Jual beli unta Jabir dengan syarat menungganginya hingga Madinah

Imam Muslim : 2998

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ وَاللَّفْظُ لِعُثْمَانَ قَالَ إِسْحَقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ عُثْمَانُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مُغِيرَةَ عَنْ الشَّعْبِيِّ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَلَاحَقَ بِي وَتَحْتِي نَاضِحٌ لِي قَدْ أَعْيَا وَلَا يَكَادُ يَسِيرُ قَالَ فَقَالَ لِي مَا لِبَعِيرِكَ قَالَ قُلْتُ عَلِيلٌ قَالَ فَتَخَلَّفَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَزَجَرَهُ وَدَعَا لَهُ فَمَا زَالَ بَيْنَ يَدَيْ الْإِبِلِ قُدَّامَهَا يَسِيرُ قَالَ فَقَالَ لِي كَيْفَ تَرَى بَعِيرَكَ قَالَ قُلْتُ بِخَيْرٍ قَدْ أَصَابَتْهُ بَرَكَتُكَ قَالَ أَفَتَبِيعُنِيهِ فَاسْتَحْيَيْتُ وَلَمْ يَكُنْ لَنَا نَاضِحٌ غَيْرُهُ قَالَ فَقُلْتُ نَعَمْ فَبِعْتُهُ إِيَّاهُ عَلَى أَنَّ لِي فَقَارَ ظَهْرِهِ حَتَّى أَبْلُغَ الْمَدِينَةَ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي عَرُوسٌ فَاسْتَأْذَنْتُهُ فَأَذِنَ لِي فَتَقَدَّمْتُ النَّاسَ إِلَى الْمَدِينَةِ حَتَّى انْتَهَيْتُ فَلَقِيَنِي خَالِي فَسَأَلَنِي عَنْ الْبَعِيرِ فَأَخْبَرْتُهُ بِمَا صَنَعْتُ فِيهِ فَلَامَنِي فِيهِ قَالَ وَقَدْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِي حِينَ اسْتَأْذَنْتُهُ مَا تَزَوَّجْتَ أَبِكْرًا أَمْ ثَيِّبًا فَقُلْتُ لَهُ تَزَوَّجْتُ ثَيِّبًا قَالَ أَفَلَا تَزَوَّجْتَ بِكْرًا تُلَاعِبُكَ وَتُلَاعِبُهَا فَقُلْتُ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ تُوُفِّيَ وَالِدِي أَوْ اسْتُشْهِدَ وَلِي أَخَوَاتٌ صِغَارٌ فَكَرِهْتُ أَنْ أَتَزَوَّجَ إِلَيْهِنَّ مِثْلَهُنَّ فَلَا تُؤَدِّبُهُنَّ وَلَا تَقُومُ عَلَيْهِنَّ فَتَزَوَّجْتُ ثَيِّبًا لِتَقُومَ عَلَيْهِنَّ وَتُؤَدِّبَهُنَّ قَالَ فَلَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ غَدَوْتُ إِلَيْهِ بِالْبَعِيرِ فَأَعْطَانِي ثَمَنَهُ وَرَدَّهُ عَلَيَّ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَقْبَلْنَا مِنْ مَكَّةَ إِلَى الْمَدِينَةِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاعْتَلَّ جَمَلِي وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِقِصَّتِهِ وَفِيهِ ثُمَّ قَالَ لِي بِعْنِي جَمَلَكَ هَذَا قَالَ قُلْتُ لَا بَلْ هُوَ لَكَ قَالَ لَا بَلْ بِعْنِيهِ قَالَ قُلْتُ لَا بَلْ هُوَ لَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ لَا بَلْ بِعْنِيهِ قَالَ قُلْتُ فَإِنَّ لِرَجُلٍ عَلَيَّ أُوقِيَّةَ ذَهَبٍ فَهُوَ لَكَ بِهَا قَالَ قَدْ أَخَذْتُهُ فَتَبَلَّغْ عَلَيْهِ إِلَى الْمَدِينَةِ قَالَ فَلَمَّا قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِبِلَالٍ أَعْطِهِ أُوقِيَّةً مِنْ ذَهَبٍ وَزِدْهُ قَالَ فَأَعْطَانِي أُوقِيَّةً مِنْ ذَهَبٍ وَزَادَنِي قِيرَاطًا قَالَ فَقُلْتُ لَا تُفَارِقُنِي زِيَادَةُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَكَانَ فِي كِيسٍ لِي فَأَخَذَهُ أَهْلُ الشَّامِ يَوْمَ الْحَرَّةِ حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ زِيَادٍ حَدَّثَنَا الْجُرَيْرِيُّ عَنْ أَبِي نَضْرَةَ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ فَتَخَلَّفَ نَاضِحِي وَسَاقَ الْحَدِيثَ وَقَالَ فِيهِ فَنَخَسَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ لِي ارْكَبْ بِاسْمِ اللَّهِ وَزَادَ أَيْضًا قَالَ فَمَا زَالَ يَزِيدُنِي وَيَقُولُ وَاللَّهُ يَغْفِرُ لَكَ

[ዑስማን ቢን ኣቡ ስያይባ]ን [ኢሻቕ ቢን ኢብራሂም] ነጊሩና ኣሎ እዚ ድማ ናይ ዑስማን መግለጺ እዩ። [ኢሻቕ] ከምዚ ኢሉ፤ ሓቢሩና ኣሎ፡ [ዑስማን] ድማ ከምዚ ኢሉ፤ ነጊሩና ኣሎ [ጃሪር] ካብ [ሙጊራ] ካብ [ኣሽ ስያዕቢ] ካብ [ጃቢር ቢን ዓብደላ] ከምዚ ኢሉ ኣሎ፡ 'ንመሊሰ ምስ ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ክዋጋእ ከለኹ ንሱ እዩ ተራኺቡኒ፡ ኣነ ኣብታ ደኺማ ብተጸጊማ ክትከይድ ዘይትኽእል ገመል ተሰቒለ ከለኹ።' ብድሕሪኡ ከምዚ ኢሉ ሓተተኒ: ‘ኣታ ጃብር ገመልካ እንታይ ጸገማ?’ ኢሉ ሓተተኒ። ኣነ ድማ 'ሓሚመ ኣለኹ ኦ ረሱል ኣላህ' ኢለ መለስኩሉ። ድሕሪኡ ንድሕሪት ተመሊሱ ንገመልይ ማሕተም ገይሩ ጸለየ። ብድሕሪኡ ግመልይ ኩሉ ግዜ ኣብ ቅድሚት ትኸይድ ነበረት። ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ደጊሞም ከምዚ ኢሎም ሓተቱ:- ሕጂ ከመይ ጌርካ ኢኻ ገመልካ ትርእዮ ዘለኻ ኣንታ ጃብር? ኣነ ድማ 'ዋው ሕጂ ገመልይ መሊሳ ሓያልን ጥዑይን ትመስል' ኢለ መለስኩላ። ድሕሪኡ፡ እንደገና ‘ገመልካ ክትሸጠለይ ዲኻ፧’ ኢሉ ሓተቶ። ብሓቂ ክርአ ከሎ፡ ብዘይካ ገመልይ ካልእ መኪና ስለ ዘይነበረኒ፡ ዕድመ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ምስ ሰማዕኩ ሕፍረትን ሕፍረትን ተሰሚዑኒ፡ ኣብ መወዳእታ ግን ‘ሕራይ’ ኢለ መለስኩሉ። እንተኾነ ግና ክሳብ ኣብ መዲና ዝበጽሕ ክጋልባ ይኽእል እየ ብዝብል ቅድመ ኩነት ነታ ገመል ሸይጠያ። ብድሕሪ እዚ 'ኦ ረሱል ናይ ኣላህ ብሓቂ ኣነ ሓድሽ መርዓዊ እየ ስለዚ መጀመርታ ናብ ገዛኻ ክኸይድ ፍቓድካ ክሓትት ደልየ ኣለኹ' በልክዎ። ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ፍቓድ ከም ዝሃቡኒ ተረጋጊጹ፣ ስለዚ ናብ መዲና ክምለስ ካብ ኣዕሩኽተይ ቀዲመ። ገዛ ምስ በጻሕኩ ኣኮይ ብኡንብኡ ተቐቢሉ ብዛዕባ ገመልይ ሓተተኒ። ድሕሪኡ ብዛዕባ እቲ ዘጋጠመ ነገርክዎ'። ጃብር ኣስዒቡ፡ ‘መጀመርታ ናብ ገዛይ ክኸይድ ካብ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ፍቓድ ምስ ሓተትኩ - ገና ሓድሽ መርዓ ስለ ዝነበርኩ - ከምዚ ኢሉ ሓተተኒ፦ ‘ኦ ጃብር ንመን ኢኻ ትምርዖ ጓል ድዩ ወይስ መበለት?’ ኢሉ ሓተተኒ። ኣነ ድማ 'መበለት ተመርዕየ' ኢለ መለስኩሉ። ቃላቱ ቀጸለ፡ ‘ንምንታይ ጓል ጥራይ ዘይትምርዓዋ፡ ንሳ ንዓኻ ንኽትመሳሰል ክትሓተካ፡ ንስኻ ድማ ንሳ እውን ክትመሳሰል ክትሓታ?’ በሎ። ኣነ ድማ ‘ኦ ረሱል ረሱል ኣቦይ ሓያሎ መንእሰያት ኣሓት እናሃለዋኒ ካብዛ ዓለም ብሞት ተፈልዩ ኣሎ፡ ኣነ ድማ ምስአን ኣብ ተመሳሳሊ ዕድመ ዘለዋ ጓል ክምርዖ ኣይምደለኹን፡ ምእንቲ ክምህረንን ክከናኸንን ኣይምደለኹን’ ኢለ መለስኩሉ። ስለዚ እየ ድማ መበለት ምእንቲ ክትከላኸለሎምን ክትምህሮምን እየ ተመርዕየያ'። ጃብር ኣስዒቡ 'ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ መዲና ምስ በጽሐ ብኡ ንብኡ ገመል ሒዘ ክቕበሎ ከይደ ድሕሪኡ ከፊሉ ነታ ገመል መለሰለይ' ኢሉ። ነጊሩና ኣሎ [ዑስማን ቢን ኣቡ ስያይባ] ነጊሩና ኣሎ [ጃሪር] ካብ [ኣልዓማሲ] ካብ [ሳሊም ቢን ኣቡ ኣልጀድ] ካብ [ጃቢር] ከምዚ ኢሉና 'ካብ መካ ናብ መዲና ምስ ረሱል ረሱል ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ተመሊስና ሃንደበት ገመልይ ሓሚማ' ኢሉ። ብድሕሪኡ ነቲ ሓዲስ ብታሪኹ ቀጸለ። ኣብ ታሪኹ ድማ ‘ድሕሪኡ ‘ገመልካ ሸጥለይ’ ኢሉኒ! ጃብር ድማ 'ኣይፋልን ግን ክህበካ እየ' ኢለ መለስኩሉ። ንሱ ድማ 'ኣይፋልን ሸጠለይ' በለ። ጃብር ድማ ኣነ ድማ ኣይፋልን ግን ክህበካ እየ ኦ ረሱል ኣላህ ኢለ መለስኩሉ ። ንሱ ድማ፡ ‘ኣይፋልን፡ ሸጠለይ!’ በሎ። ኣነ ድማ 'ንሓደ ሰብ ወርቂ ኡቺያ ዕዳ ኣለኒ፡ ስለዚ ክንደይ ኢኻ ትኸፍል' ኢለ መለስኩሉ። ንሱ ድማ፡ ‘ሕራይ። እታ ገመል ክሳብ መዲና ውሰዳ'። ኣብ መዲና ምስ በጽሑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ንቢላል ኣዘዙዎ፡ ‘ኦ ቢላል ንጃብር ዋጋ ገመልኡ፡ ሓንቲ ኡቂያ ወርቂ ክፈሎ፡ ቁሩብ ድማ ወስኸሉ። ሽዑ ቢላል ሓያሎ ቂራታት ወሲኹ ወርቂ ኡቂያ ሃበኒ'። ጃብር ኣስዒቡ ‘ስለዚ ኣነ ድማ ካብ ረሱል ረሱል ሰለላላ ተወሳኺ በልኩ ኩሉ ግዜ ነዛ ሁ ዓላይሂ ዋሳላም ምሳይ ሒዘያ ኣብ ቦርሳይ ገንዘበይ ድማ ኣለዋ፣ እቲ ዓመጽ ዝመልኦ ኲናት ምስ ተላዕለ ህዝቢ ሶርያ ካባይ ወሲዱዎ።’ ነጊሩና ኣሎ [ኣቡ ካሚል ኣል ጃህዳሪ] ነጊሩና ኣሎ [ዓብዱልዋሂድ ቢን ዚያድ] ነጊሩና ኣሎ [ኣል ጁራይሪ] ካብ [ኣቡ ናድራሕ] ካብ [ጃቢር ቢን ዓብደላ] ከምዚ ኢሉ ኣሎ፡ 'ምስ ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ኣብ ጉዕዞ ኔርና፡ ሃንደበት እቲ ዝጋልብ እንስሳይ ቀስ ኢሉ...፡' ድሕሪኡ ሓዲሱ ቀጸለ። ንሱ ድማ ሽዑ ረሱሉላሁ ዓለይሂ ወሳላም ገሲሑ ብስም ኣላህ ደይብ በለኒ። ከምኡ’ውን ወሲኹ: ‘ከምኡ’ውን ኩሉ ግዜ ‘ኣላህ ይቕረ ይብለልኩም’ እናበለ ይውስኸለይ ነበረ።