Imam Bukhari : 801
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ أَنَّهُ قَالَصَلَّى لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَاةَ الصُّبْحِ بِالْحُدَيْبِيَةِ عَلَى إِثْرِ سَمَاءٍ كَانَتْ مِنْ اللَّيْلَةِ فَلَمَّا انْصَرَفَ أَقْبَلَ عَلَى النَّاسِ فَقَالَ هَلْ تَدْرُونَ مَاذَا قَالَ رَبُّكُمْ قَالُوا اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ أَصْبَحَ مِنْ عِبَادِي مُؤْمِنٌ بِي وَكَافِرٌ فَأَمَّا مَنْ قَالَ مُطِرْنَا بِفَضْلِ اللَّهِ وَرَحْمَتِهِ فَذَلِكَ مُؤْمِنٌ بِي وَكَافِرٌ بِالْكَوْكَبِ وَأَمَّا مَنْ قَالَ بِنَوْءِ كَذَا وَكَذَا فَذَلِكَ كَافِرٌ بِي وَمُؤْمِنٌ بِالْكَوْكَبِ
Беҙ [Ғабдуллаһ бин Мәсләмәгә] [Мәликтән] [Сәлих бин Ҡайсандан] [Ғабдуллаһ бин Ғотбах бин Мәсғүдтән] [Зәид бин Халид Әл-Джухайниҙан] һөйләнек, ул: «Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи тоубиждайә ғәләйһис-сәләм. ямғыр яуҙы. Һөйләп бөткәс, йөҙөн халыҡҡа борҙо ла: — Һеҙҙең Раббығыҙ нимә тигәнен беләһегеҙме? Халыҡ: «Аллаһ һәм Уның рәсүле яҡшыраҡ белә», — тип яуап биргән. Ул әйтте: «-Аллаһ әйтә-: «Бөгөн иртән Миңә иман килтергән ҡолдарым бар, кәферҙәр ҙә бар. Аллаһ Тәғәләнең рәхмәте һәм Уның рәхмәте арҡаһында беҙгә ямғыр яуа, тигән кеше, тимәк, ул Миңә иман килтергән, йондоҙҙарға ышанмаған кеше. Ә инде: «Ямғыр теге йәки был йондоҙ арҡаһында яуа», - тигәндәргә килгәндә, ул Миңә инҡар иткән һәм йондоҙҙарға иман килтергән''.
Imam Bukhari : 802
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ سَمِعَ يَزِيدَ بْنَ هَارُونَ قَالَ أَخْبَرَنَا حُمَيْدٌ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَأَخَّرَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ ذَاتَ لَيْلَةٍ إِلَى شَطْرِ اللَّيْلِ ثُمَّ خَرَجَ عَلَيْنَا فَلَمَّا صَلَّى أَقْبَلَ عَلَيْنَا بِوَجْهِهِ فَقَالَ إِنَّ النَّاسَ قَدْ صَلَّوْا وَرَقَدُوا وَإِنَّكُمْ لَنْ تَزَالُوا فِي صَلَاةٍ مَا انْتَظَرْتُمْ الصَّلَاةَ
Беҙгә [Ғабдуллаһ бин Мөнир], ул [Йәзид бин Харун] әйткәнен ишеткәнен һөйләне, беҙгә [Хөмәйд] [Әнәс бин Мәлик] әйтте: «Бер төндә Аллаһ Рәсүле төн уртаһына тиклем намаҙҙы тамамланы, һуңынан ул беҙҙе ҡаршы алырға сыҡты. Намаҙҙан һуң ул беҙгә табан боролоп: «Кешеләр намаҙ уҡып бөттө лә, һуңынан йоҡлап китәләр», — тине. Ә һин намаҙ уҡылыуын көткәнсе намаҙ иҫәбендә ҡаласаҡһың.
Imam Bukhari : 803
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ عَنْ هِنْدٍ بِنْتِ الْحَارِثِ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ إِذَا سَلَّمَ يَمْكُثُ فِي مَكَانِهِ يَسِيرًاقَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَنُرَى وَاللَّهُ أَعْلَمُ لِكَيْ يَنْفُذَ مَنْ يَنْصَرِفُ مِنْ النِّسَاءِ وَقَالَ ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ أَخْبَرَنَا نَافِعُ بْنُ يَزِيدَ قَالَ أَخْبَرَنِي جَعْفَرُ بْنُ رَبِيعَةَ أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ كَتَبَ إِلَيْهِ قَالَ حَدَّثَتْنِي هِنْدُ بِنْتُ الْحَارِثِ الْفِرَاسِيَّةُ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَتْ مِنْ صَوَاحِبَاتِهَا قَالَتْ كَانَ يُسَلِّمُ فَيَنْصَرِفُ النِّسَاءُ فَيَدْخُلْنَ بُيُوتَهُنَّ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَنْصَرِفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَخْبَرَتْنِي هِنْدُ الْفِرَاسِيَّةُ وَقَالَ عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَتْنِي هِنْدُ الْفِرَاسِيَّةُ وَقَالَ الزُّبَيْدِيُّ أَخْبَرَنِي الزُّهْرِيُّ أَنَّ هِنْدَ بِنْتَ الْحَارِثِ الْقُرَشِيَّةَ أَخْبَرَتْهُ وَكَانَتْ تَحْتَ مَعْبَدِ بْنِ الْمِقْدَادِ وَهُوَ حَلِيفُ بَنِي زُهْرَةَ وَكَانَتْ تَدْخُلُ عَلَى أَزْوَاجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَتْنِي هِنْدُ الْقُرَشِيَّةُ وَقَالَ ابْنُ أَبِي عَتِيقٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ هِنْدٍ الْفِرَاسِيَّةِ وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَهُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ امْرَأَةٍ مِنْ قُرَيْشٍ حَدَّثَتْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Беҙгә әйтелгән [Әбү Әл Вәлид] беҙгә [Ибраһим бин Сәғд] беҙгә [Әз Зөһри] [Һинд бинт Әл Хәрис] [Өммө Сәләмә], Пәйғәмбәребеҙ сәләм биреп бөткәс, бер мәлгә үҙ урынында ҡалған, тип әйткән. Ибн Шиһаб әйткән: «Беҙҙеңсә, - һәм Аллаһ яҡшыраҡ белә, был ҡатын-ҡыҙға шанс булһын өсөн», - тигән. Һәм [Ибн Әбү Мәрйәм] әйтте; беҙгә хәбәр итте [Нәфи бин Йәзид] әйтте, миңә [Джәфәр бин Рәбиғәгә] [Ибн Шиһабтың] уға хат яҙғанын хәбәр итте; - тип һөйләне миңә [Һинд бинт Әл Харитс Әл Фирасийә] [Өммө Сәләмдән] пәйғәмбәребеҙҙең ҡатыны саллаллаһу ғәләйһиссәләм - ул Өммө Сәләмдең дуҫы булған - ул әйтте: «Һеҙҙе сәләмләгәндә, ҡатындар Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм булғанға тиклем үҙ өйҙәренә ҡайтып йүгерҙе. [Ибн Ваһаб] әйтте; [Юныстан] [Ибнү Шиһабтан] миңә [Һинд Әл Фирасийә] хәбәр итте. Һәм [Усман бин Ғүмәр] әйтте; беҙгә [Юныс] [Әз Зөһри] миңә [Һинд Әл Фирасийә] һөйләне. Һәм [Әз Зөбәйди] әйтте; - тип һөйләне миңә [Әз Зөһри] [Һинд бинт Әл Харис Әл Фирасийә] уға - ул ваҡытта был ҡатын Мәббәд бин Әл Миҡдадтың ҡатыны булған, уның союздашы Бану Зөһрә- Һинд йыш ҡына пәйғәмбәребеҙҙең ҡатындарына ҡунаҡҡа килгән. Һәм [Сыуғәйеп] былай тине; [Әз Зөһри] миңә [Һинд Әл Фирасийә] һөйләне. Һәм [Ибн Әбү Ғәтиҡ] әйтте; [Әз Зөһриҙән] [Һинд Әл Фирасийә]нән. Һәм [Әл-Ләйетс] әйтте: ул миңә [Яхъя бин Сәғиткә] ул уға [Ибн Шиһабтан] Ҡөрәйш ырыуынан [ҡатын-ҡыҙҙан] һөйләне, ул уға Пәйғәмбәребеҙҙән һөйләне, саллаллаһу ғәләйһи үсалләм.
Imam Bukhari : 804
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدِ بْنِ مَيْمُونٍ قَالَ حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ يُونُسَ عَنْ عُمَرَ بْنِ سَعِيدٍ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ عَنْ عُقْبَةَ قَالَصَلَّيْتُ وَرَاءَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْمَدِينَةِ الْعَصْرَ فَسَلَّمَ ثُمَّ قَامَ مُسْرِعًا فَتَخَطَّى رِقَابَ النَّاسِ إِلَى بَعْضِ حُجَرِ نِسَائِهِ فَفَزِعَ النَّاسُ مِنْ سُرْعَتِهِ فَخَرَجَ عَلَيْهِمْ فَرَأَى أَنَّهُمْ عَجِبُوا مِنْ سُرْعَتِهِ فَقَالَ ذَكَرْتُ شَيْئًا مِنْ تِبْرٍ عِنْدَنَا فَكَرِهْتُ أَنْ يَحْبِسَنِي فَأَمَرْتُ بِقِسْمَتِهِ
Беҙгә әйтелгән [Мөхәммәт бин Ғөбәйд бин Мәймүн] әйтте, беҙгә [Ғиса бин Юныс] [Ғүмәр бин Сәғит] әйтте, миңә [Ибн Әбү Әүәлкә] [Уҡба] әйтте: «Мин бер ваҡыт Әсрҙән намаҙ уҡыным. Мәҙинә. Сәләм биргәндән һуң, халыҡтың муйыны аша ҡайһы бер ҡатындарының бүлмәләренә табан атлағанда, ҡапыл ашығып торҙо. Халыҡ уның ашығыуына аптырап ҡалды. Шунан һуң ул тағы ла халыҡты ҡаршы алырға сыҡты һәм халыҡтың аптырап ҡалыуын күрҙе. Шуға күрә ул: «Беҙҙә булған бер алтынды хәтерләйем», — тигән. Мин ҡурҡтым, был мине борсой, шуға күрә мин уны таратырға ҡуштым'.
Imam Bukhari : 805
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ الْأَسْوَدِ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِلَا يَجْعَلْ أَحَدُكُمْ لِلشَّيْطَانِ شَيْئًا مِنْ صَلَاتِهِ يَرَى أَنَّ حَقًّا عَلَيْهِ أَنْ لَا يَنْصَرِفَ إِلَّا عَنْ يَمِينِهِ لَقَدْ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَثِيرًا يَنْصَرِفُ عَنْ يَسَارِهِ
Беҙгә [Әбү Әл Вәлид] әйтте, беҙгә [Сөйбә] [Сөләймән] [Ғүмәрә бин Ғүмәйер] [Әл-Әсүд] әйтте, [Ғабдулла] әйтте: «Һеҙҙең берегеҙ ҙә шайтанға намаҙын боҙорға әҙ генә лә мөмкинлек бирмәһен». Ул уң яғынан башҡа бер кем дә сығып китергә тейеш түгел тигән фекерҙә ине, мин Пәйғәмбәребеҙҙең йыш ҡына һул яғынан сығып киткәнен күрҙем.
Imam Bukhari : 806
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي نَافِعٌ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي غَزْوَةِ خَيْبَرَ مَنْ أَكَلَ مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ يَعْنِي الثُّومَ فَلَا يَقْرَبَنَّ مَسْجِدَنَا
Беҙгә [Мусаддад] әйтте, беҙгә [Йәһйә] [Ғөбәйҙуллаһ] әйтте, миңә [Нәфи] [Ибн Ғүмәр] радлиаллаһу әнһүмәнән әйтелде, тип, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм был Хәйверсәттән һуғыш ваҡытында әйтте: «Кил: беҙҙең мәсет янында'.
Imam Bukhari : 807
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَاصِمٍ قَالَ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ قَالَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَكَلَ مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ يُرِيدُ الثُّومَ فَلَا يَغْشَانَا فِي مَسَاجِدِنَاقُلْتُ مَا يَعْنِي بِهِ قَالَ مَا أُرَاهُ يَعْنِي إِلَّا نِيئَهُ وَقَالَ مَخْلَدُ بْنُ يَزِيدَ عَنْ ابْنِ جُرَيْجٍ إِلَّا نَتْنَهُ
Беҙгә әйтелде [Ғабдуллаһ бин Мөхәммәт] әйтте, беҙгә әйтелде [Әбү Әшим] әйтте, беҙгә хәбәр ителде [Ибн Джүрәйж] әйтте, миңә хәбәр ителде [Әсә] әйтте: «Мин ишеттем [Джәбир бин Ғабдуллаһ] әйтте: «Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм әйтте: ағас, - мәғәнәһе һарымһаҡ-, тимәк, ул беҙгә мәсеттәрҙә килмәһен беҙҙең'. Мин: «Был һүҙҙәр менән нимә әйтергә теләй?» Шулай итеп, Джәбир яуап бирҙе: «Мин уның сей -бешмәгән- башҡа нимә әйтергә теләгәнен күрмәйем». [Мәхәллад бин Йәзид] [Ибн Джүрәйждән]: «Сейҙәренән башҡа», — тигән.
Imam Bukhari : 808
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ زَعَمَ عَطَاءٌ أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِزَعَمَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَكَلَ ثُومًا أَوْ بَصَلًا فَلْيَعْتَزِلْنَا أَوْ قَالَ فَلْيَعْتَزِلْ مَسْجِدَنَا وَلْيَقْعُدْ فِي بَيْتِهِ وَأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُتِيَ بِقِدْرٍ فِيهِ خَضِرَاتٌ مِنْ بُقُولٍ فَوَجَدَ لَهَا رِيحًا فَسَأَلَ فَأُخْبِرَ بِمَا فِيهَا مِنْ الْبُقُولِ فَقَالَ قَرِّبُوهَا إِلَى بَعْضِ أَصْحَابِهِ كَانَ مَعَهُ فَلَمَّا رَآهُ كَرِهَ أَكْلَهَا قَالَ كُلْ فَإِنِّي أُنَاجِي مَنْ لَا تُنَاجِيوَقَالَ أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ وَهْبٍ أُتِيَ بِبَدْرٍ وَقَالَ ابْنُ وَهْبٍ يَعْنِي طَبَقًا فِيهِ خَضِرَاتٌ وَلَمْ يَذْكُرِ اللَّيْثُ وَأَبُو صَفْوَانَ عَنْ يُونُسَ قِصَّةَ الْقِدْرِ فَلَا أَدْرِي هُوَ مِنْ قَوْلِ الزُّهْرِيِّ أَوْ فِي الْحَدِيثِ
Беҙгә әйтелгән [Сәғит бин Ғөфәйер] әйтте, беҙгә [Ибнү Вахб] [Юныстан] [Ибн Шиһабтан] әйтелгән, [Ата] ышана, тип [Джәбир бин Ғабдулла] ышана, тип пәйғәмбәр саллаллаһу ғәләйһи үсалләм әйтте: «Кем беҙҙе алыҫҡа ебәрһәгеҙ, уны йә» Йәки: «Беҙҙең мәсеттән ситтә торһон, өйөндә тыныс ҡына ултырһын», — тигән. Һәм пәйғәмбәребеҙгә бер ваҡыт кәбеҫтә кеүек йәшелсәләр һалынған ҡаҙан бирелгәнен. Шунан нимәлер еҫкәп, ул һуңынан был турала һораны һәм уға яңылыҡтар бирҙеләр тураһында beau. Шуға күрә ул: «Эскә ташлағыҙ!» атап әйткәндә, уның менән бергә булған дуҫтарына. Уны ашарға теләмәгәндәрен күреп: «Ашағыҙ! Ысынында, мин һин һөйләшмәгән кеше менән һөйләшә инем». [Әхмәт бин Сәлих] [Ибнү Ваһабтан]: «Бәҙер һуғышында уны биргәндәр», — тигән... Ибнү: «Был йәшелсә менән тултырылған һауыт», — тигән. Әммә [Юныстан] килгән [Әл-Ләйетс] һәм [Әбү Шәфүән] мискә тураһында һүҙ ҡуҙғатмаған, Әз Зөһри нимә тигәнен дә, хәҙистең шулай мөхәррирләнгәнен дә белмәйем».
Imam Bukhari : 809
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ قَالَ سَأَلَ رَجُلٌ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍمَا سَمِعْتَ نَبِيَّ اللَّه صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي الثُّومِ فَقَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ أَكَلَ مِنْ هَذِهِ الشَّجَرَةِ فَلَا يَقْرَبْنَا أَوْ لَا يُصَلِّيَنَّ مَعَنَا
Һөйләне беҙгә [Әбү Мәғмәр] әйтте, һөйләне беҙгә [Ғабдул Вариц] [Ғәбдел Әзиз] әйтте: «Бер кеше [Әнәс бин Мәликтән]: «Һин пәйғәмбәребеҙҙән һарымһаҡ тураһында ниндәй һүҙҙәр ишеттең?» Әнәс бин Мәлик яуап бирә: «Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Кем был ағастан ашаһа, бер ҡасан да беҙгә яҡынлашмаҫҡа, беҙҙең менән бергә намаҙ уҡымаҫҡа тейеш», — тигән.
Imam Bukhari : 810
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى قَالَ حَدَّثَنِي غُنْدَرٌ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ سُلَيْمَانَ الشَّيْبَانِيَّ قَالَ سَمِعْتُ الشَّعْبِيَّ قَالَ أَخْبَرَنِي مَنْ مَرَّمَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى قَبْرٍ مَنْبُوذٍ فَأَمَّهُمْ وَصَفُّوا عَلَيْهِ فَقُلْتُ يَا أَبَا عَمْرٍو مَنْ حَدَّثَكَ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ
Был беҙгә әйтелгән [Мөхәммәт бин Әл Мусанна] әйтте, был миңә әйтелгән [Ғүндер] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Сөйбә] әйтте, мин ишеттем [Сөләймән Асы Сәйбәни] әйтте, мин ишеттем [Эш Сәйәби] әйтте: «Был миңә хәбәр ителде [кеше менән йөрөгән сәйәхәллә] айырым ҡәбер, һуңынан ул уларҙы намаҙға алып барҙы һәм халыҡ рәттәр төҙөп, ҡәбер өсөн доға ҡылды'. Шуға күрә мин: «Эй, Әбү Әмрү, был хаҡта һиңә кем һөйләне?» Ул: «Ибн Ғәббәс», — тип яуап бирҙе.
Imam Bukhari : 811
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنِي صَفْوَانُ بْنُ سُلَيْمٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْغُسْلُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَاجِبٌ عَلَى كُلِّ مُحْتَلِمٍ
Был беҙгә әйтелгән [Ғәли бин Ғабдулла] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Суфьян] әйтте, был миңә [Шәфүән бин Сөләйм] [Әсә бин Ясар] [Әбү Сәғит Әл Худри] пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи васаллам өсөн фарыз йома көнөндә әйтелгән: -балиг-'.
Imam Bukhari : 812
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو قَالَ أَخْبَرَنِي كُرَيْبٌ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَبِتُّ عِنْدَ خَالَتِي مَيْمُونَةَ لَيْلَةً فَقَامَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا كَانَ فِي بَعْضِ اللَّيْلِ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَوَضَّأَ مِنْ شَنٍّ مُعَلَّقٍ وُضُوءًا خَفِيفًا يُخَفِّفُهُ عَمْرٌو وَيُقَلِّلُهُ جِدًّا ثُمَّ قَامَ يُصَلِّي فَقُمْتُ فَتَوَضَّأْتُ نَحْوًا مِمَّا تَوَضَّأَ ثُمَّ جِئْتُ فَقُمْتُ عَنْ يَسَارِهِ فَحَوَّلَنِي فَجَعَلَنِي عَنْ يَمِينِهِ ثُمَّ صَلَّى مَا شَاءَ اللَّهُ ثُمَّ اضْطَجَعَ فَنَامَ حَتَّى نَفَخَ فَأَتَاهُ الْمُنَادِي يَأْذَنُهُ بِالصَّلَاةِ فَقَامَ مَعَهُ إِلَى الصَّلَاةِ فَصَلَّى وَلَمْ يَتَوَضَّأْقُلْنَا لِعَمْرٍو إِنَّ نَاسًا يَقُولُونَ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَنَامُ عَيْنُهُ وَلَا يَنَامُ قَلْبُهُ قَالَ عَمْرٌو سَمِعْتُ عُبَيْدَ بْنَ عُمَيْرٍ يَقُولُ إِنَّ رُؤْيَا الْأَنْبِيَاءِ وَحْيٌ ثُمَّ قَرَأَ{ إِنِّي أَرَى فِي الْمَنَامِ أَنِّي أَذْبَحُكَ }
Һөйләне беҙгә [Ғәли бин Ғабдулла] әйтте, һөйләне беҙгә [Суфьян] [Ғәмру] әйтте, һөйләне миңә [Ҡурайб] [Ибн Ғаббастан] радлиаллаһу әнһүмә әйтте: «Бер төндә мин еңгәмдең өйөндә ҡалдым, Мәймүнә? радиаллаһу 'анха. Һуңынан пәйғәмбәребеҙ йоҡларға ятты һәм төндөң бер өлөшөндә тағы ла уянды, еңелсә эленеп ҡуйылған ғәрибәнән тәһәрәт алды -'Әмру бик минималь булды -ҡулланылған һыу- -. Шунан ул намаҙ уҡырға торҙо, мин шунан торҙом; тәһәрәт алған кеүек тәһәрәт алыу. Шунан мин килеп, уның һул яғына баҫтым, әммә ул шунан мине уң яғына күсерҙе. Ул һуңынан Аллаһы Тәғәлә теләгәнсә намаҙ уҡыны -мәңгелеккә-, һуңынан хырылдағансы йоҡлап ята. Шунан һуң иртәнге намаҙ ваҡыты еткәнен хәбәр иткән мөғәҙин килде. Шунан мөғәҙин менән башҡаса тәһәрәтләнмәйенсә намаҙ уҡырға сығып китә. Беҙ Әмруҙан һораныҡ: «Кешеләр Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм -йоҡлағанда- күҙҙәре йоҡлаған, ә күңеле йоҡламаған, тиҙәр». Шулай итеп, Ғәмру яуап бирҙе: «Мин Ғөбәйд бин Ғүмәйерҙең: «Ысынлап та, пәйғәмбәрҙәрҙең төштәре вәхиҙәр», — тигәнен ишеттем. Шунан һуң ул Аллаһтың һүҙҙәрен уҡыны: «-Ысынлап та, мин төшөмдә һине һуйғанымды күрҙем-» -Ҡс. Аш Шаффат: 102-.
Imam Bukhari : 813
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ جَدَّتَهُ مُلَيْكَةَ دَعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِطَعَامٍ صَنَعَتْهُ فَأَكَلَ مِنْهُ فَقَالَ قُومُوا فَلِأُصَلِّيَ بِكُمْ فَقُمْتُ إِلَى حَصِيرٍ لَنَا قَدْ اسْوَدَّ مِنْ طُولِ مَا لَبِثَ فَنَضَحْتُهُ بِمَاءٍ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْيَتِيمُ مَعِي وَالْعَجُوزُ مِنْ وَرَائِنَا فَصَلَّى بِنَا رَكْعَتَيْنِ
Беҙгә [Исмәғил] әйтте, миңә [Мәликкә] [Исхаҡ бин Ғабдулла бин Әбү Талхахтан] [Әнәс бин Мәликтән] әйтелде, уның өләсәһе, Кампурка, Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи үсәлламды үҙе бешергән ашҡа саҡырҙы. Ул һуңынан уны ашап: «Тор, мин һинең намаҙыңды уҡыйым», — тигән. Шулай итеп, ҡара төҫтәге, йыш ҡулланғандан туҙған матыбыҙға баҫтым. Шунан матҡа һыу һиптем, шунан Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм уның өҫтөнә баҫты. Шулай итеп, мин һәм үҙебеҙҙә йәшәгән етем бала уның артындағы рәтте ҡыҫтыҡ, ә өләсәйебеҙ беҙҙең артта торҙо. Артабан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм беҙҙе ике рәҡәғәт намаҙҙа етәкләне.
Imam Bukhari : 814
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَنَّهُ قَالَأَقْبَلْتُ رَاكِبًا عَلَى حِمَارٍ أَتَانٍ وَأَنَا يَوْمَئِذٍ قَدْ نَاهَزْتُ الِاحْتِلَامَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي بِالنَّاسِ بِمِنًى إِلَى غَيْرِ جِدَارٍ فَمَرَرْتُ بَيْنَ يَدَيْ بَعْضِ الصَّفِّ فَنَزَلْتُ وَأَرْسَلْتُ الْأَتَانَ تَرْتَعُ وَدَخَلْتُ فِي الصَّفِّ فَلَمْ يُنْكِرْ ذَلِكَ عَلَيَّ أَحَدٌ
Беҙгә [Ғабдулла бин Мәсләмә] [Мәликтән] [Ибн Шиһабтан] [Ғөбәйҙулла бин Ғабдулла бин Үтбә] [Ибн Ғаббас] радлиаллаһу әнһүмәнән әйтелгән: «Бер көндө мин инә ишәккә атланып килдем, шул ваҡытта Иберт һәм сәғәттә. Ул ваҡытта Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм Минала күп кешеләр менән бергә намаҙ уҡый ине, алдында бер ниндәй ҙә диуар булманы. Шулай итеп, ҡайһы бер рәттәрҙең алдынан үттем. Шунан төшөп, ишәгемде ризыҡ эҙләргә рөхсәт иттем, мин шунан рәт рәтенә индем һәм бер кем дә мине шелтәләмәне'.
Imam Bukhari : 815
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ عَائِشَةَ قَالَتْ أَعْتَمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَالَ عَيَّاشٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْأَعْلَى حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْأَعْتَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْعِشَاءِ حَتَّى نَادَاهُ عُمَرُ قَدْ نَامَ النِّسَاءُ وَالصِّبْيَانُ فَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّهُ لَيْسَ أَحَدٌ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ يُصَلِّي هَذِهِ الصَّلَاةَ غَيْرُكُمْ وَلَمْ يَكُنْ أَحَدٌ يَوْمَئِذٍ يُصَلِّي غَيْرَ أَهْلِ الْمَدِينَةِ
Беҙгә [Әбү Әл Яман] әйтте, беҙгә [Сөғәйеп] [Әз Зөһриҙән] әйтте, миңә [Урва бин Әз Зөбәйер] әйтте, тип [Ғәйсиә] әйтте: «Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсәлләм бер ваҡыт төн еткәс, ғәйшә намаҙын тамамланы». [Айясы] әйтте; беҙгә һөйләне [Ғабдул Ғәлә] беҙгә [Мәғмәр] [Әз Зөһри] [Уруа] [Ғәйсә] радлиаллаһу әнһүмә, тип һөйләне: «Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи үсалләм бер тапҡыр ғәйшә намаҙын тамамланы, ҡасан был һуңғы төндә womm һәм балалар сығып китте. инде йоҡлай'. Ул һуңынан сығып: «Ер йөҙөндә йәшәүселәрҙән был намаҙҙы һинән башҡа бер кем дә уҡымай», — тигән. Һәм ул ваҡытта Мәҙинә халҡынан башҡа бер кем дә намаҙ уҡымаған.
Imam Bukhari : 816
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَابِسٍ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاقَالَ لَهُ رَجُلٌ شَهِدْتَ الْخُرُوجَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ وَلَوْلَا مَكَانِي مِنْهُ مَا شَهِدْتُهُ يَعْنِي مِنْ صِغَرِهِ أَتَى الْعَلَمَ الَّذِي عِنْدَ دَارِ كَثِيرِ بْنِ الصَّلْتِ ثُمَّ خَطَبَ ثُمَّ أَتَى النِّسَاءَ فَوَعَظَهُنَّ وَذَكَّرَهُنَّ وَأَمَرَهُنَّ أَنْ يَتَصَدَّقْنَ فَجَعَلَتْ الْمَرْأَةُ تُهْوِي بِيَدِهَا إِلَى حَلْقِهَا تُلْقِي فِي ثَوْبِ بِلَالٍ ثُمَّ أَتَى هُوَ وَبِلَالٌ الْبَيْتَ
Беҙгә [Ғәмру бин Ғәли] әйтте, әйтте беҙгә [Яхъя] әйтте, беҙгә һөйләне [Суфьян] миңә әйтте [Ғабдуррахман бин Ғәбис] әйтте, мин ишеттем, кемдер һораған [Ибн Ғәббәс] радилиалаһу әнһүмә, 'Һин ҡасан да булһа сығып киттеңме -намаҙ уҡыған Аллаһ менән?' Ул: «Эйе», — тип яуап бирҙе. Әгәр ҙә уның эргәһендәге вазифам булмаһа, ҡатнаша алмаҫ инем, моғайын - сөнки ул әле бәләкәй ине -. Ҡацир бин Аш Шалттың йорто янындағы ярайһы уҡ бейек урынға барып лекция уҡый, унан ҡатын-ҡыҙҙар янына бара. Ул һуңынан уларға кәңәш бирә, иҫкә төшөрә һәм саҙаҡа бирергә ҡуша. Шулай итеп, ҡатындар ҡулдарында һәм муйындарында булған нәмәләрҙе – алтын биҙәүестәрҙе – биреп, шунан Билалдың туҡымаһына һалып ҡуйҙылар, шунан һуң ул Билал менән Ҡәғбәтуллаға табан юлланды.
Imam Bukhari : 817
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْأَعْتَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْعَتَمَةِ حَتَّى نَادَاهُ عُمَرُ نَامَ النِّسَاءُ وَالصِّبْيَانُ فَخَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ مَا يَنْتَظِرُهَا أَحَدٌ غَيْرُكُمْ مِنْ أَهْلِ الْأَرْضِ وَلَا يُصَلَّى يَوْمَئِذٍ إِلَّا بِالْمَدِينَةِ وَكَانُوا يُصَلُّونَ الْعَتَمَةَ فِيمَا بَيْنَ أَنْ يَغِيبَ الشَّفَقُ إِلَى ثُلُثِ اللَّيْلِ الْأَوَّلِ
Һөйләне беҙгә [Әбү Әл Яман] әйтте, һөйләне беҙгә [Сөғәйеп] [Әз Зөһри] әйтте, миңә һөйләне ['Урва бин Әз Зөбәйер] [Ғәйсиә] радиаллаһу әнһә әйтте: «Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи үсалләм бер тапҡыр тамамланды ул нишәхте ат уға, уға, — Ҡатын-ҡыҙҙар, балалар мин йоҡлайым! Шунан һуң Аллаһ Илсеһе сығып: «Ер йөҙөндәге кешеләрҙән һинән башҡа бер кем дә ғәйшә намаҙын көтөп тормай», — тине. Һәм ул көндө Мәҙинә халҡынан башҡа бер кем дә намаҙ уҡыманы. Улар сиафаҡ ваҡыты тамамланыу менән төндөң тәүге өстән бер өлөшө араһында ғәйшә намаҙын уҡый.
Imam Bukhari : 818
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ حَنْظَلَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَاعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا اسْتَأْذَنَكُمْ نِسَاؤُكُمْ بِاللَّيْلِ إِلَى الْمَسْجِدِ فَأْذَنُوا لَهُنَّتَابَعَهُ شُعْبَةُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ مُجَاهِدٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Беҙгә әйтелгәнсә, [Ғөбәйҙуллаһ бин Муса] [Хәнжәлә] [Сәлим бин Ғабдулла] [Ибн Ғүмәр] радиаллаһу әнһүмәнән Пәйғәмбәребеҙҙән: «Әгәр ҙә ҡатындарығыҙ төндә мәсеткә барырға рөхсәт һораһа, уларға рөхсәт бирһәләр, был». Был хәҙисте [Сөйбә] [Әл-Ғәмәсиҙән] [Мөжәһиттән] [Ибн Ғүмәрҙән] Пәйғәмбәребеҙҙән саллаллаһу ғәләйһи үсәлламдан раҫлай.
Imam Bukhari : 819
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ حَدَّثَتْنِي هِنْدُ بِنْتُ الْحَارِثِ أَنَّ أُمَّ سَلَمَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَتْهَاأَنَّ النِّسَاءَ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُنَّ إِذَا سَلَّمْنَ مِنْ الْمَكْتُوبَةِ قُمْنَ وَثَبَتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ صَلَّى مِنْ الرِّجَالِ مَا شَاءَ اللَّهُ فَإِذَا قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ الرِّجَالُ
Һөйләне беҙгә [Ғабдуллаһ бин Мөхәммәт] беҙгә [Ғосман бин Ғүмәр] беҙгә [Юныс] [Әз Зөһри] әйтте, миңә [Һинд бинт Әл Харис] әйтте, [Өммө Сәләмә] пәйғәмбәребеҙҙең ҡатыны саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм уға әйтте, тип. васаллям әгәр улар фарҙлү намаҙын уҡып бөткән булһалар, тимәк, шунда уҡ сығып китәләр. Шул арала Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм һәм уның менән бергә намаҙ уҡыған ир-егеттәр Аллаһ теләгән ваҡытҡа тиклем өнһөҙ ҡалды. Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм тороп сығып киткәс, улар уның артынан эйәрҙеләр.
Imam Bukhari : 820
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ عَنْ مَالِكٍ ح و حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْإِنْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيُصَلِّي الصُّبْحَ فَيَنْصَرِفُ النِّسَاءُ مُتَلَفِّعَاتٍ بِمُرُوطِهِنَّ مَا يُعْرَفْنَ مِنْ الْغَلَسِ
Беҙгә [Ғабдуллаһ бин Мәсләмә] [Мәликтән] һөйләне. -Икенсе төрлө әйтелә- Беҙгә әйтелгән ['Ғабдуллаһ бин Йософ] әйтте, был беҙгә [Малик] хәбәр ителгән [Яхъя бин Сәғид] ['Әмрә бинт Ғабдуррахман] ['Ғәйсә] ул әйтте: 'Ҡасан Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм булған. йыйылыш йөҙҙәрен ҡаплап килә, бер кем дә белмәй, сөнки әле ҡараңғы».