Imam Bukhari : 621
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ جَعْفَرٍ عَنْ حُمَيْدٍ قَالَ سُئِلَ أَنَسُ بْنُ مَالِكٍهَلْ اتَّخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَاتَمًا فَقَالَ نَعَمْ أَخَّرَ لَيْلَةً صَلَاةَ الْعِشَاءِ إِلَى شَطْرِ اللَّيْلِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَيْنَا بِوَجْهِهِ بَعْدَ مَا صَلَّى فَقَالَ صَلَّى النَّاسُ وَرَقَدُوا وَلَمْ تَزَالُوا فِي صَلَاةٍ مُنْذُ انْتَظَرْتُمُوهَا قَالَ فَكَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى وَبِيصِ خَاتَمِهِ
boletšwe go rena [Qutaibah] o boletše, e boditšwe go rena [Isma'il bin Ja'far] go tšwa go [Humaid] o itše, ' [Anas bin Malik] o ile a botšišwa gore, 'Na Morongwa wa Allah o be a apere palamonwana? ’ Ka gona a araba, ‘Ee. O kile a fetša thapelo ya Isha go fihla bošegogare, ke moka ka morago ga thapelo a lebana le rena gomme a re: ‘Batho ba feditše go rapela gomme ba robetše, mola lena le tla dula le bala dithapelo tša lena le letile gore di phethwe’. Anas bin Malik o rile, 'Ka nnete, ka nako yeo ke bone go phadima ga palamonwana ya gagwe'.
Imam Bukhari : 622
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ قَالَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُطَرِّفٍ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ غَدَا إِلَى الْمَسْجِدِ وَرَاحَ أَعَدَّ اللَّهُ لَهُ نُزُلَهُ مِنْ الْجَنَّةِ كُلَّمَا غَدَا أَوْ رَاحَ
boletšwe go rena ['Ali bin 'Abdullah] o boletše, e boditšwe go rena [Yazid bin Harun] o boletše, e begilwe go rena [Muhammad bin Mutharrif] go tšwa go [Zaid bin Aslam] go tšwa go ['Atha bin Yasar] go tšwa go [Abu Hurairah] go tšwa go Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam o rile: 'Mang le mang yo a tlago mošate mesong le mantšiboa, ke moka Allah o tla mo nea bodulo bjo bobotse legodimong nako le nako ge a eya moo. mošate mesong le mantšiboa'.
Imam Bukhari : 623
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَالِكٍ ابْنِ بُحَيْنَةَ قَالَ مَرَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِرَجُلٍ قَالَ ح و حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ يَعْنِي ابْنَ بِشْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا بَهْزُ بْنُ أَسَدٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ أَخْبَرَنِي سَعْدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ سَمِعْتُ حَفْصَ بْنَ عَاصِمٍ قَالَسَمِعْتُ رَجُلًا مِنْ الْأَزْدِ يُقَالُ لَهُ مَالِكُ ابْنُ بُحَيْنَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى رَجُلًا وَقَدْ أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ فَلَمَّا انْصَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَاثَ بِهِ النَّاسُ وَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصُّبْحَ أَرْبَعًا الصُّبْحَ أَرْبَعًاتَابَعَهُ غُنْدَرٌ وَمُعَاذٌ عَنْ شُعْبَةَ فِي مَالِكٍ وَقَالَ ابْنُ إِسْحَاقَ عَنْ سَعْدٍ عَنْ حَفْصٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ ابْنِ بُحَيْنَةَ وَقَالَ حَمَّادٌ أَخْبَرَنَا سَعْدٌ عَنْ حَفْصٍ عَنْ مَالِكٍ
boletšwe go rena ['Abdul 'Aziz bin 'Abdullah] o boletše, e boditšwe go rena [Ibrahim bin Sa'd] go tšwa go [tatagwe] go tšwa go [Hafsh bin 'Ashim] go tšwa go ['Abdullah bin Malik Ibn Buhainah] o itše, 'Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam o kile a feta Morongwa wa Allah.' -ka tsela e nngwe e boletšwe- O mpoditše ['Abdurrahman] -e lego Ibn Bisyr- o boletše, o re boditše [Bahz bin Asad] o boletše, o re boditše [Syu'bah] o boletše, o mpoditše [Sa'd bin Ibrahim] o rile, Ke kwele [Hafsh bin 'Ashim] a re, Ke kwele monna go tšwa Al Azdi yo a tsebjago bjalo ka [Malik Ibn Buhainah] a re, gore Rasulullah shallallahu 'alaihi Wasallam o kile a bona monna a rapela di-rak'ah tše pedi le ge iqamah e be e boletšwe. Ka morago ga ge a feditše go rapela, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam o ile a re go yena: ‘Na o rapetše di-rak’ah tše nne tša thapelo ya Fajr? Na o rapetše di-rak'ah tše nne tša dithapelo tša Fajr?' Hadith ye e ile ya tiišetšwa ke [Ghundar] le [Mu’adz] go tšwa go [Syu’bah] historing ya [Malik]. Gomme [Ibn Ishaq] o boletše go tšwa go [Sa'd] go tšwa go [Hafsh] go tšwa go ['Abdullah bin Buhainah]. Gomme [Hammad] o rile, 'o re tsebišitše [Sa'd] go tšwa go [Hafsh] go tšwa go [Malik]'.
Imam Bukhari : 624
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصِ بْنِ غِيَاثٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ قَالَ كُنَّا عِنْدَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَذَكَرْنَا الْمُوَاظَبَةَ عَلَى الصَّلَاةِ وَالتَّعْظِيمَ لَهَا قَالَتْلَمَّا مَرِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَرَضَهُ الَّذِي مَاتَ فِيهِ فَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَأُذِّنَ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَقِيلَ لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ أَسِيفٌ إِذَا قَامَ فِي مَقَامِكَ لَمْ يَسْتَطِعْ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ وَأَعَادَ فَأَعَادُوا لَهُ فَأَعَادَ الثَّالِثَةَ فَقَالَ إِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَخَرَجَ أَبُو بَكْرٍ فَصَلَّى فَوَجَدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَفْسِهِ خِفَّةً فَخَرَجَ يُهَادَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ كَأَنِّي أَنْظُرُ رِجْلَيْهِ تَخُطَّانِ مِنْ الْوَجَعِ فَأَرَادَ أَبُو بَكْرٍ أَنْ يَتَأَخَّرَ فَأَوْمَأَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ مَكَانَكَ ثُمَّ أُتِيَ بِهِ حَتَّى جَلَسَ إِلَى جَنْبِهِ قِيلَ لِلْأَعْمَشِ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي وَأَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي بِصَلَاتِهِ وَالنَّاسُ يُصَلُّونَ بِصَلَاةِ أَبِي بَكْرٍ فَقَالَ بِرَأْسِهِ نَعَمْرَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ بَعْضَهُ وَزَادَ أَبُو مُعَاوِيَةَ جَلَسَ عَنْ يَسَارِ أَبِي بَكْرٍ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يُصَلِّي قَائِمًا
boditšwe go rena ['Umar bin Hafsh bin Ghiyats] o boletše, e boditšwe go nna [Tate] o boletše, e boditšwe go rena [Al A'masy] go tšwa go [Ibrahim] go tšwa go [Al Aswad] o itše, 'Re be re na le ['Aisyah] ge re be re botša ka bothata bja go tsenela thapelo ya phuthego le go e etiša pele.' Ka fao Aisyah o rile, 'Ge Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam a be a babja seo se ilego sa lebiša lehung la gagwe, nako ya thapelo e ile ya fihla gomme pitšo ya thapelo ya dirwa. Ke moka a re -go basadi ba gagwe-: 'Botša Abu Bakr gore a etele pele dithapelo le batho'. Ke moka gwa thwe go yena, 'Ka nnete, Abu Bakr ke motho yo a fokolago gomme o lla gabonolo -ge a bala Qur'an-.' A ka se kgone go tšea legato la maemo a Mong ka go eta pele batho ka thapelo'. O ile a boeletša seo a se boletšego, gomme le bona ba nea karabo e swanago. Se se ile sa tšwela pele ka makga a mararo, gomme mafelelong a re: ‘Le swana le basadi ba Josefa! Laela Abu Bakr go etelela pele thapelo. Ka gona Abu Bakr o ile a tšwa go etelela pele thapelo ya phuthego. Ke moka o ile a ikwa a le yo mofsa go se nene, ka fao a tšwa ka mošate a dikologilwe ke batho ba babedi, bjalo ka ge eka maoto a gagwe a mabedi a be a kgoma fase ka ge a be a babja. Ka go bona go ba gona ga gagwe, Abu Bakr o be a ikemišeditše go boela morago eupša Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam o ile a mo thibela ka go mo šupa gore a dule maemong a gagwe. Ke moka o ile a dula kgauswi le Abu Bakr'. Go boletšwe go Al A'masy, 'Na o ile a rapela gomme ka morago Abu Bakr a rapela a latela thapelo ya gagwe, gomme batho ba rapela ba latela thapelo ya Abu Bakr?' Ke moka Al A'masy o ile a araba ka gore 'Ee' ka go šišinya hlogo. [Abu Daud] le yena o e laodišitše go tšwa go [Syu’bah] go tšwa go [Al A’masy] ka karolo, gomme [Abu Mu’awiyah] o okeditše ka gore, ‘O rapela a dutše ka go le letshadi la Abu Bakr, mola Abu Bakr a rapela a eme’.
Imam Bukhari : 625
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى قَالَ أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ يُوسُفَ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ قَالَتْ عَائِشَةُلَمَّا ثَقُلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاشْتَدَّ وَجَعُهُ اسْتَأْذَنَ أَزْوَاجَهُ أَنْ يُمَرَّضَ فِي بَيْتِي فَأَذِنَّ لَهُ فَخَرَجَ بَيْنَ رَجُلَيْنِ تَخُطُّ رِجْلَاهُ الْأَرْضَ وَكَانَ بَيْنَ الْعَبَّاسِ وَرَجُلٍ آخَرَقَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِابْنِ عَبَّاسٍ مَا قَالَتْ عَائِشَةُ فَقَالَ لِي وَهَلْ تَدْرِي مَنْ الرَّجُلُ الَّذِي لَمْ تُسَمِّ عَائِشَةُ قُلْتُ لَا قَالَ هُوَ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ
Go boditšwe go rena [Ibrahim bin Musa] o boletše, go begilwe go rena [Hisyam] go tšwa go [Ma'mar] go tšwa go [Az Zuhri] o boletše, go begilwe go nna [Ubaidullah bin 'Abdullah] o rile, ['Aisyah] o rile, 'Ge bolwetši bja Moporofeta, sallallaahu 'alaihi wasallam, bo became and worse, o ile a kgopela tumelelo go tšwa go basadi ba gagwe gore a alafše ka ntlong ya ka. Ke moka o ile a dumelelwa. Ke moka o ile a tšwa a rwele ke banna ba babedi mola maoto a gagwe a sepela fase. Banna ba babedi e be e le 'Abbas le yo mongwe'. 'Ubaidullah o itše, 'Seo Aisyah a mpoditšego sona ke moka ke se boditše ['Abdullah bin 'Abbas], ka fao a re go nna, 'Na o a tseba gore monna yo mongwe yo leina la gagwe 'Aishah le sa bolelwago e be e le mang? ' Ka araba, 'Aowa'. Ibn Abbas o rile, 'Ke 'Ali bin Abu Talib'.
Imam Bukhari : 626
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ ابْنَ عُمَرَأَذَّنَ بِالصَّلَاةِ فِي لَيْلَةٍ ذَاتِ بَرْدٍ وَرِيحٍ ثُمَّ قَالَ أَلَا صَلُّوا فِي الرِّحَالِ ثُمَّ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَأْمُرُ الْمُؤَذِّنَ إِذَا كَانَتْ لَيْلَةٌ ذَاتُ بَرْدٍ وَمَطَرٍ يَقُولُ أَلَا صَلُّوا فِي الرِّحَالِ
Go boditšwe go rena [‘Abdullah bin Yusuf] o boletše, go begilwe go rena [Malik] go tšwa go [Nafi’], gore [Ibn ‘Umar] o kile a fa pitšo ya thapelo ka letšatši le le tonyago le la phefo. Ke moka a re, 'Rapela mo lefelong la gago la bodulo'. O ile a tšwela pele ka gore, ‘Ge bošego bo tonya kudu e bile bo na le pula, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam o ile a laela mu’adzin gore a re: ‘O swanetše go rapela lefelong la gago la bodulo’.
Imam Bukhari : 627
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ الْأَنْصَارِيِّ أَنَّ عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍكَانَ يَؤُمُّ قَوْمَهُ وَهُوَ أَعْمَى وَأَنَّهُ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهَا تَكُونُ الظُّلْمَةُ وَالسَّيْلُ وَأَنَا رَجُلٌ ضَرِيرُ الْبَصَرِ فَصَلِّ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِي بَيْتِي مَكَانًا أَتَّخِذُهُ مُصَلَّى فَجَاءَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَيْنَ تُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ فَأَشَارَ إِلَى مَكَانٍ مِنْ الْبَيْتِ فَصَلَّى فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
re boditše [Isma’il] o boletše, o mpoditše [Malik] go tšwa go [Ibn Shihab] go tšwa go [Mahmud bin Ar Rabi’ Al Ansari] gore [‘Itban bin Malik] e be e dutše e le moetapele wa thapelo bakeng sa batho ba gagwe. Gomme ka letšatši le lengwe o ile a re go Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam, ‘O Rasulullah, gantši go na le mašego ao a lego boso kudu gomme ditsela di na le leraga, le ge ke le motho yo a sa bonego gabotse. Ka lebaka le, ke go kgopela gore o rapele, mong wa ka, lefelong ka ntlong ya ka leo ke tlago le šomiša bjalo ka lefelo la thapelo. Ka fao Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam o ile a tla go yena ntlong ya gagwe. Ke moka a re: ‘Ke lefelo lefe leo o le ratago gore ke kgone go mo rapela’. Ka fao o ile a šupa lefelo ka ntlong ya gagwe, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ke moka a rapela lefelong leo'.
Imam Bukhari : 628
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْحَمِيدِ صَاحِبُ الزِّيَادِيِّ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الْحَارِثِ قَالَ خَطَبَنَا ابْنُ عَبَّاسٍفِي يَوْمٍ ذِي رَدْغٍ فَأَمَرَ الْمُؤَذِّنَ لَمَّا بَلَغَ حَيَّ عَلَى الصَّلَاةِ قَالَ قُلْ الصَّلَاةُ فِي الرِّحَالِ فَنَظَرَ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ فَكَأَنَّهُمْ أَنْكَرُوا فَقَالَ كَأَنَّكُمْ أَنْكَرْتُمْ هَذَا إِنَّ هَذَا فَعَلَهُ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنِّي يَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهَا عَزْمَةٌ وَإِنِّي كَرِهْتُ أَنْ أُحْرِجَكُمْوَعَنْ حَمَّادٍ عَنْ عَاصِمٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ نَحْوَهُ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ كَرِهْتُ أَنْ أُؤَثِّمَكُمْ فَتَجِيئُونَ تَدُوسُونَ الطِّينَ إِلَى رُكَبِكُمْ
re boditše ['Abdullah bin 'Abdul Wahhab] o boletše, o re boditše [Hammad bin Zaid] o boletše, o re boditše ['Abdul Hamid] mogwera wa gagwe Az Zayadi, o rile, ke kwele ['Abdullah bin Al Harith] a re, 'Ka letšatši leo tsela e bego e tletše ka meetse le leraga ka lebaka la pula, [Ibn 'Abbas] o ile a neela thero go rena. Ge mu'adzin a re 'Hayya 'Alashshalaah' - Etlang rapela - o ile a mo laela gore a re: 'Rapela ka magaeng a bona ka go latelana'. Ka gona batho ba be ba lebelelana bjalo ka ge eka ba a latola. Ka gona Ibn ‘Abbas o itše, ‘Go bjalo ka ge eka o latola taba ye. Ka nnete, selo sa mohuta wo se dirilwe ke motho yo mokaone go mpheta, e lego Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam. Gomme ka nnete ke tlamo -'azimah- gomme ke dikadika go go utollela yona'. Gomme go tšwa go [Hammad] go tšwa go ['Ashim] go tšwa go ['Abdullah bin Al Harith] go tšwa go [Ibn 'Abbas] ka mokgwa woo. Eupša o okeditše ka gore Ibn 'Abbas o rile, 'Ga ke nyake go go dira sebe, o tla thapelong mola mangwele a gago a tletše leraga.'
Imam Bukhari : 629
حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ عَنْ يَحْيَى عَنْ أَبِي سَلَمَةَ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا سَعِيدٍ الْخُدْرِيَّ فَقَالَجَاءَتْ سَحَابَةٌ فَمَطَرَتْ حَتَّى سَالَ السَّقْفُ وَكَانَ مِنْ جَرِيدِ النَّخْلِ فَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْجُدُ فِي الْمَاءِ وَالطِّينِ حَتَّى رَأَيْتُ أَثَرَ الطِّينِ فِي جَبْهَتِهِ
re boditše [Muslim bin Ibrahim] o boletše, o re boditše [Hisyam] go tšwa go [Yahya] go tšwa go [Abu Salamah] o itše, 'Ke botšišitše [Abu Sa'id Al Khudri] -ka Lailatul Qadar-'. Ke moka a araba ka gore, 'Ka letšatši le lengwe go be go na le maru a mantši - a maru - gomme ka morago pula ya na kudu go fihlela marulelo a mošate a dutlela ka meetse a pula.' Ka nako yeo marulelo a be a sa dirilwe ka matlakala a mopalema wa date. Ge thapelo e be e dirwa, ke ile ka bona Morongwa wa Allah (kgotso le ditšhegofatšo tša Allaah di be le yena) a khuname godimo ga meetse le leraga go fihlela ditšhila tša leraga di tšwelela phatleng ya gagwe.
Imam Bukhari : 630
حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ سِيرِينَ قَالَ سَمِعْتُ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُقَالَ رَجُلٌ مِنْ الْأَنْصَارِ إِنِّي لَا أَسْتَطِيعُ الصَّلَاةَ مَعَكَ وَكَانَ رَجُلًا ضَخْمًا فَصَنَعَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَعَامًا فَدَعَاهُ إِلَى مَنْزِلِهِ فَبَسَطَ لَهُ حَصِيرًا وَنَضَحَ طَرَفَ الْحَصِيرِ فَصَلَّى عَلَيْهِ رَكْعَتَيْنِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ آلِ الْجَارُودِ لِأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي الضُّحَى قَالَ مَا رَأَيْتُهُ صَلَّاهَا إِلَّا يَوْمَئِذٍ
re boditše [Adam] o boletše, o re boditše [Syu’bah] o boletše, o re boditše [Anas bin Sirin] o rile, Ke kwele [Anas bin Malik] a re, ‘Monna yo a tšwago Ansar o rile, ‘Nka se kgone go rapela le wena’. Monna yoo e be e le monna yo mogolo. O ile a lokišetša Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam dijo, ke moka a mo laletša gore a tle ntlong ya gagwe, ke moka a phurolla mopete gomme a o gaša ka meetse gore a o šomiše thapelo. Ka morago ga moo o ile a rapela di-rak’ah tše pedi mo mopete.' Monna yo mongwe go tšwa lapeng la Al Jarud o ile a re go Anas bin Malik, 'Na Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam o dirile thapelo ya Dluha?' Anas bin Malik o ile a araba ka gore, 'Ga se nke ka mmona a dira seo ntle le ka letšatši leo'.
Imam Bukhari : 631
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ هِشَامٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي قَالَ سَمِعْتُ عَائِشَةَعَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ إِذَا وُضِعَ الْعَشَاءُ وَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَابْدَءُوا بِالْعَشَاءِ
re boditše [Musaddad] o boletše, o re boditše [Yahya] go tšwa go [Hisham] o boletše, o boditše [ntate wa ka] go nna, o rile: 'Ke kwele ['Aisyah radliallahu 'anhu] a re,, go tšwa go Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam o rile: 'Ge dijo tša mantšiboa di filwe mola thapelo ya phuthego e bušeditšwe iqamat, ke moka o je mathomo'.
Imam Bukhari : 632
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا قُدِّمَ الْعَشَاءُ فَابْدَءُوا بِهِ قَبْلَ أَنْ تُصَلُّوا صَلَاةَ الْمَغْرِبِ وَلَا تَعْجَلُوا عَنْ عَشَائِكُمْ
Go boditšwe go rena [Yahya bin Bukair] o boletše, go boditšwe go rena [Al Laits] go tšwa go ['Uqail] go tšwa go [Ibn Shihab] go tšwa go [Anas bin Malik radliallahu 'anhu] gore Morongwa wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Ge dijo tša mantšiboa di filwe, ke moka o di je pele pele o dira thapelo ya Maghrib.' Gomme o se ke wa kitimela go fetša dijo tša gago'.
Imam Bukhari : 633
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ عَنْ أَبِي أُسَامَةَ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا وُضِعَ عَشَاءُ أَحَدِكُمْ وَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَابْدَءُوا بِالْعَشَاءِ وَلَا يَعْجَلْ حَتَّى يَفْرُغَ مِنْهُوَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يُوضَعُ لَهُ الطَّعَامُ وَتُقَامُ الصَّلَاةُ فَلَا يَأْتِيهَا حَتَّى يَفْرُغَ وَإِنَّهُ لَيَسْمَعُ قِرَاءَةَ الْإِمَامِ وَقَالَ زُهَيْرٌ وَوَهْبُ بْنُ عُثْمَانَ عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا كَانَ أَحَدُكُمْ عَلَى الطَّعَامِ فَلَا يَعْجَلْ حَتَّى يَقْضِيَ حَاجَتَهُ مِنْهُ وَإِنْ أُقِيمَتْ الصَّلَاةُ رَوَاهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ عَنْ وَهْبِ بْنِ عُثْمَانَ وَوَهْبٌ مَدِينِيٌّ
boditšwe go rena ['Ubaid bin Isma'il] go tšwa go [Abu Usamah] go tšwa go ['Ubaidullah] go tšwa go [Nafi'] go tšwa go [Ibn 'Umar radliallahu 'anhu] o rile,; Morongwa wa Allah (kgotso le ditšhegofatšo tša Allaah di be le yena) o rile: ‘Ge yo mongwe wa lena a file dijo tša mantšiboa mola thapelo e šetše e dirilwe, gona bea dijo tša mantšiboa pele gomme o se ke wa kitimela go fihlela a di fetša’. Ibn 'Umar le yena o kile a fiwa dijo ge thapelo e dirwa, eupša ga se a ka a latela thapelo go fihlela e fedile, le ge ka nako yeo le yena a be a ekwa go balwa ga imam. O itše [Zuhair] le [Wahab bin 'Uthman] go tšwa go [Musa bin 'Uqbah] go tšwa go [Nafi'] go tšwa go [Ibn 'Umar radliallahu 'anhu] ba rile,; Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam o boletše gore: ‘Ge yo mongwe wa lena a eja, a se ke a kitimela go fihlela a fetša dijo tša gagwe le ge thapelo ya phuthego e phethagatšwa’. E laodišitšwe ke [Ibrahim bin Al Mundzir] go tšwa go [Wahab bin 'Uthman], gomme Wahab e be e le modudi wa Medina.
Imam Bukhari : 634
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ عَنْ صَالِحٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي جَعْفَرُ بْنُ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ أَنَّ أَبَاهُ قَالَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَأْكُلُ ذِرَاعًا يَحْتَزُّ مِنْهَا فَدُعِيَ إِلَى الصَّلَاةِ فَقَامَ فَطَرَحَ السِّكِّينَ فَصَلَّى وَلَمْ يَتَوَضَّأْ
re boditše ['Abdul 'Aziz bin 'Abdullah] o boletše, o re boditše [Ibrahim] go tšwa go [Salih] go tšwa go [Ibn Shihab] o boletše, o mpoditše [Ja'far bin 'Amru bin Umayyah] gore yena [tatagwe] o boletše; 'Ke kile ka bona Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam a eja nama ya serope gomme ka morago a e sega. Ke moka o ile a bitšwa thapelong. Ka gona o ile a ema, a bea thipa fase, ke moka a rapela ntle le go hlapa gape.
Imam Bukhari : 635
حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ حَدَّثَنَا الْحَكَمُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ الْأَسْوَدِ قَالَ سَأَلْتُ عَائِشَةَمَا كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَصْنَعُ فِي بَيْتِهِ قَالَتْ كَانَ يَكُونُ فِي مِهْنَةِ أَهْلِهِ تَعْنِي خِدْمَةَ أَهْلِهِ فَإِذَا حَضَرَتْ الصَّلَاةُ خَرَجَ إِلَى الصَّلَاةِ
re boditše [Adam] o boletše, o re boditše [Syu'bah] o boletše, o re boditše [Al Hakam] go tšwa go [Ibrahim] go tšwa go [Al Aswad] o rile, 'Ke kile ka botšiša ['Aisyah] ka seo Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam a se dirilego ge a be a le ka gae. Ka fao 'Aisyah o ile a araba ka gore, 'O thuša lapa la gagwe ka mehla, ge nako ya thapelo e fihla o tšwa go e phethagatša'.
Imam Bukhari : 636
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَيُّوبُ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ قَالَ جَاءَنَا مَالِكُ بْنُ الْحُوَيْرِثِ فِي مَسْجِدِنَا هَذَا فَقَالَإِنِّي لَأُصَلِّي بِكُمْ وَمَا أُرِيدُ الصَّلَاةَ أُصَلِّي كَيْفَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فَقُلْتُ لِأَبِي قِلَابَةَ كَيْفَ كَانَ يُصَلِّي قَالَ مِثْلَ شَيْخِنَا هَذَا قَالَ وَكَانَ شَيْخًا يَجْلِسُ إِذَا رَفَعَ رَأْسَهُ مِنْ السُّجُودِ قَبْلَ أَنْ يَنْهَضَ فِي الرَّكْعَةِ الْأُولَى
boletšwe go rena [Musa bin Isma'il] o boletše, e boditšwe go rena [Wuhaib] o boletše, e boditšwe go rena [Ayyub] go tšwa go [Abu Qilabah] o itše, ' [Malik bin Al Huwairits] o tlile go re gahlanetša ka mošate wa rena, o ile a re, 'Ke tla rapela le wena.' Gomme ga ke nyake go dira thapelo ye nngwe ntle le mokgwa wa thapelo wo ke kilego ka bona Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam a o dira'. Gape ke ile ka botšiša Abu Qilabah gore, 'Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam o rapetše bjang?' A mo fetola a re: ‘Go swana le morutiši wa rena. Ka morago ga go emiša hlogo ya gagwe go tšwa go khunama, o ile a dula motsotswana pele a tsoga ka rak'ah ya mathomo.
Imam Bukhari : 637
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو بُرْدَةَ عَنْ أَبِي مُوسَى قَالَمَرِضَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاشْتَدَّ مَرَضُهُ فَقَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ قَالَتْ عَائِشَةُ إِنَّهُ رَجُلٌ رَقِيقٌ إِذَا قَامَ مَقَامَكَ لَمْ يَسْتَطِعْ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ قَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَعَادَتْ فَقَالَ مُرِي أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَإِنَّكُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ فَأَتَاهُ الرَّسُولُ فَصَلَّى بِالنَّاسِ فِي حَيَاةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
boditšwe go rena [Ishaq bin Nashr] o boletše, e boditšwe go rena [Husain] go tšwa go [Zai'dah] go tšwa go ['Abdul Malik bin 'Umair] o boletše, go boditšwe go nna [Abu Burdah] go tšwa go [Abu Musa] o rile, 'Ge bolwetši bja Moporofeta bo mpefala, o rile, 'Botša Abu Bakr gore a etele pele dithapelo tša batho'. 'Aisha o rile, 'Ka nnete, Abu Bakr e be e le monna wa pelo ye e fokolago; o lla gabonolo - ge a be a swanetše go tšea sebaka sa Mong, o be a ka se kgone go eta pele dithapelo le batho'. O ile a re gape: 'Botša Abu Bakr gore a etelele pele dithapelo tša batho'. 'Aisyah o ile a boeletša karabo ya gagwe. Ka gona o ile a re: ‘Botša Abu Bakr gore a etele pele dithapelo tša batho. Le swana le basadi ba Josefa!' Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam o ile a tla go Abu Bakr gomme a rapela le batho mafelelong a bophelo bja gagwe'.
Imam Bukhari : 638
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا أَنَّهَا قَالَتْإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي مَرَضِهِ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ قَالَتْ عَائِشَةُ قُلْتُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ إِذَا قَامَ فِي مَقَامِكَ لَمْ يُسْمِعْ النَّاسَ مِنْ الْبُكَاءِ فَمُرْ عُمَرَ فَلْيُصَلِّ لِلنَّاسِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ لِحَفْصَةَ قُولِي لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ إِذَا قَامَ فِي مَقَامِكَ لَمْ يُسْمِعْ النَّاسَ مِنْ الْبُكَاءِ فَمُرْ عُمَرَ فَلْيُصَلِّ لِلنَّاسِ فَفَعَلَتْ حَفْصَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَهْ إِنَّكُنَّ لَأَنْتُنَّ صَوَاحِبُ يُوسُفَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ فَلْيُصَلِّ لِلنَّاسِ فَقَالَتْ حَفْصَةُ لِعَائِشَةَ مَا كُنْتُ لِأُصِيبَ مِنْكِ خَيْرًا
Go boditšwe go rena [‘Abdullah bin Yusuf] o boletše, go begilwe go rena [Malik] go tšwa go [Hisyam bin ‘Urwah] go tšwa go [tatagwe] go tšwa go [’Aisyah] Ummul Mikminin, gore o rile, ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam o boletše ge a be a babja pele ga lehu la gagwe: ‘Botša Abu Bakr gore a etele pele dithapelo tša batho’. 'Aisyah o rile, 'Ke moka ka re, 'Ge Abu Bakr a ka tšea sebaka sa gago, gona batho ba ka se kgone go kwa lentšu la gagwe ka gobane o a lla.' Go ka ba kaone go kgopela Umar gore a etelele pele dithapelo tša batho. 'Aisyah o rile, 'Ke moka ka botša Hafshah, 'Mmotše gore, 'Ge Abu Bakr a ka tšea sebaka sa gago, batho ba ka se kgone go kwa lentšu la gagwe ka lebaka la go opela ga gagwe, ka fao laela Umar go etelela pele dithapelo tša batho'. Ka gona Hafsha a e dira. Ke moka Morongwa wa Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam o ile a re: ‘Madimabe go wena! Ruri le swana le basadi ba Josefa. Laela Abu Bakr go etelela pele dithapelo tša batho. Hafshah ke moka a re go 'Aisyah, 'Ka nnete ga se ka hwetša mohola go tšwa go wena'.
Imam Bukhari : 639
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ الْأَنْصَارِيُّ وَكَانَ تَبِعَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَخَدَمَهُ وَصَحِبَهُأَنَّ أَبَا بَكْرٍ كَانَ يُصَلِّي لَهُمْ فِي وَجَعِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِي تُوُفِّيَ فِيهِ حَتَّى إِذَا كَانَ يَوْمُ الِاثْنَيْنِ وَهُمْ صُفُوفٌ فِي الصَّلَاةِ فَكَشَفَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سِتْرَ الْحُجْرَةِ يَنْظُرُ إِلَيْنَا وَهُوَ قَائِمٌ كَأَنَّ وَجْهَهُ وَرَقَةُ مُصْحَفٍ ثُمَّ تَبَسَّمَ يَضْحَكُ فَهَمَمْنَا أَنْ نَفْتَتِنَ مِنْ الْفَرَحِ بِرُؤْيَةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَكَصَ أَبُو بَكْرٍ عَلَى عَقِبَيْهِ لِيَصِلَ الصَّفَّ وَظَنَّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَارِجٌ إِلَى الصَّلَاةِ فَأَشَارَ إِلَيْنَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَتِمُّوا صَلَاتَكُمْ وَأَرْخَى السِّتْرَ فَتُوُفِّيَ مِنْ يَوْمِهِ
re boditše [Abu Al Yaman] o boletše, o re boditše [Syu'aib] go tšwa go [Az Zuhri] o boletše, o mpoditše [Anas bin Malik Al Ansari] yo mongwe wa bagwera bao ba kilego ba latela, ba hlankela le go felegetša Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam. Gore Abu Bakr o kile a ba eta pele thapelong nakong ya bolwetši bja Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam bjo bo ilego bja lebiša lehung la gagwe. Go fihla ka letšatši le lengwe, ka Mošupologo, ge batho ba be ba šetše ba le mothalong wa thapelo, Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam o ile a emiša seširo sa phapoši gomme a re lebelela ge re eme, mola sefahlego sa gagwe se be se le lešweu bjalo ka pampiri. O ile a myemyela gomme a sega. Re nyakile go senya leina - ra tšwa mothalong - ka gobane re be re thabile kudu go bona Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam. Abu Bakr o ile a nyaka go retologa go tsena mothalong ka gobane o be a belaela gore Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam o tla tšwa go rapela. Le ge go le bjalo, Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam o ile a re šupa ka seatla: ‘Tšwela pele ka dithapelo tša lena’. Ka morago ga fao o ile a tswalela seširo gomme a hwa lona letšatši leo'.
Imam Bukhari : 640
حَدَّثَنَا أَبُو مَعْمَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَلَمْ يَخْرُجْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثًا فَأُقِيمَتْ الصَّلَاةُ فَذَهَبَ أَبُو بَكْرٍ يَتَقَدَّمُ فَقَالَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِالْحِجَابِ فَرَفَعَهُ فَلَمَّا وَضَحَ وَجْهُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا نَظَرْنَا مَنْظَرًا كَانَ أَعْجَبَ إِلَيْنَا مِنْ وَجْهِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ وَضَحَ لَنَا فَأَوْمَأَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ إِلَى أَبِي بَكْرٍ أَنْ يَتَقَدَّمَ وَأَرْخَى النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحِجَابَ فَلَمْ يُقْدَرْ عَلَيْهِ حَتَّى مَاتَ
boletšwe go rena [Abu Ma'mar] o boletše, e boditšwe go rena ['Abdul Warits] o boletše, e boditšwe go rena ['Abdul 'Aziz] go tšwa go [Anas bin Malik] o itše, 'Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam ga se a tšwa ka ntlong matšatši a mararo go rapela.' Gomme ka nako yeo dithapelo di be di phethagatšwa ka Abu Bakr a gata pele bjalo ka moruti go eta pele dithapelo. Ka letšatši le lengwe Moporofeta wa Allah sallallaahu 'alaihi wasallam o ile a bula seširo sa phapoši gomme a se emiša. Ge re bona sefahlego sa Moporofeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, re be re se ra ka ra bona sefahlego seo se re makatšago go feta sefahlego ge se tšwelela go rena. Ke moka Moporofeta sallallaahu 'alaihi wasallam o ile a šupa ka seatla sa gagwe go Abu Bakr ke moka a tswalela seširo sa gagwe gape gomme a tsena. Gomme go tloga ka nako yeo go ya pele ga se ra mmona gape go fihlela a ehwa'.