [Ғәли бин Хөсәйен] [Әл Мисүәр бин Мәхрәмәх] әйтте: «Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи васаллам торҙо, һуңынан ул әйткәс, мин уға: Был хәҙисте [Әз Зөбәйди] [Әз Зөһриҙән] раҫланы».
Hadith
Imam Bukhari : 875
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبَانَ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ الْغَسِيلِ قَالَ حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَصَعِدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمِنْبَرَ وَكَانَ آخِرَ مَجْلِسٍ جَلَسَهُ مُتَعَطِّفًا مِلْحَفَةً عَلَى مَنْكِبَيْهِ قَدْ عَصَبَ رَأْسَهُ بِعِصَابَةٍ دَسِمَةٍ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِلَيَّ فَثَابُوا إِلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ هَذَا الْحَيَّ مِنْ الْأَنْصَارِ يَقِلُّونَ وَيَكْثُرُ النَّاسُ فَمَنْ وَلِيَ شَيْئًا مِنْ أُمَّةِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْتَطَاعَ أَنْ يَضُرَّ فِيهِ أَحَدًا أَوْ يَنْفَعَ فِيهِ أَحَدًا فَلْيَقْبَلْ مِنْ مُحْسِنِهِمْ وَيَتَجَاوَزْ عَنْ مُسِيِّهِمْ
Был беҙгә әйтелгән [Исмәғил бин Абан] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Ибнү Әл Ғәсил] әйтте, был беҙгә әйтелгән ['Икримә] [Ибн Ғәббәс] әйтте, 'Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи ғәләйһиссәләм минбәргә күтәрелде - был һуңғы тапҡыр ул унда ултырған, уның ике blaa - беҙ башын ҡара баш кейеме менән ҡуя. Аллаһты маҡтап, Уны паклағандан һуң: «Әммә бәғдү, эй кешеләр, минең алдыма йыйылығыҙ», — тигән. Шулай итеп, халыҡ уның янына йыйылды. Шунан дауам итте: — Әммә бәҙү, ысынында ансарҙар араһынан тере кешеләр һирәгәйә бара, ә башҡа халыҡтар — ансарҙарҙан башҡа — һаны артыуын дауам итә. Тимәк, кем Мөхәммәт өммәтенең эштәренән берәй нәмәне үҙ өҫтөнә алһа һәм кемгәлер зыян килтерергә йәки кемгәлер файҙа килтерергә һәләтле булһа, уларҙың изге кешеләрен – ансарҙарҙы ҡабул ит һәм улар араһынан залимдарҙы ғәфү ит».
Hadith
Imam Bukhari : 876
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ قَالَ حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ خُطْبَتَيْنِ يَقْعُدُ بَيْنَهُمَا
Һөйләне беҙгә [Мусаддад] әйтте, һөйләне беҙгә [Бисир бин Әл Мөфәҙлдлал] әйтте, һөйләне беҙгә [Ғөбәйҙуллаһ бин Ғүмәр] [Нафи]-нан [Ғабдуллаһ бин Ғүмәр] радлиаллаһу әнһүмә, ул әйтте: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһү ғәләйһис-сәләм менән ике сәйәхәл булды
Hadith
Imam Bukhari : 877
حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الْأَغَرِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَ يَوْمُ الْجُمُعَةِ وَقَفَتْ الْمَلَائِكَةُ عَلَى بَابِ الْمَسْجِدِ يَكْتُبُونَ الْأَوَّلَ فَالْأَوَّلَ وَمَثَلُ الْمُهَجِّرِ كَمَثَلِ الَّذِي يُهْدِي بَدَنَةً ثُمَّ كَالَّذِي يُهْدِي بَقَرَةً ثُمَّ كَبْشًا ثُمَّ دَجَاجَةً ثُمَّ بَيْضَةً فَإِذَا خَرَجَ الْإِمَامُ طَوَوْا صُحُفَهُمْ وَيَسْتَمِعُونَ الذِّكْرَ
Был беҙгә әйтелгән [Әҙәм] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Ибн Әбү Дзиғб] [Әз Зөһри] [Әбү Ғабдулла Әл Ағар] [Әбү Һүрәйрә] әйтте: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсалләм әйтте: «Йома көндө фәрештәләр Мәсеттең ишек алдында юҡ, шуға күрә кем беренсе булып килеп етә. Мәсеткә иң тәүҙә килгән кеше дөйә салыусы, унан һыйыр салыусы, унан мөгөҙлө кәзә салыусы, унан тауыҡ салыусы, унан йомортҡа салыусы кеүек була. Ә Имам -хөтбә һөйләргә- сыҡҡас, Фәрештәләр дәфтәрҙәрен яба ла, һуңынан зекер -хөтбә-' тыңлай.
Hadith
Imam Bukhari : 878
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَجَاءَ رَجُلٌ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ النَّاسَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ فَقَالَ أَصَلَّيْتَ يَا فُلَانُ قَالَ لَا قَالَ قُمْ فَارْكَعْ رَكْعَتَيْنِ
Беҙгә [Әбү Ән Нуғман] әйтте, беҙгә [Хәммәд бин Зәид] [Әмру бин Динарҙан] [Джәбир бин Ғабдулла] әйтте: «Бер кеше килде, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм йома көнө күп халыҡ алдында вәғәз уҡый ине. Шунан һуң: «Эй, фәлән, һин намаҙ уҡыныңмы?» Кеше: «Әлегә юҡ», — тип яуап бирҙе. Шуға күрә ул: «Тор һәм ике рәҡәғәт намаҙ уҡы», — тигән.
Hadith
Imam Bukhari : 879
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو سَمِعَ جَابِرًا قَالَدَخَلَ رَجُلٌ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ فَقَالَ أَصَلَّيْتَ قَالَ لَا قَالَ قُمْ فَصَلِّ رَكْعَتَيْنِ
Беҙгә [Ғәли бин Ғабдуллаһ] әйтте, беҙгә [Суфьянға] [Әмру]-нан [Джәбирҙең]: «Йома көндө Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм хөтбә уҡығанда бер кеше килде», — тигән һүҙҙәрен ишеткәнен һөйләне. Шунан һуң: «Намаҙ уҡыныңмы?» Кеше: «Әлегә юҡ», — тип яуап бирҙе. Шуға күрә ул: «Тор һәм ике рәҡәғәт намаҙ уҡы», — тигән.
Hadith
Imam Bukhari : 880
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسٍ وَعَنْ يُونُسَ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ قَالَبَيْنَمَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ إِذْ قَامَ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلَكَ الْكُرَاعُ وَهَلَكَ الشَّاءُ فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يَسْقِيَنَا فَمَدَّ يَدَيْهِ وَدَعَا
Һөйләне беҙгә [Мөсәддәд] әйтте, беҙгә [Хәммәд бин Зәид] [Ғабдул Ғәзиз бин Шөхәйб] [Әнәс] һәм [Юныс] [Цабит] [Әнәс] әйтте: «Ҡасан Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм хөтбә һөйләй ине, йома көнө, Аллаһ, мал - дөйә - һәләк булды. ә тормош юҡҡа сыҡты -ауыр булып китте-, шуға күрә Аллаһтан доға ҡылығыҙ, беҙҙең өсөн һыу ебәрһен'. Пәйғәмбәребеҙ шунан һуң аламаҡтарын күтәреп доға ҡылды.
