Imam Bukhari : 321
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُدْرِكٍ قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَمَّادٍ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو عَوَانَةَ اسْمُهُ الْوَضَّاحُ مِنْ كِتَابِهِ قَالَ أَخْبَرَنَا سُلَيْمَانُ الشَّيْبَانِيُّ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ شَدَّادٍ قَالَ سَمِعْتُخَالَتِي مَيْمُونَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا كَانَتْ تَكُونُ حَائِضًا لَا تُصَلِّي وَهِيَ مُفْتَرِشَةٌ بِحِذَاءِ مَسْجِدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يُصَلِّي عَلَى خُمْرَتِهِ إِذَا سَجَدَ أَصَابَنِي بَعْضُ ثَوْبِهِ
Беҙгә [Әл Хәсән бин Мөдрик] әйтте, әйтте [Яхъя бин Хәммәд] әйтте, беҙгә [Әбү Әүәнә] уның ысын исеме Әл-Вадлдаһ китабындағы кеүек, тине; беҙгә [Сөләймән Асы Сәйбәнигә] [Ғабдуллаһ бин Сәйәддәдтән] хәбәр иткән: «Мин еңгәмдең [Мәймүнәне], пәйғәмбәребеҙҙең ҡатыны, саллаллаһу ғәләйһи вәссәләмдең айҙа булыуын һәм намаҙ уҡымауын ишеттем. Ә ул шул ваҡытта үҙенең бәләкәй генә матында намаҙ уҡыған Рәсүлуллаһтың сәждә урыны алдында йоҡланы, әгәр ҙә ул сәждәгә китһә, туҡыманың бер өлөшө миңә тейер ине».
Imam Bukhari : 322
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْخَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْضِ أَسْفَارِهِ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِالْبَيْدَاءِ أَوْ بِذَاتِ الْجَيْشِ انْقَطَعَ عِقْدٌ لِي فَأَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الْتِمَاسِهِ وَأَقَامَ النَّاسُ مَعَهُ وَلَيْسُوا عَلَى مَاءٍ فَأَتَى النَّاسُ إِلَى أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ فَقَالُوا أَلَا تَرَى مَا صَنَعَتْ عَائِشَةُ أَقَامَتْ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسِ وَلَيْسُوا عَلَى مَاءٍ وَلَيْسَ مَعَهُمْ مَاءٌ فَجَاءَ أَبُو بَكْرٍ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَاضِعٌ رَأْسَهُ عَلَى فَخِذِي قَدْ نَامَ فَقَالَ حَبَسْتِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسَ وَلَيْسُوا عَلَى مَاءٍ وَلَيْسَ مَعَهُمْ مَاءٌ فَقَالَتْ عَائِشَةُ فَعَاتَبَنِي أَبُو بَكْرٍ وَقَالَ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَقُولَ وَجَعَلَ يَطْعُنُنِي بِيَدِهِ فِي خَاصِرَتِي فَلَا يَمْنَعُنِي مِنْ التَّحَرُّكِ إِلَّا مَكَانُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى فَخِذِي فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ أَصْبَحَ عَلَى غَيْرِ مَاءٍ فَأَنْزَلَ اللَّهُ آيَةَ التَّيَمُّمِ فَتَيَمَّمُوا فَقَالَ أُسَيْدُ بْنُ الْحُضَيْرِ مَا هِيَ بِأَوَّلِ بَرَكَتِكُمْ يَا آلَ أَبِي بَكْرٍ قَالَتْ فَبَعَثْنَا الْبَعِيرَ الَّذِي كُنْتُ عَلَيْهِ فَأَصَبْنَا الْعِقْدَ تَحْتَهُ
Һөйләне беҙгә [Ғабдуллаһ бин Йософ] әйтте, беҙгә [Мәлик] [Ғабдуллаһ бин Әл Ҡасим] [атаһы] [Ғәйшә] пәйғәмбәребеҙҙең ҡатыны саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм, ул әйтте: «Беҙ Аллаһ Рәсүле менән сыҡтыҡ саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм. Шуға Байҙаға, йәғни ғәскәрҙәрҙең ял итеү урынына килеп еткәс, муйынсағымды юғалттым. Шулай итеп, пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм һәм уның сәхәбәләре һыу янында булмағанда уны эҙләнеләр. Шунан һуң кешеләр Әбү Бәкер Әш Шидиҡҡа килеп: «Һин Ғәйсиәнең нимә эшләгәнен иғтибар итмәнеңме? Ул Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм һәм кешеләрҙе һыу янында булмаһалар ҙа, уларҙа ла һыу булмаһалар ҙа, юлдарын дауам итеүҙән тыйҙы! ' Шул саҡта Әбү Бәкер килде, ә шул ваҡытта Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәссәләм башын минең янбашҡа һалды. Әбү Бәкер шунан мине әрләп, Аллаһы Тәғәлә теләгәнсә әйтте -Әбү Бәкер- әйтергә. Ул минең ҡорһағымды тиште, һәм миңә бер нәмә лә хәрәкәт итергә ҡамасауламаны - ауыртыу арҡаһында - тик Аллаһ Рәсүленең янбашымда булыуынан башҡа». Шунан һуң Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм таң атҡанда бер һыуһыҙ уянды. Аллаһ Тәғәлә шунан һуң тәйәмүм аятын индерә, шуға күрә кешеләр тәйәмүм ҡылды. Шунан һуң Өсәйд бин Әл-Хүдләйер: «Ғәйсиә һинең ғаиләңдең ниғмәттәренең башынан башҡа нәмә түгел, эй Әбү Бәкер!» Ғәйсә: «Шунан мин атланған дөйә тороп баҫты, уның аҫтында минең муйынсаҡты таптыҡ», — тине.
Imam Bukhari : 323
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ هُوَ الْعَوَقِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ قَالَ ح و حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ النَّضْرِ قَالَ أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ قَالَ أَخْبَرَنَا سَيَّارٌ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ هُوَ ابْنُ صُهَيْبٍ الْفَقِيرُ قَالَ أَخْبَرَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أُعْطِيتُ خَمْسًا لَمْ يُعْطَهُنَّ أَحَدٌ قَبْلِي نُصِرْتُ بِالرُّعْبِ مَسِيرَةَ شَهْرٍ وَجُعِلَتْ لِي الْأَرْضُ مَسْجِدًا وَطَهُورًا فَأَيُّمَا رَجُلٍ مِنْ أُمَّتِي أَدْرَكَتْهُ الصَّلَاةُ فَلْيُصَلِّ وَأُحِلَّتْ لِي الْمَغَانِمُ وَلَمْ تَحِلَّ لِأَحَدٍ قَبْلِي وَأُعْطِيتُ الشَّفَاعَةَ وَكَانَ النَّبِيُّ يُبْعَثُ إِلَى قَوْمِهِ خَاصَّةً وَبُعِثْتُ إِلَى النَّاسِ عَامَّةً
Беҙгә [Мөхәммәт бин Синан] - йәғни Әл-Әүәҡи - беҙгә [Хөсәйем] әйтте. -икенсе төрлө телгә алына- Миңә әйтте [Сәғит бин Ән Надлр] әйтте, беҙгә әйтте [Хөсәйем] әйтте, беҙгә һөйләне [Сәйәр] әйтте, беҙгә һөйләне [Йәзид] -йәғни Ибн Шөхәйб Әл Фаҡир- әйтте, беҙгә әйтте [Джәбир бин Ғабдуллаһулла Ғабдуллаһуллаһ булды: миңә тиклем кешеләргә бирелмәгән биш нәмә бирелгән; Дошмандарыма ҡаршы бер айлыҡ юлда ҡурҡып, миңә ярҙам булды, Ерҙе үҙем өсөн сәждә һәм изгелек урыны итте. Шулай итеп, ҡайҙа ғына минең халҡымдың береһе намаҙ уҡырға ваҡыт таба, намаҙ уҡыһын, миңә һуғыш ғәнимәттәре хәләл ителә, улар миңә тиклемгеләр өсөн бер ҡасан да хәләл ителмәгән, миңә шәфәғәт хоҡуғы бирелә, һәм миңә тиклемге пәйғәмбәрҙәр махсус рәүештә үҙ халҡы өсөн ебәрелгән, ә мин бөтә кешелек өсөн ебәрелгәнмен».
Imam Bukhari : 324
حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ يَحْيَى قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَأَنَّهَا اسْتَعَارَتْ مِنْ أَسْمَاءَ قِلَادَةً فَهَلَكَتْ فَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَجُلًا فَوَجَدَهَا فَأَدْرَكَتْهُمْ الصَّلَاةُ وَلَيْسَ مَعَهُمْ مَاءٌ فَصَلَّوْا فَشَكَوْا ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ آيَةَ التَّيَمُّمِ فَقَالَ أُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ لِعَائِشَةَ جَزَاكِ اللَّهُ خَيْرًا فَوَاللَّهِ مَا نَزَلَ بِكِ أَمْرٌ تَكْرَهِينَهُ إِلَّا جَعَلَ اللَّهُ ذَلِكِ لَكِ وَلِلْمُسْلِمِينَ فِيهِ خَيْرًا
Беҙгә [Зәкәриә бин Яхъя] әйтте, һөйләне [Ғабдулла бин Нөмәйер] әйтте, беҙгә [Хисем бин Үрүә] [атаһынан] [Ғәйсәнән] Әсмәнән муйынсаҡ бурысҡа алғанын, һуңынан уны юғалтҡанын һөйләне. Шуға күрә Рәсүлуллаһ шәллаллаһу ғәләйһи вәссәләм муйынсаҡ табылғанға тиклем уны эҙләргә кеше ебәргән. Шунан намаҙ ваҡыты етте һәм уларҙа һыу юҡ, әммә улар барыбер уны үткәрҙе. Бынан һуң улар был ваҡиға тураһында Пәйғәмбәребеҙгә зарланғандар, тәйәммүм аят төшкәнсе. Шунан һуң Өсәйд бин Әл-Хүҙләйер Ғәйсиәгә: «Аллаһ һиңә бөтә изгелектәр менән бүләк бирһен», — тигән. Ысынлап та, Аллаһ менән ант итәм, әгәр ҙә Аллаһ уны һеҙгә һәм мосолмандарға яҡшылыҡ итмәһә, һеҙгә оҡшамаған бер нәмә лә булмаһын».
Imam Bukhari : 325
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ رَبِيعَةَ عَنْ الْأَعْرَجِ قَالَ سَمِعْتُ عُمَيْرًا مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَأَقْبَلْتُ أَنَا وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَسَارٍ مَوْلَى مَيْمُونَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى دَخَلْنَا عَلَى أَبِي جُهَيْمِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ الصِّمَّةِ الْأَنْصَارِيِّ فَقَالَ أَبُو الْجُهَيْمِ الْأَنْصَارِيُّ أَقْبَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ نَحْوِ بِئْرِ جَمَلٍ فَلَقِيَهُ رَجُلٌ فَسَلَّمَ عَلَيْهِ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَقْبَلَ عَلَى الْجِدَارِ فَمَسَحَ بِوَجْهِهِ وَيَدَيْهِ ثُمَّ رَدَّ عَلَيْهِ السَّلَامَ
Беҙгә әйтелгән [Яхъя бин Бүкәйер] әйтте, беҙгә [Әл-Ләйетс] [Джәфәр бин Рәбиғәттән] [Әл-Әғраждан] әйтелгән, ул әйтте: «Мин ишеттем [Ғүмәир] Ибн Аббастың элекке ҡоло, ул әйтте: «Мин һәм Ғабдулла бин Ясар, элекке ҡол Мәйфеллаһу сәләһүлә, вассаллам китте, тик беҙ [Әбү Джуһайм Ибнул Харитс бин Әш Шиммә Әл Ансариға] килеп еткәс, ул әйтте: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм Биәр Джәмәлдән ҡайтты -урындың исеме-, шунан бер кеше уны ҡаршы алды һәм сәләм бирҙе, әммә ул яуап бирмәне. Ул шунан стенаға ҡарап торҙо, шунан битен, аламаҡтарын һөрттө. тик шунан һуң ғына сәләмде шул кешегә ҡайтарырға'.
Imam Bukhari : 326
حَدَّثَنَا آدَمُ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا الْحَكَمُ عَنْ ذَرٍّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِيهِقَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَقَالَ إِنِّي أَجْنَبْتُ فَلَمْ أُصِبْ الْمَاءَ فَقَالَ عَمَّارُ بْنُ يَاسِرٍ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَمَا تَذْكُرُ أَنَّا كُنَّا فِي سَفَرٍ أَنَا وَأَنْتَ فَأَمَّا أَنْتَ فَلَمْ تُصَلِّ وَأَمَّا أَنَا فَتَمَعَّكْتُ فَصَلَّيْتُ فَذَكَرْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا كَانَ يَكْفِيكَ هَكَذَا فَضَرَبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِكَفَّيْهِ الْأَرْضَ وَنَفَخَ فِيهِمَا ثُمَّ مَسَحَ بِهِمَا وَجْهَهُ وَكَفَّيْهِ
Беҙгә [Әҙәмгә] һөйләп, ул әйтте; беҙгә [Сөғбә] әйтте, беҙгә [Әл-Хәкәм] [Дзарҙан] [Сәғит бин Ғәбдүррәхмән бин Абза] [атаһынан] һөйләне: «Бер кеше Ғүмәр Ибнул Хатсхабҡа килеп: «Мин джунуб кисерҙем, әммә һыу алманым?» Шуға күрә [Ғәммәр бин Ясир] Ғүмәр бин Әл-Хәтсхабҡа: «Беҙ сәйәхәттә булғанда иҫләмәйһеңме? Ул ваҡытта мин ерҙә тәгәрәп намаҙ уҡығанда һин намаҙ уҡыманыңмы? Шунан мин быны пәйғәмбәребеҙгә еткерҙем, ә пәйғәмбәребеҙ: «Ысынында, һеҙгә быны эшләү етә», — тине. Һуңынан ул аламаҡтарын ергә һуғып, уларҙы өрҙө, һуңынан битенә һәм аламаҡтарына һөрттө».
Imam Bukhari : 327
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي الْحَكَمُ عَنْ ذَرٍّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِيهِ قَالَ عَمَّارٌبِهَذَا وَضَرَبَ شُعْبَةُ بِيَدَيْهِ الْأَرْضَ ثُمَّ أَدْنَاهُمَا مِنْ فِيهِ ثُمَّ مَسَحَ بِهِمَا وَجْهَهُ وَكَفَّيْهِوَقَالَ النَّضْرُ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ قَالَ سَمِعْتُ ذَرًّا يَقُولُ عَنْ ابْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى قَالَ الْحَكَمُ وَقَدْ سَمِعْتُهُ مِنْ ابْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عَمَّارٌ
Беҙгә [Хәжжәгә] әйткәс, ул әйтте; беҙгә хәбәр итте [Сөғбә] беҙгә [Әл-Хәкәмде] [Дзарриҙан] [Сәғит бин Абдуррахман бин Абзанан] [атаһынан] хәбәр итте, был мәсьәлә тураһында [Әммәргә] лә әйтте; Шулай итеп, Сүғбә уның ҡул аламаһын ергә һуғып, ауыҙына яҡын килтерҙе, шунан битенә һәм ҡул аламаҡтарына һөрттө. Һәм, [Ән Надлар] беҙгә [Сүғбәгә] [Әл-Хәкәмдән] хәбәр итте, тип әйтте: Мин [Дзарр] әйткәнен ишеттем; [Ибн Абдуррахман бин Абзаанан], [Әл Хәкәм] тигән; һәм мин уны [Ибн Абдуррахмандан] [уның атаһынан] ишеттем; [Аммар] әйтте;.
Imam Bukhari : 328
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ذَرٍّ عَنْ ابْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ شَهِدَ عُمَرَ وَقَالَ لَهُ عَمَّارٌكُنَّا فِي سَرِيَّةٍ فَأَجْنَبْنَا وَقَالَ تَفَلَ فِيهِمَا
Беҙгә [Сөләймән бин Хәрб] әйткәнме, беҙгә [Сөғбә] [Әл-Хәкәмдән] [Дзар]-ҙан [Ибн Абдуррахман бин Абза]-нан [атаһынан] һөйләгәнме, бер ваҡыт Ғүмәрҙе күргәнен, [Әммәр] унан: «Беҙ юлда инек, һуңынан беҙ джунуб инек?» тип яуап биргән: «Тәйәмүм эшләргә кәрәк».
Imam Bukhari : 329
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ذَرٍّ عَنْ ابْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى قَالَ قَالَ عَمَّارٌلِعُمَرَ تَمَعَّكْتُ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَكْفِيكَ الْوَجْهَ وَالْكَفَّيْنِحَدَّثَنَا مُسْلِمٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ذَرٍّ عَنْ ابْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى قَالَ شَهِدْتُ عُمَرَ فَقَالَ لَهُ عَمَّارٌ وَسَاقَ الْحَدِيثَ
Һөйләне беҙгә [Мөхәммәт бин Касир] беҙгә [Сыуба] [Әл-Хәкәмдән] [Дзар]-дан [Ибн Абдуррахман бин Абза] [Ғабдуррахман бин Абза]-нан [Ғабдуррахман бин Абза] һөйләне, ул әйтте; [Әммәр] Ғүмәргә: «Мин -ҡом өҫтөндә- тәгәрәп йөрөнөм һәм Пәйғәмбәребеҙгә осраным, саллаллаһу ғәләйһис-сәләм», — тигән. Шуға күрә ул: «Һеҙгә битегеҙгә һәм ҡул алаптарына туҙан һөртөү етә», — тигән. Һөйләгән беҙгә [мосолмандар] беҙгә [Сөғбә] [Әл-Хәкәм] [Дар] [Ибн Абдуррахман] [Ғабдуррахман бин Абза] һөйләне, ул әйтте: «Мин Ғүмәрҙе күрҙем, ҡасан [Әммәр] унан һораны....шунан ул хәҙисте телгә алды».
Imam Bukhari : 330
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ ذَرٍّ عَنْ ابْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبْزَى عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ عَمَّارٌفَضَرَبَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ الْأَرْضَ فَمَسَحَ وَجْهَهُ وَكَفَّيْهِ
Беҙгә [Мөхәммәт бин Басыйярға] һөйләне, ул әйтте; Һөйләне беҙгә [Ғүндер] һөйләне беҙгә [Сөғбә] [Әл-Хәкәмдән] [Дзаррҙан] [Ибн Абдуррахман бин Абза] [атаһынан] ул әйтте: «[Әммәр] әйтте: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм ҡулының аламаһын ергә һуҡты һәм һуңынан ҡулының аламаларын һөрттө».
Imam Bukhari : 331
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَوْفٌ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ عَنْ عِمْرَانَ قَالَكُنَّا فِي سَفَرٍ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِنَّا أَسْرَيْنَا حَتَّى كُنَّا فِي آخِرِ اللَّيْلِ وَقَعْنَا وَقْعَةً وَلَا وَقْعَةَ أَحْلَى عِنْدَ الْمُسَافِرِ مِنْهَا فَمَا أَيْقَظَنَا إِلَّا حَرُّ الشَّمْسِ وَكَانَ أَوَّلَ مَنْ اسْتَيْقَظَ فُلَانٌ ثُمَّ فُلَانٌ ثُمَّ فُلَانٌ يُسَمِّيهِمْ أَبُو رَجَاءٍ فَنَسِيَ عَوْفٌ ثُمَّ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ الرَّابِعُ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا نَامَ لَمْ يُوقَظْ حَتَّى يَكُونَ هُوَ يَسْتَيْقِظُ لِأَنَّا لَا نَدْرِي مَا يَحْدُثُ لَهُ فِي نَوْمِهِ فَلَمَّا اسْتَيْقَظَ عُمَرُ وَرَأَى مَا أَصَابَ النَّاسَ وَكَانَ رَجُلًا جَلِيدًا فَكَبَّرَ وَرَفَعَ صَوْتَهُ بِالتَّكْبِيرِ فَمَا زَالَ يُكَبِّرُ وَيَرْفَعُ صَوْتَهُ بِالتَّكْبِيرِ حَتَّى اسْتَيْقَظَ بِصَوْتِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمَّا اسْتَيْقَظَ شَكَوْا إِلَيْهِ الَّذِي أَصَابَهُمْ قَالَ لَا ضَيْرَ أَوْ لَا يَضِيرُ ارْتَحِلُوا فَارْتَحَلَ فَسَارَ غَيْرَ بَعِيدٍ ثُمَّ نَزَلَ فَدَعَا بِالْوَضُوءِ فَتَوَضَّأَ وَنُودِيَ بِالصَّلَاةِ فَصَلَّى بِالنَّاس فَلَمَّا انْفَتَلَ مِنْ صَلَاتِهِ إِذَا هُوَ بِرَجُلٍ مُعْتَزِلٍ لَمْ يُصَلِّ مَعَ الْقَوْمِ قَالَ مَا مَنَعَكَ يَا فُلَانُ أَنْ تُصَلِّيَ مَعَ الْقَوْمِ قَالَ أَصَابَتْنِي جَنَابَةٌ وَلَا مَاءَ قَالَ عَلَيْكَ بِالصَّعِيدِ فَإِنَّهُ يَكْفِيكَ ثُمَّ سَارَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاشْتَكَى إِلَيْهِ النَّاسُ مِنْ الْعَطَشِ فَنَزَلَ فَدَعَا فُلَانًا كَانَ يُسَمِّيهِ أَبُو رَجَاءٍ نَسِيَهُ عَوْفٌ وَدَعَا عَلِيًّا فَقَالَ اذْهَبَا فَابْتَغِيَا الْمَاءَ فَانْطَلَقَا فَتَلَقَّيَا امْرَأَةً بَيْنَ مَزَادَتَيْنِ أَوْ سَطِيحَتَيْنِ مِنْ مَاءٍ عَلَى بَعِيرٍ لَهَا فَقَالَا لَهَا أَيْنَ الْمَاءُ قَالَتْ عَهْدِي بِالْمَاءِ أَمْسِ هَذِهِ السَّاعَةَ وَنَفَرُنَا خُلُوفًا قَالَا لَهَا انْطَلِقِي إِذًا قَالَتْ إِلَى أَيْنَ قَالَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ الَّذِي يُقَالُ لَهُ الصَّابِئُ قَالَا هُوَ الَّذِي تَعْنِينَ فَانْطَلِقِي فَجَاءَا بِهَا إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَحَدَّثَاهُ الْحَدِيثَ قَالَ فَاسْتَنْزَلُوهَا عَنْ بَعِيرِهَا وَدَعَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِإِنَاءٍ فَفَرَّغَ فِيهِ مِنْ أَفْوَاهِ الْمَزَادَتَيْنِ أَوْ سَطِيحَتَيْنِ وَأَوْكَأَ أَفْوَاهَهُمَا وَأَطْلَقَ الْعَزَالِيَ وَنُودِيَ فِي النَّاسِ اسْقُوا وَاسْتَقُوا فَسَقَى مَنْ شَاءَ وَاسْتَقَى مَنْ شَاءَ وَكَانَ آخِرُ ذَاكَ أَنْ أَعْطَى الَّذِي أَصَابَتْهُ الْجَنَابَةُ إِنَاءً مِنْ مَاءٍ قَالَ اذْهَبْ فَأَفْرِغْهُ عَلَيْكَ وَهِيَ قَائِمَةٌ تَنْظُرُ إِلَى مَا يُفْعَلُ بِمَائِهَا وَايْمُ اللَّهِ لَقَدْ أُقْلِعَ عَنْهَا وَإِنَّهُ لَيُخَيَّلُ إِلَيْنَا أَنَّهَا أَشَدُّ مِلْأَةً مِنْهَا حِينَ ابْتَدَأَ فِيهَا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اجْمَعُوا لَهَا فَجَمَعُوا لَهَا مِنْ بَيْنِ عَجْوَةٍ وَدَقِيقَةٍ وَسَوِيقَةٍ حَتَّى جَمَعُوا لَهَا طَعَامًا فَجَعَلُوهَا فِي ثَوْبٍ وَحَمَلُوهَا عَلَى بَعِيرِهَا وَوَضَعُوا الثَّوْبَ بَيْنَ يَدَيْهَا قَالَ لَهَا تَعْلَمِينَ مَا رَزِئْنَا مِنْ مَائِكِ شَيْئًا وَلَكِنَّ اللَّهَ هُوَ الَّذِي أَسْقَانَا فَأَتَتْ أَهْلَهَا وَقَدْ احْتَبَسَتْ عَنْهُمْ قَالُوا مَا حَبَسَكِ يَا فُلَانَةُ قَالَتْ الْعَجَبُ لَقِيَنِي رَجُلَانِ فَذَهَبَا بِي إِلَى هَذَا الَّذِي يُقَالُ لَهُ الصَّابِئُ فَفَعَلَ كَذَا وَكَذَا فَوَاللَّهِ إِنَّهُ لَأَسْحَرُ النَّاسِ مِنْ بَيْنِ هَذِهِ وَهَذِهِ وَقَالَتْ بِإِصْبَعَيْهَا الْوُسْطَى وَالسَّبَّابَةِ فَرَفَعَتْهُمَا إِلَى السَّمَاءِ تَعْنِي السَّمَاءَ وَالْأَرْضَ أَوْ إِنَّهُ لَرَسُولُ اللَّهِ حَقًّا فَكَانَ الْمُسْلِمُونَ بَعْدَ ذَلِكَ يُغِيرُونَ عَلَى مَنْ حَوْلَهَا مِنْ الْمُشْرِكِينَ وَلَا يُصِيبُونَ الصِّرْمَ الَّذِي هِيَ مِنْهُ فَقَالَتْ يَوْمًا لِقَوْمِهَا مَا أُرَى أَنَّ هَؤُلَاءِ الْقَوْمَ يَدْعُونَكُمْ عَمْدًا فَهَلْ لَكُمْ فِي الْإِسْلَامِ فَأَطَاعُوهَا فَدَخَلُوا فِي الْإِسْلَامِقَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ صَبَأَ خَرَجَ مِنْ دِينٍ إِلَى غَيْرِهِ وَقَالَ أَبُو الْعَالِيَةِ{ الصَّابِئِينَ }فِرْقَةٌ مِنْ أَهْلِ الكِتَابِ يَقْرَءُونَ الزَّبُورَ
Был беҙгә әйтелгән [Мосаддад] әйтте, был миңә әйтелгән [Йәһйә бин Сәғит] әйтте, был беҙгә әйтелгән [‘Әүф] әйтте, был беҙгә [Әбү Раджа’] [‘Ғимран] әйтте: ‘Беҙ бер ваҡыт пәйғәмбәребеҙ менән сәйәхәттә булдыҡ, саллаллаһү ғәләйһи үәлихид булды беҙ йоҡлаған төндә, ә сәйәхәтселәр өсөн беҙ кисергәндән дә уңайлыраҡ - тынысыраҡ - йоҡо юҡ. Ҡояш эҫеһенән башҡа бер нәмә лә уятмағансы. Ә беренсе уянған кеше шулай-фәлән, унан шулай-фәлән, унан кемделер Әбү Ғәүф белгән, әммә ахыр сиктә онотҡан. Ә Ғүмәр бин Әл-Хатсхаб йоҡонан уянғанда дүртенсе кеше була. Шул арала пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәллам йоҡлап ятҡанда, ул үҙе уянмайынса, уны берәү ҙә уятманы, сөнки йоҡлағанда нимә булғанын беҙ белмәйбеҙ. Ғүмәр уянып киткәс, күп кешеләр араһында нимә булғанын күреп - һуңлап килгәндәр - һәм Ғүмәр сабырлыҡҡа тулы көслө кеше булған - тауышын күтәреп тәкбир әйтә һәм Ғүмәрҙең көслө тәҡүрәби тауышы арҡаһында пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм уянғансы ҡысҡырып ҡысҡырып ҡысҡырыуын дауам итә. Уянғас, кешеләр үҙҙәре менән булған хәлгә зарлана. Шуға күрә ул: «Был мөһим түгел, йәки мөһим түгел һәм сәйәхәтеңде дауам ит», — тигән. Шулай итеп, ул юлын дауам итә һәм бер аҙ үткәс, туҡтап, тәһәрәткә бер биҙрә һыу һорай, һуңынан тәһәрәт ала, һуңынан намаҙға саҡыра. Шуға күрә ул халыҡ менән бергә доға ҡылды. Намаҙ уҡып бөткәс, кемдеңдер айырылып, халыҡ менән бергә намаҙ уҡырға ҡушылмағанын күрә. Шуға күрә пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм: «Эй, фүлән, һиңә халыҡ менән бергә намаҙ уҡырға нимә ҡамасаулай?» Кеше: «Мин джунубта, һыу юҡ», — тип яуап биргән. Ул һуңынан аңлатты: “Һеҙгә саң ҡулланырға ғына кәрәк”. Шунан һуң пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм сәйәхәтен дауам итә, ниһайәт, кешеләр уға һыуһағанбыҙ тип зарлана. Шулай итеп, пәйғәмбәребеҙ Әбү Раджа исемле кешенән -әммә Әүф онотҡан- һәм Ғәлиҙән икеһенә лә бойороҡ биргәндә: «Икегеҙ ҙә барығыҙ ҙа һыу эҙләгеҙ», — тип һораған. Шулай итеп, улар икеһе юлға сыҡҡансы, дөйәһендә һыу ҡапсыҡтары күтәреп барған ҡатынға осраған. Шуға күрә икеһе унан: «Ҡайҙа һыу бар?» Ҡатын: «Был яҡта һуңғы тапҡыр һыуҙы хәҙер күрҙем», — тип яуап бирә. ә беҙҙең сәйәхәт тә һыу эҙләүҙә», — тип һөйләй. Шунан икеһе лә: «Улайһа, бар», — тинеләр. Ҡатын: «Ҡайҙа бараһың?» Икеһе лә: «Пәйғәмбәребеҙҙе ҡаршы алырға», — тип яуап бирҙе. Ҡатын: «Шәбиғи- диненән сыҡҡан тип иҫәпләнгән кешеләргәме?» Икеһе лә: «Эйе, ул һин әйткән кеше», — тип яуап бирҙе. Шунан һуң Пәйғәмбәребеҙҙең ике сәхәбе ҡатын менән бергә Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәллам менән осрашырға китә. Артабан икеһе лә яңы ғына кисергән ваҡиғалар тураһында һөйләне. Шунан һуң пәйғәмбәребеҙ: «Уны дөйәһенән төшөрөгөҙ», — тигән. Шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм һыу һауыты һорай, ул һуңынан һыу ҡапсыҡтарының ауыҙына ҡоя - ҡатындыҡы -, ул һыу ҡапсыҡтарын сисеп, халыҡҡа ҡысҡырып: «Һыу алығыҙ һәм нисек теләйһегеҙ, шулай эсегеҙ!» Шулай итеп, халыҡ уларға һыу биргән - аттарын - һәм үҙҙәре теләгәнсә эскән. Һәм, ниһайәт, йәнәбә һуҡҡан кешегә бер биҙрә һыу бирҙе. Ул уға: «Бар, йыуын», — тигән. Данс тороп баҫты, ҡатын һыуына нимә эшләгәндәрен күҙәтте. Валлаһи, был ваҡиға уны ла, беҙҙе лә тетрәндерҙе, тәүге тапҡыр менән сағыштырғанда һыуҙың күбәйгәнен күрҙек. Шунан һуң пәйғәмбәребеҙ: «Уға ризыҡ йыйығыҙ», — тигән. Шулай итеп, кешеләр финик һәм тепу рәүешендә ризыҡ йыйған . нг, сауик -һөт менән он ҡатнашмаһы- ҡатын-ҡыҙ өсөн. ризыҡты һуңынан туҡымаға һалып, ҡатынды машинаға күтәреп, ризыҡты уның алдына ҡуялар. Шунан пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм ҡатынға: «Һин беләһең, беҙ һинең һыуыңды әҙ генә лә кәметмәнек, әммә Аллаһ беҙгә эсерҙе», — тигән. Ҡатын шунан өйөнә ғаиләһенә ҡайта, улар шунан һорай: «Эй, фүләнә, нимә һуңланың?» Ҡатын: «Мөғжизә! Мин ике кеше менән осраштым, улар һуңынан мине Шәбиғи тигән кеше менән осрашырға алып китте, һуңынан ир шулай эшләне, быны эшләне. Аллаһ менән ант итәм, ул иң иҫ киткес кеше - ғәҙәттән тыш ваҡиға яһаған - был һәм был араһында». — тине ҡатын, урта һәм күрһәткес бармаҡтарын күккә, йәки күк менән ер араһына күтәреп, ымлап. Был уның хаҡ Аллаһ Илсеһе булыуына шаһитлыҡ итеү тигәнде аңлата. Шул ваҡыттан алып мосолмандар ҡатынды һәр ваҡыт Мөшрикиндарҙан һаҡлай һәм мосолмандар ҡатындың өйөнә лә, йәшәгән урынына ла зыян килтермәй. Бер көн теге ҡатын үҙ халҡына: «Мин күрмәйем, халыҡ һине аңлы рәүештә йәлләгән», — ти. Ислам динен ҡабул итергә теләйһеңме?» Шулай итеп, уның халҡы уға буйһона һәм Ислам динен ҡабул итә». Әбү Ғабдулла: «Шәбиғи тип әйтелгән нәмә – бер динде икенсе дингә ҡалдырыу», – тигән. Шул арала Әбү Ғәлиә: «Әш-Шәбиғүн – китаптан Зәбүр китабын уҡыған кешеләр төркөмө», — тигән.
Imam Bukhari : 332
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ هُوَ غُنْدَرٌ أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ عَنْ سُلَيْمَانَ عَنْ أَبِي وَائِلٍ قَالَ قَالَ أَبُو مُوسَى لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍإِذَا لَمْ يَجِدْ الْمَاءَ لَا يُصَلِّي قَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَوْ رَخَّصْتُ لَهُمْ فِي هَذَا كَانَ إِذَا وَجَدَ أَحَدُهُمْ الْبَرْدَ قَالَ هَكَذَا يَعْنِي تَيَمَّمَ وَصَلَّى قَالَ قُلْتُ فَأَيْنَ قَوْلُ عَمَّارٍ لِعُمَرَ قَالَ إِنِّي لَمْ أَرَ عُمَرَ قَنِعَ بِقَوْلِ عَمَّارٍ
Беҙгә [Бисир бин Халид] әйтте; - тип һөйләне беҙгә [Мөхәммәт] - Атап әйткәндә, Ғөндәр - беҙгә [Сөйбә] [Сөләймән] [Әбү Ваил]-дан [Әбү Муса] Ғабдулла бин Мәсғүдкә: «Әгәр кемдер һыу тапмаһа, намаҙ уҡымаҫҡа мөмкин», — тигән. Ғабдулла: «Әгәр ҙә мин уларға был мәсьәләлә еңеллек бирһәм, уларҙан береһе ҡышҡа осрағанда, мотлаҡ рәүештә ошондай һүҙҙәр әйтер, йәғни тәйәмүм һәм намаҙ», — тип яуап бирҙе. Әбү Муса: «Шулай итеп, мин әйттем: «Улайһа, Ғәммәрҙең Ғүмәргә әйткән һүҙҙәренең урыны ниндәй? Ғабдулла бин Мәсғүд яуап бирҙе: «Мин Ғүмәрҙең «[Әммәрҙең] фекере менән килешмәүен» һанайым».
Imam Bukhari : 333
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ قَالَ سَمِعْتُ شَقِيقَ بْنَ سَلَمَةَ قَالَكُنْتُ عِنْدَ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبِي مُوسَى فَقَالَ لَهُ أَبُو مُوسَى أَرَأَيْتَ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِذَا أَجْنَبَ فَلَمْ يَجِدْ مَاءً كَيْفَ يَصْنَعُ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَا يُصَلِّي حَتَّى يَجِدَ الْمَاءَ فَقَالَ أَبُو مُوسَى فَكَيْفَ تَصْنَعُ بِقَوْلِ عَمَّارٍ حِينَ قَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَكْفِيكَ قَالَ أَلَمْ تَرَ عُمَرَ لَمْ يَقْنَعْ بِذَلِكَ فَقَالَ أَبُو مُوسَى فَدَعْنَا مِنْ قَوْلِ عَمَّارٍ كَيْفَ تَصْنَعُ بِهَذِهِ الْآيَةِ فَمَا دَرَى عَبْدُ اللَّهِ مَا يَقُولُ فَقَالَ إِنَّا لَوْ رَخَّصْنَا لَهُمْ فِي هَذَا لَأَوْشَكَ إِذَا بَرَدَ عَلَى أَحَدِهِمْ الْمَاءُ أَنْ يَدَعَهُ وَيَتَيَمَّمَ فَقُلْتُ لِشَقِيقٍ فَإِنَّمَا كَرِهَ عَبْدُ اللَّهِ لِهَذَا قَالَ نَعَمْ
Беҙгә [Ғүмәр бин Хафш] әйтелгән; беҙгә [атайым] әйтте; беҙгә [Әл-Әл-Әмәси] һөйләне, мин [Сиәҡиҡ бин Сәләмә] әйткәнен ишеттем; Мин бер ваҡыт Ғабдулла бин Мәсғүд һәм [Әбү Муса] янында булдым, Әбү Муса шунан һуң уға: «Һин нисек уйлайһың, Әбү Ғабдуррахман, әгәр кемдер джунуб кисерһә һәм һыу алмаһа?» Ул нимә эшләргә тейеш?» Ғабдулла: «Һыу алмайынса намаҙ уҡый алмай», — тип яуап бирә. Әбү Муса: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм уға: «Был һиңә етә», — тигәс, һин [Әммәрҙең] һүҙҙәренә нисек яуап бирҙең? — Ғабдулла, «Ғүмәрҙең ул фекерҙе ҡабул итмәүен белмәйһеңме?» Әбү Муса тағы: «Ярай, Ғүмәрҙең фекерен ҡалдырайыҡ! — Әммә был шиғырға ҡарата мөнәсәбәтегеҙ ниндәй? — Ғабдулла нимә әйтергә икәнен аңламаны, шуға күрә: «Әгәр ҙә беҙ уларға был мәсьәләлә еңеллек бирһәк, һыу менән һыуыҡ тойһалар, һыуҙы ҡулланырға теләмәҫтәр һәм тәйәмүм эшләрҙәр, тип ҡурҡалар», — тигән. Мин Сяҡиҡҡа: «Ғабдулланың оҡшамаған нәмәһе шул арҡала ғына», — тинем. Ул: «Дөрөҫ», — тип яуап бирҙе.
Imam Bukhari : 334
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَامٍ قَالَ أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقٍ قَالَكُنْتُ جَالِسًا مَعَ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبِي مُوسَى الْأَشْعَرِيِّ فَقَالَ لَهُ أَبُو مُوسَى لَوْ أَنَّ رَجُلًا أَجْنَبَ فَلَمْ يَجِدْ الْمَاءَ شَهْرًا أَمَا كَانَ يَتَيَمَّمُ وَيُصَلِّي فَكَيْفَ تَصْنَعُونَ بِهَذِهِ الْآيَةِ فِي سُورَةِ الْمَائِدَةِ{ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا }فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَوْ رُخِّصَ لَهُمْ فِي هَذَا لَأَوْشَكُوا إِذَا بَرَدَ عَلَيْهِمْ الْمَاءُ أَنْ يَتَيَمَّمُوا الصَّعِيدَ قُلْتُ وَإِنَّمَا كَرِهْتُمْ هَذَا لِذَا قَالَ نَعَمْ فَقَالَ أَبُو مُوسَى أَلَمْ تَسْمَعْ قَوْلَ عَمَّارٍ لِعُمَرَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَاجَةٍ فَأَجْنَبْتُ فَلَمْ أَجِد الْمَاءَ فَتَمَرَّغْتُ فِي الصَّعِيدِ كَمَا تَمَرَّغُ الدَّابَّةُ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنَّمَا كَانَ يَكْفِيكَ أَنْ تَصْنَعَ هَكَذَا فَضَرَبَ بِكَفِّهِ ضَرْبَةً عَلَى الْأَرْضِ ثُمَّ نَفَضَهَا ثُمَّ مَسَحَ بِهِمَا ظَهْرَ كَفِّهِ بِشِمَالِهِ أَوْ ظَهْرَ شِمَالِهِ بِكَفِّهِ ثُمَّ مَسَحَ بِهِمَا وَجْهَهُ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ أَفَلَمْ تَرَ عُمَرَ لَمْ يَقْنَعْ بِقَوْلِ عَمَّارٍوَزَادَ يَعْلَى عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شَقِيقٍ كُنْتُ مَعَ عَبْدِ اللَّهِ وَأَبِي مُوسَى فَقَالَ أَبُو مُوسَى أَلَمْ تَسْمَعْ قَوْلَ عَمَّارٍ لِعُمَرَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَنِي أَنَا وَأَنْتَ فَأَجْنَبْتُ فَتَمَعَّكْتُ بِالصَّعِيدِ فَأَتَيْنَا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرْنَاهُ فَقَالَ إِنَّمَا كَانَ يَكْفِيكَ هَكَذَا وَمَسَحَ وَجْهَهُ وَكَفَّيْهِ وَاحِدَةً
Беҙгә [Мөхәммәт бин Сәләм] әйтте; беҙгә [Әбү Мөғәвиәгә] [Әл-Әғмәсиҙән] [Сиәҡиҡтан] хәбәр итте, ул әйтте; Бер ваҡыт мин Ғабдулла бин Мәсғүд һәм [Әбү Муса Әл Асыйари] менән ултырҙым. Шунан һуң Әбү Муса уға: «Әгәр ҙә берәйһе джунуб кисереп, бер ай буйы һыу алмаһа, ул тәйәмүм ҡылырмы, намаҙ уҡырмы? Ә һеҙ был аят тураһында нимә уйлайһығыҙ, Әл-Мәйҙә сүрәһендәге 6-сы аят: '-Шунан һуң һеҙгә һыу инмәй, шуға күрә яҡшы - таҙа - ерҙә намаҙ уҡығыҙ'? Ғабдулла: «Әгәр ҙә уларға был эштә еңеллек бирелһә, киләсәктә уларҙан береһе һыуҙан һыуынһа, ер менән тәйәммүм итеүе лә ихтимал». Сяҡиҡ: «Был проблема һеҙгә шул фактор арҡаһында оҡшамаймы?» Ул: «Эйе», — тип яуап бирҙе. Шунан Әбү Муса: «Һин [Әммәрҙең] Ғүмәргә: «Мине Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм эшкә ебәрҙе, мин джунуб инем, һыу алманым», — тигәнен ишетмәнеңме ни. Шулай итеп, тәгәрәгән хайуан кеүек ерҙә тәгәрәп киттем. Шунан мин быны пәйғәмбәребеҙгә әйттем, ул: «Ысынында, әгәр ҙә һин быны эшләһәң, һиңә етә», — тине. Пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм ҡулының аламаһын ергә һуғып һелкетте, һуңынан уң ҡулының арҡаһын һул ҡулының аламаһы менән йәки һул ҡулының артҡы өлөшөн уң ҡулының аламағы менән һөрттө, һуңынан битен һөрттө». Ғабдулла: «Һин Ғүмәрҙең Әммәрҙең фекерен ҡабул итмәүен белмәйһеңме?» [Йәғлә] [Әл-Әғмәсиҙән] [Сыяҡиҡтан] өҫтәне: «Мин Ғабдулла һәм Әбү Муса менән бергә булдым». [Әбү Муса] шунан һуң: «Һин [Ғәммәрҙең] Ғүмәргә нимә әйткәнен ишетмәнеңме? Ысынлап та, Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһис-сәләм мине һәм һеҙҙе ебәрҙе, шунан һуң мин джунуб кисерҙем һәм ерҙә тәгәрәп киттем. Шунан беҙ пәйғәмбәребеҙҙең уға был хаҡта һөйләгәнен табабыҙ. Ул һуңынан: “Ысынында һеҙ быны ғына эшләй алаһығыҙ”, – тине. Ул һуңынан аламаларын ергә һуҡты, һуңынан битен һәм аламаларын бер тапҡыр һөрттө».
Imam Bukhari : 335
بَاب حَدَّثَنَا عَبْدَانُ قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنَا عَوْفٌ عَنْ أَبِي رَجَاءٍ قَالَ حَدَّثَنَا عِمْرَانُ بْنُ حُصَيْنٍ الْخُزَاعِيُّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَأَى رَجُلًا مُعْتَزِلًا لَمْ يُصَلِّ فِي الْقَوْمِ فَقَالَ يَا فُلَانُ مَا مَنَعَكَ أَنْ تُصَلِّيَ فِي الْقَوْمِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَصَابَتْنِي جَنَابَةٌ وَلَا مَاءَ قَالَ عَلَيْكَ بِالصَّعِيدِ فَإِنَّهُ يَكْفِيكَ
1-се бүлек. Һөйләне беҙгә ['Абдан] әйтте, беҙгә һөйләне ['Ғабдулла] әйтте, беҙгә һөйләне ['Әүф] [Әбү Раджа'] әйтте, беҙгә һөйләне ['Имран бин Хөшәйн Әл-Хазаи], тип, Аллаһ Рәсүле (саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм) күргән һәм бер кешене күргән, ул түгел, тип доға ҡылған кешеләр менән тип һораны: «Эй, фәлән, һиңә халыҡ менән бергә намаҙ уҡырға нимә ҡамасаулай?» Шулай итеп, кеше яуап бирә: «Эй, Аллаһ илсеһе, минең джунубым бар, һыу юҡ». Шулай итеп, пәйғәмбәребеҙ ғәләйһис-сәләм: «Ерҙе файҙаланыу һеҙгә фарыз, был һеҙгә етә», — тигән.
Imam Bukhari : 336
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ كَانَ أَبُو ذَرٍّ يُحَدِّثُأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فُرِجَ عَنْ سَقْفِ بَيْتِي وَأَنَا بِمَكَّةَ فَنَزَلَ جِبْرِيلُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَفَرَجَ صَدْرِي ثُمَّ غَسَلَهُ بِمَاءِ زَمْزَمَ ثُمَّ جَاءَ بِطَسْتٍ مِنْ ذَهَبٍ مُمْتَلِئٍ حِكْمَةً وَإِيمَانًا فَأَفْرَغَهُ فِي صَدْرِي ثُمَّ أَطْبَقَهُ ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِي فَعَرَجَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا فَلَمَّا جِئْتُ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا قَالَ جِبْرِيلُ لِخَازِنِ السَّمَاءِ افْتَحْ قَالَ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا جِبْرِيلُ قَالَ هَلْ مَعَكَ أَحَدٌ قَالَ نَعَمْ مَعِي مُحَمَّدٌ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أُرْسِلَ إِلَيْهِ قَالَ نَعَمْ فَلَمَّا فَتَحَ عَلَوْنَا السَّمَاءَ الدُّنْيَا فَإِذَا رَجُلٌ قَاعِدٌ عَلَى يَمِينِهِ أَسْوِدَةٌ وَعَلَى يَسَارِهِ أَسْوِدَةٌ إِذَا نَظَرَ قِبَلَ يَمِينِهِ ضَحِكَ وَإِذَا نَظَرَ قِبَلَ يَسَارِهِ بَكَى فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالِابْنِ الصَّالِحِ قُلْتُ لِجِبْرِيلَ مَنْ هَذَا قَال هَذَا آدَمُ وَهَذِهِ الْأَسْوِدَةُ عَنْ يَمِينِهِ وَشِمَالِهِ نَسَمُ بَنِيهِ فَأَهْلُ الْيَمِينِ مِنْهُمْ أَهْلُ الْجَنَّةِ وَالْأَسْوِدَةُ الَّتِي عَنْ شِمَالِهِ أَهْلُ النَّارِ فَإِذَا نَظَرَ عَنْ يَمِينِهِ ضَحِكَ وَإِذَا نَظَرَ قِبَلَ شِمَالِهِ بَكَى حَتَّى عَرَجَ بِي إِلَى السَّمَاءِ الثَّانِيَةِ فَقَالَ لِخَازِنِهَا افْتَحْ فَقَالَ لَهُ خَازِنِهَا مِثْلَ مَا قَالَ الْأَوَّلُ فَفَتَحَ قَالَ أَنَسٌ فَذَكَرَ أَنَّهُ وَجَدَ فِي السَّمَوَاتِ آدَمَ وَإِدْرِيسَ وَمُوسَى وَعِيسَى وَإِبْرَاهِيمَ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ وَلَمْ يُثْبِتْ كَيْفَ مَنَازِلُهُمْ غَيْرَ أَنَّهُ ذَكَرَ أَنَّهُ وَجَدَ آدَمَ فِي السَّمَاءِ الدُّنْيَا وَإِبْرَاهِيمَ فِي السَّمَاءِ السَّادِسَةِ قَالَ أَنَسٌ فَلَمَّا مَرَّ جِبْرِيلُ بِالنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِإِدْرِيسَ قَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالْأَخِ الصَّالِحِ فَقُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا إِدْرِيسُ ثُمَّ مَرَرْتُ بِمُوسَى فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالْأَخِ الصَّالِحِ قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا مُوسَى ثُمَّ مَرَرْتُ بِعِيسَى فَقَالَ مَرْحَبًا بِالْأَخِ الصَّالِحِ وَالنَّبِيِّ الصَّالِحِ قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا عِيسَى ثُمَّ مَرَرْتُ بِإِبْرَاهِيمَ فَقَالَ مَرْحَبًا بِالنَّبِيِّ الصَّالِحِ وَالِابْنِ الصَّالِحِ قُلْتُ مَنْ هَذَا قَالَ هَذَا إِبْرَاهِيمُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَأَخْبَرَنِي ابْنُ حَزْمٍ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ وَأَبَا حَبَّةَ الْأَنْصَارِيَّ كَانَا يَقُولَانِ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ عُرِجَ بِي حَتَّى ظَهَرْتُ لِمُسْتَوَى أَسْمَعُ فِيهِ صَرِيفَ الْأَقْلَامِ قَالَ ابْنُ حَزْمٍ وَأَنَسُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَفَرَضَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ عَلَى أُمَّتِي خَمْسِينَ صَلَاةً فَرَجَعْتُ بِذَلِكَ حَتَّى مَرَرْتُ عَلَى مُوسَى فَقَالَ مَا فَرَضَ اللَّهُ لَكَ عَلَى أُمَّتِكَ قُلْتُ فَرَضَ خَمْسِينَ صَلَاةً قَالَ فَارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لَا تُطِيقُ ذَلِكَ فَرَاجَعْتُ فَوَضَعَ شَطْرَهَا فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى قُلْتُ وَضَعَ شَطْرَهَا فَقَالَ رَاجِعْ رَبَّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لَا تُطِيقُ فَرَاجَعْتُ فَوَضَعَ شَطْرَهَا فَرَجَعْتُ إِلَيْهِ فَقَالَ ارْجِعْ إِلَى رَبِّكَ فَإِنَّ أُمَّتَكَ لَا تُطِيقُ ذَلِكَ فَرَاجَعْتُهُ فَقَالَ هِيَ خَمْسٌ وَهِيَ خَمْسُونَ لَا يُبَدَّلُ الْقَوْلُ لَدَيَّ فَرَجَعْتُ إِلَى مُوسَى فَقَالَ رَاجِعْ رَبَّكَ فَقُلْتُ اسْتَحْيَيْتُ مِنْ رَبِّي ثُمَّ انْطَلَقَ بِي حَتَّى انْتَهَى بِي إِلَى سِدْرَةِ الْمُنْتَهَى وَغَشِيَهَا أَلْوَانٌ لَا أَدْرِي مَا هِيَ ثُمَّ أُدْخِلْتُ الْجَنَّةَ فَإِذَا فِيهَا حَبَايِلُ اللُّؤْلُؤِ وَإِذَا تُرَابُهَا الْمِسْكُ
Беҙгә [Яхъя бин Бүкәйер] әйтте, беҙгә [Әл-Ләйетс] [Юныс]тан [Ибн Шиһабтан] [Әнәс бин Мәлик] әйтте, [Әбү Дзар] риүәйәт итте: Аллаһ Рәсүле саллаллаһу ғәләйһи сүсаллам әйтте: «Мин Мәккә өйөмдә булғанда, Алайхис Сәләм килде. Шунан күкрәгемде асып, Зәмзәм һыуы менән йыуҙы. Ул шулай уҡ алтындан эшләнгән аҡыл һәм иман һалынған һауыт алып килде, шунан күкрәгемә ҡойоп, яңынан япты. Шунан ҡулымдан тотоп, донъя күктәренә табан алып китте. Донъя күгенә еткәс, Джибрил Ғәлейхис Сәләм күкте һаҡлаусы фәрештәгә: «Ас», — тигән. Күкте һаҡлаусы фәрештә: «Был кем? — тип яуап бирҙе Джибрил. Күктең һаҡсы фәрештәһе тағы ла: «Һин башҡа берәү менән йөрөйһөңмө? — тип яуап бирҙе Джибрил: «Эйе, минең менән Мөхәммәт шәлләллаһу ғәләйһи вәссәләм». Һаҡсы тағы ла: «Ул илсе итеп ебәрелгәнме? — тип яуап бирҙе Джибрил. Ул асылып, донъя күктәренә килеп еткәс, шул ваҡытта кемдер ултыра, шул кешенең уң яғында бер төркөм кеше һәм шулай уҡ һул яғында. Уң яғындағы бер төркөм кешегә ҡараһа көлә, һул яғында ҡараһа илай. Шунан кеше: «Рәхим итегеҙ, тәҡүә Пәйғәмбәргә һәм тәҡүә балаларға», — тигән. Мин Жибрилгә: «Кем ул? — тип яуап биргән Джибрил: «Ул — Әҙәм Ғәлейхис сәләм, уның уң һәм һул яғындағылар — уның нәҫеленең рухтары». Уң яғындағылар ожмахта белгес, һул яғындағылар тамуҡта белгестәр. Уң яғына ҡараһа көлә, һул яғына ҡараһа илай'. Шунан мине икенсе күккә алып киттеләр, Джибрил шунан үҙенең һаҡсыһына беренсе күктең һаҡсыһы кеүек әйтте. Шул саҡта күктәр асылды''. Әнәс: «Шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм түшәм кимәлендә Әҙәм, Иҙрис, Муса, Ғайса һәм Ибраһим менән осрашыуын телгә алды, Аллаһ уларға ниғмәттәрен бирһен». Ул миңә уларҙы күктә ҡайҙа тотоуҙары тураһында һөйләмәне, тик ерҙәге күктә Әҙәм менән, алтынсы күктә Ибраһим менән осрашты». Әнәс артабан: «Йәбрил пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи ү с ә л ә л ә м менән йөрөгәндә Иҙрис янынан үтеп китте», — тип дауам итте. Шулай итеп, Иҙрис: «Рәхим итегеҙ, тәҡүә пәйғәмбәргә һәм тәҡүә ҡәрҙәштәргә», — тигән. Мин Жибрилгә: «Кем ул? — тип яуап бирҙе Джибрил. Шунан Муса янынан үттем, ул: “Рәхим итегеҙ, тәҡүә Пәйғәмбәргә һәм тәҡүә ҡәрҙәштәргә”, – тине. Мин Жибрилгә: «Кем ул? — Ябраил: «Ул Муса», — тип яуап бирҙе. Шунан Ғайса янынан үттем, ул: «Рәхим ит, тәҡүә ҡәрҙәш һәм тәҡүә пәйғәмбәр», — тине. Мин Жибрилгә: «Кем ул? — тип яуап бирҙе Джибрил. Шунан Ибраһим янынан үттем, ул: «Рәхим итегеҙ, тәҡүә Пәйғәмбәргә һәм тәҡүә балаларға», — тине. Мин Жибрилгә: «Кем ул? — тип яуап бирҙе Джибрил. Ибн Шиһаб әйткәнсә, Ибн Хәзм миңә хәбәр итте: Ибн Ғәббәс һәм Әбү Хәббә Әл-Әнсари икеһе лә: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм әйтте: «Шунан мин ҡәләм яҙған тауыш ишетелгән урынға барып еткәнсе миғраж булдым», — тигән. Ибн Хәзм әйткән: «Әнәс бин Мәлик әйткән: «Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәллам әйтте: «Шунан һуң Аллаһ Тәғәлә ғәззә вәжалла минең өммәтем өсөн илле ваҡыт намаҙҙы фарыз итте. Шулай итеп, мин Муса менән осрашҡансы әмер менән барҙым, шунан ул: «Аллаһ һинең халҡың өсөн нимә ҡушты?» — Мин яуап бирҙем: «Илле тапҡыр намаҙ уҡы». Шунан һуң: «Раббыңа ҡайт, сөнки һинең халҡың был эште башҡара алмаясаҡ! — Шулай итеп, мин ҡайттым, Аллаһ уны яртыға кәметте. Мин шунан Мусаға ҡайттым һәм мин әйттем, тип, Аллаһ уны яртыға кәметте . уның. Әммә Ул: «Раббыңа ҡайт, сөнки һинең халҡың ҡайта алмаясаҡ», — тигән. Мин һуңынан Аллаһҡа ҡайттым һәм Аллаһ уны тағы ла яртыға кәметте'. Шунан мин Мусаға ҡайттым, ул шунан: «Раббыңа ҡайт, сөнки һинең халҡың һаман да ҡайта алмаясаҡ», — тине. Шулай итеп, мин Аллаһы Тәғәләгә ҡайттым, Аллаһ шунан һуң: «Был биш иллегә алмаш», — тине. Минең яҡтан ҡарарҙы үҙгәртеү юҡ! — Шулай итеп, мин Мусаға ҡайттым, ул тағы ла: «Раббыңа ҡайт! — Мин: «Мин үҙемдең Раббимдан оялам», — тинем. Йәбрил шунан мине алып барҙы, мин нимә икәнен белмәгән төҫтәр менән ҡапланған Сиҙратүл Мөнтәһәгә килеп еткәнсе. Шунан мине күккә ултырттылар, унда ынйыларҙан эшләнгән көмбәҙҙәр күп, ер мускус майынан эшләнгән булып сыҡты».
Imam Bukhari : 337
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ قَالَتْفَرَضَ اللَّهُ الصَّلَاةَ حِينَ فَرَضَهَا رَكْعَتَيْنِ رَكْعَتَيْنِ فِي الْحَضَرِ وَالسَّفَرِ فَأُقِرَّتْ صَلَاةُ السَّفَرِ وَزِيدَ فِي صَلَاةِ الْحَضَرِ
Беҙгә [Ғабдуллаһ бин Йософ] әйтте, беҙгә [Мәлик] [Сәлих бин Ҡайсандан] [Урва бин Әз Зөбәйерҙән] [Ғәйсә] мөғминдәрҙең әсәһенән һөйләне, ул әйтте: «Аллаһ намаҙҙы мотлаҡ итте, ә фарыз намаҙҙың башы ике рәҡүә йәки ике рәҡүәт булғанда». Һуңынан был ризыҡтар Сәфәр намаҙы өсөн - юлда - булдырылған, һәм йәшәгәндә намаҙ өсөн тағы ла өҫтәлгән'.
Imam Bukhari : 338
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أُمِّ عَطِيَّةَ قَالَتْأُمِرْنَا أَنْ نُخْرِجَ الْحُيَّضَ يَوْمَ الْعِيدَيْنِ وَذَوَاتِ الْخُدُورِ فَيَشْهَدْنَ جَمَاعَةَ الْمُسْلِمِينَ وَدَعْوَتَهُمْ وَيَعْتَزِلُ الْحُيَّضُ عَنْ مُصَلَّاهُنَّ قَالَتْ امْرَأَةٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِحْدَانَا لَيْسَ لَهَا جِلْبَابٌ قَالَ لِتُلْبِسْهَا صَاحِبَتُهَا مِنْ جِلْبَابِهَاوَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ حَدَّثَنَا عِمْرَانُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سِيرِينَ حَدَّثَتْنَا أُمُّ عَطِيَّةَ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا
Был беҙгә әйтелгән [Муса бин Исмәғил] әйтте, был беҙгә әйтелгән [Йәзид бин Ибраһим] [Мөхәммәт] [Өммө Әтхиә] әйтте: «Беҙгә бойороҡ бирелде, ҡатын-ҡыҙҙарҙы һәм ҡатын-ҡыҙҙарҙы сығарырға, улар ике байрамда айырымланған, шулай итеп, улар күрергә мөмкин булған йәмәғәт урыны өсөн ир-егеттәр һәм мосолмандарҙан ситтә keestruy, намаҙ'. Шунан һуң бер ҡатын: «Эй, Аллаһ Рәсүле, арабыҙҙа яулыҡһыҙ кеше бармы?» Ул: «Дуҫы уға хиджабын бурысҡа бирһен», — тип яуап бирә. ['Ғабдуллаһ бин Раджа'] әйтте, беҙгә һөйләне ['Ғимран] беҙгә әйтте [Мөхәммәт бин Сирин] беҙгә әйтте [Өммө Әтийә] Мин пәйғәмбәребеҙҙең саллаллаһу ғәләйһи үсалләмдең ошондай һүҙҙәрен ишеттем'.
Imam Bukhari : 339
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يُونُسَ قَالَ حَدَّثَنَا عَاصِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنِي وَاقِدُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ قَالَ صَلَّى جَابِرٌفِي إِزَارٍ قَدْ عَقَدَهُ مِنْ قِبَلِ قَفَاهُ وَثِيَابُهُ مَوْضُوعَةٌ عَلَى الْمِشْجَبِ قَالَ لَهُ قَائِلٌ تُصَلِّي فِي إِزَارٍ وَاحِدٍ فَقَالَ إِنَّمَا صَنَعْتُ ذَلِكَ لِيَرَانِي أَحْمَقُ مِثْلُكَ وَأَيُّنَا كَانَ لَهُ ثَوْبَانِ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Был беҙгә әйтелгән [Әхмәт бин Юныс] әйтте, был беҙгә әйтелгән ['Әшим бин Мөхәммәт] әйтте, был миңә әйтелгән [Ваҡид бин Мөхәммәт] [Мөхәммәт бин Әл Мөнкәдир] әйтте: 'Джәбир намаҙ уҡыны кейгән саронг, ул үҙенең муйынына кейем бәйләгән, ә ул үҙенең муйынына кейгән. Шунан кемдер уға: «Ниңә бер туҡыма кейеп намаҙ уҡыйһың!» [Жәбир бин Самура]: «Мин быны һинең кеүек аҡылһыҙҙар күрһен өсөн эшләнем», — тип яуап бирҙе. Сөнки Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм ваҡытында беребеҙҙең дә ике туҡымаһы юҡ ине!»
Imam Bukhari : 340
حَدَّثَنَا مُطَرِّفٌ أَبُو مُصْعَبٍ قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الْمَوَالِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ قَالَ رَأَيْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِيُصَلِّي فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ وَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي فِي ثَوْبٍ
Беҙгә әйтелгән [Мөхәриф Әбү Мөшғәб] әйтте, беҙгә [Ғабдуррахман бин Әбү Әл Мәүәли] [Мөхәммәт бин Әл Мөнкәдир] әйтте: «Мин [Джәбир бин Ғабдулланы] бер кейем кейеп намаҙ уҡығанын күрҙем. Шунан: «Бер ваҡыт мин Пәйғәмбәребеҙҙе, саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләмде, -бер- туҡыма кейеп намаҙ уҡығанын күрҙем», — тигән.